IV SA/Wa 1232/12
WyrokWSA w Warszawie2012-10-10
Skład orzekający: Tomasz Wykowski, Alina Balicka, Aneta Dąbrowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania jest zasadne, jeśli doręczenie decyzji organu pierwszej instancji było nieskuteczne z powodu odbioru przez osobę nieuprawnioną?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżone postanowienie, stwierdzając, że organ odwoławczy naruszył przepisy postępowania, w tym art. 7 i 77 k.p.a., poprzez przedwczesne uznanie doręczenia decyzji organu pierwszej instancji za skuteczne. Doręczenie przez osobę nieuprawnioną, która nie była pracownikiem spółki ani nie była upoważniona do odbioru korespondencji, nie mogło być uznane za skuteczne, co skutkowało wniesieniem odwołania w terminie.Stan faktyczny
Skarżący M. w W. zaskarżył postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska (GDOŚ) o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania od decyzji Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska (RDOŚ). Skarżący zarzucił naruszenie przepisów k.p.a. poprzez przyjęcie, że decyzja RDOŚ została skutecznie doręczona w dniu 3 listopada 2011 r., mimo że odebrała ją osoba nieuprawniona. Pełnomocnik skarżącego otrzymał decyzję dopiero 4 listopada 2011 r., a odwołanie złożył 18 listopada 2011 r., co według organu było po terminie (17 listopada 2011 r.).Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska, stwierdzono, że postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, i zasądzono zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Wykowski, Sędziowie Sędzia WSA Alina Balicka (spr.), Sędzia WSA Aneta Dąbrowska, Protokolant ref. staż. Renata Lewandowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 października 2012 r. sprawy ze skargi M. w W. na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska na rzecz skarżącego M. w W. kwotę 340 (trzysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska postanowieniem nr [...], z dnia [...] marca 2012 r., wydanym na podstawie art. 134 k.p.a. stwierdził, że M. w W. składając odwołanie od decyzji Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w W. z dnia [...] października 2011 r., znak: [...], uchybił terminowi do wniesienia odwołania.
Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w W. decyzją z dnia [...] października 2011 r. ustalił środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia polegającego na rozbudowie drogi wojewódzkiej nr [...] relacji W.– K.– W.– M. - granica województwa [...], na odcinku od ul [...] w J. (droga powiatowa nr [...]) do granicy powiatów o. i g., tj. od km 19+190 do km 44+875,70, wg wariantu 1.
Powyższa decyzja zgodnie z art. 40 § 2 k.p.a. została skierowana do R. K., przedstawiciela firmy C. Sp. z o.o. w W., pełnomocnika inwestora, tj. M. w W. Od decyzji tej odwołanie złożył M. C., Dyrektor E. Sp. z o. o., działający w imieniu inwestora - M. w W.
Z uwagi na brak zwrotnego potwierdzenia odbioru decyzji Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w W. z dnia [...] października 2011 r. przez pełnomocnika inwestora, organ I instancji złożył reklamację. Na skutek złożonej reklamacji, P.S.A. pismem z dnia 29 lutego 2012 r., znak: [...], przekazała wystawiony z urzędu duplikat potwierdzenia odbioru i poinformowała, że przesyłka została prawidłowo doręczona. Wyjaśniono jednocześnie, że niedoręczenie potwierdzenia odbioru wynikało z pomyłki pracownika w czasie nadawania numeru nadawczego.
Z duplikatu potwierdzenia odbioru decyzji z dnia 20 września 2011 r. wynika, że została ona doręczona pełnomocnikowi inwestora w dniu 3 listopada 2011 r. Zatem termin do wniesienie przez inwestora odwołania od tej decyzji upłynął w dniu 17 listopada 2011 r. Natomiast odwołanie pełnomocnika inwestora M. C. od tej decyzji, zostało złożone osobiście do organu I instancji w dniu 18 listopada 2011 r., czyli po upływie terminu do jego złożenia.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] marca 2012 r. wniósł M. w W. Skarżący zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie art. 7 i 77 k.p.a. poprzez niedostateczne wyjaśnienie przez organ stanu faktycznego sprawy i przyjęcie, że skarżącemu prawidłowo doręczono decyzję organu I instancji w dniu 3 listopada 2011 r. Ponadto zarzucono naruszenie art. 40 § 2 w zw. z art. 42 i art. 43 k.p.a. poprzez przyjęcie, że skutecznie doręczono skarżącemu decyzję organu I instancji w dniu 3 listopada 2011 r., mimo że odbiór decyzji w tym dniu pokwitowała osoba nieuprawniona, zaś adresatowi - osobie fizycznej będącej pełnomocnikiem strony skarżącej doręczono decyzję w miejscu pracy w dniu 4 listopada 2011 r.
