II SA/Bd 680/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Włodarska Sędziowie: Sędzia WSA Wojciech Jarzembski (spr.) Sędzia WSA Joanna Brzezińska Protokolant Elżbieta Brandt po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 25 września 2012 r. sprawy ze skargi M. B.-N. na decyzję SKO w B. z dnia [...] maja 2012 r. nr [..] w przedmiocie nienależnie pobranego świadczenia na kontynuowanie nauki 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję S.N. z dnia [...]kwietnia 2012 r. nr [...] 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Decyzją [...] wydaną [...] kwietnia 2012 r. z upoważnienia Starosty N., Dyrektor Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w N. orzekła o nienależnie pobranym świadczeniu na kontynuowanie nauki przez M. B. – N. w łącznej wysokości 270,98 zł za okres od [...] do [...] lipca 2011 r., wskazując jako podstawę prawną decyzji przepisy art. 104 Kpa oraz art. 240 ust. 1 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej (Dz. U. z 2011 r., Nr 149, poz. 887 ze zm.) mając na uwadze art. 6 pkt 16, art. 96 ust. 1 pkt 1, art. 98, art. 104 ust. 3, art. 106 ust. 3, art. 109 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2009 r., Nr 175, poz. 1362 ze zm.). Od tej decyzji odwołanie wniosła M. B.- N. wskazując, że egzamin magisterski zdała w dniu [...] lipca 2011 r., zaświadczenie o ukończeniu nauki odebrała tydzień później a dyplom w listopadzie 2011 r., przedstawiając także zdarzenia poprzedzające zaskarżoną decyzję. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. decyzją z [...] maja 2012 r. ([...]) na podstawie art. 1 ust. 1, art. 2, art. 17 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2001 r., Nr 79, poz. 856 ze zm.), art. 89 ust. 1 i ust. 3 ww. ustawy z dnia 12 marca 2004 r. oraz 138 § 1 pkt 1 Kpa utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy, wskazując, że zgodnie z art. 89 ust. 3 ww. ustawy z 12 marca 2004 r., pomoc o której mowa w ust. 2 przyznaje się na czas nauki, do czasu jej ukończenia. Skoro skarżąca [...] lipca 2011 r. złożyła egzamin magisterski to tylko do tego dnia była upoważniona do otrzymania pomocy pieniężnej na kontynuowanie nauki. Składając skargę M. B. – N. wniosła o uchylenie obu decyzji wywodząc, że pobrane przez nią świadczenie nie było świadczeniem nienależnym w rozumienie art. 6 pkt 16 ustawy o pomocy społecznej i pobrała je [...] lipca 2011 r. tj. przed zakończeniem nauki. Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie powtarzając argumentację zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z póżn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą w zaskarżonej decyzji ostatecznej bądź w postanowieniu z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji bądź postanowienia w całości lub w części następuje wtedy gdy sąd stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Po myśli przepisu art. 134 § 1 ww. ustawy z 30 sierpnia 2002 r. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak - związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną, natomiast zgodnie z art. 133 § 1 ww. ustawy Sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy. Z akt sprawy natomiast wynika, że decyzją nr [...] z dnia [...] września 2006 r. na podstawie art. 104 Kpa, art. 19 pkt 6, art. 88 ust. 1 pkt 2, ust. 2, 3, art. 89 ust. 2.3 art. 106 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 z późn. zm.) § 2 ust. 1, 2 i 4 rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z 23 grudnia 2004 r. w sprawie udzielania pomocy na usamodzielnianie, kontynuowanie nauki oraz zagospodarowywanie (Dz.U. Nr 6, poz. 45), § 1 ust. 2a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 lipca 2006 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz. U. Nr 135, poz. 950) oraz art. 163 Kpa; art. 106 ust. 5 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 z póżn. zm.) działający z upoważnienia Starosty N. Dyrektor Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w N. przyznał skarżącej M. B.-N. od dnia [...] października 2006 r. pomoc pieniężną na kontynuowanie nauki w wysokości 30 % kwoty stanowiącej podstawę ustalania pomocy pieniężnej na kontynuowanie nauki tj. 494,10 zł, ustalając, że pomoc pieniężna na kontynuowanie nauki będzie przekazywana [...] każdego miesiąca. Z akt wynika także, iż posiadając informację o kontynuowaniu nauki w lipcu 2011 r. organ wypłacił należne za miesiąc lipiec 2011 r. świadczenie w dniu [...] lipca 2011 r. Trudno więc w tej sytuacji uznać w świetle przepisów art. 6 pkt 16 ustawy z 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, aby w momencie wypłaty świadczenia (tj. [...] lipca 2011r.) było to świadczenie nienależne, skoro skarżąca wówczas jeszcze kontynuowała naukę. Świadczeniem nienależnym w świetle tego przepisu jest bowiem tylko i wyłącznie świadczenie pieniężne uzyskane na podstawie przestawionych nieprawdziwych informacji lub niedoinformowania o zmianie sytuacji materialnej lub osobistej. Rzeczą organu było więc rozważenie czy w dniu wypłaty świadczeń, tj. w dniu [...] lipca 2011 r. organ posiadał jakiekolwiek informacje o których stanowi przywołany przepis art. 6 pkt 16 ustawy o pomocy społecznej lub czy do tego też dnia sytuacja materialna lub osobista skarżącej uległa jakimkolwiek zmianom o których skarżąca zobowiązana była informować organ. Wynikający z przepisu art. 109 ustawy o pomocy społecznej oczywisty obowiązek skarżącej udzielenia stosownej informacji o zakończeniu nauki stał się wymagalny dopiero po dniu [...] lipca 2011 r., tj. po dniu złożenia końcowego egzaminu. Natomiast należy podkreślić dodatkowo, że w przywołanej wyżej decyzji z [...] września 2006 r. - nr [...] określono, że pomocy udziela się z góry na każdy miesiąc w dniu [...]każdego miesiąca. Reasumując należy stwierdzić, że w dniu [...] lipca 2011 r. odbierając przyznane świadczenie skarżąca nie była w sytuacji osoby uchylającej się od wykonania obowiązku z art. 109 ustawy o pomocy społecznej. W dniu tym bowiem sytuacja osobista, dochodowa i majątkowa wiążąca się z podstawą do przyznania świadczenia nie uległa żadnej zmianie. Skarżąca odbierając [...] lipca 2011 przyznane świadczenie nie mogła też ze stuprocentową pewnością stwierdzić, że zakończenie nauki nastąpi na pewno w dniu [...] lipca 2011 r. Nastąpiło to dopiero z chwilą zdania kończącego naukę egzaminu, co miało miejsce już po pobraniu przyznanego i wypłaconego świadczenia. W tej sytuacji należało uchylić zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty N. z [...] kwietnia 2012 r. nr [...] (pkt 1 wyroku) na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 169, poz. 1270 z późn. zm.). Rozstrzygnięcie w pkt 2 wyroku oparto na przepisie art. 152 tej ustawy.