I SA/Łd 677/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodnicząca: Sędzia WSA Joanna Tarno Sędziowie: Sędzia NSA Bogusław Klimowicz (spr.) Sędzia WSA Paweł Kowalski Protokolant: Szymon Chrostek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 sierpnia 2012 r. sprawy ze skargi R. W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zawieszenia z urzędu prowadzonego postępowania podatkowego w zakresie zryczałtowanego podatku od przychodów ewidencjonowanych za rok 2005 oddala skargę. I SA/Łd 677/12 Uzasadnienie R. W. wniósł skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] r., utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w R. z dnia [...] r. w przedmiocie zawieszenia z urzędu postępowania podatkowego w zakresie zryczałtowanego podatku od przychodów ewidencjonowanych za rok 2005. Z akt sprawy wynika, iż w toku kontroli jak również w toku postępowania podatkowego w zakresie zryczałtowanego podatku dochodowego od przychodów ewidencjonowanych za rok 2005, - na podstawie wydruków informacji o obrotach wewnątrz wspólnotowych z aplikacji VIES - stwierdzono, iż skarżący nie wykazał przychodu ze sprzedaży towarów nabytych od kontrahentów z Francji o numerach NIP: -FR [...], dostawa w II kwartale 2005r. na kwotę 8.700 EUR; - FR [...], dostawa w III kwartale 2005r. na kwotę 6.500 EUR, dostawa w IV kwartale 2005r. na kwotę 3.130 EUR, - FR [...], dostawa w III kwartale 2005r. na kwotę 100 EUR, - FR [...] , dostawa w I kwartale 2005r. na kwotę 600 EUR, - FR [...] , dostawa w II kwartale 2005r. na kwotę 4.000 EUR, - FR [...] , dostawa w I kwartale 2005r. na kwotę 2.500 EUR, - FR [...] , dostawa w III kwartale 2005r. na kwotę 8.000 EUR, dostawa w IV kwartale 2005r. na kwotę 6.000 EUR, - FR [...] , dostawa w II kwartale 2005r. na kwotę 2.000 EUR, - FR [...], dostawa w II kwartale 2005r. na kwotę 3.900 EUR, - FR [...] , dostawa w IV kwartale 2005r. na kwotę 2.000 EUR. Organ kontrolujący stwierdził, iż zarówno w toku kontroli, jak i prowadzonego postępowania skarżący nie przedstawił żadnych dokumentów potwierdzających przeprowadzenie powyższych transakcji. W dniu 18.04.2011 r. R. W. został przesłuchany jako strona prowadzonego postępowania w zakresie zryczałtowanego podatku dochodowego od przychodów ewidencjonowanych za rok 2005. Na zadane pytanie odnośnie różnic w obrotach wewnątrzwspólnotowych zawartych w informacjach VIES a dokumentami okazanymi do kontroli zasugerował, iż kontrahenci unijni, którzy wchodzili w posiadanie numeru NIP skarżącego mogli go wykorzystać dla celów ewidencjonowania sprzedaży dokonanej nie zawsze na rzecz skarżącego. Powyższa kwestia nie została więc w sposób wyczerpujący wyjaśniona. Z jednej strony zatem organ podatkowy pierwszej instancji był w posiadaniu danych z systemu VIES, dotyczących danych wykazanych w deklaracjach składanych przez w/w kontrahentów z Francji, ze wskazaniem na wystąpienie przedmiotowych transakcji, z drugiej strony zeznanie skarżącego, nie potwierdzało w/w faktów, jednocześnie nie przedstawiając żadnych innych dowodów. Naczelnik Urzędu Skarbowego podkreślił przy tym, iż to do organu prowadzącego postępowanie w sprawie należy wybór stosownych metod i środków przewidzianych prawem, za pomocą których będzie prowadzić w sposób najbardziej efektywny postępowanie podatkowe. Aby określić prawidłową wysokość zobowiązania w zryczałtowanym podatku dochodowym od przychodów ewidencjonowanych za rok 2005 niezbędnym stało się uzyskanie informacji potwierdzających czy w/w transakcje miały miejsce, czy skarżący nabył towary, które zostały zadeklarowane przez kontrahentów z Francji. A zatem w niniejszej sprawie istotne stało się ustalenie doniosłych dla organu okoliczności, które służyć miały wyjaśnieniu zagadnienia wielkości dostaw, co w rezultacie miało pozwolić na ustalenie prawidłowej wysokości zobowiązania podatkowego skarżącego. W tej sytuacji dla wyjaśnienia zagadnienia wielkości dostaw niezbędnym stało się wystąpienie na podstawie art. 26 Umowy między Rządem Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej a Rządem Republiki Francuskiej w sprawie zapobieżenia podwójnemu opodatkowaniu w zakresie podatków od dochodu i majątku (Dz. U z 1977 r. Nr 1 poz.5), do władz podatkowych Francji z wnioskami o udzielenie informacji w zakresie dokonywanych przez skarżącego zakupów z Francji z 2005 r. Postanowieniem z dnia [...] r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w R. zawiesił z urzędu prowadzone wobec R. W. postępowanie podatkowe. W zakresie zryczałtowanego podatku od przychodów ewidencjonowanych za 2005 r.. Natomiast w dniu [...] r. organ I instancji wydał postanowienie, w którym sprostował z urzędu oczywistą omyłkę w postanowieniu z dnia [...] r., polegającą na wpisaniu na 4 stronie w/w postanowienia zamiast słów "zawieszenie postępowania podatkowego", winno być "zawieszenie terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego". Pełnomocnik strony skarżącej złożył zażalenie na powyższe postanowienie, zarzucając mu naruszenia: - art. 201 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 749, dalej O.p.) w związku z art. 70 § 1 O.p. poprzez bezpodstawne zawieszenie postępowania po upływie 5-letniego terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, - art. 217 § 1 pkt 4 O.p. poprzez niewskazanie i niewyjaśnienie stronie podstawy zawieszenia postępowania podatkowego, - art. 217 § 2 O.p. poprzez niewyjaśnienie stronie, na jakiej podstawie i z wnioskiem, jakiej treści organ wystąpił do władz Francji o informacje w sprawie nabyć R. W., dlaczego tez informacje te są niezbędne w sprawie oraz dlaczego zawieszenie wystąpiło z datą wsteczną, tj. od dnia 30 sierpnia 2011 r. - art. 70 a O.p. poprzez jego bezpodstawne zastosowanie. Po rozpatrzeniu zażalenia Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. postanowieniem z dnia [...] r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu swojego stanowiska organ odwoławczy stwierdził przede wszystkim, że przedmiotem niniejszej sprawy nie była kwestia oceny upływu terminu przedawnienia zobowiązania (bądź też braku jego przedawnienia), lecz kwestia zasadności, bądź braku zasadności zawieszenia prowadzonego wobec podatnika postępowania podatkowego w zakresie zryczałtowanego podatku dochodowego od przychodów ewidencjonowanych za rok 2005. Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. w sprawie doszło do spełnienia wszystkich przesłanek wymienionych w art. 201 § 1 pkt 6 ustawy Ordynacja podatkowa, co z kolei obligowało organ podatkowy pierwszej instancji do zawieszenia postępowania. Organ odwoławczy podniósł, iż nie budzi wątpliwości, że pismem z dnia 29 czerwca 2011 r. Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. poinformował Naczelnika Urzędu Skarbowego w R., iż wniosek o informację w sprawie kontrahenta podatnika o nr [...] został przekazany w dniu 22 czerwca 2011 r. przez Biuro Wymiany Informacji Podatkowych w Koninie do administracji podatkowej Francji. Ponadto pismem z dnia [...] r. Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. poinformował Naczelnika Urzędu Skarbowego w R., iż wnioski o informację w sprawie kontrahentów o nr NIP: FR [...] , FR [...] , FR [...] , FR [...] , FR [...] , FR [...] , FR [...] , FR [...] , FR [...] zostały przekazane w dniu 30 sierpnia 2011 r. przez Biuro Wymiany Informacji Podatkowych w K. do administracji podatkowej Francji. Formularze powyższych wniosków zawierały w istocie odwołanie do następujących podstaw prawnych wystąpienia: * Dyrektywę Rady 1977/799/EWG z dnia 19 grudnia 1977 r. dotyczącej wzajemnej pomocy właściwych władz Państw Członkowskich w obszarze podatków bezpośrednich oraz opodatkowania składek ubezpieczeniowych (Dz. U.UE.L.77.336.15), * umowę o unikaniu podwójnego opodatkowania - art. 26 Umowy między Rządem Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej a Rządem Republiki Francuskiej w sprawie zapobieżenia podwójnemu opodatkowaniu w zakresie podatków od dochodu i majątku (Dz. U. Z 1977 r. Nr l poz. 5) - Konwencję Rady Europy OECD z dnia 25 stycznia 1988 r. (Dz. U. Nr 141, póz. 913) o wzajemnej pomocy administracyjnej w sprawach podatkowych, zgodnie z treścią art. 5, na żądanie państwa wnioskującego, państwo proszone przekaże wszelkie informacje, których mowa w art. 4 Konwencji. Z kolei art. 4 stanowi, iż strony będą wymieniać między sobą informacje, szczególnie te, które mają związek z wymiarem i poborem podatków, ściąganiem i egzekucją roszczeń podatkowych (...). Organ wskazał, że przytoczone umowy międzynarodowe zostały ratyfikowane zostały ratyfikowane przez Polskę i mieszczą się w katalogu umów wymienionych w powołanym przepisie. Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. wskazał również, że na wniosek o nr FR [...] przekazany do administracji podatkowej Francji w dniu [...] r. organ pierwszej instancji nie uzyskał stosownej odpowiedzi, dlatego też zawieszenie terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w zakresie zryczałtowanego podatku dochodowego od przychodów ewidencjonowanych za rok 2005 nastąpiło z dniem 30 sierpnia 2011 r. Do administracji podatkowej Francji przekazano również ponowny wniosek o informację w sprawie kontrahenta o nr NIP FR [...] z dnia z 22 grudnia 2011 r. (pismem z dnia 10 stycznia 2012 r. Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. poinformował organ pierwszej instancji, iż powyższy wniosek przekazano do administracji podatkowej Francji w dniu 5 stycznia 2012 r.). Wobec faktu, iż w dniu 17 stycznia 2012 r. organ podatkowy pierwszej instancji skierował kolejnych 8 wniosków w przedmiotowej sprawie, Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. pismem z dnia 20 lutego 2012 r. poinformował organ I instancji, iż wnioski te zostały przekazane do francuskiej administracji podatkowej w dniu 14 lutego 2012 r. Do dnia wydania przez Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. postanowienia z dnia [...] r. organ pierwszej instancji nie otrzymał odpowiedzi na powyższe wnioski W dniu 22 maja 2012 r. pełnomocnik strony nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. W uzasadnieniu skargi powielił argumenty zawarte w złożonym zażaleniu, a ponadto zarzucił organowi odwoławczemu naruszenie: - art. 121 § 1 w zw. z art. 217 O.p., poprzez niewyjaśnienie stronie, na jakiej podstawie i z wnioskiem, jakiej treści organ wystąpił do władz Francji o informacje w sprawie transakcji R. W., dlaczego informacje te są niezbędne w sprawie oraz dlaczego zawieszenie terminu przedawnienia nastąpiło z datą wsteczną, tj. 30.08.2011 r., o czym skarżący dowiedział się po dacie 31.12.2011 r., będącej w jego ocenie datą, z którą uległo przedawnieniu zobowiązanie wskazane w niniejszej sprawie. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga R.. W. nie jest zasadna. Oceniając legalność zaskarżonych postanowień organów podatkowych obu instancji Sąd uznał, że w sprawie nie doszło do naruszenia prawa. Zaskarżonym postanowieniem utrzymano w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w R. z dnia [...] r. w przedmiocie zawieszenia postępowania podatkowego w zakresie zryczałtowanego podatku dochodowego za 2005 r. na podstawie art. 201 § 1 pkt 6 ustawy - Ordynacja podatkowa. Podstawą zawieszenia postępowania była konieczność wystąpienia do administracji podatkowej Francji o udzielenie informacji niezbędnych dla określenia wysokości zobowiązania podatkowego skarżącego. Stosownie do treści art. 201 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa organ podatkowy zawiesza postępowanie w razie wystąpienia na podstawie ratyfikowanych umów o unikaniu podwójnego opodatkowania lub innych ratyfikowanych umów międzynarodowych, których stroną jest Rzeczpospolita Polska, do organów innego państwa o udzielenie informacji niezbędnych do ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego. Zgodnie, zatem z treścią powołanego przepisu zawieszenie postępowania w razie wystąpienia - na jego podstawie - do organów innego państwa o udzielenie informacji niezbędnych do określenia wysokości zobowiązania podatkowego jest obligatoryjne. W konsekwencji to do organu prowadzącego postępowanie w sprawie należy wybór stosownych metod i środków przewidzianych prawem, za pomocą, których będzie prowadzić w sposób najbardziej efektywny postępowanie podatkowe. Zobowiązanie podatkowe w zryczałtowanym podatku od przychodów ewidencjonowanych za rok 2005 przedawnia się z końcem 2011 r. (art. 70 § 1 O.p.). Naczelnik Urzędu Skarbowego w R. zawiesił postępowanie podatkowe postanowieniem z dnia 8 marca 2012 r.. Trzeba zgodzić się ze strona skarżącą, że prowadzenie postępowania (czy jego zawieszanie) w sytuacji, gdy nastąpiło przedawnienie zobowiązania podatkowego nie jest dopuszczalne i powinno skutkować umorzeniem postępowania. Jednak taka sytuacja nie miała miejsca w rozpoznawanej sprawie. W niniejszej sprawie doszło bowiem do zawieszenia biegu terminu przedawnienia na podstawie art. 70a § 1 O.p. W myśl bowiem art. 70a § 1 i 2 o.p. bieg terminu przedawnienia, o którym mowa w art. 68 § 1 i 3 oraz w art. 70 § 1, ulega zawieszeniu, jeżeli możliwość ustalenia lub określenia zobowiązania podatkowego wynika z umów o unikaniu podwójnego opodatkowania lub innych ratyfikowanych umów międzynarodowych, których stroną jest Rzeczpospolita Polska, a ustalenie lub określenie przez organ podatkowy wysokości tego zobowiązania uzależnione jest od uzyskania odpowiednich informacji od organów innego państwa. Przy czym zawieszenie terminu przedawnienia, o którym tu mowa, następuje od dnia wystąpienia przez organ podatkowy z wnioskiem do organu innego państwa do dnia uzyskania przez organ podatkowy żądanej informacji - jednak nie dłużej niż przez okres 3 lat. Sąd rozpoznający sprawę podziela reprezentowany już w doktrynie i orzecznictwie sądowym pogląd, że tylko skuteczne wystąpienie do organów innego państwa o uzyskanie niezbędnych informacji powoduje zawieszenie biegu terminu przedawnienia. Większość wniosków przekazanych do francuskiej administracji podatkowej w 2011 r. została zwrócona wobec braków formalnych – powołanie się na niewłaściwą Dyrektywę 77/799/EWG z dnia 19 grudnia 1977 roku. Jedynie w wypadku wniosku dotyczącego kontrahenta o nr NIP FR [...] przekazanego w dniu 30 sierpnia 2011 r. nie został on zwrócony, a organ podatkowy I instancji nie otrzymał jeszcze na ten wniosek odpowiedzi. Ponowny wniosek dotyczący kontrahenta FR [...] został przekazany organom francuskiej administracji podatkowej już w 2012 r. Tak więc, skuteczne wystąpienie z dnia 30 sierpnia 2011 r. z wnioskiem dotyczącym kontrahenta o nr NIP FR [...] spowodowało zawieszenie biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego za 2005 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w R. mógł więc ponownie wystąpić do organów podatkowych Francji o udzielenie informacji dotyczących innych kontrahentów i był zobowiązany do zawieszenia postępowania na podstawie art. 200 § 1 pkt 6 O.p.. Wbrew zarzutom strony skarżącej w zaskarżonym postanowieniu w sposób przekonujący wskazano dlaczego wystąpienie do organów innego państwa o udzielenie informacji jest niezbędne do wydania rozstrzygnięcia w przedmiocie zryczałtowanego podatku od przychodów ewidencjonowanych za rok 2005. Zauważyć należy, że zawieszenie biegu terminu przedawnienia na podstawie art. 70a O.p. następuje z mocy prawa i w zakresie tym nie wynikał obowiązek wydania przez organ jakiegokolwiek rozstrzygnięcia, na przykład postanowienia. Jednocześnie Sąd pragnie zauważyć, iż zasadniczym przedmiotem niniejszej sprawy nie jest kwestia oceny upływu terminu przedawnienia zobowiązania (bądź braku przedawnienia), lecz kwestia zasadności, bądź braku zasadności zawieszenia postępowania podatkowego prowadzonego w zakresie rzetelności informacji odnoszących się do francuskich kontrahentów skarżącego. W takiej sytuacji całkowicie niezasadny jest również podnoszony zarzut naruszenia art. 121 O. p. Wbrew twierdzeniom autora skargi w przedmiotowej sprawie wydano rozstrzygnięcie zgodne z obowiązującym stanem prawnym, prawidłowo powołano jego podstawy prawne, zaś sposób prowadzenia postępowania przez Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. nie naruszał zasad wynikających z Ordynacji podatkowej. Zwracając dodatkowo uwagę, iż przedmiotem kwestionowanego postanowienia jest zawieszenie postępowania podatkowego, to na podstawie art. 201 § 1 pkt 6 Ordynacji podatkowej uznać należy, że organ rozważył prawidłowo wszystkie przesłanki zastosowania tego przepisu. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) oddalił skargę. mak