VIII SA/Wa 476/12
WyrokWSA w Warszawie2012-10-10
Skład orzekający: Justyna Mazur, Iwona Szymanowicz-Nowak, Cezary Kosterna
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy prawidłowo odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, jeśli skarżący powiadomił o zmianie adresu po wysłaniu przez organ pisma, ale przed jego skutecznym doręczeniem zastępczym?Ratio decidendi
Organ podatkowy prawidłowo odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, ponieważ doręczenie zastępcze decyzji podatkowej było skuteczne, a skarżący nie uprawdopodobnili braku winy w uchybieniu terminu. Zawiadomienie o zmianie adresu przez skarżącego nastąpiło po skutecznym doręczeniu decyzji, a samo krótkotrwałe wyjazd poza miejsce zamieszkania nie stanowi wystarczającej podstawy do przywrócenia terminu.Stan faktyczny
Skarżący G. L. i Z. L. wnieśli skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w R. określającej wysokość zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2005 r. Decyzja ta została doręczona w trybie zastępczym, a skarżący twierdzili, że została doręczona na nieaktualny adres, mimo powiadomienia organu o zmianie adresu. Organ uznał doręczenie za skuteczne i odmówił przywrócenia terminu.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Justyna Mazur /sprawozdawca/, Sędziowie Sędzia WSA Iwona Szymanowicz-Nowak, Sędzia WSA Cezary Kosterna, Protokolant Referent Małgorzata Domagalska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 października 2012 r. sprawy ze skargi G. L., Z. L. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę.
Przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Warszawie przez G. L. i Z. L. (dalej: "skarżący") jest postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. (dalej: "organ") z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmówienia przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w R. z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] określającej wysokość zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2005 r.
Do wydania zaskarżonego postanowienia doszło w następujących okolicznościach:
Decyzją z dnia [...] listopada 2011 r. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w R. określił skarżącym wysokość zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2005 r. Decyzja ta została doręczona w trybie doręczenia zastępczego, o jakim mowa w art. 150 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8 poz. 60 ze zm.; dalej: "Ordynacja podatkowa") ze skutkiem na dzień [...] grudnia 2011 r. Decyzja zawierała prawidłowe pouczenie o sposobie wniesienia odwołania. Przesyłka była wysłana na znany organowi podatkowemu adres skarżących w R. przy ul J. [...]. Przesyłka była awizowana dwukrotnie: [...] grudnia 2011 r. i [...] grudnia 2011 r. W tych samych terminach i trybie doręczono też postanowienie z dnia [...] listopada 2011 r. Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w R. nadające rygor natychmiastowej wykonalności wskazanej decyzji podatkowej.
Pismem z dnia [...] grudnia 2011 r. nadanym w urzędzie pocztowym
w R. w dniu [...] grudnia 2011 r., które wpłynęło do [...] Urzędu Skarbowego w R. w dniu [...] grudnia 2011 r., Z. L. zwrócił się o kierowanie do niego pism w związku z prowadzoną kontrolą w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych na adres do doręczeń w B..
W dniu [...] stycznia 2012 r., skarżący (posługując się adresem R., ul. J. [...]) złożyli w jednym piśmie: odwołanie od decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego za 2005 r., zażalenie na postanowienie o nadaniu tej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, wnosząc jednocześnie o przywrócenie terminu do złożenia odwołania i zażalenia. Podnieśli, że decyzję i postanowienie doręczono wadliwie, gdyż powiadomili Urząd Skarbowy o zmianie adresu, a więc tam powinny być doręczone pisma.
Dyrektor Izby Skarbowej w W. w postanowieniach z dnia [...] kwietnia 2012:
– stwierdził uchybienie terminowi do wniesienia odwołania od decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego za 2005 r., (postanowienie nr [...]);
– odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego za 2005 r., (postanowienie nr [...]).
Uzasadniając postanowienie o odmowie przywrócenia terminu organ wskazał na przesłanki uchybienia terminu określone w art. 162 § 1 Ordynacji podatkowej. Podkreślił, że przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i może wystąpić jedynie wtedy, gdy strona zaprezentowaną argumentacją w sposób przekonujący uprawdopodobni brak swojej winy, to znaczy że wykaże, iż nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Organ wskazał, że skarżący powinni liczyć się z otrzymaniem decyzji podatkowej, bowiem wskazywało na to odebrane przez nich w dniu [...] października 2011 postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w R. nr [...]. Skarżący nie wskazali też nowego adresu w trakcie kontroli i postępowania podatkowego. Zauważył też, że pismo o zmianie adresu datowane na [...] grudnia 2011 r. było tylko pismem Z. L., a nie G. L..
Ponadto organ wskazał, że skarżący nie dochowali jeszcze jednego warunku skutecznego złożenia wniosku o przywrócenie terminu, to jest nie zachowali określonego w art. 162 § 2 Ordynacji podatkowej 7-dniowego terminu od ustania przyczyny uchybienia terminowi. Wynika to z faktu, że w dniu [...] stycznia 2012 r. skarżący odebrał skierowane na stały adres: R. ul. J. [...] pismo informujące, że w związku z wydaniem decyzji z dnia [...] listopada 2011 r. określającej zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2005 r. nastąpiło przekształcenie zajęcia zabezpieczającego w zajęcie egzekucyjne. Pismo to zawierało też informację o postanowieniu nadającym rygor natychmiastowej wykonalności decyzji wymiarowej. Zatem termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu upłynął [...] stycznia 2012 r.
W skardze do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia zarzucając naruszenie art. 145 § 1 w zw. z art. 146 § 1 i 2 w zw. z art. 162 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez wadliwe przyjęcie, że z dniem [...] grudnia 2011 r. nastąpiło skuteczne doręczenie podatnikom decyzji określającej ich zobowiązanie podatkowe, podczas gdy została ona doręczona na nieaktualny adres podatników. Wskazali, że w czasie, gdy miało miejsce doręczenie zastępcze, nie przebywali pod poprzednim adresem, a o zmianie adresu powiadomili organ pismem z dnia [...] grudnia 2011 r. nadanym [...] grudnia 2011 r. Powołali się na treść Komentarza do Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym nie można mówić o zaniedbaniu obowiązku określonego w art. 146 § 1, jeżeli wskazany w tym przepisie podmiot zawiadomił organ podatkowy o zmianie adresu po dniu ekspedycji pisma przez organ podatkowy a przed dniem dotarcia tego pisma pod poprzedni adres. Ich zdaniem po otrzymaniu tej informacji, organ ponownie powinien wysłać pisma pod nowy adres.
Dyrektor Izby Skarbowej w W. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje;
Skarga jest niezasadna.
Dla rozpatrzenia prawidłowości rozpoznania przez Dyrektora Izby Skarbowej
w W. wniosku o przywrócenie terminu w pierwszej kolejności należy rozważyć, czy w sprawie doszło do skutecznego doręczenia przesyłki zawierającej decyzję określającą zobowiązanie podatkowe oraz postanowienie o nadaniu jej rygoru natychmiastowej wykonalności, zwłaszcza że skarżący zdają się nie do końca odróżniać argumentację przemawiającą za zarzutem braku skutecznego doręczenia decyzji podatkowej od tej, która ma zastosowanie dla poparcia wniosku
o przywrócenie terminu, którego merytoryczne rozpatrywanie możliwe jest tylko
w sytuacji, gdy do skutecznego doręczenia doszło.
Sąd podobnie jak organ nie ma wątpliwości, że doszło do skutecznego doręczenia decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w R. z dnia [...] listopada 2011 r. określającej zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2005 r. Przesyłka z tą decyzją, wysłana na znany organowi aż do [...] grudnia 2011 r. adres, została pierwszy raz awizowana [...] grudnia 2011 r., a drugi raz [...] grudnia 2011 r., zatem z dniem [...] grudnia 2011 r. doszło do skutecznego doręczenia zastępczego zgodnie z art. 150 Ordynacji podatkowej. O zmianie adresu skarżącego (a nie skarżącej G. L. - informacja o zmianie adresu dotyczyła tylko Z. L.) organ dowiedział się dopiero [...] grudnia 2011 r., a więc po skutecznym doręczeniu decyzji podatkowej, bowiem w tym dniu wpłynęła informacja do organu. Obowiązek zawiadamiania organu podatkowego o zmianie adresu określony w art. 146 § 1 Ordynacji podatkowej nie określa terminu takiego zawiadomienia. Zatem nie można do takiej sytuacji zastosować art. 12 § 6 pkt 2 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało nadane w polskiej placówce pocztowej. A więc zawiadomienie organu o zmianie adresu nie nastąpiło w dacie nadania pisma na poczcie, tylko w dacie dotarcia tej informacji do organu. Do czasu otrzymania takiego zawiadomienia organ musi zgodnie z art. 146 § 2 Ordynacji podatkowej uznać doręczenie za skuteczne pod podany adres.
Przechodząc do oceny zasadności odmowy przywrócenia terminu, to i w tej części rozstrzygnięcie organu należy uznać za prawidłowe. Co do przywrócenia terminu dla skarżącej G. L., to właściwie nie został powołany żaden argument. Słusznie też organ wywiódł, że skoro w dniu [...] stycznia 2012 r. skarżący już odbierali pisma pod adresem dotychczasowym, w tym informację o wydaniu decyzji wymiarowej i postanowienia o nadaniu jej rygoru natychmiastowej wykonalności, to z tym dniem ustała przyczyna uchybienia terminowi. Zgodne z prawem jest też stanowisko organu, że sam wyjazd na krótkotrwały pobyt poza R., w okresie kiedy skarżący mogli spodziewać się decyzji w toczącym się, zmierzającym do ukończenia postępowaniu, nie stanowi wystarczającego w świetle art. 162 § 1 Ordynacji podatkowej wykazania braku winy w uchybieniu terminu. Sąd zwraca przy tym uwagę, że skarżący wysłał pismo ze zmianą adresu już po drugim awizowaniu przesyłki ([...] grudnia 2011 r.), ze stempla pocztowego wynika, że był wtedy jeszcze w R., a więc z jednej strony nie odbierał przesyłki mimo dwukrotnego awizowania, a z drugiej wiedząc o zmianie adresu w dniu [...] grudnia 2011 r. nie podjął działań, by o tej zmianie adresu organ dowiedział się jak najszybciej, a wystarczyło przecież doręczyć tę informację bezpośrednio na biuro podawcze organu.
Reasumując powyższe uwagi, Sąd nie dopatrzył się naruszeń przepisów postępowania, w szczególności art. 145 § 1, art. 146 § 1 i 2 oraz art. 162 § 1 Ordynacji podatkowej.
Sąd nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną, nie dopatrzył się też innych naruszeń prawa materialnego mających wpływ na wynik sprawy, ani też naruszeń przepisów postępowania mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Nie stwierdził też naruszeń prawa dających podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, ani okoliczności powodujących stwierdzenie nieważności objętego kontrola postanowienia. Biorąc to wszystko pod uwagę, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), był zobowiązany orzec, jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło