I SAB/Wa 201/12

WyrokWSA w Warszawie2012-10-02

Skład orzekający: Maria Tarnowska, Dariusz Chaciński, Przemysław Żmich

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Prezydent W. pozostaje w bezczynności w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o odszkodowanie za nieruchomość, mimo upływu ponad 20 lat od jego złożenia i wielokrotnego wyznaczania terminów załatwienia sprawy?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że Prezydent W. pozostaje w bezczynności w rozpatrzeniu wniosku o odszkodowanie za nieruchomość, ponieważ mimo upływu ponad 20 lat od jego złożenia i wielokrotnego wyznaczania terminów załatwienia sprawy, organ nie wydał stosownego rozstrzygnięcia. Bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, w tym przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczących terminów załatwiania spraw. W związku z tym sąd zobowiązał organ do rozpatrzenia wniosku w terminie jednego miesiąca.
Stan faktyczny
Skarżący T. B. i A. B. wnieśli skargę na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o odszkodowanie za nieruchomość, który był przedmiotem postępowania od 1991 r. Mimo wielokrotnych starań spadkobierców, wyznaczania terminów załatwienia sprawy przez organ pierwszej instancji, Wojewodę, a nawet uchylenia decyzji przez NSA, sprawa nie została zakończona. Organ argumentował złożonością sprawy i analizą dokumentacji, jednak sąd uznał te argumenty za niewystarczające wobec długotrwałego braku rozstrzygnięcia.
Rozstrzygnięcie
Zobowiązano Prezydenta W. do rozpatrzenia wniosku I. B. z dnia 12 grudnia 1991 r. o odszkodowanie za nieruchomość w terminie jednego miesiąca od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Stwierdzono, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Zasądzono od Prezydenta W. na rzecz skarżących solidarnie kwotę 357 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Tarnowska Sędziowie: WSA Dariusz Chaciński WSA Przemysław Żmich (spr.) Protokolant specjalista Ewelina Dębna po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 października 2012 r. sprawy ze skargi T. B. i A. B. na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpatrzenia wniosku w sprawie ustalenia odszkodowania za nieruchomość 1. zobowiązuje Prezydenta W. do rozpatrzenia wniosku I. B. z dnia 12 grudnia 1991 r. o odszkodowanie za nieruchomość [...] położoną przy ul. [...], w terminie jednego miesiąca od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta W. na rzecz skarżących T. B. i A. B. solidarnie kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. T. B. i A. B. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta Miasta W. w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...], oznaczoną nr hip. Nr [...], uregulowaną w księdze wieczystej p.n. "[...] w W.". W skardze skarżący wnieśli o zobowiązanie organu do wydania decyzji w terminie 14 dni oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skarżący wskazali, że poczynając od 1960 r. I. B. ubiegała się o rekompensatę za przedmiotową działkę, gdyż możliwość jej zabudowy stawała się coraz mniej realna. Działania te trwały aż do jej śmierci tj. do dnia [...] stycznia 1999 r. Następnie były one kontynuowane przez jej spadkobierców – synów T. B. i Z. B. Wobec niekorzystnej dla siebie decyzji złożyli oni w dniu 25 kwietnia 2002 r. skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Wyrokiem z dnia [...] grudnia 2003 r., wydanym w sprawie sygn. akt [...] Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną przez nich decyzję. Uznając zasadność zarzutów skargi dał wytyczne co do dalszego postępowania. Od daty wydania wyroku minęło 8 i pół roku. W dniu [...] października 2007 r. zmarł Z. B., a w miejsce jego do postępowania wstąpiła jego jedyna córka A. B. Skarżący dodali, że cały materiał dowodowy został w sprawie zgromadzony, a informacje w nim zawarte potwierdzały zasadność roszczeń wnioskodawców. Mimo to nie skorzystano z oszacowania nieruchomości, nie podjęto działań, aby postępowanie administracyjne zakończyć decyzją. Nie wskazano nawet terminu jej wydania. W tej sytuacji w dniu 12 września 2011 r. strony wniosły do organu wyższego stopnia zażalenie na podstawie art. 37 § 1 Kpa. W tym samym roku Wojewoda [...] w postanowieniu z dnia [...] października 2011 r. nr [...] uznał zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie za uzasadnione i wyznaczył Prezydentowi W. 3 miesięczny termin do podjęcia stosownego rozstrzygnięcia licząc od dnia doręczenia postanowienia, jednak stosowna decyzja nie została wydana. W odpowiedzi na skargę Prezydent W. wniósł o jej oddalenie. Organ poinformował, że przedmiotowa nieruchomość została objęta działaniem dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279). Przed Prezydentem W. prowadzone jest z wniosku spadkobierców dawnej właścicielki postępowanie administracyjne o przyznanie odszkodowania dotyczącego przedmiotowej nieruchomości, na podstawie art. 215 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651 ze zm.). Organ wskazał, że w toku postępowania zgromadzono szereg materiałów mających na celu określenie, czy nieruchomość spełnia przesłanki wyznaczone w art. 215. Ze względu za złożony charakter postępowania w chwili obecnej trwa analiza zgromadzonej dokumentacji. Prezydent W. stwierdził, że pismem z dnia 7 maja 2012 r. pełnomocnik strony został poinformowany o aktualnym stanie sprawy i przewidywanym terminie zakończenia postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga jest uzasadniona. Sąd zauważa, że już w dniu 20 grudnia 1991 r. do Urzędu Miasta W. wpłynęło pismo I. B., w którym poprzednik prawny skarżących wnosił o zwrot nieruchomości [...] przy ul. [...] oraz o odszkodowanie za tę nieruchomość. Wniosek ten w piśmie z dnia 6 kwietnia 1999 r. (data wpływu do Starosty [...]) poparli Z. B. i T. B. - spadkobiercy I. B. Warto zwrócić uwagę, że Starosta [...] po rozpatrzeniu wniosku I. B. z dnia 20 grudnia 1991 r. decyzją z dnia [...] czerwca 2001 r. nr [...] umorzył jako bezprzedmiotowe postępowanie w sprawie o zwrot przedmiotowej, w części dotyczącej gruntu o pow. [...] m2. Następnie Wojewoda [...] po rozpatrzeniu odwołania Z. B. decyzją z dnia [...] marca 2002 r. nr [...] uchylił decyzję Starosty [...] z dnia [...] czerwca 2001 r. o umorzeniu postępowania w sprawie ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do gruntu nieruchomości położonej w W. przy ul. [...], w części o pow. [...] m² stanowiącej własność Skarbu Państwa i odmówił ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do niniejszej nieruchomości. Od decyzji z dnia [...] marca 2002 r. skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wnieśli Z. B. i T. B., a Naczelny Sąd Administracyjny po jej rozpoznaniu wyrokiem z dnia [...] grudnia 2003 r. sygn. akt [...] uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z dnia [...] czerwca 2001 r. Następnie pismem z dnia 17 grudnia 2005 r. Z. B. i T. B. wystąpili do Prezydenta W. z wnioskiem o ustalenie odszkodowania za ww. nieruchomość. Z akt sprawy wynika, że Urząd Miasta W. Biuro Gospodarki Nieruchomościami Wydział [...] przesuwał termin załatwienia sprawy wskazując daty do końca I kwartału 2007 r. i do końca grudnia 2007 r. Następnie organ pismem z dnia 10 grudnia 2007 r. zawiadomił, że materiał dowodowy niezbędny do rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy został zebrany. Należy ponadto zaznaczyć, że postanowieniem z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...] Prezydent W. zawiesił z urzędu postępowanie w niniejszej sprawie do czasu dostarczenia