II OSK 102/13
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2014-06-12
Skład orzekający: Maria Czapska-Górnikiewicz, Arkadiusz Despot-Mładanowicz, Zdzisław Kostka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy właścicielom działki, która nie graniczy bezpośrednio z terenem planowanej inwestycji i jest od niego oddzielona inną nieruchomością, przysługuje przymiot strony w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy, jeśli podnoszą argumenty dotyczące zwiększenia natężenia ruchu i zmniejszenia terenów zielonych?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, podzielając stanowisko Sądu pierwszej instancji i organów administracji. Stwierdzono, że skarżącym, których działka nie graniczy bezpośrednio z terenem inwestycji i jest od niego oddzielona inną nieruchomością, nie przysługuje przymiot strony w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy. Podnoszone przez nich argumenty dotyczące zwiększenia natężenia ruchu czy zmniejszenia terenów zielonych świadczą jedynie o interesie faktycznym, a nie prawnym, który jest warunkiem posiadania statusu strony w postępowaniu administracyjnym.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej od wyroku WSA w Krakowie, który oddalił skargę na postanowienie SKO w Krakowie o umorzeniu postępowania zażaleniowego. Postępowanie pierwotnie zostało zawieszone przez Prezydenta Miasta Krakowa w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji budowy budynków mieszkalnych. Skarżący, E. K.– P. i A. P., jako właściciele działki sąsiedniej, złożyli zażalenie na postanowienie o zawieszeniu, a następnie skargę na postanowienie SKO o umorzeniu postępowania zażaleniowego, twierdząc, że naruszono ich prawa jako stron postępowania. Zarzucali m.in. naruszenie art. 10, 28, 40 K.p.a., wskazując na potencjalne negatywne skutki inwestycji dla ich nieruchomości.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 12 czerwca 2014 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Maria Czapska-Górnikiewicz /spr./ sędzia NSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz sędzia del. NSA Zdzisław Kostka Protokolant sekretarz sądowy Agnieszka Chustecka po rozpoznaniu w dniu 12 czerwca 2014 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej A. P., E. K. – P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 11 września 2012 r. sygn. akt II SA/Kr 505/12 w sprawie ze skargi A. P., E. K. – P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia [...] stycznia 2012 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania zażaleniowego oddala skargę kasacyjną
II OSK 102 / 13
UZASADNIENIE
Zaskarżonym wyrokiem z dnia 11 września 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę E. K.– P. i A. P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia [...] stycznia 2012 r. w przedmiocie umorzenia postępowania zażaleniowego.
W uzasadnieniu powyższego wyroku Sąd pierwszej instancji wskazał, iż postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2011 r. Prezydent Miasta Krakowa na podstawie art. 98 § 1, art. 101 i art. 103 K.p.a. zawiesił postępowanie w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji "Budowy 4 budynków mieszkalnych jednorodzinnych na części działki nr [...] obr. [...] wraz z infrastrukturą techniczną na działce nr [...] obr. jw. z budową drogi dojazdowej na działce nr [...] z dz. nr [...] obr. jw. wraz z rozbudową sieci elektroenergetycznej na dz. nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] obr. jw., rozbudowa sieci wodociągowej na dz. nr [...], [...],[...] obr. jw., przy ul. P. w K. ".
Zażalenie na powyższe postanowienie złożyli E. K.– P. i A. P., zarzucając mu naruszenie art. 98, art. 10 i art. 28 K.p.a.
Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2012 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie na podstawie art. 28 w związku z art. 138 § 1 pkt 3 w związku z art. 144 K.p.a. umorzyło postępowanie zażaleniowe. Uwzględniając usytuowanie nieruchomości [...] względem terenu inwestycji, obowiązujące przepisy i ukształtowaną linię orzeczniczą, organ odwoławczy uznał, że E. K. – P. i A. P. nie są stronami postępowania administracyjnego. Pod względem kubaturowym planowana inwestycja przewidziana jest na działce nr [...]. Działka ta nie graniczy z należącą do odwołujących się działką nr [...]. Oddziela je nieruchomość oznaczona jako działka nr [...] o szerokości kilkudziesięciu metrów. Zamierzenie inwestycyjne przewidywało zapewnienie infrastruktury technicznej, ale od przeciwległej strony terenu inwestycji (działki nr [...], [...], [...]). Analiza dokumentacji kartograficznej prowadzi do wniosku, że nie istnieje jakikolwiek prawny związek terenu inwestycji z działką odwołujących się. Z uwagi na znaczną odległość od działki objętej wnioskiem, odwołującym nie przysługuje interes prawny, aby uczestniczyć w tym postępowaniu.
Skargę na powyższe postanowienie złożyli E. K.– P. i A. P., zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to poprzez: naruszenie art. 10, art. 28, art. 40 K.p.a. Zdaniem skarżących budowa dwóch nowych budynków jednorodzinnych doprowadzi do całkowitej zmiany charakteru działek poprzez m.in. zwiększenia natężenia ruchu na wspólnie użytkowanych drogach dojazdowych, czy zmniejszenie terenów zielonych.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko i wniosło o jej oddalenie.
Rozpoznając powyższą skargę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uznał ją za niezasadną.
Wskazując na treść art. 28 K.p.a., Sąd pierwszej instancji podkreślił, że interes prawny lub obowiązek należy odróżnić od interesu faktycznego. W kontrolowanej sprawie organ prawidłowo, w ocenie Sądu zbadał, czy skarżącym przysługuje przymiot strony postępowania administracyjnego. Istotne w tym względzie było zbadanie usytuowania nieruchomości skarżących tj. działki nr [...] względem terenu inwestycji, w tym zwłaszcza najbliżej położonej działki nr [...]. Organ prawidłowo ustalił, że działki te oddzielała nieruchomość oznaczona jako działka nr [...] o szerokości kilkudziesięciu metrów. Kwestionowane przez skarżących zamierzenie inwestycyjne przewidywało zapewnienie infrastruktury technicznej od przeciwległej strony terenu inwestycji (działki nr [...], [...], [...]), a nie od strony działki skarżących. Ustalenia te oznaczają, że nie można organowi zarzucić mechanicznego i dowolnego uznania, że skarżącym nie przysługuje przymiot strony. Istotna jest przede wszystkim znaczna odległość od działki objętej wnioskiem. Powyższe okoliczności wskazują zaś na to, że nie istniał jakikolwiek prawny związek terenu inwestycji z działką odwołujących.
Z powyższych przyczyn za niezasadne uznał Sąd pierwszej instancji zarzuty, że położenie działki skarżących w "najbliższym sąsiedztwie" do obszaru zamierzenia inwestycyjnego świadczy o posiadanym interesie prawnym. Samo hipotetycznie przewidywane zwiększenie natężenia ruchu na wspólnie użytkowanych drogach dojazdowych nie uzasadnia, w ocenie Sądu, interesu prawnego do występowania jako strona w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy. Oznacza to, co najwyżej, że istnieje interes jedynie faktyczny. Podobnie rzecz ma się z powoływaniem się na zmniejszenie terenów zielonych na obszarze inwestycji.
Podzielając prawidłowość rozstrzygnięcia o umorzeniu postępowania zażaleniowego, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.- zwanej dalej P.p.s.a.) oddalił skargę.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyli E. K.– P. i A. P. zaskarżając go w całości i zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
1. art. 3 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 28 K.p.a., polegające na tym, że Sąd pierwszej instancji w wyniku niewłaściwej kontroli działalności administracji publicznej nie uchylił zaskarżonego postanowienia w całości, pomimo że skarżącym przysługuje przymiot strony w postępowaniu administracyjnym;
2. art. 3 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. b P.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. polegające na tym, że Sąd pierwszej instancji w wyniku niewłaściwej kontroli działalności administracji publicznej nie uchylił zaskarżonego postanowienia w całości, pomimo że skarżący bez swojej winy nie brali udziału w postępowaniu administracyjnym.
Wskazując na powyższe zarzuty kasacji, skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd pierwszej instancji oraz zasądzenie na ich rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych.
W uzasadnieniu kasacji stwierdzono, iż skarżącym jako właścicielom działki położonej w bliskim sąsiedztwie planowanej inwestycji przysługuje status strony w przedmiotowym postępowaniu. Wszystkie sąsiednie działki w stosunku do nieruchomości skarżących stanowią niezabudowane nieruchomości rolne. Budowa zaś dwóch nowych budynków jednorodzinnych doprowadzi do całkowitej zmiany ich charakteru poprzez m. in. zwiększenie natężenia ruchu na wspólnie użytkowanych drogach dojazdowych, czy zmniejszenie terenów zielonych, co z kolei bezpośrednio oddziaływać będzie na możliwość korzystania i zagospodarowania nieruchomości stanowiących własność skarżących.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Oceniając wniesioną w sprawie kasację w granicach określonych treścią art. 183 § 1 P.p.s.a. i nie dostrzegając przy tym przesłanek nieważności postępowania, o których mowa w § 2 tego przepisu, podkreślić trzeba, iż przedmiot kontroli w niniejszej sprawie stanowiło postanowienie organu odwoławczego o umorzeniu postępowania zażaleniowego. Zachowanie prawa strony do udziału w postępowaniu administracyjnym mogło zostać, więc ocenione jedynie z punktu widzenia postanowienia zażaleniowego i sprowadzało się zasadniczo do doręczenia kontrolowanego rozstrzygnięcia, co niewątpliwie jak wynika z akt sprawy zostało przez organ wykonane. W postępowaniu objętym zażaleniem strony skarżącej, organ odwoławczy nie dokonywał doręczenia innych pism procesowych stronom tego postępowania, co czyniło chybionym zarzut kasacji dotyczący naruszenia art. 3 § 1 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. b P.p.s.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a.
Nie podlegał uwzględnieniu także zarzut naruszenia art. 3 § 1 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 28 K.p.a. Jak zasadnie uznał, bowiem Sąd pierwszej instancji, podzielając w tej kwestii stanowisko przedstawione przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie, strona skarżąca nie ma legitymacji do bycia stroną postępowania w przedmiotowej sprawie dotyczącej wydania decyzji o warunkach zabudowy, a tym samym nie jest uprawniona do kwestionowania postanowień wydawanych w jego toku, jak będące przedmiotem niniejszego postępowania postanowienie o zawieszeniu postępowania. Wskazując okoliczności przedmiotowej sprawy takie, jak brak wspólnej granicy działki skarżących oraz najbardziej zbliżonej do niej działki objętej przedmiotowym zamierzeniem inwestycyjnym, znaczną odległość pomiędzy nimi, zapewnienie infrastruktury technicznej od innej strony niż działka inwestora oraz jedynie hipotetyczne rozważania skarżących na temat natężenia ruchu na wspólnie użytkowanych drogach dojazdowych, zmniejszenia terenów zielonych, czy zmiany przeznaczenia sąsiednich nieruchomości rolnych (również powtórzone w rozpoznawanej kasacji), słusznie Sąd pierwszej instancji uznał za nieświadczące w żaden sposób o posiadanym interesie prawnym do bycia przez skarżących uczestnikiem postępowania w sprawie wydania decyzji o warunkach zabudowy. Przedstawiona przez stronę skarżącą argumentacja może wskazywać jedynie na istniejący interes faktyczny, który jednak nie uprawnia do bycia stroną postępowania administracyjnego (art. 28 K.p.a.).
Mając powyższe okoliczności na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 P.p.s.a. oddalił wniesioną skargę kasacyjną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło