VI SA/Wa 1447/12

WyrokWSA w Warszawie2012-10-30

Skład orzekający: Urszula Wilk, Jolanta Królikowska-Przewłoka, Halina Emilia Święcicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zmianę zezwolenia na prowadzenie działalności gospodarczej na terenie specjalnej strefy ekonomicznej, złożony po upływie terminów na realizację warunków zezwolenia, może zostać uwzględniony, jeśli przedsiębiorca nie wykazał istnienia okoliczności od niego niezależnych, które uniemożliwiły dotrzymanie tych terminów?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że wniosek o zmianę zezwolenia na prowadzenie działalności gospodarczej na terenie specjalnej strefy ekonomicznej nie może zostać uwzględniony, jeśli przedsiębiorca nie wykazał istnienia okoliczności od niego niezależnych, które uniemożliwiły dotrzymanie pierwotnie ustalonych terminów realizacji warunków zezwolenia. Samo wystąpienie kryzysu gospodarczego nie stanowi takiej okoliczności, zwłaszcza gdy przedsiębiorca przez wiele lat od uzyskania zezwolenia nie podjął działań inwestycyjnych. Ponadto, późniejsze zmiany przepisów dotyczące zwolnień podatkowych, wynikające z akcesji Polski do UE, miały zastosowanie ex lege i nie mogły być podstawą do dalszego przedłużania terminów realizacji inwestycji.
Stan faktyczny
Spółka P. Sp. z o.o. uzyskała zezwolenie na prowadzenie działalności w specjalnej strefie ekonomicznej w 2000 r., z terminem realizacji warunków inwestycyjnych do maja 2003 r. Terminy te były dwukrotnie przedłużane, ostatecznie do grudnia 2009 r. W grudniu 2009 r. spółka wystąpiła o kolejne przedłużenie, powołując się na kryzys gospodarczy. Minister Gospodarki odmówił zmiany zezwolenia, uznając, że spółka nie wykazała okoliczności od niej niezależnych. Po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, Minister utrzymał w mocy decyzję odmowną. Spółka złożyła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących SSE i podatków lokalnych, argumentując, że powinny mieć zastosowanie przepisy obowiązujące w chwili uzyskania zezwolenia.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Urszula Wilk Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Królikowska-Przewłoka (spr.) Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka Protokolant st. sekr. sąd. Karolina Pilecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 października 2012 r. sprawy ze skargi P. Sp. z o.o. z siedzibą w U. na decyzję Ministra Gospodarki z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie zmiany zezwolenia na prowadzenie działalności gospodarczej na terenie specjalnej strefy ekonomicznej oddala skargę Zaskarżoną decyzją Minister Gospodarki utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia [...] lutego 2012 r. odmawiającą P. Sp. z o.o. z siedzibą w U. (skarżącej w niniejszej sprawie) zmiany zezwolenia na prowadzenie działalności gospodarczej na terenie K. Specjalnej Strefy Ekonomicznej. Do wydania skarżonego rozstrzygnięcia doszło w następującym stanie faktycznym: Decyzją z dnia [...] grudnia 2000 r. wydaną przez K. Specjalną Strefę Ekonomiczną. S.A. z siedzibą w K. (dalej też jako K. SSE) udzielono skarżącej spółce zezwolenie Nr [...] na prowadzenie działalności gospodarczej na terenie K. Specjalnej Strefy Ekonomicznej w zakresie wskazanych w zezwoleniu wyrobów wytworzonych na terenie strefy. Zezwolenie zostało udzielone do dnia [...] sierpnia 2016 roku na warunkach zgodnie, z którymi skarżąca powinna m.in. rozpocząć działalność gospodarczą na terenie strefy do [...] maja 2003 r. (pkt 11.1. zezwolenia), zatrudnić na terenie strefy co najmniej 60 osób w terminie do dnia [...] maja 2003 r. (pkt II.2. zezwolenia). Ponadto spółka została zobowiązana do poniesienia wydatków inwestycyjnych w wysokości minimum trzy miliony dziewięćdziesiąt dziewięć tysięcy złotych w terminie do dnia [...] maja 2003 r. (pkt II.3. zezwolenia). Powyższe warunki zostały dwukrotnie zmienione: - decyzją nr [...] z dnia [...] września 2003 r. Minister Gospodarki zmienił zezwolenie w ten sposób, że termin rozpoczęcia działalności gospodarczej, zatrudnienia co najmniej 60 osób i poniesienia wydatków inwestycyjnych, ustalił na dzień [...] grudnia 2005 r.; - decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 2006 r. Minister Gospodarki ponownie przedłużył terminy realizacji warunków zezwolenia w ten sposób, że ostateczny termin rozpoczęcia działalności, zatrudnienia wymaganej liczby osób i zainwestowania środków, ustalił na dzień [...] grudnia 2009 r. Pismem z dnia [...] grudnia 2009 r. skarżąca wystąpiła z wnioskiem o zmianę zezwolenia w trybie art. 19 ust. 4 ustawy o specjalnych strefach ekonomicznych w zakresie przedłużenia terminu rozpoczęcia działalności gospodarczej, terminu dotyczącego zatrudnienia i terminu poniesienia wydatków inwestycyjnych o kolejne trzy lata. W uzasadnieniu podniosła, że nie jest w stanie na chwilą obecną dotrzymać wyznaczonego terminu rozpoczęcia działalności, a taki stan rzeczy związany jest przede wszystkim z obecną sytuacją związaną z załamaniem się światowych rynków finansowych i stagnacją gospodarczą. W ciągu ostatnich kilku miesięcy stało się niemal niemożliwe znalezienie odpowiednich partnerów handlowych i inwestorów, dzięki którym mogłaby rozpocząć i kontynuować działalność gospodarczą i zyskać silną pozycję na rynku polskim i ogólnoeuropejskim. Obecna tendencja wzrostowa polskiej gospodarki umożliwiła podjęcie szeregu negocjacji z potencjalnymi partnerami ale osiągnięcie porozumienia w licznych kwestiach dotyczących przyszłej współpracy wymaga odpowiedniego nakładu czasu. Minister Gospodarki wniosek skarżącej przesłał Zarządzającemu K. SSE celem wydania opinii. Postanowieniem z dnia [...] lutego 2010 r. Nr [...] Zarządzający K. SSE wyraził negatywną opinię w sprawie zmiany zezwolenia, podkreślając, że skarżąca nie podjęła żadnych kroków w celu realizacji inwestycji. W opinii Zarządzającego SSE nieskuteczne poszukiwanie partnerów handlowych oraz inwestorów świadczy o tym, że skarżąca nie jest w stanie zrealizować inwestycji w planowanym zakresie samodzielnie. Minister Gospodarki postanowieniem Nr [...] z dnia [...] stycznia 2011 r. utrzymał w mocy postanowienie Zarządzającego K. SSE Nr [...] z dnia [...] lutego 2010 r. Na powyższe postanowienie skarżąca złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z dnia 5 września 2011 r. oddalił skargę (wyrok uprawomocnił się w dniu 17 stycznia 2012 r.). Decyzją Nr [...] z dnia [...] lutego 2012 r. Minister Gospodarki na podstawie art. 104 k.p.a. oraz art. 16 ust. 4-6 i art. 19 ust. 4 ustawy z dnia 20 października 1994 r. o specjalnych strefach ekonomicznych (Dz. U. z 2007 r. Nr 42, poz. 274, z późń. zm.), dalej ustawa sse w związku z art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 30 maja 2008 r. o zmianie ustawy o specjalnych strefach ekonomicznych (Dz. U. Nr 118, poz. 746) dalej ustawa o zmianie ustawy sse, odmówił skarżącej zmiany zezwolenia Nr [...] z dnia [...] grudnia 2000 r. na prowadzenie działalności gospodarczej na terenie K. SSE. Zdaniem organu okoliczność wskazana przez skarżącą nie daje podstawy do stwierdzenia, że zachodzi ustawowa przesłanka zmiany zezwolenia określona w art. 19 ust. 4 ustawy o sse w związku z art. 4 ust. 2 ustawy o zmianie ustawy o sse. W świetle ww. przepisów tylko okoliczności niezależne uniemożliwiające realizację warunków zezwolenia mogą być podstawą do ustalenia dla przedsiębiorcy warunków korzystniejszych niż dotychczas zapisane w zezwoleniu. Organ wskazał, że spółka uzyskała zezwolenie na prowadzenie działalności w strefie w 2000 r. i zgodnie z jego treścią powinna zrealizować całą inwestycję do [...] maja 2003 r. Decyzją Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej Nr [...] z dnia [...] września 2003 r. terminy realizacji warunków zezwolenia zostały przedłużone do dnia [...] grudnia 2005 r., natomiast decyzją Ministra Gospodarki Nr [...] z dnia [...] stycznia 2006 r., w trybie art. 6 ustawy o zmianie ustawy o sse - do dnia [...] grudnia 2009 r. Zatem od dnia uzyskania zezwolenia Spółka miała 9 lat na realizację inwestycji. Organ wskazał również, że kryzys w wielu branżach gospodarki nastąpił w wyniku gwałtownej zmiany sytuacji na rynku finansowym w II połowie 2008 r., a więc około półtora roku przed upływem terminów realizacji warunków. Od momentu uzyskania zezwolenia do wystąpienia pierwszych oznak kryzysu, a więc przez około 7,5 roku Spółka nie przystąpiła do realizacji inwestycji, więc kryzys nie mógł być przyczyną uniemożliwiającą realizację zobowiązań określonych w zezwoleniu. Ponadto z przekazanego przez zarządzającego strefą protokołu kontroli P. Sp. z o. o. wynika, że skarżącą nie podjęła żadnych działań mających na celu zrealizowanie inwestycji na terenie strefy. Od powyższej decyzji skarżąca złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. W uzasadnieniu wskazała, że zgodnie z treścią uzyskanego przez nią zewolenia obowiązuje ono do dnia [...] sierpnia 2016 r., a więc do końca przewidywanego pierwotnie okresu funkcjonowania strefy. Zwrócenie się przez spółkę o wydłużenie terminu realizacji inwestycji zawiera się w tym okresie i umożliwia skorzystania z już nabytych - zgodnie z ówczesnym stanem prawnym praw. Skarżąca podkreśliła, że nabyła już nieruchomość gruntową położoną na terenie K. SSE w G., składającą się z działki gruntu o powierzchni ponad [...] ha. Powyższe stanowi pierwszy istotny etap inwestycji. Wskazała, że nie domaga się korzystniejszych w aspekcie ilości zatrudnienia czy wysokości nakładów inwestycyjnych warunków, a sygnalizowane przesunięcie terminu rozpoczęcia działalności gospodarczej na terenie strefy (mieszczące się w terminie określonym w zezwoleniu oraz w okresie pierwszego etapu planu rozwoju strefy) nie powinno być oceniane jako zbyt odległe, niweczące zasadność realizacji tej inwestycji w ramach K. SSE. Skarżąca wskazała, iż na opóźnienie w realizacji inwestycji znaczący wpływ miał także fakt modyfikacji reguł opodatkowania w SSE w zakresie przyznanych pierwotnie zwolnień od podatku od nieruchomości poprzez uchylenie z dniem [...] stycznia 2001 r. art. 7 ust. 1 pkt 12 ustawy z dnia 12 stycznia 1999 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 1991 r., Nr 9, poz. 31 z późn. zm.). Ponadto zmiany przygotowywane w aspekcie integracji z Unią Europejską czyniły dalece niepewną sytuację przedsiębiorców w strefach. Skarżąca wskazała, że jednym z zasadniczych celów ustanowienia K. SSE było zwiększenie inwestycji o charakterze innowacyjnym, a działalność skarżącej polega m.in. na wykorzystywaniu odnawialnej energii wodnej czy wytwarzaniu barier akustycznych. Te innowacyjne rozwiązania zostały wykorzystane - w ramach współpracy z innymi podmiotami - przy realizacji kilku inwestycji w Polsce. Powyższe zdaniem skarżącej powinno wpłynąć na ocenę możliwości poczynienia przez skarżącą spółkę nakładów inwestycyjnych na terenie K. SSE. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2012 r. Nr [...] Minister Gospodarki na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 127 § 3 oraz w związku z art. 19 ust. 4 ustawy o sse i art. 4 ust. 2 ustawy o zmianie ustawy o sse po ponownym rozpatrzeniu sprawy utrzymał w mocy decyzję odmawiającą zmiany zezwolenia z dnia [...] grudnia 2000 r. Nr [...] na prowadzenie działalności gospodarczej na terenie K. SSE. Organ podkreślił, że przepis art. 19 ust. 4 ustawy o sse w związku z art. 4 ust. 2 ustawy o zmianie ustawy o sse dopuszcza taką zmianę jedynie w sytuacji gdy przedsiębiorca wykaże zaistnienie okoliczności od niego niezależnych, a skutkujących niemożnością dotrzymania dotychczasowych warunków zezwolenia. Organ podkreślił, że ostatnia decyzja zmieniająca zezwolenie i wydłużająca terminy realizacji warunków o 4 lata, miała miejsce w 2006 r., a więc w okresie dobrej koniunktury gospodarczej. Mimo wysokiego tempa rozwoju gospodarczego kraju i dobrej koniunktury na rynkach najważniejszych partnerów handlowych Polski, skarżąca nie podjęła żadnych kroków zmierzających do realizacji inwestycji. Kryzys nie był więc okolicznością uniemożliwiającą realizację zobowiązań inwestycyjnych określonych w zezwoleniu. Niezrealizowanie warunków zezwolenia w terminie do [...] grudnia 2009 r. nie mogło być także, zdaniem organu, wynikiem zmian reguł opodatkowania przedsiębiorców działających w strefie podatkiem od nieruchomości i zmian zasad działania stref w związku z planowaną akcesją Polski do UE. Zmiana zasad korzystania ze zwolnienia podatkowego dla przedsiębiorców działających w strefie w oparciu o zezwolenia wydane do końca 2000 r. była wynikiem negocjacji akcesyjnych, które zakończyły się w dniu [...] grudnia 2002 r. Ustalenia z negocjacji w obszarze specjalnych stref ekonomicznych zostały zawarte w Traktacie akcesyjnym podpisanym w dniu 16 kwietnia 2003 r., a następnie wprowadzone do ustawy o zmianie ustawy o specjalnych strefach ekonomicznych i niektórych innych ustaw. Zatem likwidacja zwolnienia z podatku od nieruchomości i zmiany będące wynikiem akcesji miały miejsce przed [...] grudnia 2005 r., kiedy to skarżąca złożyła swój drugi wniosek o zmianę zezwolenia polegającą na wydłużeniu terminów realizacji warunków do [...] grudnia 2009 r. Okoliczności te nie mogły więc mieć wpływu na brak możliwości dochowania tych warunków i zrealizowania inwestycji do końca 2009 r. Organ podkreślił, że do skarżącej nie mają zastosowania przepisy obowiązujące w chwili uzyskania zezwolenia, tj. [...] grudnia 2000 r. i brak jest podstaw do przyjęcia, że obowiązuje ją ustawa o zmianie ustawy o sse bowiem zasady korzystania ze zwolnień podatkowych w strefach przez przedsiębiorców działających w oparciu o zezwolenie wydane do końca 2000 r. były przedmiotem negocjacji akcesyjnych. W podpisanym i przyjętym przez Polskę Traktacie akcesyjnym zapisano, że w przypadku małych przedsiębiorców działających w strefach Polska może stosować zwolnienia od podatku dochodowego przyznane przed 1 stycznia 2001 r. wyłącznie do 31 grudnia 2011 r. Regulacja ta została transponowana do polskiego porządku prawnego poprzez art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o zmianie ustawy o specjalnych strefach ekonomicznych i niektórych ustaw. Przywołany przez skarżącą art. 6 tej ustawy dotyczył możliwości zmiany zezwolenia na warunkach korzystniejszych niż wynikające z art. 19 ust. 4 ustawy o sse. Złożenie wniosku o zmianę zezwolenia w tym trybie oznaczało niejako zgodę na zastosowanie nowych zasad korzystania ze zwolnienia podatkowego będących wynikiem negocjacji akcesyjnych i zapisanych w Traktacie akcesyjnym oraz w art. 5 ww. ustawy o zmianie ustawy o sse, ale zasady te obowiązywały ex lege i miały zastosowanie do wszystkich adresatów tego przepisu, niezależnie od tego, czy przedsiębiorca dokonał zmiany zezwolenia w trybie art. 6 tej ustawy, czy też nie. Skarżąca, jako mały przedsiębiorca, miała prawo do korzystania ze zwolnienia podatkowego do końca 2011 r., niezależnie od faktu, że zezwolenie zostało wydane do [...] sierpnia 2016 r. Kolejne wydłużenie terminów realizacji inwestycji nie umożliwiałoby skarżącej skorzystania ze zwolnienia podatkowego. Mali przedsiębiorcy działający w strefie w oparciu o zezwolenie sprzed 2001 r. od 1 stycznia 2012 r. prowadzą działalność na zasadach ogólnych, tj. płacą podatek od dochodu z działalności gospodarczej. W tej sytuacji zdaniem organu, bez znaczenia jest fakt, że nowy plan rozwoju K. SSE, ustalony rozporządzeniem Ministra Gospodarki z dnia 31 sierpnia 2009 r. w sprawie ustalenia planu rozwoju K. Specjalnej Strefy Ekonomicznej (Dz. U. Nr 158. poz. 1243) w związku z wydłużeniem okresu funkcjonowania strefy do końca 2020 r., zakłada, iż w zdefiniowanym na nowo pierwszym etapie rozwoju strefy, tj. w latach 2009 - 2016 działania Zarządzającego strefą będą polegały między innymi na przyciąganiu nowych inwestycji. Organ podkreślił, że aby korzystać ze wsparcia przedsiębiorca musi realizować zapisane w zezwoleniu zobowiązania. Na powyższą decyzję skarżąca złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnosząc o jej uchylenie, a także uchylenie decyzji ją poprzedzającej z dnia [...] lutego 2012 r. Skarżąca zarzuciła naruszenie art. 19 ust. 4 ustawy o sse w zw. z art. 4 ust. 2 i art. 2 ustawy o zmianie ustawy o sse oraz art. 6 i 5 ustawy z dnia 2 października 2003 r. o zmianie ustawy o specjalnych strefach ekonomicznych i niektórych ustaw, a nadto art. 7 ust. 1 pkt 12 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych. Skarżąca wskazała, iż dla oceny jej sytuacji prawnej winny mieć zastosowanie przepisy i wynikające z nich prawa i obowiązki obowiązujące w chwili uzyskania przedmiotowego zwolnienia, tj. na dzień [...] grudnia 2000 r. Brak natomiast podstaw do przyjęcia, iż zastosowanie znajdzie ustawa z dnia 2 października 2003 r. o zmianie ustawy o specjalnych strefach ekonomiczny i niektórych ustaw. Skarżąca podkreśliła, iż