III SA/Gd 273/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Elżbieta Kowalik – Grzanka Sędziowie: Sędzia NSA Anna Orłowska (spr.) Sędzia WSA Jolanta Sudoł Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Wioleta Gładczuk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 czerwca 2012 r. sprawy ze skargi S. Ż. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 29 września 2011 r. nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie zatrzymania prawa jazdy oddala skargę. Podaniem z 12 lipca 2011 r. S. Ż., wskazując na przepis art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., wniósł o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Starosty z 4 marca 2010 r. o zatrzymaniu skarżącemu prawa jazdy do czasu kontrolnego sprawdzenia kwalifikacji oraz nałożeniu obowiązku natychmiastowego złożenia prawa jazdy. W ocenie skarżącego Starosta nie uwzględnił odbycia szkolenia, o którym mowa w art. 130 ust. 3 ustawy z 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (jednolity tekst ustawy: Dz. U. z 2005 r., nr 108, poz. 908, dalej jako: "p.r.d."), potwierdzonego zaświadczeniem z 11 marca 2010 r. Wojewódzkiego Ośrodka Ruchu Drogowego. Skarżący wskazał nadto na niezgodność przepisu § 8 pkt 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 20 grudnia 2002 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego (Dz. U. nr 236, poz.. 1998 ze zm., dalej jako: "rozporządzenie MSWiA"). Postanowieniem z 10 sierpnia 2011 r. Starosta odmówił wznowienia postępowania, wskazując że wynikający z art. 148 § 1 k.p.a. termin do złożenia podania nie został zachowany. Fakt odbycia szkolenia w Wojewódzkim Ośrodku Ruchu Drogowego był znany stronie w momencie ukończenia szkolenia i otrzymania zaświadczenia z dnia 11 marca 2010 r., stąd konsultacje i poradnictwo prawne udzielone skarżącemu w dniu 4 lipca 2011 r. pozostawało bez znaczenia w sprawie objętej podaniem o wznowienie postępowania. Na powyższe postanowienie skarżący złożył zażalenie, podnosząc że zostało wydane z naruszeniem zasady prawdy obiektywnej, bez uwzględnienia wszystkich okoliczności faktycznych sprawy, z naruszeniem obowiązku prowadzenia postępowania w sposób zapewniający budowanie zaufania do demokratycznego państwa, tj. z naruszeniem art. 6, 7, 8 i art. 77 k.p.a. w zw. z art. 130 ust. 3 p.r.d. Postanowieniem z 29 września 2011 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej jako: "SKO") utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie Starosty z 10 sierpnia 2011 r. W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy wskazał, że skarżący najpóźniej w dniu doręczania mu decyzji z 4 marca 2010 r. o zatrzymaniu prawa jazdy (5 lipca 2010 r.) uzyskał wiedzę na temat ilości punktów karnych, przyjętych jako podstawa skierowania skarżącego na egzamin sprawdzający kwalifikacje i zatrzymania prawa jazdy. Nie zgadzając się z ilością punktów karnych, skarżący miał prawo odwołać się od decyzji, podnosząc wszelkie zarzuty zmierzające do jej uchylenia. Skarżący odwołanie złożył, ale z uchybieniem terminu. Wnosząc o przywrócenie terminu nie wskazał okoliczności, które umożliwiłyby organowi odwoławczemu uwzględnienie wniosku. Na postanowienie SKO w tej kwestii skarżący złożył skargę do WSA w Gdańsku, ale została ona wyrokiem z 12 maja 2011 r. (sygn. akt III SA/Gd 118/11) oddalona. Powyższe pozwala zatem przyjąć, że podanie o wznowienie postępowania zostało wniesione z uchybieniem ustawowego terminu. W ocenie SKO także przesłanka wznowienia, wskazana w podaniu, polegająca na wadliwym zastosowaniu w sprawie przepisu § 8 pkt 6 rozporządzenia MSWiA z uwagi na jego niezgodność z ustawą, nie spełnia wymogów określonych w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Pod pojęciem "nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody" nie można rozumieć zmian w interpretacji przepisów dokonanych przez niektóre sądy administracyjne. W tym przedmiocie nie ma zresztą jednolitej linii orzecznictwa, co, zdaniem SKO, tym bardziej sprzeciwiałoby się wznowieniu postępowania na tej podstawie. Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem skarżący zaskarżył postanowienie SKO z 29 września 2011 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, wnosząc o jego uchylenie. Postanowieniu zarzucił naruszenie przepisów regulujących zasady postępowania administracyjnego w stopniu mającym istotny wpływ na wynik postępowania poprzez naruszenie zasady prawdy obiektywnej, nieuwzględnienie wszystkich okoliczności faktycznych sprawy, naruszenie obowiązku prowadzenia postępowania w sposób zapewniający budowanie zaufanie do organów demokratycznego państwa, tj. naruszenie art. 6, 7, 8 oraz art. 77 k.p.a. w zw. z art. 130 ust. 3 p.r.d. Skarżonemu postanowieniu zarzucił także naruszenie przepisów postępowania poprzez błędne ustalenie terminu określonego w art. 148 § 1 k.p.a. i nieprawidłową ocenę zaistniałego stanu faktycznego, pominięcie przez organ orzekający istniejącego zaświadczenia skutkującego obniżeniem ilości punktów karnych jako przesłanki wznowienia postępowania określonej w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Skarżący ponownie wskazał na niezgodność przepisu § 8 pkt 6 rozporządzenia MSWiA z art. 130 ust. 4 pkt 4 p.r.d. Zdaniem skarżącego zapis, iż odbycie szkolenia nie powoduje zmniejszenia liczby punktów otrzymanych za naruszenie przepisów ruchu drogowego wobec osoby, która przed jego rozpoczęciem dopuściła się naruszeń, za które suma punktów ostatecznych i wpisanych tymczasowo przekroczyła 24 – wykracza poza delegację ustawową wynikającą z art. 130 ust. 4 pkt 4 p.r.d. Skarżący podkreślił, że w chwili doręczenia decyzji z dnia 4 marca 2010 r. nie dysponował dostateczną wiedzą co do możliwości weryfikacji ilości punktów karnych przyjętych za podstawę wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy. O podstawach do wznowienia postępowania w niniejszej sprawie skarżący dowiedział się dopiero 4 lipca 2011 r. (w czasie konsultacji prawniczych) i biorąc pod uwagę przepis art. 148 § 1 k.p.a., od tej daty należy liczyć termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. W odpowiedzi SKO wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta, co do zasady, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) – zwanej dalej P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że Sąd ma prawo, a nawet obowiązek dokonać oceny zaskarżonego aktu administracyjnego nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze, jednak zawsze związany jest granicami sprawy, w której skarga została wniesiona i nie może swymi ocenami prawnymi objąć sprawy innej od tej, która stanowi przedmiot zaskarżenia. Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest postanowienie SKO z 29 września 2011 r., utrzymujące w mocy postanowienie, którym organ pierwszej instancji, po rozpatrzeniu podania skarżącego z 12 lipca 2011 r., odmówił wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną z 4 marca 2010 r. o zatrzymaniu prawa jazdy. W szczególności wątpliwości skarżącego budziła odmowa wznowienia postępowania z powodu przekroczenia miesięcznego terminu do złożenia podania o wznowienie postępowania. Przechodząc do wyjaśnienia podstaw prawnych trybu dotyczącego wznowienia postępowania, w pierwszym rzędzie bada się czy występujący z wnioskiem o wznowienie ma do tego legitymację, czy wniosek złożył w terminie (art. 148 § 1 k.p.a.) i czy podał przyczynę wznowieniową. Nadto bada się także czy wniosek dotyczy decyzji ostatecznej. W braku jednego z tych wymagań organ administracyjny odmówi wznowienia postępowania na podstawie art. 149 § 3 k.p.a., co następuje przez wydanie postanowienia. Natomiast wydanie postanowienia o wznowieniu postępowania (art. 149 § 2 k.p.a.) stanowi dopiero podstawę do badania przyczyn (podstaw) wznowieniowych określonych w art. 145 § 1 k.p.a. Nie budzi wątpliwości Sądu, że w niniejszej sprawie nie zostały spełnione przesłanki do wydania postanowienia o wznowieniu postępowania. Wniosek dotyczył wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z 4 marca 2010 r. (doręczoną stronie 5 lipca 2010 r.). Legitymowany podmiot wskazał wprawdzie przyczynę wznowieniową, lecz z podaniem wystąpił bez zachowania terminu wskazanego w art. 148 § 1 k.p.a.. Zgodnie z art. 148 § 1 k.p.a. podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Stosownie do wyżej przytoczonej regulacji zasadniczą okolicznością decydującą o zachowaniu terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania zakończonego decyzją ostateczną jest ustalenie daty, w której strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Zachowanie terminu do wniesienia podania o wznowienia postępowania powinno być udowodnione z zachowaniem ogólnych reguł prowadzenia postępowania dowodowego w postępowaniu administracyjnym, w tym wskazanych w art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Dokonując oceny zgromadzonych dowodów, organ czyni to w sposób swobodny. Swobodna ocena dowodów, aby nie przerodziła się w samowolę, musi być dokonana zgodnie z normami prawa procesowego oraz z zachowaniem reguł tej oceny, w szczególności musi opierać się na materiale dowodowym zebranym przez organ, powinna być także oparta na wszechstronnej ocenie całokształtu materiału dowodowego przeprowadzonej zgodnie z prawidłami logiki. W przedmiotowej sprawie powyższe wymogi postępowania zostały zachowane. SKO prawidłowo ustaliło, kierując się regułami określonymi w art. 6, 7, 8 oraz art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 130 ust. 3 p.r.d., że skarżący najpóźniej 5 lipca 2010 r., czyli w dniu doręczenia mu decyzji z 4 marca 2010 r. uzyskał wiedzę na temat ilości punktów karnych, przyjętych jako podstawa skierowania go na egzamin sprawdzający kwalifikacje i zatrzymania prawa jazdy. Nie zgadzając się z ilością punktów karnych, skarżący miał prawo odwołać się od decyzji, podnosząc zarzuty zmierzające do jej uchylenia, składając choćby zaświadczenie o szkoleniu odbytym w celu zmniejszenia ilości punktów karnych. Skarżący wprawdzie odwołanie złożył, lecz z uchybieniem terminu, a SKO nie znalazło podstaw do uwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu, co uznał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w wyroku z 12 maja 2011 r., w sprawie o sygn. III SA/Gd 118/11. W tym stanie rzeczy zarzut naruszenia w zaskarżonym postanowieniu przepisu art. 148 § 1 k.p.a. i art. 6, 7, 8 i art. 77 k.p.a. w zw. z art. 130 ust. 3 p.r.d nie mógł zasługiwać na uwzględnienie. W niniejszej sprawie skarżący powołał się na podstawę wznowienia postępowania uregulowaną w przepisie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. stanowiącym, iż w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję. Na obecnym etapie postępowania przedwczesne jest odnoszenie się do kwestii realności powyższej podstawy wznowienia postępowania. Słusznie zatem organy administracji ów element pominęły w swych rozważaniach. W tym miejscu wskazać jedynie wypada, iż w kontekście zarzutu skarżącego dotyczącego niezgodności przepisu § 8 ust. 6 rozporządzenia MSWIA z art. 130 ust. 4 pkt 4 p.r.d., Sąd nie dopatrzył się podstaw do uznania, aby w sprawie wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję. W tym stanie rzeczy, skoro podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest uchybień, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę, skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 P.p.s.a.