prawomocnego postanowienia Sądu o nabyciu praw do spadku po Z. B. Z kolei po nadesłaniu przez skarżących ww. postanowienia Prezydent W. postanowieniem z dnia [...] marca 2008 r. nr [...] podjął postępowanie w sprawie. Zgromadzony materiał dowodowy wskazuje, że po podjęciu postępowania w sprawie odszkodowawczej organ pismem z dnia 13 października 2009 r. wystąpił do Urzędu W. Delegatury Biura Geodezji i Katastru w Dzielnicy [...] o wypis z rejestru gruntów dla przedmiotowej nieruchomości. Dokumentację w tym zakresie organ otrzymał 27 października 2009 r. W piśmie z dnia 11 marca 2010 r. organ poinformował pełnomocnika stron, że wystąpił do Archiwum Państwowego W. o przesłanie fragmentu Ogólnego Planu Zabudowania W. oraz materiałów inwentaryzacyjnych Biura [...] z lat 1945 – 1946 i że decyzja w przedmiotowej sprawie zostanie wydana do 30 czerwca 2010 r. Następnie organ na skutek zażalenia w trybie art. 37 § 1 Kpa zlecił wykonanie opracowania geodezyjnego określającego w jakiej dacie ww. nieruchomość została przejęta pod park "[...]" i poinformował, że decyzja w sprawie zostanie wydana do 31 stycznia 2012 r. Ponadto Wojewoda [...] na skutek zażalenia wniesionego w trybie art. 37 § 1 Kpa, postanowieniem z dnia [...] października 2011 r. nr [...] zażalenie uznał za uzasadnione i wyznaczył Prezydentowi W. termin na podjęcie stosownego rozstrzygnięcia wynoszący 3 miesiące od daty doręczenia niniejszego postanowienia. W dniu 29 marca 2012 r. została sporządzona opinia w sprawie przejęcia gruntu pod park "[...]". Po wydaniu tej opinii organ nie podjął w sprawie żadnych dalszych czynności zmierzających do rozpoznania wniosku o odszkodowanie, tylko wskazał nowy termin załatwienia sprawy na dzień 30 września 2012 r. W odpowiedzi na skargę organ wskazał, że w sprawie trwa analiza zgromadzonej dokumentacji. Mając na uwadze opisany wyżej tok postępowania organu Sąd podziela stanowisko skarżących, że w niniejszej sprawie Prezydent W. pozostaje w bezczynności, jeżeli chodzi o załatwienie wniosku o odszkodowanie. Sąd zwraca uwagę, że organ, mimo upływu ponad 20 lat od momentu wszczęcia postępowania o odszkodowanie za nieruchomość [...] nadal rozpatruje sprawę. Wyznaczane przez organ pierwszej instancji nowe terminy załatwienia sprawy w każdym przypadku obejmowały okresy przekraczające przewidziany przez Kodeks termin maksymalny (art. 35 § 3 Kpa). Wobec tego Sąd uznał, że istniejąca w niniejszej sprawie bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa – przepisów art. 35 § 3, art. 36 § 1 i art. 37 § 2 w zw. z art. 12 § 1 Kpa. O kwalifikowanym naruszeniu tych przepisów świadczy to, że Prezydent W. znacznie przekroczył maksymalny 2-miesięczny termin ustawowy na załatwienie sprawy oraz wskazane nowe terminy załatwienia sprawy i dodatkowy termin na załatwienie sprawy wyznaczony przez Wojewodę [...]. Trzeba wskazać, że w niniejszej sprawie organ nie wyjaśnił okoliczności dotyczących losów sprawy o zwrot nieruchomości w trybie art. 214 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, w której orzekał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia [...] grudnia 2003 r. sygn. akt [...], a które wymagają rozważenia, z uwagi na wzajemne relacje zachodzące pomiędzy sprawą o zwrot, a sprawą o odszkodowanie. Organ mimo poinformowania stron w 2007 r. o zgromadzeniu materiału dowodowego nie wydał rozstrzygnięcia (oświadczenie pełnomocnika skarżących złożone do protokołu rozprawy). Wobec tego skargę na bezczynność Prezydenta W. Sąd uznał za zasadną i na podstawie art. 149 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z dnia 13 marca 2012 r. poz. 270) orzekł, jak w sentencji. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 tej ustawy

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło