II GZ 504/12

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Maria Myślińska po rozpoznaniu w dniu 8 stycznia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia "I. G." Spółki z o.o. w G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 24 października 2012 r., sygn. akt V SA/Wa 1100/12 w zakresie odmowy przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w sprawie ze skargi "I. G." Spółki z o.o. w G. na postanowienie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] marca 2012 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczeń o pomocy de minimis postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i odrzucić wniosek "I. G." Spółki z o.o. w G. o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. UZASADNINIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. postanowieniem z dnia 24 października 2012 r., sygn. akt V SA/Wa 1100/12, odmówił "I. G." Spółce z o.o. w G. przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego w sprawie ze skargi "I. G." Spółki z o.o. w G. na postanowienie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] marca 2012 r., nr [...], w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o pomocy de minimis. Sąd pierwszej instancji za podstawę rozstrzygnięcia przyjął następujące ustalenia: Postanowieniem z dnia 25 lipca 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. odrzucił skargę "I. G." Spółki z o.o. w G. na postanowienie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] marca 2012 r. z uwagi na nieuiszczenie wpisu sądowego od skargi. Odpis tego postanowienia został doręczony skarżącej w dniu 13 sierpnia 2012 r. (potwierdzenie odbioru – k. 32 akt sądowych). Pismem z 12 września 2012 r. (data nadania – k. 35 akt sądowych) skarżąca wystąpiła z wnioskiem o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu. Jako przyczynę uchybienia terminu wskazała pogorszenie się stanu zdrowia pracownika odpowiedzialnego za uiszczenie wpisu od skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w W., postanowieniem z dnia 24 października 2012 r., odmówił Spółce przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi na podstawie art. 88 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm; dalej: p.p.s.a.). Sąd wskazał, że na mocy art. 86 § 1 zd. 1 p.p.s.a. jednym z warunków skuteczności wniosku o przywrócenie uchybionego terminu jest dochowanie określonego w art. 87 § 1 p.p.s.a. terminu do złożenia tegoż wniosku, który wynosi 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. We wniosku należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (§ 2 art. 87 p.p.s.a.). W myśl natomiast art. 88 p.p.s.a. spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. Sąd podniósł, że wnioskiem spóźnionym jest wniosek złożony z uchybieniem terminu wskazanego w art. 87 § 1 p.p.s.a. W ocenie Sądu pierwszej instancji nie budzi wątpliwości fakt, iż przyczyna uzasadniająca uchybienie terminu w przedmiotowej sprawie (tj. brak świadomości po stronie skarżącej, że wpis sądowy od skargi nie został uiszczony przez jej pracownika), ustała najpóźniej w dniu 13 sierpnia 2012 r., tj. w dniu otrzymania odpisu nieprawomocnego postanowienia Sądu odrzucającego skargę z powodu jej nieopłacenia. Od tego momentu rozpoczął bieg siedmiodniowy termin do ewentualnego złożenia przez skarżącą wniosku o przywrócenie uchybionego terminu. Ostatnim dniem, w którym skarżąca mogła skutecznie złożyć swój wniosek był więc 20 sierpnia 2012 r. "I. G." Spółka z o.o. w G. złożyła zażalenie na powyższe postanowienie, wnosząc o jego "odrzucenie" i przywrócenie uchybionego terminu oraz pozytywne rozpatrzenie skargi. W uzasadnieniu zażalenia nie zakwestionowano okoliczności uchybienia terminu, wskazano natomiast, że "Sąd zajął się wyłącznie kwestiami proceduralnymi, a w ogóle nie wziął pod uwagę strony merytorycznej skargi". Skarżąca podkreśliła, że Spółka jest Zakładem Pracy Chronionej i zatrudnia 100% osób niepełnosprawnych, w związku z czym ma trudności z utrzymaniem się na rynku. Wskazano także, że odrzucenie skargi będzie miało fundamentalne znaczenie dla dalszego istnienia Spółki i spowoduje znaczące ograniczenie zatrudnienia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy wskazać, że strona i podejmowane przez nią czynności w postępowaniu sądowoadministracyjnym są ograniczone terminami procesowymi, które służyć mają zdyscyplinowaniu stron postępowania, potrzebie rozstrzygnięcia sprawy w rozsądnym czasie oraz stabilizacji już podjętego rozstrzygnięcia. Z treści art. 85 p.p.s.a. wynika, że czynności w postępowaniu sądowym podjęte przez stronę po upływie terminu są bezskuteczne. Aby uniknąć negatywnych następstw uchybienia terminowi strona może skorzystać z przewidzianej w art. 86 p.p.s.a. instytucji przywrócenia terminu. W myśl § 1 powyższego przepisu, jeżeli strona nie dokonała czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Jak wynika z kolejnych przepisów omawianej ustawy, wniosek o przywrócenie terminu składa się w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 § 1 p.p.s.a.). W związku z powyższym, w zaistniałym stanie faktycznym wniosek o przywrócenie terminu złożony przez skarżącą był spóźniony. Jak trafnie zauważył Sąd pierwszej instancji, za datę ustania przyczyny uchybienia terminu do uiszczenia wpisu od skargi należało przyjąć dzień 13 sierpnia 2012 r., w którym doręczono skarżącej postanowienie Sądu o odrzuceniu skargi. Zgodnie z przepisem art. 87 § 1 p.p.s.a. od tej daty rozpoczął bieg siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu, który upłynął w dniu 20 sierpnia 2012 r. Zatem wniosek złożony w dniu 12 września 2012 r. Sąd słusznie uznał za spóźniony i podlegający odrzuceniu na podstawie art. 88 p.p.s.a. Jednakże wbrew powyższemu przepisowi Sąd pierwszej instancji w sentencji zaskarżonego postanowienia wniosku skarżącej nie odrzucił, a odmówił przywrócenia terminu. Mając powyższe na uwadze, należało uznać, że zaskarżone postanowienie z tego powodu jest wadliwe. Kierując się poglądem przedstawionym w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z 8 grudnia 2009 r., sygn. akt II GPS 5/09, zgodnie z którym zakaz reformationis in peius wynikający z art. 134 § 2 w zw. z art. 193 i 197 § 2 p.p.s.a. nie dotyczy postanowień o charakterze procesowym, a takim jest wydane postanowienie w trybie art. 188 w zw. z art. 88 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie i odrzucił wniosek o przywrócenie terminu na podstawie ww. przepisów w zw. z art. 193 i art. 197 § 2 p.p.s.a.