Wobec powyższego skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia.
W uzasadnieniu skargi podniesiono, że M. w W. prace związane z uzyskaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia zlecił firmie E. Sp. z o.o. Niemniej pełnomocnikiem reprezentującym wnioskodawcę w tym postępowaniu był R. K.
W pełnomocnictwie z dnia 21 lipca 2008 r. określono miejsce pracy R. K. w siedzibie C. Sp. z o.o. przy ulicy [...] w W. W 2010 r. doszło do połączenia spółek E Sp. z o.o. i C. Sp. z o.o. Na skutek sukcesji generalnej, z dniem [...] listopada 2010 r. E. Sp. z o.o. wstąpiła we wszystkie prawa i obowiązki spółki przejmowanej tj. C. Sp. z o.o. Połączenie spółek E. Sp. z o.o. i C. Sp. z o.o. skutkowało również tym, iż zmienione zostało miejsce pracy R. K. Zarówno Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska i Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w W. od tego momentu wszelką korespondencję kierowali już na nowy adres miejsca pracy R. K., tj. Pracownię Projektową E. Sp. z o.o. w W. przy ul. [...]. W dniu 4 listopada 2011 r. do R. K., na wskazany powyżej adres jego miejsca pracy w spółce E. Sp. z o.o., dostarczona została decyzja Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] października 2011 r.
Skarżący wskazał, że decyzja ta doręczona została na adres będący miejscem pracy pełnomocnika R. K., niemniej jednak, jak wynika z potwierdzenia jej odbioru, pismo to nie zostało w dniu 3 listopada 2011r. odebrane osobiście przez pełnomocnika R. K., a przez E. J., której nazwisko widnieje jako nazwisko osoby przyjmującej tę przesyłkę. E. J. nigdy nie była pracownikiem E. Sp. z o.o., natomiast zatrudniona była w firmie E. Sp. z o.o. strzegącej porządku w kompleksie biurowym, w którym znajduje się Pracownia Projektowa firmy E. Sp. z o.o. Na dowód powyższego do skargi zostało dołączone oświadczenie firmy E. z dnia 5 lutego 2012 r., z którego wynika, że E. J. jest jej pracownikiem i na czas obowiązywania umowy została oddelegowana do obsługi recepcji N. w budynku przy ulicy [...], a nie do obsługi recepcji E. Sp. z o.o. Zatem E. J. była uprawniona jedynie do odbioru korespondencji Spółki N. S.A. Natomiast nie była uprawniona do odbioru przesyłek adresowanych do pracodawcy pełnomocnika – E. Sp. z o.o., ani nie była osobą upoważnioną przez samego pełnomocnika do odbioru korespondencji kierowanej do niego. Wobec powyższego, w ocenie skarżącego, doręczenie decyzji pełnomocnikowi w dniu 3 listopada 2011 r. było doręczeniem nieskutecznym. Pełnomocnik skarżącego przesyłkę od E. J. otrzymał dopiero w dniu 4 listopada 2011 r. i tą datę przyjął za datę doręczenia mu decyzji organu I instancji.
Skarżący wniósł odwołanie od decyzji organu I instancji w dniu 18 listopada 2011 r. W zaskarżonym postanowieniu organ uznał, że wniesione ono zostało z uchybieniem terminu, gdyż decyzja wpłynęła do pełnomocnika wnioskodawcy w dniu 3 listopada 2011 r. a nie 4 listopada 2011 r. i w związku z tym termin na wniesienie środka odwoławczego upływał w dniu 17 listopada 2011 r. a nie w dniu 18 listopada 2011 r.
W niniejszej sprawie organ był uprawniony doręczyć decyzję pełnomocnikowi skarżącego w jego miejscu pracy. Jednakże organ dowolnie przyjął, że prawidłowo dokonał doręczenia decyzji pełnomocnikowi skarżącego w dniu 3 listopada 2011 r. Organ przy tym zaniechał przeprowadzenia jakichkolwiek wyjaśnień w tym zakresie, tj. kto odebrał decyzję w imieniu pełnomocnika, w sytuacji gdy decyzja nie została odebrana przez pełnomocnika osobiście w miejscu pracy. Adresat pisma nie powinien ponosić negatywnych konsekwencji niezawinionych przez siebie uchybień przy doręczaniu mu korespondencji, będących wynikiem zaniedbań organu lub podmiotu dokonującego doręczenia, a wszelkie pojawiające się w tym zakresie wątpliwości winny być interpretowane i oceniane na jego korzyść. W wyniku błędnej interpretacji art. 42 k.p.a. organ mylnie przyjął w zaskarżonym postanowieniu, że dokonane w dniu 3 listopada 2011 r. doręczenie decyzji do rąk osoby nieuprawnionej było skuteczne. Na tej zasadzie termin do złożenia odwołania rozpoczął swój bieg od dnia skutecznego doręczenia decyzji stronie, tj. 4 listopada 2011 r., skutkiem czego odwołanie zostało wniesione przez z zachowaniem ustawowego terminu.
Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r., nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Sąd, na podstawie art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 , poz. 1270 ze zm.), rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, Sąd stwierdził, iż skarga zasługuje na uwzględnienie.
W niniejszej sprawie organ naruszył przepisy postępowania w sposób, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] marca 2012 r. zostało wydane w oparciu o art. 134 k.p.a. z uwagi na przekroczenie przez stronę terminu do złożenia odwołania od decyzji organu I instancji.
Art. 134 k.p.a. stanowi, iż organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekając o zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia bada przede wszystkim, czy w sprawie rzeczywiście doszło do przekroczenia terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.
W przedmiotowej sprawie M. w W. w dniu 21 lipca 2008 r. udzielił R. K. przedstawicielowi firmy C. Sp. z o.o., z siedziba w W. ul. [...], pełnomocnictwa do działania w imieniu wnioskodawcy w sprawie uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia dla zadania pn: rozbudowa drogi wojewódzkiej nr [...] relacji W.– K.– W.– M.– granica województwa [...], na odcinku: od ul. [...] (droga powiatowa nr [...]) do granicy powiatów o. i g., tj.: od km 18+675 do km 44+853, na terenie gmin J., O., K. i S., powiatu o., województwa [...].
Skoro wnioskodawca, M. w W., ustanowił w tej sprawie pełnomocnika w osobie R. K. przedstawicielowi firmy C. Sp. z o.o., to zgodnie z art. 40 § 2 k.p.a. wszystkie pisma w sprawie organ był obowiązany doręczać pełnomocnikowi.
Z akt administracyjnych wynika, że korespondencja kierowana do wnioskodawcy była doręczana pełnomocnikowi R. K. na adres miejsca pracy C. Sp. z o.o. W. ul. [...], następnie na adres W. ul. [...]. Po połączeniu spółek E. Sp. z o.o. i C. Sp z o.o. na adres miejsca pracy E. Sp. z o.o. W. ul. [...]. Odbiór korespondencji był potwierdzany na zwrotnym potwierdzeniu odbioru pieczątką Spółki C, a następnie Spółki E. i podpisem osoby odbierającej korespondencję.
Decyzja Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] października 2011 r., jak wynika z duplikatu potwierdzenia odbioru, została doręczona C. Sp. z o.o. W. ul. [...] i odbiór przesyłki został pokwitowany w dniu 3 listopada 2011 r. przez E. J.
Należy mieć na uwadze, iż stwierdzenie przez organ odwoławczy uchybienia terminu do wniesienia odwołania na podstawie art. 134 k.p.a. winno być poprzedzone dokładnym wyjaśnieniem stanu faktycznego, co do tego, czy odwołujący się przekroczył termin określony w art. 129 § 2 k.p.a., jak również w pierwszej kolejności, co do tego, czy przesyłka została skutecznie doręczona odwołującemu się, w przeciwnym wypadku postanowienie takie narusza art. 7 i 77 k.p.a.
W ocenie Sądu, organ w przedmiotowej sprawie przedwcześnie, z uchybieniem art. 7 i 77 k.p.a. uznał, że przesyłka zawierająca decyzję Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] października 2011 r. została skutecznie doręczona pełnomocnikowi skarżącego w dniu 3 listopada 2011 r. Należy zauważyć, że z duplikatu odbioru przesyłki wynika, że została ona doręczona C. Sp. z o.o. a nie pełnomocnikowi R. K. na adres C. Sp. z o.o. Organ winien również wyjaśnić, czy w toku postępowania pełnomocnik wnioskodawcy informował organ I instancji o zmianie swojego miejsca pracy ze Spółki C. na Spółkę E. Jeżeli tak, to doręczenie na adres Spółki C. nie było prawidłowym doręczeniem. Ponadto wyjaśnienia wymaga, czy E.J. była osobą upoważnioną przez R. K. lub Spółkę C. a następnie Spółkę E. do odbioru korespondencji.
Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.
O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 ww. ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło