II FZ 587/12

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Krzysztof Winiarski, , po rozpoznaniu w dniu 6 września 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia B. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 29 maja 2012 r. sygn. akt I SA/Go 1184/11 odmawiające przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi w sprawie ze skargi B. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Z. z dnia 25 sierpnia 2011 r., nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia, w wyniku wznowienia, decyzji ostatecznej w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2006 r. postanawia oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 29 maja 2012 r., sygn. akt I SA/Go 1184/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim odmówił przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi w sprawie ze skargi B. W. (dalej: ,,Strona’’ lub ,,Skarżąca’’) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Z., z dnia 25 sierpnia 2011 r., w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2006 r. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że zarządzeniem Przewodniczącego I Wydziału z dnia 24 kwietnia 2012 r., Strona została wezwana do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 200 zł w terminie 7 dni- pod rygorem odrzucenia skargi. Odpis zarządzenia został doręczony Skarżącej w dniu 11 maja 2012 r. Strona uiściła wpis w dniu 21 maja 2012 r. W dniu 22 maja 2012 r., Skarżąca wniosła na podstawie art. 86 § 1 w zw. z art. 87 § 1-2 i § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.- dalej: ,,p.p.s.a.’’) wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi, składając jednocześnie dowód uiszczenia wpisu (k.-70 a.s.). W uzasadnieniu wniosku Skarżąca argumentowała, że uchybiła terminowi nie ze swojej winy, tj. w dniu 16 maja 2012 r., miała bardzo złe samopoczucie-ból głowy, który trwał do 21 maja 2012 r., i ustąpił w tej właśnie dacie po wizycie u lekarza rodzinnego, który zalecił Skarżącej ze względu na zły stan zdrowia pozostanie w domu przez najbliższe 10 dni. Na dowód tego Skarżąca dołączyła zaświadczenie lekarskie ZUS ZLA (k.- 71 a.s.). Według ww. zaświadczenia Skarżąca była niezdolna do pracy w dniach od 21 do 31 maja 2012 r. Skarżąca zaznaczyła, że dopiero gdy stan jej zdrowia uległ poprawie, tj. 21 maja 2012 r., poprosiła córkę o dokonanie przelewu tytułem uiszczenia wpisu od skargi, gdyż sama nie była w stanie pójść na pocztę. Skarżąca wyjaśniła, że powyższe okoliczności uniemożliwiły jej zachowanie terminu do dokonania czynności procesowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim, postanowieniem z dnia 29 maja 2012 r., sygn. akt I SA/Go 1184/11 odmówił przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu uznając, że jego argumentacja nie zasługuje na uwzględnienie. W ocenie sądu Skarżąca - wbrew temu, co twierdzi – wnosząc wniosek o przywrócenie terminu nie uprawdopodobniła braku winy w jego uchybieniu. Sąd pierwszej instancji powołał się na fakt, iż w orzecznictwie ugruntowany jest pogląd, że tylko nagła choroba, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą, może uprawdopodobnić brak winy w uchybieniu terminu. Wobec powyższego sąd wskazał, iż nie można przyjąć, że złe samopoczucie spowodowane bólem głowy można uznać za wystarczającą okoliczność wyłączającą winę Skarżącej w niedochowaniu terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. W ocenie Sądu pierwszej instancji gdyby nawet przyjąć, że stan zdrowia Skarżącej uległ pogorszeniu w sposób nagły, to nie wykazała ona, iż nie była w stanie wyręczyć się osobą trzecią. Zdaniem Sądu to, że to córka Skarżącej dokonała, co prawda po terminie, przelewu wskazuje na możliwość wcześniejszego skorzystania z pomocy osób trzecich, tj. przed upływem terminu do uiszczenia wpisu od skargi (18 maja 2012 r.). Ponadto Sąd wskazał, że Skarżąca mogła skorzystać z pomocy męża z którym również pozostaje w gospodarstwie domowym. Sąd pierwszej instancji odnosząc się do przedłożonego zwolnienia lekarskiego, z którego wynikało, iż Skarżąca była niezdolna do pracy w dniach 21-31 maja 2012 r., uznał je za bezprzedmiotowe, gdyż było już po upływie terminu na uiszczenie wpisu od skargi w związku z czym nie jest potwierdzeniem braku winy Skarżącej w uchybieniu terminu. Tak więc Sąd przyjął, że samo twierdzenie Skarżącej o złym stanie zdrowia, brak uprawdopodobnienia niemożności wyręczenia się osobą trzecią w dokonaniu czynności procesowej powoduje, że wniosek nie może zostać uwzględniony. Strona zaskarżyła powyższe postanowienie, wnosząc o jego uchylenie oraz przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi. W uzasadnieniu zażalenia Skarżąca podniosła, że pod użytymi w złożonym przez nią wniosku z dnia 22 maja 2012 r., stwierdzeniami ,, złe samopoczucie, ból głowy, zły stan zdrowia’’, kryje się migrena, której objawy można właśnie tak opisać oraz że choroba na którą cierpi od wielu lat powoduje, że ból głowy z towarzyszącymi mu nudnościami nie pozwalają na świadome funkcjonowanie. Ponadto Skarżąca wskazała, że choroba przebiega u niej w sposób drastyczny, w związku z czym musi korzystać z pomocy lekarza oraz stosować bardzo silne środki, wskutek których przez kilka dni jest oszołomiona i senna. Tak też napad tej choroby przebiegał w okresie od 16 do 20 maja 2012 r., w związku z czym było udzielone przez lekarza zwolnienia lekarskiego. Skarżąca podnosi, że z pomocy córki skorzystała dopiero 21 maja 2012 r., ponieważ w dniu 20 maja 2012 r., jej stan zdrowia był na tyle dobry, iż była sobie w stanie uświadomić istnienie po jej stronie obowiązku dokonania opłaty sądowej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 86 § 1 p.p.s.a., sąd może na wniosek strony przywrócić uchybiony termin do dokonania czynności w postępowaniu sądowym, o ile uchybienie nastąpiło bez winy strony. W myśl art. 87 § 2 p.p.s.a., na stronie spoczywa obowiązek uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących na brak jej winy w uchybieniu terminu. Uprawdopodobnienie braku winy w uchybieniu terminu wiąże się z tym, że strona skarżąca powinna uwiarygodnić stosowną argumentacją swoją staranność oraz fakt, iż przeszkoda uniemożliwiająca dokonanie czynności w terminie była od niej niezależna. W judykaturze od dawna przyjmuje się, że brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. W niniejszej sprawie Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, iż Sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił, że wskazane przez B. W., okoliczności związane z uchybieniem terminu do uiszczenia wpisu od skargi nie mogły być uznane za przesłanki przywrócenia terminu. Strona zarządzeniem Przewodniczącego I Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 24 kwietnia 2012 r., doręczonym prawidłowo w dniu 11 maja 2012 r., pouczona była o konsekwencji niedokonania w terminie czynności. Okoliczność, iż Strona odnosi się jedynie do swojego złego samopoczucia, za którym kryje się migrena nie może być zakwalifikowana jako przesłanka przywrócenia terminu. Należy podkreślić, iż nie dość że Skarżąca nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu, to działania jakie podjęła po 20 maja 2012 roku w sposób jednoznaczny wskazują, iż miała ona możliwości wywiązania się w terminie z obowiązku uiszczenia wpisu dzięki pomocy osób trzecich. Skarżąca - jak ustalono w sprawie - pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z mężem i córką. Z tego faktu można wyciągnąć trafny wniosek, iż istniała możliwość wyręczenia się wskazanymi członkami rodziny do terminowego dopełnienia ciążącego na niej obowiązku. B. W., nie wykazała również, iż w okresie swojej niedyspozycji zdrowotnej związanej z migreną podejmowała jakiekolwiek działania samodzielnie bądź przy pomocy jakichkolwiek osób trzecich zmierzające do uiszczenia wpisu od skargi. Jak słusznie wskazał Sąd pierwszej instancji, pozytywną przesłanką przywrócenia terminu jest brak winy w jego uchybieniu, a z kolei brak winy wiąże się z obowiązkiem dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej, czego ze strony Skarżącej w niniejszej sprawie brak. W przedmiotowej sprawie nie miała również miejsca sytuacja, iż Skarżąca nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku, co pozwoliłoby na przychylenie się do jej wniosku, gdyż w zakreślonym jej terminie nie podjęła ona żadnej aktywności ukierunkowanej na terminowe uiszczenie wpisu. Skarżąca miała świadomość, iż może mieć atak migreny, ponieważ - jak sama wskazała - miała już wcześniej tego rodzaju ataki w związku z czym powinna mieć świadomość jego ewentualnego wpływu na jej samopoczucie oraz pogorszenia się jej stanu zdrowia. Nie była to zatem okoliczność nie do przewidzenia oraz nie do przezwyciężenia. Wystarczające bowiem było wcześniejsze poinformowanie córki bądź męża o swoim złym samopoczuciu aby to oni mogli uiścić wpis od skargi. Należy jeszcze podkreślić, iż co najistotniejsze Skarżąca odebrała wezwanie do uiszczenia wpisu, przez co miała pełną świadomość istnienia po jej stronie obowiązku uiszczenia opłaty od skargi. W związku z tym podnoszenie przez Skarżącą braku świadomości co do konieczności uiszczenia opłaty sądowej należy uznać za niezasadne. Powyższe prowadzi do uzasadnionego wniosku, iż Skarżąca nie podjęła żadnej aktywności umożliwiające uznanie, iż z jej strony zaistniał miernik staranności pozwalający na uwzględnienie zażalenia. Trafnie zatem Sąd pierwszej instancji ocenił, że brak jest podstaw do przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji. ----------------------- 4