II OSK 957/13
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2013-04-25
Skład orzekający: Maria Czapska - Górnikiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd pierwszej instancji prawidłowo odrzucił skargę z powodu nieuzupełnienia braków formalnych w postaci nadesłania odpisu skargi, gdy skarżący przebywał w zakładzie karnym i wnioskował o ustanowienie pełnomocnika z urzędu?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uchylił postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego o odrzuceniu skargi. Sąd uznał, że odrzucenie skargi z powodu nieuzupełnienia braków formalnych w postaci nadesłania odpisu było nieuzasadnione, biorąc pod uwagę specyficzne okoliczności sprawy, w tym pobyt skarżącego w zakładzie karnym i ustanowienie dla niego pełnomocnika z urzędu. Sąd podkreślił, że w takich sytuacjach należy zwrócić się o brakujący odpis do ustanowionego pełnomocnika, a nie od razu odrzucać skargę.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie odrzucił skargę B. S. na postanowienie Wojewody Podkarpackiego o odmowie zawieszenia postępowania administracyjnego w sprawie o wymeldowanie. Sąd pierwszej instancji uznał, że skarżący nie uzupełnił braków formalnych skargi, tj. nie nadesłał wymaganego odpisu, mimo wezwania. Skarżący, przebywający w zakładzie karnym, wskazywał na brak możliwości kopiowania pism i prosił o ustanowienie pełnomocnika z urzędu, co zostało uwzględnione. Mimo ustanowienia pełnomocnika, odpis skargi nie został nadesłany, a wniosek o przywrócenie terminu nie wpłynął. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną skarżącego.Rozstrzygnięcie
Uchylić zaskarżone postanowienie.Pełny tekst orzeczenia
II OSK 957 / 13 POSTANOWIENIE Dnia 25 kwietnia 2013 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Maria Czapska - Górnikiewicz po rozpoznaniu w dniu 25 kwietnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej B. S. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 12 lutego 2013 r. sygn. akt II SA/Rz 896/12 w zakresie odrzucenia skargi B. S. na postanowienie Wojewody Podkarpackiego z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania administracyjnego postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie.
II OSK 957 / 13
UZASADNIENIE
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 12 lutego 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie odrzucił skargę B. S. na postanowienie Wojewody Podkarpackiego z dnia [...] sierpnia 2012 r., utrzymujące w mocy postanowienie organu I instancji z dnia [...] lipca 2012 r. o odmowie zawieszenia postępowania administracyjnego w sprawie o wymeldowanie skarżącego z pobytu stałego z lokalu mieszkalnego.
W uzasadnieniu powyższego postanowienia Sąd pierwszej instancji wskazał, iż zarządzeniami z dnia 26 września i 27 września 2012 r. Przewodniczący Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie wezwał B. S. do usunięcia braków skargi poprzez nadesłanie 1 odpisu skargi oraz uiszczenie wpisu sądowego w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi.
W odpowiedzi na powyższe, skarżący wraz z wnioskiem o przyznanie mu prawa pomocy, zażaleniem na zarządzenia z dnia 27 września 2012 r. w przedmiocie wpisu sądowego złożył też pismo procesowe, w którym podał, że nie posiada egzemplarza skargi, który mógłby przesłać do Sądu, a także podał, że nie ma możliwości kopiowania pism z uwagi na fakt, że przebywa w zakładzie karnym oraz wskazał, że ustanowiony dla niego pełnomocnik z urzędu mógłby w jego imieniu sporządzić odpis skargi z akt sprawy i przesłać do Sądu.
Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 17 października 2012 r. przyznano skarżącemu prawo pomocy obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.
Odrzucając wniesioną skargę, Wojewódzki Sąd Administracyjny podkreślił, że skarżący mimo wezwania o uzupełnienie braków oraz pouczeniu o konsekwencjach grożących w razie niewykonania wezwania, nie uczynił mu zadość w zakresie nadesłania odpisu skargi. Nie uczynił także tego ustanowiony w sprawie pełnomocnik. Jak znaczył Sąd, pismo Okręgowej Rady Adwokackiej ustanawiające adwokata B. K. pełnomocnikiem z urzędu dla skarżącego jest równoznaczne z udzieleniem pełnomocnictwa. Jakkolwiek zostało ono doręczone pełnomocnikowi po upływie terminu do nadesłania odpisu skargi, to jednak ustanowienie pełnomocnika z urzędu otwierało drogę do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do nadesłania odpisu skargi. Wniosek taki jednak do Sądu nie wpłynął. Z tych też przyczyn, uznając, iż brak formalny skargi nie został uzupełniony Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.- zwanej dalej P.p.s.a.) odrzucił skargę.
Skargę kasacyjną od powyższego postanowienia wniósł B. S., zaskarżając je w całości i zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.
1. art. 67 § 5 P.p.s.a. poprzez jego błędne zastosowanie i niedoręczenie ustanowionemu w przedmiotowej sprawie pełnomocnikowi z urzędu pisma w przedmiocie uzupełnienia braków formalnych skargi, co z kolei doprowadziło do nieuzasadnionego stwierdzenia przez Sąd braków formalnych skargi i wydania postanowienia o jej odrzuceniu,
2. art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. poprzez jego błędne zastosowanie i przyjęcie przez Sąd, iż w przedmiotowej sprawie zachodzi przesłanka odrzucenia skargi polegająca na nieuzupełnieniu w wyznaczonym terminie jej braków formalnych.
Wskazując na powyższe zarzuty, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oraz o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna zawiera usprawiedliwione podstawy.
Należy stwierdzić, że stosowanie do treści art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi, jeżeli z powodu tych braków nie można nadać sprawie prawidłowego biegu. Braki formalne, o których mowa w tym przepisie w związku z art. 49 § 1 P.p.s.a., to takie braki, których wystąpienie uniemożliwi nadanie skardze prawidłowego biegu. Stwierdzić trzeba, iż niewykonanie wezwania w zakresie nadesłania określonej liczby odpisów skargi nie powoduje automatycznego odrzucenia skargi z uwagi na nieuzupełnienie braków formalnych. Nie można, bowiem tracić z pola widzenia przy kwalifikacji braku odpisu pisma procesowego konkretnych okoliczności sprawy. Te bowiem, jak w niniejszej sprawie, mogą również prowadzić do nieuzasadnionego ograniczenia konstytucyjnego prawa do sądu. W przedmiotowej sprawie w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału o wezwaniu do nadesłania jednego egzemplarza skargi, skarżący poinformował Sąd w zakreślonym terminie, iż nie ma możliwości kopiowania pism, a nadto, iż nie posiadana kopii skargi, z uwagi na jego osadzenie w zakładzie karnym. Z tych też przyczyn skarżący wystąpił o przyznanie mu prawa pomocy poprzez m.in. wyznaczenie pełnomocnika, co zostało uwzględnione w postępowaniu prowadzonym przed Sądem pierwszej instancji. Powyższa sytuacja dodatkowo uzasadniała zwrócenie się o nadesłanie brakującego odpisu skargi do ustanowionego w sprawie pełnomocnika strony.
Z tych też przyczyn za zasadny uznać należało zarzut naruszenia art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a.
Mając powyższe okoliczności na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia. Odnośnie wniosku o zwrot kosztów postępowania wyjaśnić trzeba, iż wynagrodzenia dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu za wykonaną pomoc prawną, należne od Skarbu Państwa (art. 250 P.p.s.a.) przyznawane jest przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w postępowaniu określonym w art. 258- 261 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło