II GZ 509/12

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Magdalena Bosakirska po rozpoznaniu w dniu 15 stycznia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia S. S.-G. "P." w Z. G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 30 października 2012 r., sygn. akt V SA/Wa 1596/12 o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi S. S.-G. "P." w Z. G. na postanowienie Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia [...] września 2011 r., nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji w sprawie zwrotu dofinansowania z budżetu Unii Europejskiej postanawia: oddalić zażalenie Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. postanowieniem z 30 października 2012 r., sygn. akt V SA/Wa 1596/12, odmówił S. S.-G. "P." w Z. G. przywrócenia terminu do wniesienia skargi na postanowienie Ministra Rozwoju Regionalnego z [...] września 2011 r., nr [...], w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji w sprawie zwrotu dofinansowania z budżetu Unii Europejskiej. I Z uzasadnienia postanowienia wynika, że Sąd pierwszej instancji przyjął za podstawę rozstrzygnięcia następujące ustalenia. Pismem z 13 czerwca 2012 r. (data stempla pocztowego) S. S.-G. "P." w Z. G. wniosło skargę na postanowienie Ministra Rozwoju Regionalnego z [...] września 2011 r. o wskazanym wyżej numerze. Do skargi dołączono wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. We wniosku podano, że uchybiono terminowi z uwagi na brak skutecznego awizowania przesyłki zawierającej postanowienie, a w związku z tym nieświadomość jego wydania. Okoliczność ta uniemożliwiła złożenie skargi w przepisanym prawem terminie. Postanowieniem z 30 października 2012 r. Sąd pierwszej instancji odmówił [...] przywrócenia terminu do wniesienia skargi. Stwierdził, że stosownie do art. 86 i 87 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 14 marca 2012 r., poz. 270 ze zm.) dalej powoływanej jako "p.p.s.a." [...] skarżące nie uprawdopodobniło braku winy w uchybieniu terminu. Okolicznością taką nie może być gołosłowne twierdzenie o braku awizo informującego o przesyłce, przeciwstawione czytelnym zapisom widniejącym na kopercie listu poleconego ze zwrotnym potwierdzeniem odbioru. Ponadto z akt sprawy wynika, że przesyłka była dwukrotnie awizowana, a zatem okoliczność podana przez [...] nie obaliła domniemania skuteczności doręczenia z art. 44 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) dalej powoływanej jako "k.p.a.". Tego stanu rzeczy nie zmieniło również "ustne postępowanie wyjaśniające" z Naczelnikiem Urzędu Pocztowego nr [...] w Z. G. o nieotrzymaniu awizo listu poleconego, niezakończone żadną konkluzją i "niewszczęcie pisemnej interwencji w związku z brakiem świadomości", o czym [...] poinformowało Sąd pismem z [...] sierpnia 2012 r., w wykonaniu zarządzenia z 8 sierpnia 2012 r. II S. S.-G. "P." w Z. G. nie zgodziło się z postanowieniem i zażaleniem z [...] listopada 2012 r. wniesionym do Naczelnego Sądu Administracyjnego zaskarżyło je w całości. Wniosło o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz decyzji Dyrektora Wojewódzkiego Urzędu Pracy w Z. G. z [...] lipca 2011 r., znak [...], orzekającej o zwrocie należności stanowiących wydatki niekwalifikowane, wynikające z zastosowania reguły proporcjonalności, w kwocie [...] zł wraz z odsetkami, wypłaconej na podstawie umowy o dofinansowanie projektu pn. "[...]" w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu zażalenia [...] argumentowało, że uchybiło terminowi do wniesienia odwołania od decyzji z [...] lipca 2011 r. zaledwie jeden dzień i najpewniej w wyniku przeoczenia właściwego terminu. [...] nie otrzymało postanowienia Ministra Rozwoju Regionalnego z [...] września 2011 r., stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania od wskazanej decyzji, z uwagi na brak skutecznego awizowania przesyłki, zawierającej to postanowienie. Zarząd i członkowie [...] są zatrudnieni w innych instytucjach i przedsiębiorstwach, zaś w [...] pracują jedynie społecznie i nie każdego dnia przebywają w jego siedzibie. Żaden z członków [...], dyżurując w siedzibie po zakończonej pracy zawodowej, nie otrzymał ani nie zauważył awizo. Nie zaniechano zatem odbioru korespondencji i wszczęto ustne postępowanie wyjaśniające tę sprawę z Naczelnikiem Urzędu Pocztowego nr [...] w Z. G. W związku z tym, że w niniejszej sprawie trudno jest udowodnić nieskuteczne doręczenie korespondencji, zażalenie powinno zostać uwzględnione. W zażaleniu szczegółowo wykazano również niezasadność decyzji z [...] lipca 2011 r. III Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 85 p.p.s.a. czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Stosownie natomiast do art. 86 § 1 zd. pierwsze p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Jak wynika z przytoczonych przepisów prawa termin może być przywrócony, jeżeli strona uprawdopodobni brak winy w jego naruszeniu. Twierdzenia skarżącego, że nie zauważył awizo i z tego powodu nie odebrał przesyłki i uchybił terminowi świadczą o wadliwości zorganizowania przyjmowania korespondencji. Zatem w żadnym razie nie mogą uzasadniać braku winy w uchybieniu terminu. W aktach administracyjnych rozpoznawanej sprawy (k. 193-194) znajduje się koperta listu poleconego. Zapisano tam daty awizo: pierwsze 12.09.2011 r., drugie 19.09.2011 r. Poczta zwróciła przesyłkę nadawcy, tj. Ministrowi Rozwoju Regionalnego 27.09.2011 r. Nie ma więc podstaw prawnych dla zakwestionowania prawidłowości i skuteczności tzw. doręczenia zastępczego w trybie art. 44 k.p.a. Polega ono na tym, że nieodebrana przesyłka pozostaje w aktach ze skutkiem doręczenia od daty, w której upłynął termin jej odbioru. Braku winy w uchybieniu terminu nie uzasadnia też powołana przez [...] trudność dowodowa nieskutecznego doręczenia korespondencji, ani ustne postępowanie wyjaśniające odnośną okoliczność z Naczelnikiem Urzędu Pocztowego nr [...] w Z. G. Akta sprawy potwierdzają, że postępowanie reklamacyjne na poczcie nie zostało wszczęte, zaś strona przyznała, iż awizo nie zostało przez nią zauważone. Skoro zatem nie wyjaśniła ani nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu, zasadnie sąd odmówił jego przywrócenia. Stąd też zażalenie jest nieuzasadnione. Na marginesie tylko Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że kwestia zasadności decyzji z [...] lipca 2011 r. nie jest przedmiotem rozpoznania, bowiem na skutek wniesionego zażalenia NSA zajmuje się tylko zagadnieniem procesowym i bada czy Sąd pierwszej instancji zasadnie odmówił przywrócenia terminu do wniesienia skargi. Zatem cała argumentacja dotycząca wskazanej decyzji jest chybiona, bowiem aby mogła ona być rozważona trzeba najpierw skutecznie i w terminie wnieść skargę, czego jednak [...] nie uczyniło. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.