I SAB/Wa 264/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Apostolidis (spr.) Sędziowie: WSA Iwona Kosińska WSA Dariusz Pirogowicz Protokolant starszy sekretarz sądowy Artur Dobrowolski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 września 2012 r. sprawy ze skargi J. P. na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o odszkodowanie 1. zobowiązuje Prezydenta W. do rozpoznania wniosku M. Z. z dnia 4 lutego 1994 r. o ustalenie odszkodowania za nieruchomość warszawską, w terminie dwóch miesięcy od daty zwrotu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem; 2. stwierdza, że bezczynność miała charakter rażącego naruszenia prawa. J. P. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta W. polegającą na nie rozstrzygnięciu przez organ kwestii odszkodowania za nieruchomość przejętą na rzecz Państwa na podstawie dekretu z dnia 26 października 1945 r., o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy (Dz. U. 1945 r., nr 50, poz. 279), położoną przy ul. [...], oznaczoną "[...] " nr [...], rej. hip. [...]. Skarżący podkreślił, że w 1994 roku jego ciotka M. Z., córka właściciela nieruchomości J. P. i jednocześnie jedna ze spadkobierczyń dawnego właściciela rozpoczęła starania o działkę zamienną, względnie o odszkodowanie, w związku z wywłaszczeniem ww. nieruchomości. M. Z. zmarła [...] lutego 2004 r. Po jej śmierci J. P. podjął sprawę odszkodowania. W listopadzie 2011 r., skarżący złożył do Wojewody [...] zażalenie na bezczynność Prezydenta W., który postanowieniem z dnia [...] stycznia 2012 r., nr [...] uznał je za zasadne wyznaczając organowi 3 miesięczny termin na podjęcie stosownego rozstrzygnięcia. Prezydent W. w wyznaczonym terminie nie rozstrzygnął sprawy. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, wyjaśniając, że w toku prowadzonego postępowania podjęto szereg czynności zmierzających do zgromadzenia pełnego materiału dowodowego, niezbędnego do wydania prawidłowej decyzji merytorycznej przez Prezydenta W. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Skarga jest uzasadniona, co skutkowało wydaniem przez sąd wyroku zobowiązującego organ do wydania orzeczenia w określonym terminie. Przedmiotem skargi J. P. jest bezczynność Prezydenta W. polegająca na nierozpoznaniu przez organ wniosku z dnia [...] lutego 1994 r., (data wpływu do Kancelarii Urzędu Rejonowego w W.) o przyznanie odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość położoną przy ul. [...] w W. W pierwszej kolejności należy zauważyć, że z zasad ogólnych postępowania administracyjnego wynika, że organy administracji publicznej mają obowiązek działać wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy (art. 12 § 1 k.p.a.). Ponadto z przepisu art. 35 § 1 k.p.a. wynika obowiązek załatwienia sprawy bez zbędnej zwłoki, nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania (art. 35 § 3 k.p.a.). O każdym przypadku nie załatwienia sprawy w terminie organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy (art. 36 § 1 k.p.a.). Ten sam obowiązek ciąży na organie również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 k.p.a.). Powyższe przepisy wyznaczają zatem organowi administracji publicznej standardy obowiązujące przy załatwianiu spraw. Jeżeli organ nie stosuje się do owych standardów zachodzi stan niezałatwienia sprawy w terminie, co jest równoznaczne z pozostawaniem przez organ w stanie bezczynności i to zarówno w przypadku nie załatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a., jak również w terminie dodatkowym, o którym mowa w art. 36 § 1 k.p.a. Podkreślić przy tym należy, że bezczynność organu administracji publicznej występuje nie tylko wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie, ale również wtedy, gdy je podjął, lecz mimo ustawowego obowiązku, nie zakończył go wydaniem decyzji lub innego aktu administracyjnego. Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że w sprawie niniejszej zaistniały przesłanki uzasadniające stwierdzenie bezczynności Prezydenta W., a tym samym wydanie orzeczenia, o którym mowa w art. 149 § 1 p.p.s.a., a więc zobowiązania organu do wydania aktu w określonym terminie. Poza sporem jest bowiem to, że Prezydent W. do dnia wniesienia skargi do sądu nie rozpoznał sprawy i nadal pozostaje w zwłoce. Zauważyć należy, że wniosek o przyznanie odszkodowania za opisaną wyżej nieruchomość wpłynął do Urzędu Rejonowego w W. w dniu [...] lutego 1994 r., co wynika z umieszczonej na nim prezentaty Kancelarii Urzędu. Od tej chwili rozpoczął swój bieg dwumiesięczny termin do załatwienia sprawy nim objętej o którym mowa w art. 35 § 3 k.p.a. Tymczasem mimo upływu kilkunastu lat w sprawie nie została wydana jakakolwiek decyzja administracyjna. Podkreślenia wymaga również to, że Prezydent W. nie zastosował się do terminu wyznaczonego przez Wojewodę [...] postanowieniem z dnia [...] stycznia 2012 r., nr [...], w którym uznał on zażalenie na bezczynność wniesione przez skarżącego za uzasadnione. W ocenie Sądu postępowanie Prezydenta W. niewątpliwie pozostaje nie tylko w sprzeczności z zasadą szybkości postępowania wyrażoną w art. 12 k.p.a., ale również podważa zasadę prowadzenia postępowania w sposób pogłębiający zaufanie obywateli do organów Państwa wyrażoną w art. 8 k.p.a. Faktem jest, że z przez cały okres bezczynności Prezydent W. podejmował działania mające na celu zgromadzenie dokumentów niezbędnych do rozstrzygnięcia sprawy. Jednak w ocenie Sądu z akt administracyjnych sprawy nie wynika, aby kilkunastoletnia bezczynność organu była usprawiedliwiona jakąkolwiek niezależną od organu przeszkodą, która w sposób obiektywny uniemożliwiałaby wcześniejsze rozpoznanie wniosku o odszkodowanie. Również Prezydent W. w skierowanym do stron piśmie z dnia 20 grudnia 2011 r. wyjaśnił, że przez cały czas gromadził materiał dowodowy niezbędny do wydania prawidłowej decyzji. W związku z powyższym zarzut bezczynności organu przy rozpoznawaniu wniosku o odszkodowanie należało uznać za uzasadniony. Skutkuje to wyznaczeniem Prezydentowi W. dwumiesięcznego terminu do załatwienia sprawy. W okolicznościach niniejszej sprawy należy również stwierdzić, że zwłoka Prezydenta W. ma charakter rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 149 § 1 p.p.s.a. na co Wojewoda [...] zwrócił już uwagę w postanowieniu z dnia [...] stycznia 2012 r., nr [...] sygnalizując organowi, że przedłużenie stanu bezczynności jak również brak działań ukierunkowanych na merytoryczne rozstrzygnięcie będzie skutkowało rażącym naruszeniem prawa. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, stwierdził, że bezczynność Prezydenta W. miała miejsce z naruszeniem podstawowych zasad postępowania, zwłaszcza wynikających z art. 8, art. 9, art. 12, jak również z naruszeniem art. 35 i art. 36 k.p.a. W związku z powyższym Sąd, na podstawie art. 149 § 1 P.p.s.a., orzekł jak w punkcie 1 i 2 sentencji wyroku.