II OZ 14/13

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Małgorzata Stahl po rozpoznaniu w dniu 22 stycznia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M. Ł. i B. Ł. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 2 listopada 2012 r., sygn. akt II SA/Gl 740/12 oddalające wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi M. Ł. i B. Ł. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z dnia [...] kwietnia 2012 r., nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy terenu postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 2 listopada 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił wniosek M. Ł. i B. Ł. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej przez nich decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z dnia [...] kwietnia 2012 r. w przedmiocie warunków zabudowy terenu. W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzją utrzymano w mocy decyzję Prezydenta Miasta Częstochowy z dnia [...] stycznia 2012 r. ustalającą, na wniosek A. S., warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie ośmiu budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej wraz z budową niezbędnej infrastruktury technicznej na nieruchomości położonej w Częstochowie przy ul. [...] (działki nr [...],[...] i [...]). W skardze na powyższą decyzję M. Ł. i B. Ł. zawarli wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Prezydenta Miasta Częstochowy. Rozpoznając przedmiotowy wniosek Sąd w pierwszej kolejności stwierdził, że dotyczy on decyzji organu I instancji, jednakże z uwagi na to, że decyzja ta została utrzymana w mocy zaskarżoną decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie, wniosek ten podlegał rozpoznaniu w odniesieniu do decyzji organu odwoławczego. Wskazując na przesłanki zawarte w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r. poz. 270) Sąd uznał wniosek ten za niezasadny. Sąd zauważył, że decyzja o warunkach zabudowy stwierdza tylko istnienie pewnego stanu faktycznego i prawnego z punktu widzenia wymogów planistycznych. Nie rodzi prawa do konkretnego terenu, nie narusza własności i uprawnień osób trzecich, nie upoważnia inwestora do rozpoczęcia i prowadzenia robót budowlanych związanych z realizacją inwestycji. Podstawę taką stanowi dopiero ostateczna decyzja o pozwoleniu na budowę. Prawdą jest, jak wskazał Sąd, że ostateczna decyzja o warunkach zabudowy uprawnia inwestora do wystąpienia z wnioskiem o udzielenie pozwolenia na budowę i w tym zakresie decyzja ta wywołuje skutki prawne. Skarżący jednak nie wskazali jaka szkoda i to w rozmiarze znacznym może powstać na skutek wykonania decyzji o warunkach zabudowy dla wskazanej wyżej inwestycji. Powyższe oznacza, że nie uwiarygodnili oni zgłoszonego żądania. Zasadności wniosku nie można upatrywać w tym, że decyzja o warunkach zabudowy narusza prawo. W zażaleniu na powyższe postanowienie M. Ł. i B. Ł. podnieśli, że nie jest prawdziwe założenie Sądu I instancji, iż decyzja o warunkach zabudowy nie może naruszać praw osób trzecich. Występowanie o wydanie takiej decyzji jest często wstępem do nabycia/zbycia nieruchomości będącej przedmiotem tej decyzji. Tak też jest w tym przypadku zważywszy, iż o jej wydanie wystąpiła osoba prowadząca biuro nieruchomości i zapewne mająca kupca na ukradzioną skarżącym w majestacie prawa nieruchomość. Gdyby doszło do dalszego jej sprzedania skarżący mogą utracić możliwość odzyskania tej nieruchomości w naturze. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 61 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Powyższe dotyczy również aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Podkreślić należy, że warunkiem wstrzymania wykonania decyzji przez sąd jest złożenie stosownego wniosku, w którym przytoczone zostaną okoliczności wskazujące na niebezpieczeństwo wystąpienia u wnioskodawcy przesłanek wymienionych w powołanym wyżej przepisie. Przesłanką wstrzymania wykonania decyzji jest niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody, o której można mówić, jeśli rozmiary szkody wywołanej wykonaniem zaskarżonego aktu administracyjnego są większe niż zwykłe skutki wywołane wykonaniem aktu tego rodzaju. Natomiast spowodowanie trudnych do odwrócenia skutków musi być rozważane z uwzględnieniem specyfiki aktu administracyjnego, którego dotyczy wniosek o wstrzymanie. Przede wszystkim zgodzić się należy z Sądem I instancji, że złożony w niniejszej sprawie wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji ustalającej warunki zabudowy - poza ogólnym stwierdzeniem, że zaskarżona decyzja narusza prawo - nie zawiera żadnego uzasadnienia. W orzecznictwie i doktrynie przyjmuje się, że jeżeli we wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności strona nie wykaże okoliczności uzasadniających stwierdzenie, iż zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, to nie można tego uznać za brak formalny wniosku (art. 49 § 1 p.p.s.a.), lecz za brak przesłanek ochrony tymczasowej przez sąd uzasadniający oddalenie wniosku (por. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wydanie 3, 2008 r., str. 219). Powyższe oznacza, że wniosek ten nie mógł zostać uwzględniony. Zgodzić się również należy z Sądem I instancji, który poszukując argumentów dla merytorycznego rozpoznania wniosku stwierdził, że w świetle art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80, poz. 717 ze zm.) nie można mówić o ewentualnym niebezpieczeństwie spowodowania trudnych do odwrócenia skutków lub wyrządzenia znacznej szkody w odniesieniu do decyzji wydanej w przedmiocie warunków zabudowy. Z samej istoty tego typu decyzji wynika, że ich wydanie nie wiąże się dla stron z obowiązkiem działania, zaniechania, czy też z nakazem znoszenia zachowania innych podmiotów. Organy zaś nie mają możliwości użycia środka przymusu do doprowadzenia do stanu zgodnego z treścią zaskarżonej decyzji. Uznać zatem należy, że zasadnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zaskarżonym postanowieniem odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia. Odnosząc się do argumentów powołanych przez skarżących w zażaleniu wskazać należy, że konkretyzacja przesłanek wstrzymania wykonania decyzji dopiero w zażaleniu na postanowienie Sądu pierwszej instancji oddalające wniosek, nie może prowadzić do uchylenia zaskarżonego postanowienia. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.