poza wydłużeniem terminu realizacji inwestycji - nie domagała się zmiany zasadniczych warunków zezwolenia, tj. poziomu zatrudnienia oraz wielkości nakładów inwestycyjnych. Zgodnie z treścią uzyskanego zezwolenia, obowiązuje ono do [...] sierpnia 2016 r., a więc do końca przewidywanego okresu funkcjonowania strefy. Sygnalizowane przesunięcie terminu rozpoczęcia działalności gospodarczej na terenie strefy - mieszczące się w terminie określonym w zezwoleniu oraz w okresie pierwszego etapu planu rozwoju strefy nie powinno być oceniane jako zbyt odległe i niweczące zasadność realizacji tej inwestycji w ramach [...] SSE. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym stosownie do § 2 tego artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, nie zaś według kryteriów słuszności. Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc związany wnioskami i zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zw. p.p.s.a. - Dz. U. z 2012 r., poz. 270). Badając skargę wg powyższych kryteriów Sąd uznał, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżona decyzja nie nosi bowiem znamion wadliwości w rozumieniu art. 145 § 1 p.p.s.a. W pierwszej kolejności podnieść jednak należy, iż w dniu [...] października 2012 r. wpłynęło faksem pismo skarżącej z dnia [...] października 2012 r. z wnioskiem o rozpatrzenie zmiany daty i godziny rozprawy na podstawie, jak podano w piśmie "planowanej nowelizacji ustawy o SSE pod koniec 2012 r.". Do pisma dołączono projekt rozporządzenia Rady Ministrów z uzasadnieniem. Natomiast w zawiadomieniu z dnia [...] października 2012 r. (również przesłanym faksem) Prezes Zarządu skarżącej poinformował, że z uwagi na brak możliwości dojazdu z R. C. do Warszawy na rozprawę w dniu [...] października 2012 r., nie będzie na niej obecny. Stosownie do art. 99 p.p.s.a. Sąd może odroczyć posiedzenie (a w istocie do takiego żądania wniosek z pisma z dnia [...] października 2012 r. się sprowadza) tylko z ważnej przyczyny. Podniesiona przez stronę okoliczność planowanej nowelizacji ustawy o specjalnych strefach ekonomicznych nie stanowi, zdaniem Sądu, ważnej przyczyny w rozumieniu powołanego przepisu. Sąd dokonuje bowiem oceny legalności zaskarżonego aktu z punktu widzenia stanu prawnego obowiązującego w dacie jego podjęcia. Uzasadnienia odroczenia rozprawy nie stanowią również w świetle powołanego przepisu trudności z dojazdem strony na rozprawę. W tym stanie rzeczy Sąd podjętym na rozprawie w dniu 30 października 2012 r. postanowieniem nie uwzględnił wniosku skarżącej o zmianie daty i godziny rozprawy i na tej rozprawie skargę rozpoznał wg wyżej wskazanych kryteriów uznając, iż skarga nie jest uzasadniona. Zdaniem Sądu nie jest uzasadniony zarzut, że do wszelkich kwestii związanych z zezwoleniem Nr [...] z dnia [...] grudnia 2000 r. zastosowanie powinny znaleźć przepisy ustawy o specjalnych strefach ekonomicznych w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania tego zezwolenia. W przypadku nowelizacji ustaw, o tym jakie przepisy znajdą zastosowanie do istniejących stanów prawnych decydują przepisy przejściowe. W odniesieniu do art. 19 ust. 4 ustawy o sse, rozstrzygającego o przesłankach zmiany zezwolenia, od dnia udzielenia zezwolenia skarżącej, uległ on zmianie raz, to jest ustawą z dnia 30 maja 2008 r. o zmianie ustawy o specjalnych strefach ekonomicznych. W przepisach przejściowych, w art. 4 ust. 2 ww. ustawy rozstrzygnięto jednoznacznie, że do zezwoleń wydanych przed dniem wejścia w życie ustawy zmieniającej (tj. przed dniem 4 sierpnia 2008 r.) stosuje się przepisy art. 19 ust. 4 w brzmieniu dotychczasowym. Oznacza to, że przedsiębiorca wnioskując o zmianę zezwolenia zobowiązany jest przede wszystkim wykazać, że nie może dotrzymać dotychczasowych warunków prowadzenia działalności gospodarczej ze względu na okoliczności od niego niezależne. Skarżąca nie wykazała przesłanki zmiany udzielonego zezwolenia polegającej na zaistnieniu okoliczności od niej niezależnych. Instrument specjalnych stref ekonomicznych został wprowadzony w celu zachęcenia przedsiębiorców do realizacji nowych inwestycji i tworzenia nowych miejsc pracy, poprzez wsparcie finansowe w formie zwolnienia od podatku dochodowego. Warunkiem korzystania z tej pomocy jest realizacja zobowiązań określonych w zezwoleniu, dotyczących w szczególności liczby nowych miejsc pracy i wartości inwestycji. W przypadku naruszenia warunków zezwolenia może ono być cofnięte, co skutkuje koniecznością zwrotu pomocy. Oznacza to, że instrument wsparcia stosowany w specjalnych strefach ekonomicznych nie jest bezwarunkowy. Aby korzystać ze wsparcia przedsiębiorca musi realizować przyjęte przez siebie i zapisane w zezwoleniu zobowiązania. Wprawdzie art. 19 ust. 4 ustawy o sse w zw. z art. 4 ust. 2 ustawy o zmianie ustawy o sse przewiduje możliwość zmiany warunków zezwolenia, lecz określa również, w jakich przypadkach może to mieć miejsce. Zgodnie z ww. przepisem, minister właściwy do spraw gospodarki może, na wniosek przedsiębiorcy, po zasięgnięciu opinii Zarządzającego strefą zmienić zezwolenie. W wyniku dokonanych już wcześniej zmian, zezwolenia i terminy realizacji warunków zostały przesunięte łącznie o 6 lat, a od dnia udzielenia zezwolenia skarżąca miała 9 lat na realizację inwestycji. Odnosząc się do podnoszonej przez skarżącą kwestii związanej z kryzysem gospodarczym należy zauważyć, że kryzys nastąpił w wyniku gwałtownej zmiany sytuacji na rynku finansowym w II połowie 2008 r., a więc około półtora roku przed upływem terminów realizacji warunków. Od momentu uzyskania zezwolenia do wystąpienia pierwszych oznak kryzysu, a więc przez ponad 7 lat skarżąca jedynie zakupiła nieruchomość w strefie, nie przystępując do realizacji inwestycji i ograniczając się tylko do wnioskowania o zmianę terminów realizacji warunków w celu utrzymania zezwolenia. Nieuzasadniony jest tym samym zarzut naruszenia art. 19 ust. 4 ustawy o sse w związku z art. 4 ust. 2 ustawy o zmianie ustawy o sse. Powoływane przez skarżącą okoliczności na uzasadnienie zmiany zezwolenia, nie stanowiły okoliczności od niej niezależnych. Strona uzyskała zezwolenie w 2000 r. i należy do grupy przedsiębiorców, których uprawnienie do zwolnienia od podatku dochodowego z uwagi na niezgodność z regułami unijnymi było przedmiotem negocjacji akcesyjnych. Ustalenia poczynione w wyniku negocjacji zapisane zostały w Traktacie o przystąpieniu do Unii Europejskiej, a następnie w art. 5 ustawy z dnia 2 października 2003 r. o zmianie ustawy o sse i niektórych ustaw. Nowe zasady korzystania ze zwolnienia podatkowego, znacznie ograniczające wielkość dopuszczalnego wsparcia, weszły w życie z dniem akcesji Polski do Unii Europejskiej. Obowiązują one ex lege i mają zastosowanie do wszystkich przedsiębiorców, którzy uzyskali zezwolenia przed 1 stycznia 2001 r. Skarżąca należy do grupy małych przedsiębiorstw, a to oznacza, że zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy mogła skorzystać ze zwolnienia podatkowego w odniesieniu do dochodów wygenerowanych z działalności w strefie wyłącznie do końca 2011 r. Prawo do korzystania ze zwolnień podatkowych wygasło z tym dniem niezależnie od faktu, że w zezwoleniu określono, iż obowiązuje ono do dnia [...] sierpnia 2016 r. Zatem, co dodatkowo należy podnieść, odroczenie w czasie realizacji inwestycji w strefie wyklucza możliwość skorzystania przez skarżącą ze zwolnienia podatkowego. Odnosząc się do kwestii zmiany zezwolenia w trybie przewidzianym w art. 6 ustawy z dnia 2 października 2003 r. o zmianie ustawy o sse i niektórych ustaw należy zauważyć, że na podstawie ww. przepisu przedsiębiorca mógł wystąpić z wnioskiem o zmianę zezwolenia polegającą na zastosowaniu do niego przepisów dotyczących zwolnień podatkowych określonych w art. 5 ustawy w miejsce przepisów art. 12 ustawy o sse w brzmieniu z dnia 31 grudnia 2000 r. W świetle art. 6 ust. 2 ustawy o zmianie ustawy o sse i niektórych ustaw, przedsiębiorca mógł wnosić także o zmianę warunków zezwolenia, w szczególności w zakresie poziomu zatrudnienia i wielkości nakładów inwestycyjnych. Złożenie wniosku o zmianę zezwolenia w tym trybie oznaczało niejako zgodę przedsiębiorcy na zastosowanie wobec niego nowych zasad korzystania ze zwolnień, choć jak wskazano powyżej przepisy regulujące te kwestie obowiązywały ex lege od dnia akcesji. Skarżąca skorzystała z możliwości zmiany warunków zezwolenia w trybie art. 6 ustawy z dnia 3 października 2003 r. o zmianie ustawy o sse i niektórych ustaw, bowiem wystąpiła ze stosownym wnioskiem w piśmie z dnia [...] grudnia 2005 r. W efekcie decyzją Ministra Gospodarki Nr [...]z dnia [...] stycznia 2006 r. zmieniono terminy rozpoczęcia działalności w strefie, zatrudnienia i poniesienia nakładów inwestycyjnych. Obecnie do zmiany zezwoleń art. 6 ww. ustawy nie może mieć zastosowania. W art. 6 ust. 5 ww. ustawy przewidziano bowiem, że tryb zmiany zezwolenia określony w tym przepisie może być stosowany wyłącznie na wniosek przedsiębiorcy złożony do dnia 31 grudnia 2007 r. Skarżąca skorzystała z tego uprawnienia. W obecnym stanie prawnym ewentualna dalsza zmiana przedmiotowego zezwolenia dokonywana jest w oparciu o art. 19 ust. 4 ustawy o specjalnych strefach ekonomicznych w brzmieniu sprzed dnia wejścia w życie ustawy z dnia 30 maja 2008 r. o zmianie ustawy o specjalnych strefach ekonomicznych. Bezpodstawny jest więc zarzut skargi kwestionujący zastosowanie art. 6 ustawy z dnia 2 października 2003 r. w sprawie wniosku o zmianę zezwolenia. Podkreślenia wymaga, że zasadniczym celem ustanowienia K. Specjalnej Strefy Ekonomicznej było zwiększenie inwestycji o charakterze innowacyjnym i stworzenie warunków w celu zachęcenia przedsiębiorców do realizacji na jej terenie nowych inwestycji tworzących miejsca pracy, poprzez wsparcie finansowe w formie zwolnienia od podatku dochodowego. Dotychczasowa działalność innowacyjna Spółki nie jest prowadzona na terenie strefy i tym samym nie przyczynia się do osiągnięcia celów jej ustanowienia. Mając na uwadze powyższe Sąd uznał zarzuty skargi za bezzasadne i na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło