II SAB/Łd 88/12

Dnia 7 sierpnia 2012 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA: Jolanta Rosińska Sędziowie Sędzia WSA: Czesława Nowak – Kolczyńska Sędzia NSA: Grzegorz Szkudlarek (spr.) Protokolant Asystent sędziego Katarzyna Orzechowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 sierpnia 2012 roku przy udziale --- sprawy ze skargi M. Ł. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w R. w przedmiocie zamknięcia drogi dojazdowej na działce - oddala skargę. M. Ł. wniósł skargę na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w R. w sprawie zamknięcia drogi dojazdowej na działce. W treści uzasadnienia skargi podniósł, iż żąda bezzwłoczne zabezpieczenia jego nieruchomości poprzez zakazanie jazdy samochodami o ładowności powyżej 5 ton na działce graniczącej z jego nieruchomością – działka Nr ewid. [...] przy ul. P. [...] do czasu rozpatrzenia skargi kasacyjnej przez Naczelny Sąd Administracyjny. Na działce skarżącego znajduje się dom mieszkalny, który systematycznie niszczeje gdyż w pobliżu jeżdżą tiry o ogromnym tonażu, które dostarczają towary do sklepu. W odpowiedzi na skargę organ wskazał, że zarzuty skargi są bezpodstawne i nie znajdują potwierdzenia w zgromadzonym materiale dowodowym. Zdaniem organu, brak satysfakcji strony z treści dotychczas wydawanych w sprawie rozstrzygnięć nie może wpływać na działania podejmowane przez organ. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z brzmieniem art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 roku, poz. 270), Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem i obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w postępowaniach, kończonych decyzją administracyjną (art. 3 § 2 pkt 8 w zw. z pkt 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Celem skargi do sądu administracyjnego na bezczynność organu administracji, jest doprowadzenie do wydania przez ten organ decyzji administracyjnej (lub innego aktu) w sprawie wszczętej żądaniem strony. Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale – mimo istnienia ustawowego obowiązku – nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 marca 2003 roku, IV SAB/Wa 109/07). W konkluzji warto ponownie podkreślić, że w rozpoznawanej sprawie Sąd zobligowany był ustalić wyłącznie, czy organ administracji publicznej pozostawał w bezczynności w sprawie wydania rozstrzygnięcia w sprawie zamknięcia drogi dojazdowej. Poza zakresem rozważań Sądu, pozostawała natomiast merytoryczna ocena poprawności podejmowanych przez organ nadzoru budowlanego czynności. Postępowanie wywołane skargą na bezczynność organu cechuje pewna specyfika polegająca na tym, że rozpoznając tego rodzaju skargę, Sąd nie wnika w merytoryczną i procesową poprawność wydanego przez organ aktu, a bierze pod uwagę jedynie sam fakt, czy w danej sprawie została dokonana czynność lub czy z innych powodów organowi nie można zarzucić stanu bezczynności (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 19 lutego 2007 roku, I SAB/Wa 194/06, LEX Nr 318035). Bezsporne w sprawie jest to, iż organy nadzoru budowlanego prowadziły postępowanie w sprawie legalności budowy drogi dojazdowej do obiektu handlowego na działce Nr ewid. [...]. W toku tego postępowania organ nadzoru budowlanego szczebla powiatowego umorzył postępowanie. Po rozpoznaniu odwołania skarżącego, organ odwoławczy utrzymał w mocy rozstrzygnięcie I instancji. Decyzja o umorzeniu postępowania kwestionowana była w drodze skargi do sądu administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 25 maja 2011 roku, sygn. akt: II SA/Łd 1505/10 wyeliminował z obrotu prawnego rozstrzygnięcia obu instancji. Wyrok ten nie jest prawomocny. W chwili obecnej skarga kasacyjna uczestnika postępowania oczekuje na rozpoznanie przez Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie. Przypomnieć należy, że zgodnie z art. 153 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w ocenie sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Przez ocenę prawną, o której mowa w tym przepisie rozumie się powszechnie wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich stosowania w rozpoznawanej sprawie. Dotyczy to zatem właściwego zastosowania konkretnego przepisu prawa w indywidualnej sprawie. Natomiast wskazania co do dalszego postępowania stanowią z reguły konsekwencję oceny prawnej i dotyczą sposobu działania w toku ponownego rozpoznawania sprawy. Z treści powyższego przepisu wynika, że zarówno organy administracyjne, których działanie lub bezczynność było przedmiotem skargi, jak i sąd odwoławczy w sprawie, ilekroć dana sprawa będzie ponownie przez nie rozpoznawana będą związane oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi w ocenie tegoż sądu, jeżeli nie zostanie ono uchylone lub nie ulegną zmianie przepisy prawa, na podstawie których sąd orzekał. Jeżeli zatem strona z taką oceną prawną i wskazaniami się nie zgadza, to powinna dane orzeczenie zakwestionować za pomocą właściwych środków odwoławczych. Po uprawomocnieniu się orzeczenia, zawarte w nim stanowisko, będzie wiążące nie tylko dla organów wymienionych w art. 153 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, lecz również wskazanych w art. 170 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, który stanowi, że orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. W ocenie składu orzekającego skarga na bezczynność nie zasługuje na uwzględnienie, a tym samym nie można przypisać organowi administracji tego, iż pozostaje w bezczynności. Wyrok sądu I instancji, jak już wskazywano, nie jest prawomocny, tymczasem zasadniczym zagadnieniem, którym zajmował się sąd była kwestia legalności wykonania drogi. Stwierdzenie, że droga została wykonana zgodnie lub niezgodnie z obowiązującym porządkiem prawnym warunkuje losy dalszego etapu postępowania administracyjnego. W razie stwierdzenia, że droga została wykonana nielegalnie, organ zobowiązany będzie do podjęcia działań i prowadzenia postępowania, na podstawie odpowiednich przepisów prawa budowlanego, w celu doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem. Ustosunkowując się do podnoszonych przez skarżącego kwestii związanych z negatywnym wpływem użytkowania drogi na stan techniczny jego budynku należy zwrócić uwagę na możliwość podjęcia działań w formie odpowiedniej akcji cywilnej. Na dalszym etapie, już po ostatecznym zakończeniu postępowania administracyjnego w sprawie legalności, w razie stwierdzenia, iż droga została wykonana z naruszeniem przepisów prawa budowlanego i warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, a jej użytkowanie miało negatywny wpływ na stan techniczny budynku skarżącego, skarżącemu będzie przysługiwało prawo do żądania naprawienia szkody. Niemniej jednak, stwierdzenie powstania szkody i uznanie odpowiednich roszczeń z niej wynikających przekracza ramy niniejszego postępowania. W tak ustalonym stanie faktycznym Sąd uznał, że nie zasługuje na uwzględnienie skarga na bezczynność organu nadzoru budowlanego szczebla powiatowego w sprawie wstrzymania użytkowania drogi. Jak wskazywano na wstępie celem skargi na bezczynność jest zobowiązanie danego organu do załatwienia sprawy poprzez wydanie aktu kończącego postępowanie. W stanie faktycznym sprawy, skoro wyrok sądu I instancji uchylający wcześniejsze rozstrzygnięcia organów jest nieprawomocny, to nie można uznać, że organ ten pozostaje w bezczynności. Konkludując, Sąd oddalił skargę na bezczynność orzekając jak w wyroku powołując, jako podstawę prawną rozstrzygnięcia przepis art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. ko