I SA/Wa 815/12
WyrokWSA w Warszawie2012-10-12
Skład orzekający: Marta Kołtun-Kulik, Małgorzata Boniecka-Płaczkowska, Gabriela Nowak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o odmowie wznowienia postępowania administracyjnego może zostać utrzymane w mocy, jeśli strona powołuje się na nowe okoliczności faktyczne lub dowody, które były znane organowi w dacie wydawania pierwotnej decyzji?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy administracji prawidłowo odmówiły wznowienia postępowania. Podstawą odmowy było stwierdzenie, że okoliczności, na które powoływał się skarżący, w tym postanowienia sądowe dotyczące spadku, były znane organowi w dacie wydawania pierwotnej decyzji. W związku z tym nie zaszła przesłanka wznowienia postępowania określona w art. 145 § 1 pkt 5 Kpa, a organ był zobligowany do wydania postanowienia odmawiającego wznowienia na podstawie art. 149 § 3 Kpa.Stan faktyczny
Skarżący T. K. domagał się wznowienia postępowania zakończonego decyzją potwierdzającą prawo do rekompensaty za nieruchomość pozostawioną poza granicami RP. Twierdził, że prawo do rekompensaty przysługuje mu w całości, a nie w 1/3 części, jak potwierdzono w decyzji na rzecz jego matki, brata i jego samego. Organy administracji (Wojewoda, Minister Skarbu Państwa) odmówiły wznowienia postępowania, uznając, że nie zaszły przesłanki z art. 145 Kpa, a dowody powołane przez skarżącego były znane organowi w dacie wydawania pierwotnej decyzji. Skarżący złożył skargę do WSA, podtrzymując swoje stanowisko.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik Sędziowie: WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska WSA Gabriela Nowak (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Aleksandra Borkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 października 2012 r. sprawy ze skargi T. K. na postanowienie Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] lutego 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania oddala skargę.
Minister Skarbu Państwa postanowieniem z dnia [...] lutego 2012 r. nr [...] po rozpatrzeniu zażalenia T. K. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] o odmowie wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2011r. nr [...] w sprawie potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia przez J. K. nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej, położonej w L., przy ul. [...], utrzymał w mocy postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2011r. nr [...].
Przedmiotowe postanowienie wydane zostało w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i prawne:
W dniu 18 grudnia 2008 r. E. K. złożył wniosek do Wojewody [...] o wydanie decyzji potwierdzającej prawo do rekompensaty z tytułu pozostawienia przez J. K., nieruchomości położonej poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej w L. przy ul. [...].
Zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego w B. z dnia [...] listopada 1977 roku, sygn akt [...] spadek po J. K. zmarłej w dniu [...] września 1977 r. na podstawie ustawy nabył w całości syn – E. K. w całości.
Z postanowienia Sądu Rejonowego w Z. I Wydział Cywilny z dnia [...] lipca 2010 r. sygn. akt [...] wynika, że spadek po E. K. zmarłym w dniu [...] lipca 2009 r. na podstawie ustawy nabyli: żona – D. K. oraz synowie: J. K. i T. K. po 1/3 części każde z nich.
W dniu 31 stycznia 2011 r. Wojewoda [...] wydał decyzję nr [...] potwierdzającą D. K., J. K. oraz T. K. prawo do rekompensaty, w wysokości 1/3 części każdy, z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej przez J. K.
W dniu 8 sierpnia 2011 r. T. K. zwrócił się do Wojewody [...] z wnioskiem o wznowienie postępowania zakończonego ww. decyzją z dnia [...] stycznia 2011 r.
T. K. uzasadniając wniosek o wznowienie postępowania podniósł, iż prawo do rekompensaty powinno przysługiwać jemu w całości, a nie jak organ potwierdził w 1/3 części, gdyż tylko on jest osobą uprawnioną do otrzymania rekompensaty.
Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] grudnia 2011r. nr [...], w oparciu o art. 147 Kpa w związku z art. 149 § 3 Kpa odmówił wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...] w sprawie potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości przez J. K. w L., przy ul. [...], poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej.
