VII SAB/Wa 128/12
WyrokWSA w Warszawie2012-09-20
Skład orzekający: Mirosława Pindelska, Bogusław Cieśla, Renata Nawrot
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej pozostaje w bezczynności, jeśli wydał decyzje umarzające postępowanie administracyjne, nawet jeśli nastąpiło to z przekroczeniem ustawowych terminów?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie pozostaje w bezczynności, jeśli wydał decyzje umarzające postępowanie administracyjne, nawet jeśli nastąpiło to z przekroczeniem ustawowych terminów. Wydanie decyzji przez organ, nawet z opóźnieniem, oznacza, że organ nie pozostaje w bezczynności. Sąd administracyjny orzeka według stanu prawnego i faktycznego istniejącego w dacie orzekania, a jeśli organ wydał decyzje, od których przysługują środki zaskarżenia, nie można mu skutecznie zarzucić bezczynności.Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB), domagając się jego odwołania z funkcji z powodu braku wykształcenia. Skarga dotyczyła wieloletniego postępowania administracyjnego w sprawie rozbudowy budynku bez pozwoleń. PINB podejmował różne czynności, w tym wszczynanie i zawieszanie postępowań, a także zwracał się do sądu o ustalenie stanu prawnego. Ostatecznie, w styczniu 2012 r., PINB wydał decyzje umarzające postępowania. Skarżący złożył odwołania od tych decyzji. Sąd rozpatrywał skargę na bezczynność organu wniesioną w lutym 2012 r.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę na bezczynność.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Pindelska, , Sędzia WSA Bogusław Cieśla, Sędzia WSA Renata Nawrot (spr.), Protokolant ref. staż. Monika Piotrowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 września 2012 r. sprawy ze skargi W. C. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] skargę oddala
Przedmiotem rozpoznania w niniejszym postępowaniu jest skarga W. C. (strona, skarżący) na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...], skierowana bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze, skarżący domagał się odwołania Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z zajmowanego stanowiska z powodu braku wymaganego wykształcenia.
W odpowiedzi na skargę Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej PINB, organ I instancji) wniósł o jej odrzucenie, przytaczając w uzasadnieniu przebieg dotychczasowego postępowania administracyjnego w sprawie przed organem i zakres podjętych czynności.
Stan faktyczny sprawy przedstawia się następująco :
Na wniosek skarżącego, PINB w [...] w dniu 2 maja 2005 r. wszczął postępowanie administracyjne w sprawie budynku znajdującego się na działce oznaczonej nr ew. [...], położonej w [...]. Zawiadomienie o wszczęciu postepowania skierowano do skarżącego, R. C., A. C. W toku postępowania organ przeprowadził oględziny budynku, ustalając jako współwłaścicieli budynku R. C. i A. C.
W dniu 7 maja 2009 r. skarżący złożył kolejne zawiadomienie do PINB, wskazując, że A. i R. C. dokonali rozbudowy domu mieszkalnego na działce [...]przy ul. [...] w [...], nie posiadając stosownych pozwoleń i zgody pozostałych współwłaścicieli. Organ I instancji w dniu 1 czerwca 2009 r. ponownie wszczął postępowanie administracyjne w sprawie rozbudowy budynku mieszkalnego (o znaku [...]), zaś w dniu 9 czerwca 2009 r. przeprowadził czynności kontrolne. Następnie PINB pismem z dnia 29 czerwca 2009 r. wezwał stronę skarżącą do uzupełnienia braków wniosku poprzez wykazanie obowiązku lub legitymacji interesu prawnego w świetle art. 28 K.p.a., wskazując, że obowiązek należy wykonać w terminie 7 dni. Organ wskazał, że nieusunięcie braków we wskazanym terminie spowoduje pozostawienie wniosku bez rozpatrzenia. W dniu 27 lipca 2009 r. PINB zwrócił do Sądu Rejonowego w [...] celem ustalenia czy toczy się postępowanie sądowe w sprawie "rozstrzygnięcia co do dokonania czynności remontu i rozbudowy budynku mieszkalnego na nieruchomości wspólnej" z wniosku A. i R. C. Po uzyskaniu twierdzącej informacji z Sądu Rejonowego, w dniu 10 września 2009 r. PINB zawiesił postępowanie co do wniosku o znaku [...] (z dnia 2 maja 2005 r.).
Strona skarżąca w dniu 4 grudnia 2011 r. skierowała zażalenie do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] na toczące się postępowanie administracyjne przed Powiatowym Inspektorem Nadzoru Budowlanego, informując że brak jest powodów do zawieszenia postępowania, które powinno się toczyć zgodnie z art. 97 § 2 K.p.a., gdyż postępowanie sądowe zakończyło się niekorzystnie dla R. i A. C..
Następnie organ I instancji pismem z dnia 5 stycznia 2012 r. poczynił pisemne próby ustalenia w Sądzie Rejonowym w [...] co do postępowań w sprawach o sygn. akt I Ns [...] i I Ns [...] oraz wezwał R. C. do złożenia wyjaśnień w kwestii ustalenia kręgu spadkobierców po zmarłych F. C., S. C., J. C., którzy byli współwłaścicielami działki oznaczonej nr ew. [...] położonej w [...].
Postanowieniem Nr [...] z dnia [...] stycznia 2012 r. PINB podjął postępowanie administracyjne w sprawie rozbudowy budynku mieszkalnego na działce oznaczonej nr. ew. [...] położonej w miejscowości [...] przy ul. [...], przy czym postanowienie dotyczyło sprawy o znaku [...].
Jednocześnie w dniu [...] stycznia 2012 r. organ PINB wydał decyzję Nr [...] (co do znaku [...]) umarzającą postępowanie administracyjne wszczęte na wniosek W. C. z dnia 2 maja 2005 r. w sprawie budynku znajdującego się na działce oznaczonej nr ew. [...] położonej w [...] oraz decyzję Nr [...] (co do znaku [...]) w zakresie umorzenia postępowania administracyjnego wszczętego na wniosek skarżącego z dnia 7 maja 2009 r.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] w dniu [...] lutego 2012 r. stwierdził bezzasadność skargi W. C. w odpowiedzi na jego pismo z dnia 4 grudnia 2011 r. Organ ten w zawiadomieniu skierowanym do skarżącego poinformował go o przebiegu postępowania, o dokonanych przez organ PINB czynnościach, a także o możliwości zaskarżenia postanowień umarzających postępowania.
W akt administracyjnych sprawy wynika, że skarżący złożył odwołania od decyzji Nr [...] i [...] z dnia [...] stycznia 2012 r. umarzających postępowania.
W skardze na bezczynność organu wniesionej w dniu 18 lutego 2012 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, skarżący wniósł o odwołanie J. M. z funkcji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, przy czym w piśmie procesowym (k-15) sprecyzował treść skargi, wskazując jako przedmiot skargi : bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...].
Odpowiadając na skargę Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej odrzucenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Zgodnie z art. 3 § 1 i § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., zwana dalej p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w zakresie: 1. wydawania decyzji administracyjnych, 2. postanowień wydawanych w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończących postępowanie, a także postanowień rozstrzygających sprawę co do istoty, 3. postanowień wydawanych w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, 4. innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Bezczynność organu występuje, gdy organ zobowiązany do podjęcia przewidzianej prawem czynności nie podejmuje jej w terminie określonym przez przepisy prawa. Sądy administracyjne rozpatrują skargi na bezczynność organów wyłącznie w przypadku postępowań, które mogą zakończyć się wydaniem decyzji administracyjnych, postanowień wydanych w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie, albo kończących postępowanie, a także postanowień rozstrzygających sprawę co do istoty, lub też wydaniem innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.
Istota skargi na bezczynność polega na tym, że sąd, uwzględniając taką skargę, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa - art. 149 p.p.s.a.
Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 4 marca 2003 r., IV SAB/Wa 109/07 - publikowany w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych: http://cbois.nsa.gov.pl).
Zaskarżenie bezczynności organu administracji publicznej do sądu administracyjnego możliwe jest natomiast tylko w takim zakresie, w jakim możliwe jest zaskarżenie decyzji, postanowień oraz innych aktów (art. 3 § 2 pkt 8 w związku z ust. 1-4a p.p.s.a.). Przepisy te bowiem określają przedmioty zaskarżenia, wyznaczają zakres właściwości rzeczowej sądu administracyjnego, a tym samym zakres rzeczowy postępowania sądowoadministracyjnego.
Zatem skarga na bezczynność jest pochodną skargi na określone prawne formy działania organów administracji publicznej. Oznacza to, że skarga na bezczynność organów zasadna może być tylko w tych przypadkach, w których organy zobowiązane do wydania decyzji i postanowień, bądź do dokonania określonej czynności, z ustawowego obowiązku nie wywiążą się w określonym terminie, a także wówczas, gdy skargę składa uprawniony do tego podmiot. Rozpatrując skargę na bezczynność sąd ogranicza się do kontroli, czy skarga została wniesiona w sprawie, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 1-4 p.p.s.a. oraz czy zwłoka w załatwieniu sprawy przekroczyła terminy określone w przepisach prawa i czy przed wniesieniem do sądu administracyjnego skargi na bezczynność organu administracji strona wyczerpała tryb, o którym mowa w art. 37 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000r., nr 98, poz. 1071 ze zm.) dalej k.p.a. Niewyczerpanie przed wniesieniem skargi tego środka prawnego prowadzi do odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., jako niedopuszczalnej, bez merytorycznego jej rozpoznania.
W niniejszej sprawie skarżący, poprzez zażalenie z dnia 4 grudnia 2011r. skierowane do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] , wyczerpał tryb, o którym mowa w art. 37 k.p.a. Jednocześnie, w ocenie Sądu, zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie, a to z tego względu, iż Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w [...] aktualnie nie można postawić skutecznie zarzutu, że pozostaje w bezczynności. Jak wynika bowiem z akt sprawy skarga do sądu z dnia 18 lutego 2012r. została przekazana do organu celem udzielenia odpowiedzi na skargę i przesłania akt administracyjnych. Następnie w dniu 7 maja 2012r. skarga z odpowiedzią organu i aktami sprawy wpłynęła ponownie do sądu.
Istotne jest to, że w dniu [...] stycznia 2012r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] umorzył postępowania w sprawie budynku znajdującego się na działce oznaczonej nr ew. [...] (co wniosku z dnia 2 maja 2005 r., decyzja Nr [...]) i wniosku w sprawie rozbudowy budynku mieszkalnego usytuowanego na działce nr ew. [...]położonej w [...] (co do wniosku z dnia 7 maja 2009 r., decyzja Nr [...]).
Z powyższego zestawienia wywieść należy, że o ile do daty 29 stycznia 2012 r. organ pozostawał w bezczynności, o tyle w dacie rozstrzygania przez sąd takiego zarzutu organowi nie sposób już postawić. Sąd administracyjny orzeka zaś według stanu prawnego i faktycznego istniejącego w dacie orzekania, niewątpliwie zaś w dacie orzekania organ nie pozostawał w bezczynności, gdyż wydał decyzje o umorzeniu postępowania, od których to decyzji stronie przysługiwało odwołanie do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Skarżący takie odwołania złożył.
Wydanie decyzji przez organ (w tym przypadku przez PINB) chociaż z przekroczeniem ustawowych terminów - oznacza, że organ nie pozostaje w bezczynności.
Reasumując, stwierdzić należy, iż w aktualnym stanie faktycznym i prawnym sąd nie może uwzględnić skargi stosownie do przepisu art. 149 p.p.s.a. Mając na względzie powyższe Sąd rozstrzygnął o oddaleniu skargi w oparciu o art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło