II OZ 26/13

Dnia 24 stycznia 2013 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jerzy Bujko po rozpoznaniu w dniu 24 stycznia 2013 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia [...] sp. z o.o. z siedzibą w K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 10 września 2012 roku, sygn. akt II SA/Kr 239/12 odmawiające przywrócenia terminu do złożenia zażalenia w sprawie ze skargi [...] sp. z o.o. z siedzibą w K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia [...] listopada 2011 roku, znak [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 10 września 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odmówił [...] sp. z o.o. z siedzibą w K. przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 25 maja 2012 r. odmawiające przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia [...] listopada 2011 r. w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że we wniosku o przywrócenie terminu podano, iż postanowienie z dnia 25 maja 2012 r. doręczono pełnomocnikowi radcy prawnemu T.P., a nie doręczono pełnomocnikowi który wniósł skargę – radcy prawnemu S.K. W związku z tym pełnomocnik radca prawny T.P. działała w błędnym przekonaniu, że postanowienie doręczono również drugiemu pełnomocnikowi. Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), sąd może przywrócić termin do dokonania czynności w postępowaniu sądowym, jeśli strona nie dokonała w terminie czynności bez swojej winy. Zgodnie zaś z ugruntowanymi poglądami doktryny i orzecznictwa, brak winy w dokonaniu czynności procesowej ma miejsce wtedy, gdy istnieje przeszkoda uniemożliwiająca zachowanie terminu i gdy strona nie może usunąć tej przeszkody przy użyciu największego w danych okolicznościach wysiłku. Ponadto Sąd wskazał, że skarżąca w przedmiotowej sprawie ustanowiła dwóch reprezentujących ją pełnomocników profesjonalnych tj.: radcę prawnego S.K. – k. 24 i k. 25 oraz radcę prawnego T.P. – k. 63. Stosownie zaś do art. 76 § 3 p.p.s.a. jeżeli jest kilku pełnomocników jednej strony, sąd doręcza pismo tylko jednemu z nich. Zatem jeżeli strona w treści udzielonego pełnomocnictwa procesowego lub w inny jednoznaczny sposób nie wskazała, któremu z ustanowionych przez nią pełnomocników należy dokonywać doręczenia, zgodnie z powołanym przepisem wyboru dokonuje sąd. W tej sytuacji w niniejszej sprawie Sąd mógł swobodnie wybrać któremu pełnomocnikowi doręczać pisma. Skoro spółka ustanawiała dwóch pełnomocników w sprawie, nie wskazując który jest pełnomocnikiem głównym, to powinna była zadbać o ich komunikację i współpracę. Zatem zdaniem Sądu I instancji w niniejszej sprawie nie można uznać, iż uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony. W zażaleniu na powyższe postanowienie [...] sp. z o.o. z siedzibą w K. wniosła o jego uchylenie zarzucając Sądowi I instancji naruszenie art. 86 § 1 p.p.s.a. poprzez nieuzasadnioną odmowę przywrócenia terminu do złożenia zażalenia oraz naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez nienależyte uzasadnienie podjętego w sprawie rozstrzygnięcia. Spółka podniosła, że postanowienie z dnia 25 maja 2012 r. odmawiające przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi nie zostało doręczone pełnomocnikowi, który złożył w imieniu strony skargę oraz wniosek o przywrócenie terminu. Tymczasem pełnomocnik, który otrzymał postanowienie z dnia 25 maja 2012 r. działał w błędnym przekonaniu, że przedmiotowe postanowienie zostało doręczone także drugiemu z pełnomocników. W zażaleniu wskazano, że uchybienie terminu do złożenia zażalenia nastąpiło bez winy pełnomocnika, do którego nie zostało skierowane postanowienie z dnia 25 maja 2012 r. Nie posiadał on bowiem informacji, że do akt sprawy zostało złożone dodatkowe pełnomocnictwo, przez co korespondencja była kierowana z jego pominięciem, gdyż nie został on o tym fakcie poinformowany przez spółkę. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 86 § 1 p.p.s.a. jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Oceniając okoliczności mające uprawdopodobnić brak winy w naruszeniu terminu sąd powinien brać pod uwagę obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. Instytucja przywrócenia terminu jest bowiem stosowana jedynie w sytuacjach wyjątkowych, tylko wtedy gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Zgodnie zaś z art. 76 § 3 p.p.s.a. jeżeli jest kilku pełnomocników jednej strony, sąd doręcza pismo tylko jednemu z nich. Przepisy ustawy nie precyzują, któremu pełnomocnikowi należy doręczać pisma, przyjmuje się jednak, że dopiero gdy strona w treści udzielonego pełnomocnictwa procesowego lub w inny jednoznaczny sposób nie wskazała, któremu z ustanowionych przez nią pełnomocników należy dokonywać doręczeń, to zgodnie z powołanym przepisem wyboru dokonuje sąd. W niniejszej sprawie bezspornym jest, że skarżąca spółka ustanowiła w sprawie dwóch profesjonalnych pełnomocników. Jednocześnie spółka w żaden sposób nie określiła, któremu z pełnomocników należy dokonywać doręczeń. W tej sytuacji Sąd I instancji nie był zobowiązany do skierowania postanowienia z dnia 25 maja 2012 r. do pełnomocnika, który wniósł skargę oraz wniosek o przywrócenie terminu. Jednocześnie ustanawiając drugie pełnomocnika spółka dbając o swoje interesy powinna była poinformować swoich pełnomocników, że oboje zostali ustanowienie do reprezentowania jej w toku postępowania sądowego. Jak słusznie wskazał Sąd I instancji w zaskarżonym postanowieniu, to spółka zobowiązana była zadbać o komunikację i współpracę reprezentujących ją profesjonalistów. Nieudzielenie informacji o tak istotnej okoliczności jaką jest ustanowienie w sprawie kolejnego pełnomocnika jest bez wątpienia zachowaniem pozbawionym należytej staranności. W przypadku ustanowienia w sprawie profesjonalnego pełnomocnika strona ponosi konsekwencję jego zawinionych działań, jednakże nie zwalnia jej to od zachowania należytej staranności we własnych działaniach. Skoro więc spółka nie zadbała w niniejszej sprawie należycie o swojej interesy nie można uznać, że uchybienie terminowi nastąpiło bez winy strony. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji