I SAB/Wa 400/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Emilia Lewandowska po rozpoznaniu w dniu 28 września 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi A. Z., M. D., A. C., M. Z., W. G., N. W., J. F., M. G. i E. P. na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku o przyznanie odszkodowania za nieruchomość 1. zobowiązuje Prezydenta W. do rozpoznania wniosku z dnia [...] kwietnia 2011 r. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...], hip. nr [...] - w terminie dwóch miesięcy od daty zwrotu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem; 2. stwierdza, że bezczynność Prezydenta W. miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta W. na rzecz skarżących A. Z., M. D., A. C., M. Z., W. G., N. W., J. F., M. G. i E. P. solidarnie kwotę 442 (czterysta czterdzieści dwa) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. A. Z., M. D., A. C., M. Z., W. G., N. W., J. F., M. G. i E. P., pismem z dnia [...] sierpnia 2012 r. – działając przez pełnomocnika radcę prawnego A. S. - wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...], hip. nr [...]. W uzasadnieniu skargi skarżący zaznaczyli, że postępowanie w przedmiotowej sprawie toczy się prawie od półtora roku oraz że wyznaczony przez Wojewodę [...] w postanowieniu z dnia [...] stycznia 2012 r., nr [...] termin załatwienia sprawy na dzień [...] marca 2012 r. upłynął bezskutecznie. W tej sytuacji wniesiono o uwzględnienie skargi oraz o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a także o zasądzenie kosztów postępowania według przepisów powołanej ustawy. W odpowiedzi na skargę Prezydent W. wniósł o jej oddalenie wskazując, że strony zostały poinformowane, iż w związku z koniecznością pozyskania dokumentów z Archiwum Państwowego W. nie było możliwe wydanie decyzji w terminie określonym w postanowieniu z dnia [...] stycznia 2012 r. Poinformowano ponadto o przewidywanym terminie wydania decyzji do dnia [...] stycznia 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 1 i art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej poprzez rozpoznawanie skarg na bezczynność organów. Stosownie zaś do treści art. 119 pkt 2 powołanej ustawy, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, jeżeli jedna ze stron zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a pozostałe strony nie zażądają przeprowadzenia rozprawy w terminie 14 dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku. Taka sytuacja ma miejsce w rozpoznawanej sprawie. W ocenie Sądu skarga na bezczynność Prezydenta W. jest uzasadniona. Podkreślić należy, że zgodnie z art. 12 § 1 kpa organy administracji publicznej mają obowiązek działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Na organie prowadzącym postępowanie spoczywa obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do załatwienia sprawy (art. 7 i art. 77 § 1 kpa). Stosownie do treści art. 35 § 1 kpa organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy, od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (art. 35 § 3 kpa). W myśl natomiast art. 36 § 1 kpa o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 kpa lub w przepisach szczególnych organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 kpa.). W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się z kolei, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żądanych czynności w sprawie lub opieszale prowadził postępowanie, ale - mimo ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności (wyrok NSA z dnia 5 lutego 1999 r., sygn. akt I SAB 90/98, LEX nr 48016). Dla stwierdzenia stanu bezczynności organu nie ma przy tym znaczenia fakt, z jakich powodów dany akt administracyjny nie został podjęty, a w szczególności, czy bezczynność ta została spowodowana zawinioną lub też niezawinioną opieszałością organu w jego podjęciu. Instytucja skargi na bezczynność organu ma na celu ochronę strony poprzez doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia w sprawie. Badając zasadność takiej skargi Sąd czyni to według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy, istniejących w dniu wydania orzeczenia sądowego. W rozpoznawanej sprawie – zdaniem Sądu – Prezydent W. nie wywiązał się z ustawowych obowiązków wynikających z powołanych wyżej przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. Podkreślić należy, że z analizy dokumentów znajdujących się aktach administracyjnych sprawy, przekazanych do Sądu wraz ze skargą z dnia [...] sierpnia 2012 r. wynika, iż od dnia wystąpienia przez skarżących z wnioskiem z dnia [...] kwietnia 2011 r. o przyznanie odszkodowania za opisaną wyżej nieruchomość położoną w W. przy ul. [...], do dnia złożenia skargi na bezczynność do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, Prezydent W. podjął w sprawie jedynie jedną czynność mającą na celu zgromadzenie materiału dowodowego i wydanie stosownego rozstrzygnięcia. Mianowicie pismem z dnia [...] sierpnia 2011 r., a więc po upływie niemal 4 miesięcy od dnia złożenia wniosku, organ wystąpił do Ministerstwa Infrastruktury o wypożyczenie akt własnościowych nieruchomości, które to akta wpłynęły do Kancelarii Urzędu W. w dniu [...] września 2011 r. W wskazanym wyżej okresie Prezydent W. nie podjął w istocie jakichkolwiek innych działań prowadzących do załatwienia przedmiotowej sprawy. Pismem z dnia [...] grudnia 2011 r. poinformowano jedynie pełnomocnika stron, że ze względu na złożony charakter postępowania oraz bardzo dużą ilość spraw z zakresu odszkodowań nie było możliwe rozpatrzenie wniosku w terminie przewidzianym w art. 35 § 3 kpa, a także, że przedmiotowy wniosek zostanie rozpatrzony w przewidywanym terminie do dnia [...] stycznia 2012 r. Kolejne czynności podjęte zaś zostały dopiero po wniesieniu skargi z dnia [...] sierpnia 2012 r. na bezczynność Prezydenta do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Jak wynika z akt sprawy pismem z dnia [...] września 2012 r. zwrócono się do Dyrektora Archiwum Państwowego W. o przesłanie kopii planu zabudowania zatwierdzonego przez Ministerstwo Robót Publicznych w dniu [...] sierpnia 1931 r. Pismem z tej samej daty poinformowano przy tym pełnomocnika stron o przyczynie niezałatwienia sprawy w terminie określonym w postanowieniu Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2012 r. (tj. do dnia [...] marca 2012 r.) i przewidywanym terminie rozpatrzenia wniosku do dnia [...] stycznia 2013 r. W świetle powyższych okoliczności stwierdzić należy, że złożona skarga jest w pełni uzasadniona. Nie ulega bowiem wątpliwości, że w prowadzonym postępowaniu Prezydent W. uchybił powołanym wyżej przepisom kpa. Nie można przyjąć, że wskazany organ działał w sprawie wnikliwie i szybko, czy też bez zbędnej zwłoki oraz że na bieżąco interesował się sprawą. Zaznaczyć przy tym należy, że wystosowanie pism informujących o niemożności załatwienia sprawy w terminie i wyznaczeniu nowego terminu jej załatwienia, nie można uznać za czynności zmierzające do zakończenia sprawy. Podawane natomiast w powyższych pismach przyczyny niezałatwienia sprawy w terminie, tj. złożony charakter postępowania i duża ilości spraw z zakresu odszkodowań (pismo z dnia [...] grudnia 2011 r.) oraz konieczność zgromadzenia dokumentacji (pismo z dnia [...] września 2012 r.), w żaden sposób nie usprawiedliwiają bezczynności organu. Zwłaszcza, że - jak wyżej wskazano – przez niemal półtora roku (od kwietnia 2011 r. do września 2012 r.) Prezydent W. podjął w sprawie jedynie jedną czynność mającą na celu zgromadzenie materiału dowodowego i wydanie stosownego rozstrzygnięcia. Zgodnie natomiast z art. 149 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uznając skargę na bezczynność organu za zasadną, Sąd zobowiązuje ten organ do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności. Jednocześnie uwzględniając skargę na bezczynność Sąd stwierdza, czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W świetle przedstawionych wyżej okoliczności Sąd uznał, że w rozpoznawanej sprawie bezczynność Prezydenta W. nosi cechy rażącego naruszenia prawa. W tej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 149 § 1 w związku z art. 119 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji. O kosztach orzeczono na mocy art. 200 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.