IV SA/Wa 801/12
WyrokWSA w Warszawie2012-09-07
Skład orzekający: Marian Wolanin, Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Anna Szymańska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, rozpatrując wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji, jest związany zakresem przedmiotu żądania zgłoszonego we wniosku, czy też może ocenić decyzję w szerszym zakresie, w tym w części niezakwestionowanej przez stronę?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, rozpatrując wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji, jest związany zakresem przedmiotu żądania zgłoszonego we wniosku. Nie może oceniać takiej części decyzji, której wnioskodawca nie zakwestionował, chyba że sam z urzędu poweźmie wiedzę o wadzie prawnej tej części. Jednakże, niepodjęcie działań z urzędu nie podlega kontroli sądowej w ramach skargi na postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania nieważnościowego na wniosek.Stan faktyczny
Skarżący J. S. złożył wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] lipca 2003 r. w części dotyczącej pkt I, tj. w części nieuwzględniającej roszczenia J. S. ponad 1/6 rzeczywistej szkody. Minister Gospodarki postanowieniem z dnia [...] lutego 2012 r. utrzymał w mocy własne postanowienie z dnia [...] października 2011 r. o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności tej decyzji. Skarżący w skardze do WSA zarzucił naruszenie przepisów KPA, w tym art. 157 §2 w zw. z art. 156 §1 KPA, argumentując, że organ nadzoru nie jest związany zakresem żądania strony i powinien wszcząć postępowanie z urzędu. WSA oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marian Wolanin (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Sędzia WSA Anna Szymańska, Protokolant ref. staż. Anna Dziosa, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 września 2012 r. sprawy ze skargi J. S. na postanowienie Ministra Gospodarki z dnia [...] lutego 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji - oddala skargę -
Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] lutego 2012 r. Nr [...] Minister Gospodarki, po rozpatrzeniu wniosku J. S. o ponowne rozpatrzenie sprawy, utrzymał własne postanowienie z dnia [...] października 2011 r. o odmowie wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] lipca 2003 r. o przyznaniu na rzecz J. S. odszkodowania za utracone składniki majątkowe przedsiębiorstwa [...] wł. spadkobierców W. S. w R., pow. G., w części dotyczącej pkt I, tj. w części nieuwzględniającej roszczenia J. S. ponad 1/6 rzeczywistej szkody.
W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia wskazano, iż kwestionowana decyzja z dnia [...] lipca 2003 r. nie zawiera rozstrzygnięcia wnioskowanego do stwierdzenia nieważności, ponieważ jej przedmiotem w tej części było przyznanie stronie odszkodowania w określonej kwocie, stanowiącego 1/6 część całości odszkodowania z tytułu wadliwie dokonanej nacjonalizacji. Natomiast w pkt II powołanej decyzji z dnia [...] lipca 2003 r. Minister odmówił przyznania odszkodowania na rzecz M. S.. Skarżący nie zgadzając się z wysokością przyznanego domaga się odszkodowania w innej, wyższej wysokości, dlatego żądanie to należy sprowadzić nie tyle do usunięcia z obrotu prawnego wadliwego rozstrzygnięcia administracyjnego, co do przyznania odszkodowania w wyższej wysokości. Wniosek nieważnościowy zawiera bowiem żądanie stwierdzenia nieważności decyzji w części, nieuwzględniającej roszczenia J. S. ponad 1/6 rzeczywistej szkody. Nie został on później ani zmieniony ani doprecyzowany, dlatego to treść wniosku strony wyznacza przedmiot postępowania. Organ nie może dokonywać w tym względzie ustaleń na podstawie materiału dowodowego. W tej sprawie wniosek został sformułowany w sposób jednoznaczny. Zadaniem organu była natomiast ocena formalnoprawnych przesłanek wszczęcia postępowania. Decyzje podejmowane na podstawie art. 160 kpa mogą być zarówno pozytywne jak i negatywne. W ocenianej decyzji, w jej pkt 1 zawarte jest rozstrzygnięcie pozytywne, o przyznaniu odszkodowania w wysokości stanowiącej 1/6 ustalonej rzeczywistej szkody z tytułu nacjonalizacji ww. przedsiębiorstwa, w jej pkt 2 natomiast, rozstrzygnięcie negatywne - o odmowie przyznania odszkodowania. Tym samym nie może być uznany za trafny pogląd wnioskodawcy, iż rozstrzygnięcie w zakresie pozostałej części zawarte jest w uzasadnieniu decyzji. Oceniana decyzja nie jest decyzją częściową. Rozpatrując wniosek odszkodowawczy J. S. Minister Gospodarki przyznał bowiem odszkodowanie. Skarżący został w sposób prawidłowy pouczony przez organ o możliwości wystąpienia do sądu powszechnego z powództwem w przypadku niezadowolenia z przyznanego mu odszkodowania, z czego skarżący jednak nie skorzystał. Odszkodowanie zostało mu zatem wypłacone i sprawa została zakończona ostateczną decyzją /res iudicata/, co wyklucza możliwość późniejszego ubiegania się w postępowaniu administracyjnym o zwiększenie przyznanego mu wcześniejszą ostateczną decyzją odszkodowania. Sprawa w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji może być merytorycznie rozstrzygana na podstawie art. 156 §1 pkt 2 kpa to jest rozstrzygana co do istoty tylko wtedy, gdy strona domaga się usunięcia z obrotu prawnego bezprawnego rozstrzygnięcia, nie zaś wtedy, gdy nie kwestionując zgodności tego rozstrzygnięcia z prawem, domaga się usunięcia decyzji z obrotu w tym zakresie, w jakim organ rozstrzygnięcia nie wydawał. Wnioskodawca nie stwierdza, że skarżona decyzja rażąco narusza prawo z racji jej wydania, a wprost przeciwnie uznaje, że orzeczone decyzją odszkodowanie było prawidłowe (a zatem i sama decyzja była prawidłowa). Żądanie wniosku dotyczy tej kwestii, której organ w decyzji nie rozstrzygał i w tym fakcie skarżący upatruje rażącego naruszenia prawa. Decyzja administracyjna wydana na podstawie art. 160 kpa może podlegać ocenie w nadzwyczajnych trybach weryfikacji decyzji administracyjnych, warunkiem jest tu jednak, by wniosek strony zmierzał do wyeliminowania z obrotu wadliwiej decyzji nie zaś do rozpoznania sprawy co do jej istoty. W myśl art. 160 §5 kpa, strona niezadowolona z przyznanego jej odszkodowania przez organ administracji publicznej mogła wnieść powództwo do sądu powszechnego. Postępowanie odszkodowawcze było zatem (przed wejściem w życie ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o zmianie ustawy - Kodeks cywilny oraz niektórych innych ustaw - Dz.U. Nr 162, poz. 1692) dwufazowe. Wydanie decyzji odmawiającej przyznania odszkodowania, bądź przyznającej odszkodowanie, w opinii strony, w zbyt niskiej wysokości zamykało etap jednoinstancyjnego postępowania administracyjnego i otwierało drogę postępowania przed sądem powszechnym. Wnioskodawca, występując o stwierdzenie nieważności decyzji przyznającej mu odszkodowanie, w części nieuwzględniającej jego roszczenia ponad 1/6 rzeczywistej szkody, domaga się de facto