II SA/Sz 478/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Gebel (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Henryk Dolecki, Sędzia NSA Iwona Tomaszewska, Protokolant Teresa Zauerman, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 11 lipca 2012 r. przy udziale Prokuratora Prokuratury Apelacyjnej Barbary Rzuchowskiej sprawy ze skargi S. D. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania postanawia odrzucić skargę. Decyzją nr [...] z dnia [...] Prezydent Miasta przyznał S.D. pomoc w postaci specjalnego zasiłku celowego z przeznaczeniem na dofinansowanie do opłat mieszkaniowych, zakupu żywności i środków czystości w wysokości [...]zł. W piśmie z dnia [...], zatytułowanym "odwołanie", S.D. przedstawiła swoją sytuację zdrowotną oraz sposób załatwiania jej wniosków przez pracownika Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie. W końcowej części pisma S.D. stwierdziła: "Ten Ośrodek Pomocy to jakiś koszmar. Nie będę współpracować z P., proszę o innego Pracownika. Jeżeli nie otrzymam korzystnej odpowiedzi, skieruję sprawę do Sądu Administracyjnego." Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia [...], nr [...], stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania przez S.D. Stwierdziło, że strona została prawidłowo pouczona o sposobie wnoszenia odwołania. Z akt sprawy wynika, że decyzja organu I instancji została doręczona S.D. w dniu 7.02.2012 r., termin do wniesienia odwołania minął więc z dniem 21.02.2012 r., natomiast odwołanie zostało wniesione w dniu 29.02.2012 r., a zatem po upływie terminu. W związku z powyższym oraz faktem, że strona nie wniosła o przywrócenie terminu, Kolegium orzekło jak w rozstrzygnięciu. W dniu [...] S.D. złożyła w organie odwoławczym pismo adresowane i zatytułowane "Sąd Administracyjny Samorządowe Kolegium Odwoławcze Odwołanie". W piśmie tym strona krótko przedstawiła swoją sytuację mieszkaniową, bytową i zdrowotną i kończąc stwierdziła: "Byłam u P.Kierownik MOPR P., prosić o większą pomoc, ale daremna była moja prośba. Proszę Wysoki Sąd o sprawdzenie tej sprawy, czuję się pokrzywdzona. Pisałam o zmianę pracownika socjalnego do P.Kierownik, ale spotkałam się z odmową." Kolegium zapytało S.D. czy jej pismo jest skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na postanowienie organu odwoławczego, czy kolejnym wnioskiem o udzielenie pomocy przez Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie. W piśmie z dnia [...]. S.D. doprecyzowała, że "jest to Skarga do Sądu Administracyjnego" ( k.4 akt sądowych). W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Na rozprawie w dniu [...] skarżąca oświadczyła, że skargę popiera, ale jest to skarga "na działalność MOPSu, a nie skarga do Sądu Administracyjnego na postanowienie w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania". Ponadto, skarżąca podkreśliła, że chodziło jej o to by sąd rozpoznał sposób załatwiania przez MOPS wszystkich jej spraw z [...]r., które, jej zdaniem, były załatwiane w sposób niewłaściwy, opieszale i nie uwzględniały jej potrzeb. Podkreśliła, że chce by jej sprawy załatwiał inny pracownik MOPR. Prokurator Prokuratury Apelacyjnej wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Badanie merytorycznej zasadności skargi poprzedza analiza jej dopuszczalności. W tym zakresie sąd bada czy skarga dotyczy przedmiotu objętego właściwością sądu administracyjnego określonego przepisem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1269 ze zm.), który stanowi, iż sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem działalności administracji publicznej. Nadto granice kognicji rzeczowej wojewódzkich sądów administracyjnych sprecyzowane zostały w przepisach art. art. 3 § 2 i 3 oraz art. 4 i art. 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270). W myśl art. 3 § 2 ww. ustawy kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, stosując środki określone w tych przepisach. Ponadto, sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek, a organami administracji rządowej. Wobec treści żądania skarżącej, ostatecznie sformułowanego podczas rozprawy, sąd uznał, iż intencją skarżącej było wniesienie pisma, w trybie skargowo-wnioskowym, o którym mowa w przepisach art. 221-247 działu VIII ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej "K.p.a.". W myśl art. 227 K.p.a. przedmiotem skargi może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw. Natomiast stosownie do art. 241 K.p.a. przedmiotem wniosku mogą być w szczególności sprawy ulepszenia organizacji, wzmocnienia praworządności, usprawnienia pracy i zapobiegania nadużyciom, ochrony własności, lepszego zaspokajania potrzeb ludności. Jak wynika z treści art. 228 K.p.a. oraz 242 K.p.a. skargi oraz wnioski składa się do organów właściwych do ich rozpatrzenia, a zatem sąd administracyjny nie jest uprawniony do rozpoznania skarg powszechnych czy wniosków wniesionych w trybie działu VIII K.p.a. Tryb skargowy oznacza, że postępowanie jako jednoinstancyjne postępowanie uproszczone, prowadzone jest wyłącznie przez organy administracji publicznej, tak więc do organu właściwego (określonego w art.229 K.p.a.), należy kierować pisma zawierające spostrzeżenia o nieprawidłowościach popełnionych przez organy orzekające w sprawie. Skoro skarga S.D. nie dotyczy postanowienia z dnia [...] wydanego przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, a jest to skarga na działalność Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie - nie stanowi ona żadnego z aktów wymienionych w cytowanym powyżej art. 3 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zawierającym zamknięty katalog aktów i czynności podlegających zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Zgodnie z regulacją art. 58 § 1 pkt 1 ww. sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. W stanie rzeczy sąd uznał, że sprawa nie należy do jego właściwości, wobec czego w myśl art. 58 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę odrzucił.