Organ I instancji ustalił, że w przedmiotowym postępowaniu nie wystąpiła żadna z przesłanek wymienionych w art. 145 § 1 k.p.a., a mianowicie z chwilą otrzymania przez organ postanowienia sądowego, w którym wymieni są wszyscy spadkobiercy E. K. korespondencja była kierowana do wszystkich osób uprawnionych - tak więc wszystkie strony postępowania brały udział w postępowaniu. Zarówno do dnia wydawania decyzji potwierdzającej prawo do rekompensaty,
jak również po tym dniu nie wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. Organ podkreślił, że na potwierdzenie powyższego nie zostały przedłożone żadne dokumenty, z których wynikałoby, że T. K. nabył
w całości spadek po E. K. W dokumentach sprawy znajduje się prawomocne postanowienie sądowe, z którego wynika, że osoby wymienione w decyzji potwierdzającej prawo do rekompensaty nabyły spadek po E. K. w częściach równych.
W dniu 3 stycznia 2012 r. T. K. wniósł do Ministra Skarbu Państwa, zażalenie na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] odmawiające wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2011r. nr [...].
Organ odwoławczy Minister Skarbu Państwa postanowieniem z dnia [...] lutego 2012 r. nr [...] – utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
Organ odwoławczy zwrócił uwagę, ze wniesienie przez stronę podania
o wznowienie postępowania nie wszczyna postępowania wznowieniowego. Podanie uruchamia postępowanie wstępne, którego celem jest ustalenie przez organ czy nie zachodzą przedmiotowe bądź podmiotowe przesłanki niedopuszczalności wznowienia oraz czy zachowany został wymóg terminowości podania. Właściwy organ zobligowany jest zatem do zbadania m.in. czy podanie wniesione zostało przez uprawniony podmiot, czy strona domaga się wzruszenia w trybie nadzwyczajnym decyzji istotnie istniejącej
w obrocie prawnym oraz czy strona przywołała w podaniu którąś z podstaw wyliczonych w art. 145 § 1 kpa
Organ odwoławczy podkreślił, że T. K. dopiero w zażaleniu złożonym na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2011r. powołał się
na przesłankę wymienioną w art. 145 § 1 pkt 5 Kpa, a mianowicie na fakt wyjścia na jaw istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, nie znanych organowi, który wydał decyzję.
Organ odwoławczy po zbadaniu czy strona przywołała w podaniu nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji
lecz nieznane organowi, który wydał decyzję, uznał iż zarówno we wniosku z dnia
8 sierpnia 2011 r. jak również w zażaleniu z dnia 3 stycznia 2012 r. T. K. nie ujawnił żadnych nowych okoliczności faktycznych ani nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, nieznanych Wojewodzie [...], który wydał decyzję
w przedmiotowej sprawie. Stwierdzenie T. K., iż jest on uprawniony do otrzymania rekompensaty w całości, jest sprzeczne z przedłożonym do akt sprawy prawomocnym postanowieniem Sądu Rejonowego w B. z dnia [...] listopada 1977r. sygn. Akt [...], z którego wynika, że spadek po J. K. zmarłej w dniu [...] września 1977 r. na podstawie ustawy nabył w całości syn – E. K., oraz postanowieniem Sądu Rejonowego w Z. I Wydział Cywilny z dnia [...] lipca 2010 roku, sygnatura: [...] z którego wynika, ze spadek po E. K. zmarłym w dniu [...] lipca 2009 r. na podstawie ustawy nabyli: żona – D. K. oraz synowie: J. K. i T. K. po 1/3 części każde z nich.
Jednocześnie, jak wskazał organ, T. K. nie przedłożył żadnych nowych dokumentów, z których wynikałoby, iż to wyłącznie on nabył w całości spadek po E. K., tj. po pierwotnym spadkobiercy właścicielki nieruchomości pozostawionej poza obecnymi granicami Polski.
W konsekwencji organ odwoławczy uznał, że Wojewoda [...] prawidłowo, stosownie do treści art. 149 § 3Kpa, odmówił w postanowieniu z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z dnia [...] stycznia 2011 r.
Skargę na postanowienie Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] lutego 2012 r. nr [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożył T. K.
W skardze wskazał, że wielokrotnie podkreślał w pismach i zażaleniach
do Wojewody [...] i Ministra Skarbu Państwa, że rekompensata za utracone mienie po jego babci J. K. nie przysługuje D. K. z domu O., gdyż nie jest spokrewniona z J. K. Syn J. K. E. K. przed śmiercią, która nastąpiła w dniu [...] lipca 2009 r. nie zdążył odebrać rekompensaty. Zdaniem skarżącego rekompensata przysługuje wyłącznie jemu jako najstarszemu wnukowi.
Skarżący zgadza się z postanowieniem Sądu Rejonowego w Z. z dnia
[...] lipca 2010 r., z którego wynika, że spadek po E. K. zmarłym w dniu [...] lipca 2009 r. na podstawie ustawy nabyli: żona – D. K. oraz synowie: J. K. i T. K. po 1/3 części każde z nich, jednakże jego zdaniem nie odnosi się to postanowienie do rekompensaty.
Wnosił o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2011r. nr [...] w sprawie potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia przez J. K. nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej, położonej w L., przy ul. [...] oraz zmianę tej decyzji poprzez przyznanie mu odszkodowania w pełnej wysokości.
Minister Skarbu Państwa w odpowiedzi na skargę wnosił o jej oddalenie
i podtrzymał w całości argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej, przy czym w świetle przepisu § 2 powołanego artykułu, kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Wznowienie postępowania to nadzwyczajny tryb postępowania umożliwiający uchylenie decyzji ostatecznej w przypadku, gdy prowadzone przed jej wydaniem postępowanie dotknięte było którąś z wad określonych w art. 145 § 1 k.p.a. lub gdy zaistniała przesłanka wskazana w art. 145a § 1 k.p.a. bądź w art. 145b § 1 k.p.a.
Pierwsza faza postępowania o wznowienie polega na zbadaniu, czy wniosek
o wznowienie postępowania opiera się na podstawach wymienionych w przepisach kodeksu postępowania administracyjnego, czy w świetle twierdzeń w nim zawartych został on złożony przez podmiot uznający się za stronę postępowania oraz czy został zachowany termin z art. 148 k.p.a. Gdy z twierdzeń wynikających już z samego wniosku o wznowienie wynika, że brak jest ustawowych podstaw do wznowienia, że wniosek składa podmiot niebędący stroną albo termin do jego złożenia nie został zachowany organ odmawia wznowienia postępowania (art. 149 § 3 k.p.a.). Do odmowy wznowienia postępowania może dojść także wtedy, gdy w sposób oczywisty można z twierdzeń strony wyprowadzić wniosek o braku związku między podstawą wznowienia a treścią decyzji. Odmowa wznowienia postępowania w myśl art. 149 § 3 k.p.a. może nastąpić zatem z przyczyn formalnych, a nie merytorycznych.
Organy obu instancji dokonały prawidłowych ustaleń, iż w przedmiotowej sprawie nie zachodzi żadna podstawa wznowienia postępowania określona w art. 145 Kpa,
w szczególności nie zachodzi w niniejszej sprawie opisana przez skarżącego w zażaleniu z dnia 3 stycznia 2012 r. przesłanka wznowienia wskazana w art. 145 § 1 pkt. 5 k.p.a. - tzn. wyjście na jaw istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, nie znanych organowi, który wydał decyzję.
Dowody, na które powołuje się skarżący, były znane Wojewodzie [...] w dacie wydawania decyzji administracyjnej potwierdzającej prawo do rekompensaty. Należą do nich postanowienie Sądu Rejonowego w B. z dnia [...] listopada 1977 r.
z którego wynika, że spadek po zmarłej w dniu [...] września 1977 r. J. K. nabył w całości syn – E. K. oraz postanowienie Sądu Rejonowego w Z. z dnia [...] lipca 2010 r. z którego wynika, że spadek po E. K. zmarłym w dniu [...] lipca 2009 r. nabyli z mocy ustawy po 1/3 części - żona D. K. oraz synowie J. K. i T. K.
Twierdzenie skarżącego, iż jest on jedyną osobą uprawnioną do otrzymania rekompensaty po babce J. K. wynika z subiektywnego przekonania skarżącego i nie zostało poparte żadnym dowodem.
Zdaniem Sądu stanowisko organów administracji publicznej zaprezentowane
w przedmiotowej sprawie jest prawidłowe, albowiem okoliczności na które powołuje się skarżący były znane organowi prowadzącemu pierwotne postępowanie. W takiej sytuacji organ jest zobligowany wydać na podstawie art. 149 § 3 k.p.a. postanowienie odmawiające wznowienia postępowania.
Nie budzi wątpliwości podnoszona przez organ okoliczność, iż już z samych twierdzeń skarżącego wynikających z jego wniosku o wznowienie oraz twierdzeń zawartych w zażaleniu wynika, że brak jest ustawowych podstaw do wznowienia,
a zatem prawidłowo organ odmówił wznowienia postępowania.
Z powyższych względów, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło