IV SA/Po 563/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Kręcichwost-Durchowska (spr.) Sędziowie WSA Bożena Popowska WSA Karol Pawlicki Protokolant st.sekr.sąd. Justyna Hołyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 stycznia 2011 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia [...]Mieszkańców Wsi R. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia [...] maja 2010 r. nr [...] w przedmiocie lokalizacji inwestycji celu publicznego, o d d a l a s k a r g ę WSA/wyr.1-sentencja wyroku Postanowieniem z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] Burmistrz Miasta i Gminy S., działając na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm. - dalej jako Kpa) zawiesił postępowanie w sprawie wydania decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego dla inwestycji polegającej na budowie sieci wodociągowej zlokalizowanej na terenie działek nr ew. 1/2, 68, 41,7/3, 7/4, 7/5, 7/6, 7/7, 7/8, 7/9 w R. do czasu uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przedmiotowej sprawy przez inny organ. W uzasadnieniu organ wskazał, iż dnia [...] maja 2009 r. do tut. Urzędu wpłynęło pismo Stowarzyszenia Zwykłego Mieszkańców wsi R. gm. S., w którym sugerują że przyłącze wody na w/w działkach już funkcjonuje i powstało bez wymaganej prawem decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego i decyzji o pozwoleniu na budowę. Pismo to zostało przekazane do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, który jest organem właściwym w sprawie samowoli budowlanej. Postanowieniem z dnia [...] listopada 2009 r. nr [...] Burmistrz Miasta i Gminy S. podjął zawieszone postępowanie wskazując w uzasadnieniu, iż do Urzędu wpłynęła decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego umarzająca postępowanie administracyjne w sprawie zgodności z przepisami realizacji przyłącza wodociągowego na działkach nr geod. [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] położonych przy ul. O. w R.. Zażalenie na powyższe postanowienie wniosło Stowarzyszenie Zwykłe Mieszkańców Wsi R. podnosząc, iż decyzja na którą powołuje się organ w postanowieniu o podjęciu postępowania została zaskarżona. Postanowieniem z dnia [...] maja 2010 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Poznaniu utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu organ wskazał, iż żalący nie są wnioskodawcą w sprawie oraz że wniosek o zawieszenie postępowania może złożyć inwestor lub może ono zostać zawieszone z urzędu. Dalej organ wskazał, iż podobnie rzecz się ma z podjęciem zawieszonego postępowania, podjęcie zawieszonego postępowania może nastąpić z urzędu lub na wniosek inwestora, musi to nastąpić niezwłocznie po ustaniu przyczyny zawieszenia postępowania. Organ odwoławczy wyjaśnił, iż inwestorem i wnioskodawcą 1 w omawianej sprawie jest [...] S.A. z siedzibą w P. zatem to ta firma może wnosić o zawieszenie toczącego się postępowania oraz o jego podjęcie, uprawnienie to przysługuje także organowi administracji publicznej - tu Burmistrzowi Miasta i Gminy w S.. Organ podniósł, iż o zawieszenie postępowania i o jego podjęcie lub o nie podjęcie nie mogą wnosić np. sąsiedzi inwestycji, którzy nie są wnioskodawcą w sprawie. Organ podkreślił, iż postępowanie w sprawie zostało zawieszone z urzędu przez Burmistrza Miasta i Gminy w S. w celu ustalenia czy planowana inwestycja już powstała bez wymaganych prawem dokumentów. W tym celu Burmistrz oczekiwał decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla powiatu poznańskiego, decyzja taka została wydana w dniu [...] października 2009r. Organ nadzoru budowlanego umorzył, jako bezprzedmiotowe, postępowanie administracyjne dotyczące zgodności z przepisami realizacji przedsięwzięcia zlokalizowanego na działkach położonych przy ulicy O. w R.. Decyzja ta została zaskarżona przez Stowarzyszenie do Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Poznaniu, który uznał, iż Stowarzyszenie nie posiada przymiotu strony. Ponadto organ zauważył, iż nawet gdyby w sprawie występowała ewentualna samowola budowlana to inwestor ma prawo ubiegania się o uzyskanie decyzji o ustaleniu warunków zabudowy. Skargę na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wniosło Stowarzyszenie Zwykłe Mieszkańców Wsi R. zarzucając zaskarżonemu postanowieniu naruszenie: art. 131 w związku z art. 144 Kpa przez ich niezastosowanie przez Burmistrza Miasta i Gminy S., polegające na tym, że organ nie zawiadomił stron o wniesieniu zażalenia, art. 133 w związku z art. 144 Kpa przez ich niezastosowanie przez Burmistrza Miasta i Gminy S. polegające na tym, że organ nie przesłał zażalenia wraz z aktami sprawy organowi odwoławczemu w terminie siedmiu dni od dnia, w którym otrzymał zażalenie, art. 61 § 4 w związku z art. 9 Kpa przez ich niezastosowanie przez SKO w Poznaniu, polegające na niezawiadomieniu wszystkich osób będących stronami w sprawie o wszczęciu postępowania zażaleniowego; strony zostały w istocie pozbawione możliwości kontroli terminowości załatwienia sprawy, SKO w Poznaniu w znacznym stopniu uniemożliwiło stronom kontrolę zachowania terminu do rozpatrzenia zażalenia. 2 - art. 12 Kpa przez SKO w Poznaniu poprzez jego niezastosowanie, organ ewidentnie działał w sposób opieszały, * art. 138 §1 pkt 1 Kpa przez jego zastosowanie, * art. 138 §1 pkt 2 Kpa przez jego niezastosowanie, art. 97 § 2 Kpa przez jego zastosowanie (błąd subsumcji) - organy obu instancji błędnie uznały, że w dniu [...] listopada 2009 r. ustąpiły przyczyny uzasadniające zawieszenie postępowania, gdy w istocie takich przyczyn nie było. Wskazując na powyższe strona wniosła o uchylenie lub stwierdzenie nieważności postanowienia SKO w Poznaniu i Burmistrza Miasta i Gminy S... W uzasadnieniu skargi strona wskazała, iż Burmistrz Miasta i Gminy S. postanowieniem z dnia [...] maja 2009 r. zawiesił postępowanie w sprawie wydania decyzji o lokalizacji sieci wodociągowej "do czasu ostatecznego rozstrzygnięcia sprawy przez Powiatowy Inspektorat Nadzoru Budowlanego." A zatem jedynym koniecznym warunkiem, od którego zależało podjęcie postępowania było nie tylko wydanie rozstrzygnięcia przez PINB, ale rozstrzygnięcie to winno być rozstrzygnięciem ostatecznym. Strona podniosła, że w dniu [...] listopada 2009 r. rozstrzygnięcie PINB nie było rozstrzygnięciem ostatecznym, gdyż orzeczenie to zostało zaskarżone (odwołanie wpłynęło do PINB w dniu [...] listopada 2009 r.). Następnie PINB pismem z dnia [...] listopada 2009 r. przesłał odwołanie do WWINB w Poznaniu. Dalej strona wskazała, iż w dniu [...] stycznia 2010 r. WWINB w Poznaniu decyzją znak: [...] umorzył postępowanie odwoławcze, a pismem z dnia [...] r. zawiadomił "o wszczęciu z urzędu postępowania w przedmiocie nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla powiatu poznańskiego z dnia [...]października 2009 r. (znak: [...])." W ocenie strony nie ustąpiły jeszcze przyczyny uzasadniające zawieszenie postępowania i podjecie postępowania przez Burmistrza Miasta i Gminy S. było działaniem przedwczesnym. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed 3 sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej Ppsa) polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy wtoku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Na podstawie art. 134 § 1 Ppsa, w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego o utrzymaniu w mocy postanowienia Burmistrza Miasta i Gminy w S. o podjęciu zawieszonego postępowania. Przechodząc do oceny wydanych w niniejszej sprawie decyzji należy na wstępie poczynić kilka uwag natury ogólnej. W niniejszej sprawie organ zawiesił postępowanie na podstawie art. art. 97 § 1 pkt 4 Kpa. W tym miejscu wskazać należy, iż zawieszenie postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 Kpa, czyli wówczas gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd, stanowi jedną z przyczyn obligatoryjnego zawieszenia postępowania administracyjnego. Przez pojęcie "zagadnienie wstępne" rozumie się sytuacje, w których wydanie orzeczenia merytorycznego w sprawie będącej przedmiotem postępowania uwarunkowane jest uprzednim rozstrzygnięciem wstępnego zagadnienia prawnego. Ocena zaś tego zagadnienia wstępnego należy ze względu na jego przedmiot od kompetencji innego organu państwowego niż ten, przed którym toczy się postępowanie w głównej sprawie. Zawieszenie postępowania na tej podstawie prawnej uzależnione jest od wystąpienia łącznie trzech przesłanek - postępowanie administracyjne jest w toku; rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd; zagadnienie wstępne nie zostało jeszcze rozstrzygnięte. W niniejszej sprawie organ zawieszając postępowanie w sprawie ustalenia decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego dla inwestycji polegającej na budowie sieci wodociągowej wskazał, iż do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego zostało przekazane pismo informujące, że ww. inwestycja została już zrealizowana. Wobec powyższego podstawę zawieszenie postępowania nastąpiło z uwagi na konieczność rozstrzygnięcia przez organy właściwe kwestii legalności powstania inwestycji polegającej na budowie sieci wodociągowej. 4 W niniejszej sprawie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] października 2009 r. umorzył postępowanie w sprawie zgodności z przepisami realizacji przyłącza wodociągowego. W tym stanie rzeczy skoro zagadnienie wstępne zostało już rozstrzygnięte przez właściwy organ zaszła przesłanka do podjęcia zawieszonego postępowania na podstawie art. 97 § 2 Kpa zgodnie z którym gdy ustąpiły przyczyny uzasadniające zawieszenie postępowania, organ administracji publicznej podejmie postępowanie z urzędu lub na żądanie strony. Zatem skoro w niniejszej sprawie ustąpiła przyczyna zawieszenia organ zasadnie podjął zawieszone postępowanie. W tym stanie rzeczy zarzut naruszenia art. 97 § Kpa uznać należy za bezzasadny. Ponadto w tym miejscu zauważyć należy, iż dalsze spoczywanie sprawy wobec cofnięcia przez inwestora wniosku (k. [...] akt administracyjnych ) oraz konieczności, wobec powyższego, umorzenia postępowania uznać należałoby za bezzasadne. Zwrócić należy uwagę, iż w wyroku z dnia 26 września 2001 r. sygn. akt V SA 381/01 LEX nr 78917 Naczelny Sąd Administracyjny stanął na stanowisku, że "decyzję o umorzeniu postępowania organ administracji państwowej wydaje zgodnie z art. 105 § 1 Kpa wówczas, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, w szczególności wówczas gdy strona rezygnuje z ubiegania się o rozstrzygnięcie określonej treści". Wskazać również należy, iż fakt zrealizowania już inwestycji nie stoi na przeszkodzie w prowadzeniu postępowania o ustalenie lokalizacji inwestycji celu publicznego. Nie bez znaczenia dla niniejszej sprawy pozostaje wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 20 grudnia 2007r. (sygn. akt P 37/06, publ. OTK-A 2007/11/160). W wyroku tym Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art. 48 ust. 2 pkt 1 lit. b i art. 48 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.), w częściach obejmujących wyrażenie "w dniu wszczęcia postępowania", są niezgodne z wynikającą z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej zasadą sprawiedliwości społecznej oraz z art. 32 ust. 1 Konstytucji. W/w orzeczenie Trybunału umożliwia legalizację obiektów budowlanych wybudowanych w ramach klasycznej samowoli budowlanej, poprzez wydanie i przedłożenie w trakcie postępowania legalizacyjnego decyzji o warunkach zabudowy. Trybunał stwierdził, iż w procesie legalizacji samowoli, decydujące znaczenie winno mieć ustalenie, że obiekt wybudowany bez pozwolenia na budowę nie narusza przepisów prawa - w tym regulujących kwestie planowania i zagospodarowania przestrzennego, a możliwość 5 dokonania takiego ustalenia powinna istnieć również po wszczęciu postępowania rozbiórkowego, bo nie do pogodzenia z zasadami konstytucyjnymi jest orzekanie rozbiórki obiektu budowlanego, mimo że inwestorzy wykazali jego zgodność z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, uzyskując ostateczną decyzję o warunkach zabudowy już w trakcie postępowania rozbiórkowego. Powyższe co prawda dotyczy warunków zabudowy, to jednakże z uwagi na podobny charakter obu decyzji odnosi się również do decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Odnosząc się natomiast do zarzutów podniesionych w skardze koncentrujących się głównie na kwestii nie poinformowania stron o wniesieniu zażalenia i wszczęciu postępowania zażaleniowego wskazać należy, iż powyższe nie uzasadnia wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego. W tym miejscu wskazać należy, iż pismo Burmistrza Miasta i Gminy o przekazaniu zażalenia zostało doręczone stronom postępowania. Zatem strony zostały zawiadomione o wniesieniu zażalenia, a sam fakt braku zawiadomienia o wszczęciu postępowania zażaleniowego nie uniemożliwiał ustosunkowanie się przez pozostałe strony do wniesionego zażalenia, a po drugie nie pozbawił stron możliwości kontroli czy organ załatwił sprawę w ustawowym terminie. Ponadto zauważyć należy, iż tylko uchybienie przepisom prawa procesowego uzasadnia uchylenie zaskarżonego postanowienia tylko w sytuacji, gdy naruszenie to ma istotny wpływ na wynik sprawy. W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 151 Ppsa skargę oddalił.