II OZ 7/13

Dnia 16 stycznia 2013 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jerzy Bujko po rozpoznaniu w dniu 16 stycznia 2013 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Stowarzyszenia [...] w B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 8 listopada 2012 roku, sygn. akt II SA/Bk 751/11 odmawiające wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia w sprawie ze skargi Stowarzyszenia [...] w B. na postanowienie Podlaskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Białymstoku z dnia [...] sierpnia 2011 roku, nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia postanowienia w sprawie uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 8 listopada 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku odmówił wstrzymania wykonania postanowienia Podlaskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Białymstoku z dnia [...] sierpnia 2011 r. w przedmiocie odmowy uchylenia postanowienia w sprawie uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że sposób sformułowania wniosku może uzasadniać stwierdzenie, że dotyczy on nie tylko zaskarżonego postanowienia, ale również ostatecznego postanowienia uzgadniającego warunki realizacji przedsięwzięcia. W takiej sytuacji, co do zasady, należałoby wezwać stronę skarżącą do wskazania jakiego aktu dotyczy wniosek o wstrzymania wykonania. Niemniej jednak w sprawie niniejszej Sąd doszedł do przekonania, że wezwanie takie nie jest celowe, albowiem powody odmowy uwzględnienia wniosku są takie same w odniesieniu do obydwu aktów. Sąd wyjaśnił, że wstrzymanie wykonania może dotyczyć tylko takich aktów lub czynności, które nadają się do wykonania i go wymagają. Sąd uznał, że ani zaskarżone postanowienie, ani postanowienie w przedmiocie uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia nie mają przymiotu wykonalności. Żadna ze stron nie nabyła na ich mocy praw, zatem wstrzymanie wykonania byłoby bezprzedmiotowe. Postanowienie uzgadniające warunki realizacji przedsięwzięcia ma charakter przygotowawczy dla postępowania w sprawie wydania m. in. decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach czy decyzji o pozwoleniu na budowę i nie upoważnia do rozpoczęcia prac budowlanych. W związku z tym nie może powodować niebezpieczeństwa wyrządzenia stronie skarżącej znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Również postanowienie odmawiające uchylenia we wznowionym postępowaniu ostatecznego postanowienia uzgadniającego nie może być przedmiotem ochrony tymczasowej określonej w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Zażalenie na powyższe zarządzenie wniosło Stowarzyszenie [...] w B. domagając się jego uchylenia. Skarżący podniósł, że postanowienie uzgadniające warunki realizacji przedsięwzięcia wywołuje skutki materialnoprawne, gdyż przejawem jego wykonania będzie wydanie na jego podstawie decyzji zmierzających do realizacji inwestycji, miedzy innymi decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach czy też decyzji o pozwoleniu na budowę. Skarżący wskazał także, że realizacja przedmiotowego postanowienia może wyrządzić znaczną szkodę, zarówno majątkową, jak i spowodować poniesienia strat zdrowotnych przez osoby zamieszkałe w okolicy inwestycji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi sąd ten może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przedmiotem ochrony tymczasowej mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania, czyli takie które mogą spowodować doprowadzenie w sposób dobrowolny lub w trybie egzekucji do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie. Nie każdy akt administracyjny kwalifikuje się do tak rozumianego wykonania, a co za tym idzie nie każdy go wymaga. Wykonaniu podlegać mogą jedynie akty administracyjne, z którymi wiąże się dla strony obowiązek określonego działania, zaniechania lub nakaz znoszenia zachowania innych podmiotów (por. Z. Kmieciak, Glosa do postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 stycznia 1997 r., sygn. akt SA/Rz 1382/96, OSP 1998/3/54). W przedmiotowej sprawie zaskarżone zostało postanowienie odmawiające uchylenia postanowienia w sprawie uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia. Jednakże z wniosku o wstrzymanie wykonania aktu, jak słusznie wskazał Sąd I instancji, oraz z rozpoznawanego zażalenia wynika, że skarżący żąda wstrzymania postanowienia uzgadniającego warunki realizacji przedsięwzięcia, a nie zaskarżonego postanowienia. Zgodzić należy się ze stanowiskiem przedstawionym zaskarżonym postanowieniu WSA w Białymstoku, że postanowienie uzgadniające warunki realizacji przedsięwzięcia nie stanowi aktu podlegającego wykonaniu. Nie wiąże się ono z obowiązkiem działania, zaniechania czy też nakazem znoszenia zachowania innych podmiotów. Nie wywołuje również żadnych skutków materialnych, a organy administracji publicznej nie mają możliwości użycia przymusu państwowego do doprowadzenia do stanu zgodnego z jego treścią. Postanowienie to nie stanowi też podstawy do rozpoczęcia przez inwestora realizacji inwestycji, lecz otwiera drogę do podjęcia dalszych czynności prawnych. Wydanie zatem takiego postanowienia nie spowoduje podjęcia przez inwestora jakichkolwiek prac. Oceniając zaś wniosek o wstrzymanie wykonania postanowienia nie należy odnosić się do skutków prawnych, które mogą być następstwem kolejnej aktów, a jedynie do aktu wskazanego we wniosku. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.