II FZ 1028/12

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Bogdan Lubiński po rozpoznaniu w dniu 24 stycznia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia M. N. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 4 października 2012 r., sygn. akt I SA/Łd 956/12 w zakresie odmowy przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi w sprawie ze skargi M. N. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia 19 czerwca 2012 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowych postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 4 października 2012 r., sygn. akt I SA/Łd 956/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odmówił przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi w sprawie ze skargi M. N. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia 19 czerwca 2012 r. w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowych. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że pismem z dnia 7 sierpnia 2012 r. M. N. wniósł skargę na ww. decyzję. Zarządzeniem z dnia 9 sierpnia 2012 r. skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu od skargi. W wezwaniu wyznaczono termin 7 dni dla uzupełnienia tego braku oraz wskazano, że jego niedochowanie spowoduje odrzucenie skargi. Przesyłka zawierająca powyższe zarządzenie została odebrana osobiście przez skarżącego w dniu 27 sierpnia 2012 r., a zatem termin do uiszczenia wpisu upłynął w dniu 3 września. W odpowiedzi na wezwanie skarżący uiścił wpis w dniu 4 września 2012 r. Natomiast w dniu 24 września 2012 (data wpływu do Sądu: 26 września 2012 r. ) skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sadowego od skargi. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że uiścił kwotę wpisu z jednodniowym opóźnieniem, ponieważ "nie dopatrzył odebrania pisma z poczty". Sąd pierwszej instancji uznał, że strona nie uprawdopodobniła okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Co więcej, skarżący sam w treści wniosku o przywrócenie terminu stwierdził, że uiszczenie wpisu z jednodniowym opóźnieniem spowodowane było niedopatrzeniem. W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżący wskazał, że nie dotrzymał terminu, gdyż opiekuje się mamą, która miała w tamtym czasie problem zdrowotny. Jest ona osobą niepełnosprawną, bardzo schorowaną po dwóch operacjach na serce. Ostatnio była bliska śpiączki cukrzycowej i w wyniku tego znalazła się w szpitalu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie podlega oddaleniu. Jak wynika z treści art. 87 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 – zwanej dalej: p.p.s.a.), pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Wniosek o przywrócenie terminu powinien zawierać uzasadnienie uprawdopodabniające okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminowi, które to okoliczności stanowią zasadniczą przesłankę przywrócenia terminu. Zarówno orzecznictwo, jak i piśmiennictwo są zgodne, że uprawdopodobnienie istnienia tej przesłanki (brak winy) jest środkiem zastępczym dowodu w ścisłym tego słowa znaczeniu i nie daje pewności, lecz tylko wiarygodność (prawdopodobieństwo) twierdzenia o jakimś fakcie. Natomiast pojęcie uprawdopodobnienia sprowadza się do: postępowania zmierzającego do stwierdzenia istnienia lub nieistnienia określonego zdarzenia, czynności podjętej w ramach postępowania, wyniku tego postępowania bądź wreszcie do zastępczego środka dowodowego. Z tego powodu uprawdopodobnienie określane jest jako ułatwione postępowanie dowodowe, postępowanie zmierzające do uwiarygodnienia twierdzeń, surogat, namiastkę dowodu bądź środek zastępczy dowodu niedający pewności, lecz tylko wiarygodność (prawdopodobieństwo) twierdzenia o jakimś fakcie (M. Iżykowski, Charakterystyka prawna uprawdopodobnienia w postępowaniu cywilnym, "Nowe Prawo" 1980, nr 3, s. 75). W niniejszej sprawie nie można uznać, że wnioskodawca wykazał brak winy w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu od skargi. Zauważyć należy, że istnienie przeszkody do dokonania czynności w postępowaniu (np. choroby) nie oznacza jeszcze, że automatycznie uprawdopodobniony został brak winy w uchybieniu terminu, zwłaszcza, że choroba dotyczyła matki skarżącego, a nie jego samego. Stąd też wskazać należy, że o braku winy można mówić w sytuacji, gdy dana przeszkoda w dokonaniu czynności (jak np. choroba) skonfrontowana z obiektywnymi miernikami staranności prowadzi do wniosku, że zobowiązany do dokonania określonej czynności postępowania nie mógł przezwyciężyć przeszkody w zachowaniu terminu do jej dokonania, nawet przy użyciu największego możliwego w danych warunkach wysiłku. Innymi słowy, jeżeli przy dochowaniu należytej staranności możliwe było dokonanie czynności w wyznaczonym terminie, to zaniechanie stosownych działań, dzięki którym termin mógłby być zachowany, świadczy o niemożności stwierdzenia braku winy w uchybieniu terminu. Sam fakt choroby matki skarżącego, nawet poświadczony kartą informacyjną ze szpitala, nie jest wystarczający dla uprawdopodobnienia braku winy w uchybieniu terminu. W niniejszej sam skarżący we wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi wskazał, że "nie dopatrzył odebrania pisma z poczty", a więc sam niejako przyznał, że nie dochował należytej staranności w zajmowaniu się swoimi sprawami. W ocenie NSA, takie zachowanie nie wskazuje na brak winy w uchybieniu terminowi do uiszczenia wpisu od skargi. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a, orzekł jak w sentencji.