I OW 99/12

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2012-09-19

Skład orzekający: Janina Antosiewicz, Andrzej Jurkiewicz, Tomasz Zbrojewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Naczelny Sąd Administracyjny powinien rozstrzygnąć spór kompetencyjny dotyczący wskazania organu właściwego do rozpoznania żądania zwrotu wydatków związanych z dozorem pojazdów, jeśli stan faktyczny i prawny dotyczący poszczególnych pojazdów nie został jednoznacznie ustalony?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny nie może rozstrzygnąć sporu kompetencyjnego, jeśli wniosek dotyczy wielu indywidualnych spraw o odmiennych stanach faktycznych i prawnych, a materiały sprawy nie pozwalają na jednoznaczne ustalenie stanu prawnego pojazdów, w tym ich przejścia na własność Skarbu Państwa. Brak takich danych uniemożliwia wskazanie organu właściwego, co skutkuje oddaleniem wniosku.
Stan faktyczny
Naczelnik Urzędu Skarbowego w Ząbkowicach Śląskich wniósł o rozstrzygnięcie negatywnego sporu kompetencyjnego z Starostą Ząbkowickim w sprawie zwrotu wydatków i wynagrodzenia za dozór 51 pojazdów mechanicznych. Spór wynikł z przekazywania przez organy żądania Przedsiębiorstwa [...] S.A. Naczelnik Urzędu Skarbowego uważał, że właściwy jest starosta, a starosta uważał, że właściwy jest naczelnik. Wnioskodawca (Przedsiębiorstwo) domagał się zapłaty kwoty ponad 876 tys. zł wraz z odsetkami.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Janina Antosiewicz (spr.) sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz sędzia del. NSA Tomasz Zbrojewski Protokolant Karolina Kubik po rozpoznaniu w dniu 19 września 2012 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Naczelnika Urzędu Skarbowego w Ząbkowicach Śląskich o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy Naczelnikiem Urzędu Skarbowego w Ząbkowicach Śląskich a Starostą Ząbkowickim w Ząbkowicach Śląskich w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania sprawy dotyczącej zwrotu koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru 51 pojazdów mechanicznych i wynagrodzenia za dozór wraz z odsetkami postanawia: oddalić wniosek. Wnioskiem z dnia 14 maja 2012 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w Ząbkowicach Śląskich na podstawie art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r. poz. 270) wniósł o rozstrzygnięcie negatywnego sporu kompetencyjnego pomiędzy Naczelnikiem Urzędu Skarbowego w Ząbkowicach Śląskich a Starostą Ząbkowickim w przedmiocie wskazania organu właściwego w sprawie zwrotu koniecznych wydatków związanych z wykonaniem dozoru 51 pojazdów mechanicznych i wynagrodzenia za dozór wraz z odsetkami. W uzasadnieniu wniosku wskazano, że pismem z dnia 16 lutego 2012 r. Przedsiębiorstwo [...] Spółka Akcyjna wezwała Naczelnika Urzędu Skarbowego w Ząbkowicach Śląskich do zapłaty kwoty w wysokości 876 935 zł wraz z należnymi odsetkami z tytułu wynagrodzenia wraz ze zwrotem koniecznych wydatków za dozór 51 pojazdów oraz kwoty w wysokości 198 920,62 zł z tytułu odsetek ustawowych od określonego w postanowieniach Dyrektora Izby Skarbowej we Wrocławiu z dnia 5 grudnia 2011 r. wynagrodzenia wraz ze zwrotem koniecznych wydatków za dozór 51 pojazdów. W uzasadnieniu swojego żądania Przedsiębiorstwo [...] S.A. podniosło, że żądane kwoty są należnością bezsporną i wymagalną w związku z treścią art. 102 § 2 i art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Jednocześnie Spółka wskazała, że postanowieniami Dyrektora Izby Skarbowej we Wrocławiu z dnia 5 grudnia 2011 r. zakończony został spór z Naczelnikiem Urzędu Skarbowego w Ząbkowicach Śląskich w przedmiocie przyznania P. S.A. zwrotu koniecznych wydatków oraz wynagrodzenia za dozór przedmiotowych pojazdów. Niezależnie jednak od rozstrzygnięcia Dyrektora Izby Skarbowe we Wrocławiu – P. S.A. pełniła nadal funkcję dozorcy pojazdów do 31 lipca 2010 r., w którym to dniu Spółka zaprzestała prowadzenia parkingu strzeżonego. W związku z powyższym za okresy dozoru wskazane w załączniku, Spółka wyliczyła żądaną kwotę według metody przyjętej w postanowieniach Dyrektora Izby Skarbowej we Wrocławiu. Naczelnik Urzędu Skarbowego w Ząbkowicach Śląskich na podstawie art. 65 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego w związku z art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.) przekazał Staroście Powiatu Ząbkowickiego żądanie Przedsiębiorstwa [...] Spółka Akcyjna w sprawie zwrotu koniecznych wydatków związanych z wykonaniem dozoru oraz wynagrodzenia za dozór, celem rozstrzygnięcia zgodnie z właściwością. Zdaniem Naczelnika Urzędu Skarbowego w Ząbkowicach Śląskich – organem właściwym do rozpoznania żądania dozorcy w sprawie zwrotu wydatków związanych z wykonaniem dozoru oraz wynagrodzenia za dozór pojazdów znajdujących się na parkingu dozorcy jest starosta. Zatem na podstawie art. 65 k.p.a. uzasadnionym było przekazanie żądania Przedsiębiorstwa [...] S.A. z dnia 20 lutego 2012 r. – Staroście Powiatu Ząbkowickiego. W odpowiedzi na powyższe, Starosta Ząbkowicki, pismem z dnia 17 kwietnia 2012 r., na podstawie art. 65 § 1 k.p.a. przekazał Naczelnikowi Urzędu Skarbowego w Ząbkowicach Śląskich żądanie Przedsiębiorstwa [...] Spółka Akcyjna zwrotu koniecznych wydatków związanych z wykonaniem dozoru oraz wynagrodzenia za dozór, celem rozpatrzenia zgodnie z właściwością. Uzasadnił to tym, że żądanie P. S.A. dotyczy okresu wcześniejszego, tj. przed nowelizacją (4 września 2010 r.) i dotyczy pojazdów, które z mocy prawa stały się już własnością Skarbu Państwa i do których mają zastosowanie: 1) art. 13 ustawy nowelizującej Prawo o ruchu drogowym, 2) § 4 ust. 1 pkt 2 lit. b oraz pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 lutego 2011 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. Nr 46, poz. 237). Nie podzielając tego argumentu Naczelnik Urzędu Skarbowego wystąpił w dniu 14 maja 2012 r. z wnioskiem o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego, o którym była mowa wyżej. Zdaniem Naczelnika Urzędu Skarbowego, organem właściwym do rozpatrzenia wniosku Przedsiębiorstwa [...] Spółka Akcyjna z dnia 16 lutego 2012 r. złożonym na podstawie art. 102 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji jest Starosta Ząbkowicki, albowiem przedmiotowy wniosek został złożony pod rządami przepisów obowiązujących po dniu 4 września 2010 r. W odpowiedzi na wniosek o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego oraz w piśmie z dnia 2 lipca 2012 r. Starosta Ząbkowicki, wyraził stanowisko, że wniosek Przedsiębiorstwa [...] Spółka Akcyjna z dnia 20 lutego 2012 r. winien rozpatrzyć Naczelnik Urzędu Skarbowego w Ząbkowicach Śląskich. Jak wskazał Starosta, przedmiotowe pojazdy w ilości 51 sztuk zostały usunięte i przyjęte na parking w okresie od dnia 19 maja 2005 r. do 29 lutego 2008 r. Z pism P. S.A. i Naczelnika Urzędu Skarbowego, znajdujących się w aktach administracyjnych innego postępowania, w których znajduje się wykaz pojazdów wynika, że pojazdy te z mocy prawa przeszły na własność Skarbu Państwa w okresie od dnia 19 grudnia 2005 r. do 29 sierpnia 2008 r. na podstawie art. 130a ust. 10 ustawy – Prawo o ruchu drogowym w brzmieniu obowiązującym w tym okresie, co zostało potwierdzone orzeczeniami administracyjnymi. Po przeanalizowaniu wykazu – jak twierdzi uczestnik postępowania ustalił on, że dany wniosek o wszczęcie sporu kompetencyjnego dotyczy 50 pojazdów, które są umieszczone na ww. wykazie. Z pism tych wynika nadto, że pojazdy te z mocy prawa przeszły na własność Skarbu Państwa w okresie od 19 grudnia 2005 r. do 29 sierpnia 2008 r. na podstawie art. 130a ust. 10 ustawy – Prawo o ruchu drogowym w ówczesnym brzmieniu. W związku z wejściem w życie ustawy z dnia 22 lipca 2010 r. o zmianie ustawy – Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 152, poz. 1018 ze zm.) od dnia 4 września 2010 r. przepadek nieodebranych pojazdów następuje na rzecz powiatu o czym orzeka sąd na wniosek starosty, który zarazem wykonuje orzeczenie sądu w trybie przepisów ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Żądanie wnioskodawcy dotyczy okresu wcześniejszego – tj. przed nowelizacją i dotyczy pojazdów, które stały się własnością Skarbu Państwa, a zatem ma zastosowanie art. 13 ustawy nowelizującej z 22 lipca 2010 r. Z przepisu tego wynika, że do dnia 4 września 2010 r. koszty przekazywania i dozoru pokrywa Skarb Państwa. Ponadto stosuje się przepis § 4 ust. 1 pkt 2 lit. b oraz pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 lutego 2011 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. Nr 46, poz. 237), mający zastosowanie do tych pojazdów, które stały się własnością Skarbu Państwa. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zainicjowany wnioskiem Naczelnika Urzędu Skarbowego w Ząbkowicach Śląskich spór ma charakter negatywnego sporu kompetencyjnego w rozumieniu art. 4 P.p.s.a. Do rozpoznania takiego sporu właściwy jest w myśl art. 15 § 1 pkt 4 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny, który do rozstrzygania ich stosuje odpowiednio przepisy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Stosownie do § 2 powołanego przepisu Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem wskazuje organ właściwy do rozpoznania sprawy. W tego rodzaju sprawach Sąd nie ustala stanu faktycznego sprawy, który powinien w sposób niebudzący wątpliwości wynikać z wniosku organu i załączonych materiałów. W niniejszej sprawie Naczelnik Urzędu Skarbowego wystąpił z wnioskiem o rozstrzygniecie sporu kompetencyjnego przez wskazanie organu właściwego w sprawie zwrotu wydatków związanych z wykonywaniem dozoru 51 pojazdów mechanicznych i wynagrodzenia za ich dozór wraz z odsetkami. W istocie wniosek zarówno P. S.A. jak wniosek Naczelnika Urzędu Skarbowego dotyczył 51 indywidualnych spraw, w których istniały odmienne stany faktyczne, różne okresy przechowywania na parkingu. Przedstawione materiały budzą wątpliwości czy w odniesieniu do wszystkich 51 pojazdów zostały wydane orzeczenia o przejściu własności pojazdu na rzecz Skarbu Państwa. Do akt nie zostały załączone orzeczenia w tym przedmiocie, natomiast uczestnik postępowania – Starosta Ząbkowicki powołuje się na wykaz znajdujący się w aktach innego postępowania, w którym umieszczono dane dot. 50 pojazdów, co do których orzeczono przepadek na rzecz Skarbu Państwa. Nie można jednak na tej podstawie ustalić jakich konkretnie pojazdów dotyczy to. Jeśli dane zawarte w piśmie Starosty są miarodajne to co do jednego z pojazdów takiego orzeczenia nie wydano. Obecnie znowelizowany ustawą z dnia 22 lipca 2010 r. o zmianie ustawy – Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw przepis art. 130a ust. 10 daje legitymację staroście do wystąpienia do sądu o orzeczenie przepadku pojazdu usuniętego z drogi na rzecz powiatu. W takim przypadku podjęcie dalszych działań uzależnione jest od ustalenia stanu prawnego pojazdów. Brak takich danych uniemożliwia wskazanie przez Naczelny Sąd Administracyjny organu właściwego do rozpoznania wniosku P., który w istocie dotyczy 51 spraw indywidualnych o odmiennych stanach faktycznych. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny uznał, iż wniosek sformułowany jako żądanie wskazania organu właściwego w 51 sprawach, dotyczących 51 pojazdów wymienionych w załączonym wykazie podlegał oddaleniu na podstawie art. 151 w zw. z art. 64 § 3 P.p.s.a. Dodatkowo Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że gdyby w sprawach, których dotyczy zbiorczy wniosek P. S.A. zostały wydane orzeczenia o przepadku pojazdu zastosowanie mieć będzie przepis art. 130a 10h ustawy – Prawo o ruchu drogowym w brzmieniu nadanym nowelą z dnia 22 lipca 2010 r., w myśl którego koszty związane z usuwaniem, przechowywaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu powstałe od momentu wydania dyspozycji jego usunięcia do zakończenia postępowania ponosi osoba będąca właścicielem tego pojazdu w dniu wydania dyspozycji usunięcia pojazdu z zastrzeżeniem ust. 10d i 10i. Decyzję o zapłacie tych kosztów wydaje starosta. W ustawie nowelizującej z dnia 22 lipca 2010 r. został zamieszczony przepis intertemporalny art. 13 wskazujący Skarb Państwa jako podmiot, który ponosi koszty przechowywania pojazdów, które powstały po upływie terminu, o którym mowa w art. 130a ust. 10 ustawy w dotychczasowym brzmieniu do dnia wejścia w życie noweli (tj. do dnia 4 września 2010 r.) wobec pojazdów, których 6-miesięczny termin od dnia ich usunięcia upłynął w okresie od dnia 11 czerwca 2009 r. do dnia wejścia w życie ustawy zmieniającej. Zauważyć należy, że wskazując podmiot ponoszący koszty przechowywania pojazdów ustawodawca wymienia ogólnie Skarb Państwa, bez wskazania statio fisci. Jednocześnie nie rozstrzygnięto odmiennie niż uczyniono to w cytowanym art. 130a ust. 10h. Przepis ten jako organ właściwy do wydania decyzji o zapłacie kosztów przechowywania pojazdów wskazuje starostę. Zatem w odniesieniu i do tych należności, o których stanowi przepis art. 13 ustawy z dnia 22 lipca 2010 r. właściwy do wydania decyzji jest starosta.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło