I FZ 311/13

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Arkadiusz Cudak, po rozpoznaniu w dniu 12 września 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia A. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 15 kwietnia 2013 r., sygn. akt I SA/Gd 567/12 w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi A. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w G. z dnia 5 marca 2012 r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za I kwartał 2007 r. postanawia oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 15 kwietnia 2013 r., sygn. akt I SA/Gd 567/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej przez A. S. (zwanego dalej "skarżącym") decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w G. z 5 marca 2012 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za pierwszy kwartał 2007 r. Z przedstawionego przez sąd pierwszej instancji stanu sprawy wynika, że pismem z dnia 10 października 2012 r. skarżący wniósł o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu podał między innymi, że niezależnie od postępowania egzekucyjnego w niniejszej sprawie Naczelnik Urzędu Skarbowego w C. prowadzi wobec niego postępowania egzekucyjne na podstawie innych decyzji ostatecznych, których przedmiotem są zobowiązania w podatku od towarów i usług za poszczególne kwartały 2006, 2007, 2008, 2009 i 2010 r. Skarżący podniósł, że wskutek prowadzonego postępowania egzekucyjnego został zmuszony do zawieszenia działalności gospodarczej z dniem 31 grudnia 2011 r., stanowiącej jedyne źródło utrzymania jego oraz córki. Dodał, że nie posiada oszczędności i utrzymuje się wyłącznie z udzielanej przez żonę pomocy. Zdaniem sądu pierwszej instancji strona skarżąca nie wykazała, że wykonanie zaskarżonej decyzji mogłoby spowodować następstwa, o których to mowa w art. 61 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, zwanej dalej "p.p.s.a."). Sąd wskazał, że skarżący nie ujawnił wszystkich danych dotyczących swojej sytuacji majątkowej, zataił bowiem fakt, że w dniu 2 sierpnia 2011 r. na terenie Wielkiej Brytanii zarejestrował działalność gospodarczą, w ramach której w 2012 r. dokonał dostaw wewnątrzwspólnotowych na kwotę 159.936 zł i nabyć wewnątrzwspólnotowych na kwotę 121.405 zł. Ponadto, od IV kwartału 2011 r. korzystał z usług kancelarii prawnych, na rzecz których zapłacił wynagrodzenie. Takie postępowanie skarżącego, polegające na podaniu niepełnych informacji dotyczących jego stanu majątkowego i dochodów, skutkowało niewyjaśnieniem istotnych wątpliwości dotyczących jego rzeczywistych możliwości płatniczych, uniemożliwiając tym samym sądowi dokonanie oceny faktycznego wpływu wykonania przedmiotowej decyzji na prowadzoną przez skarżącego działalność gospodarczą. Sąd pierwszej instancji, stwierdził, że wykonanie świadczenia pieniężnego z natury rzeczy nie wywoła nieodwracalnych skutków, nadto, że dopuszczalność prowadzenia egzekucji jest ograniczona do zakresu, w jakim nie zostanie zagrożone minimum utrzymania dłużnika i osób pozostających według ustawowego obowiązku na jego utrzymaniu. W zażaleniu pełnomocnik strony skarżącej wniósł o: zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez orzeczenie o wstrzymaniu zaskarżonej decyzji; uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku do ponownego rozpatrzenia; wstrzymanie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny wykonania zaskarżonego postanowienia do czasu rozpoznania niniejszego zażalenia; zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych. We wniesionym zażaleniu, pełnomocnik strony wskazał, że zbycie w drodze licytacji składników majątku, służących prowadzeniu działalności gospodarczej mogłoby doprowadzić do uzyskania ceny znacząco odbiegającej od ceny rynkowej, co spowoduje nieodwracalne straty, zaś wysokość egzekwowanej należności spowoduje, że kontynuowanie działalności skarżącego będzie niemożliwe, jak również, że doprowadzi to do całkowitego pozbawienia skarżącego środków produkcji i uniemożliwi kontynuowanie działalności w najmniejszym choćby zakresie. Argumentował, że poniesiony przez sąd pierwszej instancji zarzut rozpoczęcia i prowadzenia przez skarżącego działalności gospodarczej w Wielkiej Brytanii jest bezpodstawny, gdyż działalność tę prowadzi spółka posiadająca osobowość prawną, a więc podmiot odrębny od skarżącego. Dodał, że nie udowodniono, by skarżący posiadał w niniejszej spółce udziały, bądź osiągał w związku z uczestnictwem w ww. spółce jakiekolwiek dochody. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Wniesienie skargi do sądu ze względu na treść art. 61 § 1 p.p.s.a. nie wstrzymuje wykonania zaskarżonej decyzji. Zasadą jest zatem wykonalność decyzji ostatecznej. Sąd jednak może, stosownie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a. na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności. Jak wynika z tego przepisu, przesłanką wstrzymania zaskarżonego aktu jest zajście niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Nie chodzi przy tym o jakiekolwiek skutki i jakąkolwiek szkodę, ale o szkodę i skutki kwalifikowane, tzn. przekraczające normalne następstwa związane z wykonywaniem aktu. Sąd administracyjny, wydając orzeczenie w omawianym przedmiocie, powinien swoje rozstrzygnięcie oprzeć zarówno o wniosek skarżącego, jak i materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy i ocenić, czy występują wymienione przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu. Jednakże uprawdopodobnienie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji spoczywa na stronie skarżącej (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 listopada 2004 r., sygn. akt FZ 474/04 oraz z 31 sierpnia 2004 r., sygn. akt FZ 267/04, z 28 listopada 2012 r., sygn. akt I FSK 1263/12). W niniejszej sprawie skarżący zaprezentował argumentację dotyczącą nieudowodnienia dochodów z prowadzonej w Wielkiej Brytanii działalności gospodarczej. Należy jednak stwierdzić, że skoro została ujawniona okoliczność prowadzenia przez skarżącego działalności, to w jego gestii leży uprawdopodobnienie podnoszonych w tym zakresie okoliczności, tj. istnienia bądź nieistnienia dochodów. W interesie skarżącego leży wykazanie wszystkich okoliczności mających znaczenie dla oceny, czy występują przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, nie należy to do obowiązków organu podatkowego, czy sądu, co zdaje się sugerować pełnomocnik strony w zażaleniu. Wobec selektywnego ujawnienia informacji w zakresie prowadzenia działalności, należy podzielić stanowisko wyrażone przez sąd pierwszej instancji, w którym wskazano, że skarżący zataił swój prawdziwy stan majątkowy. W związku z powyższym sąd nie może uznać za wiarygodne okoliczności, że wskutek prowadzenia wobec skarżącego postępowania egzekucyjnego został on zmuszony do zawieszenia działalności gospodarczej, stanowiącej jedyne źródło utrzymania jego i córki. Tym samym obawy skarżącego dotyczące niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, prowadzonej wobec niego egzekucji są nieuzasadnione, jak również nie mogą stanowić podstawy wstrzymania zaskarżonej decyzji. W art. 61 § 3 p.p.s.a. mowa jest o takiej szkodzie, która nie będzie mogła być zrekompensowana wskutek zwrotu spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, jak również nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Wykonanie świadczenia pieniężnego z natury rzeczy nie wywoła nieodwracalnych skutków, gdyż ewentualne uchylenie zaskarżonej decyzji spowoduje konieczność zwrotu należności. Ponadto należy wskazać, że Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 10 stycznia 2013 r., I FZ 573/12, oraz postanowieniach z dnia 6 maja 2013 r. I FZ 159/13, I FZ 160/13, I FZ 161/13 wypowiedział się, że w stosunku do skarżącego nie zaistniały przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonalności zaskarżonych decyzji. W związku z powyższym w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący nie wykazał, że zachodzą przesłanki wskazane w art. 61 § 3 p.p.s.a. Nie znajdując zatem podstaw do uwzględnienia zażalenia, należało stosownie do art. 61 § 3 i § 5 w związku z art. 193 p.p.s.a. orzec jak w sentencji.