przyznania odszkodowania w wyższej wysokości - a zatem ponownego rozpoznania sprawy co do meritum. Przyjęcie takiego trybu dla domagania się przyznania odszkodowania w wyższej wysokości pozostaje w sprzeczności z art. 160 §5 kpa, gdyż zmierza do obejścia dwufazowego postępowania. Tym samym żądanie strony polegające na domaganiu się odszkodowania w wyższej, niż przyznana wysokości, niezależnie od argumentów, które strona podniosła, nie może być rozważane w ramach rażącego naruszenia prawa przy wydaniu decyzji (art. 156 §1 pkt 2 kpa) przyznającej tej stronie odszkodowanie. Skoro żądanie strony zmierza w niniejszej sprawie do ponownej, merytorycznej oceny istoty sprawy rozstrzygniętej decyzją Ministra Gospodarki z dnia [...] lipca 2003 r., albowiem zawiera wniosek o przyznanie stronie odszkodowania w wyższej wysokości, zaś sama strona nie wskazuje na niezgodność podjętego przez organ rozstrzygnięcia z przepisem stanowiącym podstawę jego wydania, nie może ono stanowić podstawy wszczęcia postępowania w trybie art. 156 kpa. Pełnomocnik wnioskodawcy żądając stwierdzenia nieważności decyzji w części, która nie była przedmiotem orzeczenia, ma na celu rozstrzygnięcie w postępowaniu kasacyjnym, co do istoty, co jest niedopuszczalne w tym trybie postępowania. W ocenie wnioskodawcy to, iż organ uwzględnił tylko część jego żądania nie zmienia postaci rzeczy, że organ orzekł o całości żądania, gdyż to wynika z uzasadnienia kwestionowanej decyzji. W sentencji decyzji z dnia [...] lipca 2003 r. wskazana jest cała kwota odszkodowania z tytułu szkody wywołanej nacjonalizacją młyna, a w pkt 1 zostało przyznane odszkodowanie na rzecz J. S. w wysokości 1/6 szkody rzeczywistej. Decyzja nie zawiera natomiast rozstrzygnięcia o odmowie przyznania odszkodowania J. S. w pozostałej części. Takiego rozstrzygnięcia nie ma w obrocie prawnym. A zatem brak jest podstaw do żądania oceny tego rozstrzygnięcia pod względem jego zgodności z prawem. W świetle przepisów prawa materialnego brak jest de facto przedmiotu żądania dla zrealizowania którego postępowanie mogło być wszczęte, zgodnie z wnioskiem z dnia [...] marca 2011 r. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności może być prowadzone tylko w stosunku do aktu administracyjnego będącego w obrocie prawnym. Natomiast, wobec braku w obrocie prawnym decyzji Ministra Gospodarki, która rozstrzygałaby w przedmiocie żądania J. S. "w części nieuwzględniającej roszczenia J. S. ponad 1/6 rzeczywistej szkody", nie jest możliwe podjęcie przez organ orzekający, działań w trybie nadzoru na podstawie art. 156 kpa. Specyficzny charakter decyzji odszkodowawczej wydanej na podstawie art. 160 kpa nakazuje przyjąć, że okoliczności mające wpływ na samo przyznanie odszkodowania oraz na ustalenie jego wysokości mogły być kwestionowane przez stronę w postępowaniu przed sądem powszechnym, który nie będąc związany decyzją wydaną w tym zakresie, ponownie rozstrzyga sprawę odszkodowawczą od początku, wskutek złożonego pozwu przez stronę niezadowoloną z wydanej w tym przedmiocie decyzji. Zakończenie omawianej sprawy ostateczną decyzją /res iudicata/ wyklucza możliwość późniejszego ubiegania się w postępowaniu administracyjnym przez zainteresowane strony o zwiększenie przyznanego im wcześniejszą ostateczną decyzją odszkodowania. Strona niezadowolona z wysokości przyznanego odszkodowania mogła dochodzić swoich praw przed sądem powszechnym w drodze powództwa cywilnego służącego jako jedyny środek zaskarżenia tej decyzji. Organ administracji nie jest władny rozstrzygać o kwestiach dotyczących istoty sprawy w postępowaniu nadzorczym określonym w art. 156 §1 kpa. Organ administracji publicznej w postępowaniu prowadzonym w trybie nadzorczym posiada jedynie uprawnienia kasacyjne, gdyż rozstrzyga tylko i wyłącznie w kwestii istnienia bądź braku - w dacie wydania kontrolowanej w trybie stwierdzenia nieważności decyzji - przesłanek z art. 156 §1 kpa, nie rozstrzyga natomiast o istocie sprawy będącej przedmiotem postępowania prowadzonego w trybie zwykłym.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Ministra Gospodarki z dnia [...] lutego 2012 r. J. S. zarzucił naruszenie art. 157 §2 w zw. z art. 156 §1 kpa poprzez przyjęcie, że zakres żądania wniosku determinuje granice rozpoznania sprawy o stwierdzenie nieważności, podczas gdy organ w tym postępowaniu nie jest związany żądaniem strony i stwierdza nieważność decyzji w takim zakresie, w jakim ustali występowanie wady określonej w art. 156 §1 kpa, tj. bez względu na granice żądania zgłoszonego przez stronę żądającą wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. Ponadto, w skardze zarzucono naruszenie art. 7, art. 77 §1 i art. 80 kpa poprzez przyjęcie, że:
- skarżący dążył w tym postępowaniu do ponownego merytorycznego rozstrzygnięcia wysokości odszkodowania, podczas gdy jest oczywistym, że przedmiotem postępowania jest stwierdzenie nieważności decyzji, a nie wtórne rozpoznanie sprawy o przyznanie odszkodowania,
- przedmiotem wniosku o stwierdzenie nieważności jest nieistniejące rozstrzygnięcie, albowiem w części dyspozytywnej brak jest rozstrzygnięcia w stosunku do J. S. analogicznego jak wydanego wobec M. S. o odmowie przyznania odszkodowania, w sytuacji gdy z uzasadnienia decyzji jednoznacznie wynika, że organ odmówił J. S. wypłaty pozostałej części odszkodowania. W świetle art. 107 §1 kpa władcze rozstrzygniecie stanowi nie tylko część dyspozytywna decyzji lecz decyzja obejmująca wszystkie jej składniki, o których mowa w tym przepisie,
- decyzja, która nie rozstrzyga o całości wniosku nie jest obarczona wadą rażącego naruszenia prawa, podczas gdy skutkiem takiego rozstrzygnięcia jest pozbawienie J. S. dostępu do drogi postępowania przed sądem powszechnym (skoro w przekonaniu organu nie rozstrzygnął on decyzją z 2003 roku o odmowie przyznania mu odszkodowania w pozostałej części), a co niewątpliwie winno być kwalifikowane jako rażące naruszenie prawa.
W uzasadnieniu skargi wskazano, że koncentrując się na zagadnieniu formalnej dopuszczalności wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności organ całą aktywność skierował na okoliczność w jaki sposób został skonstruowany wniosek, tak jakby nie zauważył że postępowanie o stwierdzenie nieważności jest obowiązany wszcząć z urzędu, niezależnie od tego czy wniosek w jego ocenie został prawidłowo czy też nie skonstruowany, a więc w sytuacji gdy organ tylko poweźmie wiedzę o istnieniu wady prawnej decyzji. Organ nadzoru stwierdza nieważność decyzji lub wydanie jej z naruszeniem prawa (art. 158 §2 kpa) w takim zakresie, w jakim ustali występowanie wady określonej w art. 156 §1 kpa, bez względu na granice żądania zgłoszonego przez stronę żądającą wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. Wszczęcie postępowania na żądanie strony nie zwalnia organu od przeprowadzenia kontroli decyzji w sprawie, w której wszczęto postępowanie w pełnym zakresie pod względem występowania przesłanek określonych w art. 156 §1 kpa. Nawet gdyby organ nie otrzymał wniosku o stwierdzenie nieważności to spoczywał na nim prawny obowiązek wynikający z art. 157 §2 kpa do wszczęcia postępowania z urzędu, albowiem w wyniku rozpoznania sprawy zakończonej decyzją znak [...] z urzędu powziął wiedzę, iż decyzja wydana w sprawie [...] jest obarczona wadą prawną przewidzianą w art. 156 §1 kpa. Niezależnie zatem od granic wniosku organ jest zobligowany do oceny istnienia wad prawnych własnej decyzji. Jeśli organ uważa, że nie można takiej decyzji uznać za wadliwą jedynie w części, lecz w całości to w tym względzie nie jest związany granicami wniosku. Wyrażając taki pogląd naraża się jedynie na kwestionowanie decyzji w drodze instancyjnej kontroli. Z wniosku skarżącego nie wynika, że kwestionuje wysokość odszkodowania i wnosi o ponowne jej ustalenie. Z wniosku nie wynika, że kwestionuje jakikolwiek etap tego postępowania, który odnosił się do sposobu ustalenia wartości odszkodowania. Z wniosku wynika jedynie, że wnioskodawca kwestionuje krąg podmiotów uprawnionych do odszkodowania z racji zakwestionowania przez Ministra własnego poglądu prawnego wyrażonego w decyzji z 2003 r. Złożony wniosek zmierza do stwierdzenia nieważności decyzji, a nie do ponownego rozpoznania sprawy przyznania odszkodowania. To że w ostatecznym rozrachunku wskutek stwierdzenia nieważności organ byłby zobligowany do ponownego rozpoznania wniosku o wypłatę odszkodowania nie oznacza, że przedmiotem tego postępowania jest kwestia ustalenia wysokości odszkodowania. Przedmiotem wniosku jest wadliwość decyzji z 2003 r. W wielu aspektach argumentacja organu jest wzajemnie wykluczająca się i po prostu nielogiczna. W pierwszej kolejności Minister stwierdza, że nie może podjąć działań w trybie nadzoru, albowiem decyzja nie zawiera rozstrzygnięcia o odmowie przyznania odszkodowania J. S. w pozostałej części. I w konsekwencji wobec braku w obrocie prawnym decyzji Ministra Gospodarki, która rozstrzygałaby w przedmiocie żądania J. S. "w części nieuwzględniającej roszczenia J. S. ponad 1/6 szkody" nie jest możliwe podjęcie przez organ orzekający działań w trybie nadzoru na podstawie art. 156 kpa. Tę część argumentacji należy zestawić z argumentacją Ministra gdzie stwierdza, że weryfikacja decyzji administracyjnych wydanych w trybie art. 160 kpa jakkolwiek możliwa to nie może prowadzić do rozpoznania sprawy co do istoty albowiem w myśl art. 160 §5 kpa strona niezadowolona z przyznanego odszkodowania przez organ administracji publicznej mogła wnieść powództwo do sądu powszechnego. Dalej organ stwierdza, że strona domaga się de facto przyznana odszkodowania w wyższej wysokości - a zatem ponownego rozpoznania sprawy co do meritum. Przyjęcie trybu dla domagania się przyznania odszkodowania w wyższej wysokości pozostaje w sprzeczności z art. 160 §5 kpa, gdyż zmierza do obejścia dwufazowego postępowania. Jeżeli więc przyjąć za uzasadnioną argumentację, że organ nie rozstrzygnął w decyzji z 2003 r. pozostałej części odszkodowania to konsekwentnie trzeba byłoby przyjąć, że nie było również przedmiotu powództwa do sądu powszechnego. Nie da się logicznie obronić tezy, że J. S. mógł skierować powództwo do sądu, skoro zdaniem organu jego decyzja nie rozstrzyga o tym, co miałoby być przedmiotem powództwa. Gdyby iść dalej kierunkiem argumentacji przyjętej przez Ministra należałoby dojść do wniosku, że decyzja tym bardziej jest obarczona wadą prawną, bo nie rozstrzygnęła o całości żądania w sposób dyspozytywny i nie zawiera w sobie zastrzeżenia, że jest decyzją częściową. Trudno obronić tezę, że nie jest rażącym naruszeniem prawa takie skonstruowanie decyzji, że mimo iż nie zawiera ona w części dyspozytywnej analogicznego rozstrzygnięcia jak w stosunku do M. S. to jednak uzasadnienie tej decyzji nie pozostawia cienia wątpliwości, że taką decyzję organ podjął. Taki kształt decyzji zamykał J. S. drogę do skorzystania z drogi dochodzenia roszczeń przed sądem powszechnym, a taką sytuację trudno nie definiować jako rażące naruszenie prawa. Ponadto, Minister najpierw stwierdza, że oceniana decyzja nie jest decyzją częściową. Rozpatrując wniosek odszkodowawczy J. S. Minister Gospodarki przyznał odszkodowanie, czyli że rozstrzygnął o całości jego żądania, zaś dalej stwierdza, że w decyzji nie rozstrzygał o odmowie przyznania odszkodowania w wyższej wysokości, a na str. 12 uzasadnienia Minister wyraźnie stwierdza, że decyzja nie zawiera natomiast rozstrzygnięcia o odmowie przyznania odszkodowania J. S. w pozostałej części. Takiego rozstrzygnięcia nie ma w obrocie prawnym. Trudno pojąć, czy Minister stoi na stanowisku, że decyzją podlegającą kontroli rozpatrzył cały wniosek J. S. czy tylko część i czy decyzja rozstrzyga o całości czy o części żądań J. S..
W odpowiedzi na skargę Minister wniósł o jej oddalenie przytaczając motywy zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
W postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej prowadzonym na podstawie art. 156 §1 kpa organ nadzoru nie jest związany podstawami prawnymi wskazanymi przez wnioskodawcę takiego postępowania, ale jest związany granicami przedmiotu żądania zgłoszonego we wniosku, jeżeli wnioskodawca określił takie granice. Organ nadzoru nie może bowiem w postępowaniu nieważnościowym prowadzonym na wniosek oceniać takiej części decyzji, której wnioskodawca nie zakwestionował, lecz zobowiązany jest do oceny tylko tej części, którą wyraźnie wskazano we wniosku o stwierdzenie nieważności. Odrębną kwestią pozostaje natomiast obowiązek organu nadzoru zweryfikowania z urzędu niezakwestionowanej przez wnioskodawcę części decyzji, jeżeli w ocenie organu nadzoru część ta może być dotknięta jedną z wad nieważności określonych w art. 156 §1 kpa. Niepodjęcie jednak przez organ nadzoru stosownych działań z urzędu nie podlega kontroli sądowej ze skargi na postanowienie wydane wobec wniosku o wszczęcie postępowania nieważnościowego.
W piśmie z dnia [...] marca 2011 r. skarżący sformułował wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] lipca 2003 r. wskazując na żądanie stwierdzenia jej nieważności w części jej pkt. I, tj. w części nieuwzględniającej roszczenia J. S. ponad 1/6 rzeczywistej szkody. Tymczasem, w pkt. I powołanej decyzji z dnia [...] lipca 2003 r. Minister Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej orzekł o przyznaniu odszkodowania z ustalonej szkody rzeczywistej na rzecz J. S. w wysokości 1/6 szkody rzeczywistej. Jakkolwiek zatem przyznanie skarżącemu odszkodowania w wysokości odpowiadającej 1/6 szkody rzeczywistej skutkuje w istocie odmową przyznania skarżącemu odszkodowania w kwocie przewyższającej wysokość 1/6 szkody, to jednak omawiana decyzja nie zawiera rozstrzygnięcia o odmowie przyznania skarżącemu odszkodowania przewyższającego wysokość 1/6 szkody rzeczywistej.
Prawidłowo zatem organ orzekający wskazał na brak przedmiotu oceny żądanej przez skarżącego we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] lipca 2003 r. W decyzji tej orzeczono bowiem wobec J. S. jedynie o przyznaniu odszkodowania w określonej wysokości. Nieprzyznanie skarżącemu odszkodowania w kwocie przekraczającej 1/6 szkody rzeczywistej nie jest zatem przedmiotem kwestionowanej przez niego decyzji z dnia [...] lipca 2003 r., lecz skutkiem prawnym tej decyzji. Nie można zaś przedmiotem postępowania nieważnościowego prowadzonego na podstawie art. 156 i nast. kpa uczynić skutków prawnych decyzji, lecz sam akt decyzji, tj. jej rozstrzygnięcie w całości lub we wskazanej przez wnioskodawcę części.
Wbrew zarzutom skargi i zawartym w niej argumentom uzasadnienia, prawidłowo zatem organ orzekający odmówił wszczęcia postępowania nieważnościowego wobec części decyzji powołanej we wniosku skarżącego z dnia [...] marca 2011 r., skoro decyzja ta nie zawiera rozstrzygnięcia w kształcie wskazanym przez wnioskodawcę.
Przepis art. 160 §5 kpa o treści obowiązującej w dniu [...] lipca 2003 r., tj. w dniu wydania kwestionowanej przez skarżącego decyzji odszkodowawczej przez Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej stanowił, że strona niezadowolona z przyznanego jej odszkodowania przez organ administracji publicznej wymieniony w §4, w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia jej decyzji w tej sprawie, może wnieść powództwo do sądu powszechnego. Prawidłowo zatem organ orzekający wyjaśnił w zaskarżonym postanowieniu, iż skarżący mógł po wydaniu decyzji z dnia [...] lipca 2003 r. kwestionować wysokość przyznanego odszkodowania jedynie w postępowaniu przed sądem cywilnym. Przesłanką prejudycjalną dla wytoczenia powództwa przed sądem cywilnym w takim przypadku nie było bowiem wyartykułowanie przez organ administracji w stosownej decyzji orzeczenia o odmowie przyznania odszkodowania ponad kwotę przyznaną w tej decyzji, lecz sam fakt, iż strona nie była zadowolona z wysokości przyznanego odszkodowania, a więc gdy strona oczekiwała odszkodowania w wysokości przekraczającej wysokość orzeczoną przez organ administracji. Wbrew zarzutom skargi, nie brak zatem w takim rozumowaniu zaprezentowanym w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia logiki, gdyż rozumowanie to jest w istocie wynikiem cytowanej treści art. 160 §5 kpa.
W świetle powyższego zarzut skargi naruszenia przez organ nadzoru art. 157 §2 w zw. z art. 156 §1 kpa nie zasługuje na uwzględnienie, skoro wbrew uzasadnieniu tego zarzutu, organ nadzoru nie może w postępowaniu na wniosek wykraczać poza granice przedmiotu żądania zawartego w tym wniosku. Tym bowiem charakteryzuje się działanie organu nadzoru na wniosek, a więc w granicach zakresu przedmiotu tego wniosku.
Nie jest również zasadny zarzut skargi naruszenia przez organ nadzoru art. 7, art. 77 §1 i art. 80 kpa, skoro organ ten w wystarczający sposób i w wystarczającym zakresie ustalił, wyjaśnił i ocenił brak przedmiotu żądania stwierdzenia nieważności sformułowanego przez skarżącego we wniosku z dnia [...] marca 2011 r. W szczególności – wbrew argumentacji zawartej w skardze - kwestionowana przez skarżącego decyzja z dnia [...] lipca 2003 r. nie pozbawiła go prawa wystąpienia do sądu cywilnego z powództwem odszkodowawczym na podstawie art. 160 §5 kpa, skoro powództwo to można było wytoczyć po wydaniu decyzji w przedmiocie odszkodowania, nie zaś – jak twierdzi skarżący – w przypadku wyraźnego wyartykułowania przez organ orzekający w jakiej części odmawia przyznania odszkodowania, skoro w określonej części przyznał takie odszkodowanie.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270), Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło