I OZ 185/13
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2013-03-27
Skład orzekający: Bożena Popowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przywrócenie terminu do usunięcia braków formalnych skargi, złożony przez stronę przebywającą za granicą, został wniesiony w ustawowym terminie, jeśli został wysłany z zagranicy w terminie, ale doręczony po upływie terminu do uzupełnienia braków formalnych?Ratio decidendi
Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Termin siedmiodniowy do złożenia wniosku o przywrócenie terminu biegnie od dnia ustania przyczyny uchybienia, przy czym strona musi mieć rzeczywistą możliwość działania. W przypadku strony przebywającej za granicą, datę ustania uchybienia należy poszukiwać w dniu, w którym sama strona dowiedziała się o konieczności podjęcia czynności procesowej i miała taką możliwość. Sąd pierwszej instancji błędnie przyjął, że termin biegnie od daty doręczenia postanowienia rodzicom strony, podczas gdy nie było jasne, czy posiadali oni prawidłowe pełnomocnictwo.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił wniosek o przywrócenie terminu do usunięcia braków formalnych skargi, uznając go za spóźniony. Skarżąca, przebywająca w Australii, wniosła o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi, twierdząc, że wysłała wniosek z Melbourne listem poleconym w terminie. Sąd pierwszej instancji uznał, że termin do złożenia wniosku upłynął przed jego wniesieniem. Naczelny Sąd Administracyjny rozpatrywał zażalenie na postanowienie WSA.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie.Pełny tekst orzeczenia
` POSTANOWIENIE Dnia 27 marca 2013 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Bożena Popowska po rozpoznaniu w dniu 27 marca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia I.O. – A. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 stycznia 2013 r., sygn. akt I SA/Wa 1724/12 odrzucające wniosek o przywrócenie terminu do usunięcia braków formalnych skargi w sprawie ze skargi I.O. – A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] lipca 2012 r., nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych postanawia uchylić zaskarżone postanowienie
Postanowieniem z dnia 24 stycznia 2013 r., sygn. akt I SA/Wa 1724/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił wniosek o przywrócenie terminu do usunięcia braków formalnych skargi w sprawie ze skargi I. O. – A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] lipca 2012 r., nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych
W uzasadnieniu Sąd I instancji podał, że postanowienie WSA w Warszawie z dnia 1 października 2012 r. odrzucające skargę I. O. – A. w niniejszej sprawie zostało doręczone skarżącej w dniu 10 października 2012 r. (k-28 i k-29) i w tym dniu ustała przyczyna uchybienia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi, natomiast wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi został wniesiony przez I. O. – A. do Sądu w dniu 19 października 2012 r. (data przyjęcia przez polski urząd pocztowy przesyłki wysłanej z Australii w dniu 16 października 2012 r.), a zatem po terminie do uzupełnienia braków formalnych skargi, który upłynął z dniem 17 października 2012 r.
W zażaleniu na powyższe postanowienie stwierdzono, że wniosek o przywrócenie terminu do usunięcia braków formalnych skargi został wniesiony w terminie, gdyż skarżąca wysłała wniosek do WSA w dniu 16 października 2012 r. z Melbourne listem poleconym. Podano też, że we wniosku tym skarżąca wykazała brak winy poprzez wskazanie, iż po otrzymaniu informacji, jaki jest ostateczny termin złożenia wniosku, nie mogła bezzwłocznie wysłać przedmiotowego wniosku z powodu pobytu w Australii. Dalej w zażaleniu stwierdzono, że skarżąca nie uchybiła terminowi, gdyż wysłała wniosek do WSA w dniu 16 października 2012 r. z Melbourne listem poleconym, jak również, że dokonała zaległej czynności procesowej i uszczegółowiła procesowe pełnomocnictwa dla rodziców. Podano, że skarżąca wiadomość o odrzuceniu skargi powzięła w dniu 14 października 2012 r. oraz że to w dniu 14 października 2012 r. rodzice wskazali jej, że dzień 17 października 2012 r. jest ostatnim dniem terminu do wysłania wniosku o przywrócenie terminu do WSA. Stwierdzono ponadto, że Sąd przy ocenie stanu faktycznego w niniejszej sprawie pominął zasadę kierowania się interesem społecznym oraz doświadczeniem życiowym.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do art. 87 § 1 P.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Termin siedmiodniowy do złożenia wniosku o przywrócenie terminu biegnie od dnia ustania przyczyny uchybienia np. w przypadku choroby - od dnia jej zakończenia, chyba że strona wcześniej jest zdolna do podjęcia czynności związanych z wniesieniem danego pisma. Data ta nie ma natomiast znaczenia, jeżeli strona jest reprezentowana w postępowaniu sądowym przez pełnomocnika procesowego. Wówczas termin ten biegnie od momentu, kiedy pełnomocnik dowiedział się o uchybieniu terminu i mógł dokonać stosownej czynności procesowej.
Spóźniony zaś lub z mocy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuca na posiedzeniu niejawnym (art. 88 P.p.s.a.).
W niniejszej sprawie zaskarżone postanowienie pozostaje w związku z postanowieniem WSA w Warszawie z 1.10.2012 r. o odrzuceniu skargi. W postanowieniu tym wskazano, że wezwania do uzupełnienia braków formalnych skargi zostały skutecznie doręczone pełnomocnikom strony skarżącej, tj. jej rodzicom. Faktycznie wezwania zostały skierowane na adres rodziców strony (k-13 i 14). Rzecz jednak w tym, że Sąd nie uznał pełnomocnictwa strony udzielonego rodzicom za prawidłowe i dlatego wezwał do złożenia pełnomocnictwa odpowiadającego wymogom pełnomocnictwa.
Również w zaskarżonym postanowieniu Sąd I instancji stwierdził, że postanowienie z 1.10.2012 r. o odrzuceniu skargi zostało doręczone stronie skarżącej tymczasem zostało ono doręczone rodzicom strony skarżącej (k-28,29).
Wskazując na powyższe, stwierdzić należy, że w działaniach Sądu I instancji zachodzi sprzeczność. Jak wynika z akt sprawy, Sąd zakwestionował prawidłowość pełnomocnictwa udzielonego rodzicom, tj. J. Z. i P. O.-Z. przez I. O.–A. (patrz wezwanie do usunięcia braków formalnych skargi k. 12, następnie prawomocne postanowienie o odrzuceniu skargi k. 21), po czym odpis postanowienia o odrzuceniu skargi doręczono rodzicom skarżącej, bez wysłania odpisu rzeczonego postanowienia samej skarżącej. Wobec powyższych okoliczności należałoby rozważyć, czy w stosunku do skarżącej termin do wniesienia przedmiotowego wniosku w ogóle otworzył się.
W nawiązaniu do powyższej wątpliwości orzekającego NSA należy dodać, że w odpowiedzi na wezwanie o uzupełnienie braków formalnych skargi, rodzice strony wnioskowali o uznanie załączonego pełnomocnictwa za "skuteczne", bądź o zarządzenie 2-miesięcznego terminu do uzupełnienia braków z uwagi na pobyt córki w Australii i związane z tym komplikacje.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, ze względu na charakter braku podlegającego uzupełnieniu oraz okoliczności sprawy (w szczególności pobyt I. O.- A. w Australii), daty ustania uchybienia przyczyny poszukiwać należałoby w dniu, w którym to sama skarżąca dowiedziała się o konieczności doręczenia Sądowi uzupełnionego procesowo pełnomocnictwa dla rodziców i miała rzeczywistą możliwość działania. W związku z tym NSA zauważa, że w zaskarżonym postanowieniu Sąd I instancji stwierdził, że skarżąca, wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do uzupełnienia skargi, potwierdziła upoważnienie dla rodziców do występowania w jej imieniu przed sądami administracyjnymi. Powyższe uwagi Sąd I instancji weźmie pod uwagę przy ponownym rozpoznaniu sprawy.
W takim stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 P.p.s.a. w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło