II OZ 952/12

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Marzenna Linska – Wawrzon po rozpoznaniu w dniu 26 października 2012 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia D. R. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 lipca 2012 r., sygn. akt VII SA/Wa 735/12, zawieszająca postępowanie sądowe w sprawie ze skargi G. D. i S. D. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2012 r., nr [...], w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego postanawia: oddalić zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 6 lipca 2012 r., sygn. akt VII SA/Wa 735/12, zawiesił postępowanie sądowe w sprawie ze skargi G. D. i S. D. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2012 r., w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego. W uzasadnieniu Sąd podniósł, że przedmiotem zaskarżonej decyzji było zatwierdzenie projektu budowlanego zamiennego budynku mieszkalnego jednorodzinnego na terenie nieruchomości przy ul. [...] w Warszawie. Rozstrzygnięcie powyższe znajdowało podstawę prawną w art. 51 ust 4 Prawa budowlanego i było wynikiem przeprowadzonego postępowania w trybie art. 51 ust 1 pkt 3 Prawa budowlanego związku ze stwierdzonymi przez organ nadzoru budowlanego istotnymi odstępstwami od projektu budowlanego zatwierdzonego ostateczną decyzją Burmistrza Gminy Rembertów Nr [...] z dnia [...] października 2000 r. Na rozprawie w dniu 6 lipca 2012r. skarżący wnieśli o zawieszenie postępowania z uwagi na fakt, iż Wojewoda Mazowiecki decyzją z dnia [...] marca 2012r. Nr [...] stwierdził nieważność decyzji Burmistrza Gminy Warszawa Rembertów z dnia [...] października 2000r. Nr [...]. Sąd wskazał dalej, że w wypadku, o którym mowa w art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (zwanej dalej "p.p.s.a."), sąd może zawiesić postępowanie z uwagi na prejudycjalność innego toczącego się postępowania, którego wynik będzie miał wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Warunkiem skorzystania z tej podstawy, mającej związek z wynikiem innego postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego jest wystąpienie sytuacji, w której to inne postępowanie jest już rozpoczęte. Celowość zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. powinna być analizowana z punktu widzenia wystąpienia w przyszłości przesłanek do wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego zaskarżoną decyzją na skutek rozstrzygnięcia wydanego w innym już toczącym się postępowaniu. Względy ekonomii procesowej przemawiają za tym, aby w takich wypadkach, gdy zaskarżona decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, zawiesić dokonywanie kontroli jej zgodności z prawem, jeśli toczy się już postępowanie dotyczące tej innej decyzji albo orzeczenia sądu. Z uwagi na powyższe, zdaniem Sądu Wojewódzkiego, należało zawiesić przedmiotowe postępowanie sądowe na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a., do czasu uostatecznienia się decyzji Wojewody Mazowieckiego z dnia 30 marca 2012 r. w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę, gdyż eliminacja tej decyzji z obrotu prawnego ma istotny wpływ na zakres postępowania organów nadzoru budowlanego prowadzonego w trybie art. 51 Prawa budowlanego a w konsekwencji także na treść zaskarżonej decyzji. D. R. w zażaleniu na powyższe postanowienie zarzucił naruszenia art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. poprzez błędne uznanie, iż postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza Gminy Warszawa Rembertów nr [...] z dnia [...].10.2000 r., wyeliminowanej z obrotu prawnego decyzją Prezydenta Miasta Stołecznego Warszawy nr [...] z dnia [...].10.2011 r. uchylającą w/w decyzję w części dotyczącej pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego, stanowi zagadnienie wstępne względem zawieszonego postępowania. W uzasadnieniu zażalenia podniesiono, że zgodnie z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego brak jest podstaw prawnych do prowadzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności rozstrzygnięcia administracyjnego uprzednio wyeliminowanego z obrotu prawnego. Decyzja Burmistrza Gminy Warszawa Rembertów nr [...] objęta postępowaniem nieważnościowym, w części mającej zastosowanie do postępowania w przedmiocie stwierdzenia projektu budowlanego zamiennego budynku mieszkalnego jednorodzinnego została wyeliminowana z obrotu prawnego decyzją Prezydenta m.st. Warszawy nr [...] z dnia [...] października 2011 r. Uchylenie decyzji nr [...] w/w decyzją Prezydenta m.st. Warszawy stanowi o bezprzedmiotowości postępowania nieważnościowego w przedmiotowej sprawie. Postępowanie sądowoadministracyjne w przedmiotowej sprawie odnosi się do kontroli decyzji organów nadzoru budowlanego I i II instancji zatwierdzających projekt budowlany zamienny budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Możliwość wznowienia postępowania administracyjnego i sądowoadministracyjnego w przedmiocie zatwierdzenia projektu zamiennego wystąpiłaby dopiero w sytuacji wzruszenia poprzednio wydanych w sprawie rozstrzygnięć administracyjnych m.in. decyzji nakładającej obowiązek przedłożenia projektu zamiennego. Ewentualne stwierdzenie nieważności decyzji Burmistrza Gminy Warszawa I Rembertów nr 280/2000 zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na realizację przedmiotowej inwestycji, w chwili obecnej pozostaje bez wpływu na toczące się postępowanie w zakresie już zatwierdzonego ostateczną decyzją projektu zamiennego. Uostatecznienie się wskazanej w uzasadnieniu skarżonego postanowienia decyzji Wojewody Mazowieckiego pozostawać będzie bez bezpośredniego wpływu na toczące się obecnie postępowanie sądowe, w tym bez wzruszenia szeregu innych rozstrzygnięć administracyjnych nie będzie samodzielnie stanowiło przesłanki wznowieniowej w przedmiotowej sprawie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 125 § 1 p.p.s.a., Sąd może zawiesić postępowanie z urzędu jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym. Regulacja taka oznacza zatem, że między daną sprawą sądowoadministracyjną a innym postępowaniem, o którym stanowi wskazany wyżej art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a., istnieć musi związek tego rodzaju, że wynik tego drugiego, toczącego się już postępowania, będzie miał charakter prejudycjalny dla sprawy, która ma być zawieszona. Innymi słowy rozstrzygnięcie w tej drugiej sprawie wtedy tylko upoważniać będzie do zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego, kiedy podjęte w niej rozstrzygnięcie będzie miało decydujące znaczenie dla sposobu rozstrzygnięcia sprawy sądowoadministracyjnej, która ma być zawieszona. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego zasadne było w rozpoznawanej sprawie zawieszenie postępowania sądowego z uwagi na to, że jeśli w trybie stwierdzenia nieważności zostanie wyeliminowana z obrotu prawnego decyzja o pozwoleniu na budowę, to zaistnieje podstawa do wznowienia postępowania zakończonego decyzją w przedmiocie projektu zamiennego. W takiej sytuacji nie jest możliwe orzekanie w oparciu o art. 51 Prawa budowlanego, gdyż stwierdzenie wystąpienia "istotnych odstępstw" odnosić się musi do decyzji o pozwoleniu na budowę. Wbrew twierdzeniu skarżącego wcześniejsze uchylenie decyzji z dnia 17 października 2000 r. w części dotyczącej pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego nie czyni bezprzedmiotowym postępowania nieważnościowego, które zostało zakończone w pierwszej instancji decyzją z dnia 30 marca 2012 r. Zaznaczyć należy, że wymienioną decyzją stwierdzono nieważność całej decyzji z dnia 17 października 2000 r. Inny jest zatem zakres obu decyzji, a przede wszystkim inne skutki prawne. O ile decyzja z dnia 26 października 2011 r. uchylająca decyzję o pozwoleniu na budowę wywołuje skutki na przyszłość (ex nunc), o tyle konsekwencje decyzji o stwierdzeniu nieważności są dalej idące. Stwierdzenie nieważności jest aktem deklaratoryjnym, który działa z mocą wsteczną (ex tunc) od daty wydania decyzji stwierdzającej nieważność decyzji administracyjnej dotkniętej wadą. Decyzja stwierdzająca nieważność innej decyzji administracyjnej uchyla wszelkie skutki prawne, jakie powstały od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji nieważnej, a organ nadzoru, wydający decyzję o stwierdzeniu nieważności jedynie potwierdza ten fakt swoim rozstrzygnięciem. Z powyższych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art.197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.