II SO/Go 4/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Staniszewska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Joanna Brzezińska Sędzia WSA Marek Szumilas Protokolant referent - stażysta Malwina Tomiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 maja 2012 r. sprawy z wniosku W.D. i A.D. w przedmiocie wymierzenia grzywny Wójtowi Gminy postanawia: 1. wymierzyć Wójtowi Gminy grzywnę w kwocie 4 000 (cztery tysiące) złotych, za nieprzekazanie w terminie Sądowi skargi W.D. i A.D. z dnia 2 marca 2010 r., 2. zasądzić od Wójta Gminy na rzecz W.D. i A.D. solidarnie kwotę 100 (sto) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W dniu 5 marca 2010r. bezpośrednio do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Gorzowie WIkp. wpłynęła skarga W. i A. małżonków D. z dnia [...] marca 2010r. na bezczynność Wójta Gminy w przedmiocie podjęcia czynności zmierzających do zastosowania środków egzekucyjnych. Wpływ skargi został odnotowany w dzienniku korespondencji Sekretariatu Wydziału I! pod numerem 22/10. Zgodnie z zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 5 marca 2010 r. powyższa skarga została przesłana do organu - Wójta Gminy, o czym poinformowano skarżących, dodatkowo pouczając ich o sposobie wnoszenia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego zgodnie z art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz, U. z 2012 r. poz. 270) da!ej zwanej p.p.s.a. Jak wynika z akt sprawy oryginał skargi doręczony został organowi w dniu 10 marca 2010 r. Jednakże organ w terminie określonym w art, 54 § 2 nie przesłał do tutejszego Sądu skargi W. i A.D. wraz z aktami administracyjnymi i odpowiedzią na skargę. Wnioskiem z dnia [...] marca 2012 r. (data wpływu do Sądu 12 marca 2012 r.) W. i A. małżonkowie D. zwrócili się do tutejszego Sądu o wymierzenie na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a. grzywny Wójtowi Gminy w związku z niewykonaniem przez organ obowiązku, o którym mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a. W odpowiedzi na doręczony w związku z zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 19 marca 2012 r. odpis powyższego wniosku organ pismem z dnia [...] kwietnia 2012 r. poinformował, iż skarga W. i A.D. omyłkowo nie została przesłana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie WIkp. Organ wskazał, iż przesłana skarga potraktowana została omyłkowo jako informacja, iż do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie WIkp. wpłynęła skarga na bezczynność organu. Jednocześnie organ wraz z odpowiedzią na wniosek przesłał do tutejszego Sądu skargę z dnia [...] marca 2010 r. wraz z odpowiedzią na skargę i aktami administracyjnymi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Wniosek o wymierzenie grzywny uznać należało za uzasadniony. Podstawę prawną wymierzenia grzywny stanowi przepis art. 55 § 1 p.p.s.a. Zgodnie z jego treścią w razie niezastosowania się przez organ do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a,, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art, 154 § 6 p.p.s.a, Wskazany w art. 54 § 2 p.p.s.a. obowiązek polega na przekazaniu sądowi skargi, która w myśl art. 54 § 1 p.p.s.a. wnoszona jest za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe postępowanie jest przedmiotem skargi, wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia. Wysokość grzywny ograniczona została do dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów (art. 154 § 6 p.p.s.a.). Zgodnie z Komunikatem Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 9 lutego 2012 r. (M.P. z 2012 r. poz. 63), wydanym na podstawie art. 20 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2009 r. Nr 153, poz. 1227 ze zm.) przeciętne wynagrodzenie w gospodarce narodowej w 2011 r. wyniosło 3.399,52 zł, Wobec powyższego wskazać należy, iż wymierzenie grzywny ma charakter fakultatywny, a wyłącznymi przesłankami do jej wymierzenia są złożenie przez stronę skarżącą stosownego wniosku oraz stwierdzenie niewypełnienia przez organ obowiązku przekazania skargi w ustawowym 30-dniowym terminie. W rozpoznawanej sprawie wszystkie w/w przesłanki zostały spełnione uzasadniając tym samym wymierzenie grzywny. Jak wynika z akt sprawy skarżący wnieśli skargę z dnia [...] marca 2010 r. bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. Przesyłkę zawierającą powyższą skargę doręczono na adres siedziby organu w dniu 10 marca 2010 r. (k. 50). Zatem trzydziestodniowy termin do jej przekazania wraz z aktami administracyjnymi i odpowiedzią na skargę, upłynął organowi w dniu 9 kwietnia 2010 r. Powyższy obowiązek, o którym mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a ostatecznie został przez organ spełniony jednakże dopiero na skutek wezwania organu do nadesłania odpowiedzi na wniosek w niniejszej sprawie tj. w dniu 25 kwietnia 2012 r., a zatem prawie dwa lata po upływie ustawowego terminu. 2 Podkreślić należy jednak, iż w tej sytuacji nawet wykonanie przez organ w pełnym zakresie obowiązków wynikających dla niego z przepisu art. 54 § 2 p.p.s.a. (przekazanie skargi, akt administracyjnych i odpowiedzi na nią) nie czyni bezprzedmiotowym, wszczętego wnioskiem o ukaranie grzywną, postępowania sądowoadministracyjnego i nie skutkuje jego umorzeniem. Podzielić w tym zakresie należy pogląd wyrażony w uchwale 7 sędziów NSA z dnia 3 listopada 2009 roku w sprawie II GPS 3/09, iż przepis artykułu 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. nie ma zastosowania w przypadku, gdy po wniesieniu wniosku o wymierzenie organowi grzywny w trybie art. 55 § 1 powołanej ustawy organ przekazał skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę (zob. www. orzeczenia, nsa. gov.pl). W uzasadnieniu powołanej uchwały stwierdzono, że skoro z art. 54 § 2 p.p.s.a. wynika obowiązek dochowania określonego terminu, to uchybienie tej powinności mieści się w "niezastosowaniu się do obowiązków", będącym przesłanką wymierzenia grzywny na podstawie art. 55 § 1 p.p.p.s.a. W rezultacie przedmiot zaskarżenia określony w art. 55 § 1 p.p.s.a. obejmuje nie tylko zaniechanie przekazania sądowi skargi, odpowiedzi na skargę i akt sprawy, ale także zwłokę organu w dopełnieniu tej czynności i istnieje on nadal w przypadku dokonania przekazania sądowi skargi, odpowiedzi na skargę i akt sprawy ale z uchybieniem trzydziestodniowego terminu. Grzywna z art. 55 § 1 p.p.s.a. nie pełni bowiem wyłącznie funkcji dyscyplinującej (por. postanowienie NSA z dnia 5 lipca 2006 roku w sprawie akt II OSK 1024/06) polegającej na przymuszeniu organu grzywną do przesłania skargi, odpowiedzi na nią oraz akt sprawy i aktualizującej się gdy organ nie dopełnił tej czynności. Przekroczenie terminu wiąże się natomiast z funkcją represyjną, niezależnie od tego czy organ przesłał skargę, odpowiedź na skargę i akta przed posiedzeniem sądu, czy też nie. W obu przypadkach spotyka go represja za niedopełnienie tej czynności w przepisanym terminie. Różnica sprowadza się do tego, że w pierwszym przypadku funkcja represyjna występuje obok funkcji dyscyplinującej, zaś w drugim już nie. Dlatego sąd, który wymierza grzywnę, mimo dopełnienia przez organ obowiązków z art. 54 § 2 p.p.s.a. przed posiedzeniem sądu, a!e z uchybieniem terminu, wymierza ją wyłącznie za uchybienie terminu. Organ w tej sytuacji ponosi odpowiedzialność za uniemożliwianie albo utrudnianie realizacji prawa do rozpoznania sprawy sądowej bez nieuzasadnionej zwłoki, gdyż w istocie działanie sądu jest w tym wypadku uzależnione od dokonania przez organ czynności wymienionych w art. 54 § 2 p.p.s.a. Dodać należy, iż prócz obu wskazanych wymierzenie grzywny z art. 55 § 1 p.p.s.a. pełni również funkcję prewencyjną. Ukaranie organu służy bowiem także zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości, 3 zarówno przez ukarany organ, jak i przez inne organy, Wobec zaistnienia w rozpoznawanej sprawie wszystkich wskazanych powyżej ustawowych przesłanek do wymierzenia organowi grzywny o jakiej mowa w art. 55 § 1 p.p.s.a., jej nałożenie na organ Sąd uznał za w pełni uzasadnione. Sąd wymierzając grzywnę rozważył wszystkie okoliczności sprawy, w tym czy grzywna spełni swoje funkcje, jak duże było przekroczenie terminu i jakie były przyczyny nieprzekazania skargi w terminie. Na tym tle należy uznać, że w sprawie doszło bez wątpienia do istotnego naruszenia obowiązku określonego w przepisie art. 54 § 2 p.p.s.a. Wskazane przez organ w odpowiedzi na wniosek okoliczności uzasadniające nieprzekazanie skargi, tj. omyłkowe zinterpretowanie przekazania skargi przez Sąd jako informacji o wniesieniu skargi przez skarżących, nie usprawiedliwiają niewykonania przez organ ustawowego obowiązku, wskazując na niekompetencję organu w zakresie wykonywanych przez niego obowiązków. Natomiast odnosząc się do wysokości wymierzonej grzywny zdaniem Sądu odpowiednią do stopnia naruszenia obowiązku przewidzianego w art. 54 § 2 p.p.s.a. należy uznać grzywnę w wysokości 4.000 zł. Grzywna we wskazanej wysokości w ocenie Sądu, spełnia zarówno funkcję represyjną, jak i prewencyjną. Wobec powyższego Sąd, na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w punkcie I postanowienia. W przedmiocie kosztów postępowania organ orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a. 4