III SA/Kr 214/12

WyrokWSA w Krakowie2012-10-30

Skład orzekający: Barbara Pasternak, Krystyna Kutzner, Janusz Bociąga

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzje zezwalające na zajęcie pasa drogowego, w tym chodnika, na cele niezwiązane z utrzymaniem dróg, które zostały wydane po uiszczeniu stosownych opłat, mogą zostać uznane za nieważne z powodu rzekomego zajęcia "placu" zamiast "drogi publicznej"?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że nazwa własna drogi publicznej, taka jak "Plac B", nie wyklucza jej uznania za drogę w rozumieniu ustawy o drogach publicznych. Materiał dowodowy, w tym decyzja Wojewody potwierdzająca własność gminy i zajęcie działki pod drogę publiczną, a także operat pomiarowy określający granice pasa drogowego, uzasadniają stanowisko organów, że decyzje zezwalające na zajęcie pasa drogowego (chodnika) były zgodne z prawem. Brak jest podstaw do stwierdzenia nieważności tych decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a., ponieważ nie zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa.
Stan faktyczny
Skarżący domagali się stwierdzenia nieważności decyzji zezwalających na zajęcie pasa drogowego (chodnika) w celu ustawienia rusztowania. Twierdzili, że zajęta działka stanowiła "plac", a nie drogę publiczną, co wykluczało możliwość pobierania opłat za jej zajęcie. Organy administracji odmówiły stwierdzenia nieważności, uznając, że działka stanowiła część drogi publicznej (ulicy "Plac B"), a decyzje zostały wydane zgodnie z prawem. Skarżący wnieśli skargę do WSA, podtrzymując swoje stanowisko.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargi.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Pasternak Sędziowie NSA Krystyna Kutzner (spr.) SO del. Janusz Bociąga Protokolant Honorata Kuźmicka-Wełna po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 października 2012 r. sprawy ze skarg A. M. i M. M. – A s.c. na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 20 grudnia 2011 r. nr [...] z dnia 20 grudnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji skargi oddala Uzasadnienie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, działając na podstawie: - art. 157 § 1 i 2, art. 158 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.); - art. 40 ust. 1 - 4 i ust. 8 i 11 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (teks jednolity: Dz. U z 2007 r. Nr 19, poz. 115 ze zm.); - art. 2 i art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych ( Dz. U. z 2000 r. nr 79, poz. 856 ze zm.); - § 1 pkt 6 lit c rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 listopada 2003 r. w sprawie obszarów właściwości samorządowych kolegiów odwoławczych (Dz. U. z 2003 r. nr 198, poz. 1925) – dwiema odrębnymi decyzjami z dnia [...] 2011 r. - sygn. akt [...] i sygn. akt [...] - odmówiło skarżącym – A. M. i M. M. "A" Spółka Cywilna - stwierdzenia nieważności niżej wymienionych decyzji : 1. Nr [...] z dnia [...] 2008 r.; 2. Nr [...] z dnia [...] 2008 r. Powyższe rozstrzygnięcia zostały utrzymane w mocy decyzjami tego samego organu z dnia 20 grudnia 2011r. o numerach : 1. [...]; 2. [...]. Wskazane rozstrzygnięcia zostały wydane w oparciu o następujący stan faktyczny ustalony przez organ : Dyrektor Zarządu Dróg Miejskich decyzjami : 1. z dnia [...] 2008r. nr [...] oraz 2. z dnia [...] 2008r. nr [...] zezwolił skarżącym – na ich wniosek - na zajęcie pasa drogowego w celu wykonania robót – ustawienia rusztowania dla wykonania elewacji budynku w pasie drogowym - ulicy Plac B – poprzez zajęcie chodnika o powierzchni 40 m2 w okresie odpowiednio od dnia 02.04.2008r. do dnia 30.04.2008r. tj. przez 29 dni oraz od dnia 02.05.2008r. do dnia 30.06.2008r. tj. przez 60 dni, po uiszczeniu opłaty w wysokości – w pierwszym przypadku - 1.160,00 zł oraz w drugim przypadku - 2.400,00 zł. Po wykonaniu powyższych decyzji , skarżący wnioskiem z dnia 12 września 2011 r. wnieśli o stwierdzenie nieważności przedmiotowych decyzji Dyrektora Zarządu Dróg Miejskich podnosząc, że przepisy ustawy o drogach publicznych nie przewidują możliwości uznania placu za cześć pasa drogowego , a w konsekwencji nie było podstaw do zobowiązania skarżących do uiszczenia opłat ustalonych przedmiotowymi rozstrzygnięciami. Zdaniem skarżących , działka oznaczona nr ewidencyjnym [...] obr. [...] w A stanowiła "plac", a tym samym nie mogła być uznana nie tylko za część drogi publicznej , ale również nie mogła być uznana za drogę w ogóle , co wynika – ich zdaniem - z legalnych definicji pasa drogowego zawartej w art. 4 pkt. 1 ustawy o drogach publicznych) oraz definicji drogi zawartej w art. 2 pkt. 1 tej ustawy. Ustalenie opłaty za zajęcie pasa drogowego nastąpiło z przekroczeniem ustawowych kompetencji zarządcy drogi. W ocenie skarżących , powyższe stanowisko znajduje potwierdzenie w załączonym do wniosku rozstrzygnięciu nadzorczym Wojewody z dnia [...] 2010r nr [...], w którym stwierdzono, że przyjęty w uchwale Rady Powiatu obowiązek uiszczania opłat za zajęcie pasa drogowego w przypadku placów jest niezgodny z art. 40 ust. 8 ww. ustawy o drogach publicznych, który jest przepisem upoważniającym organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego do ustalenia , w drodze uchwały, wysokości stawek opłaty za zajęcie 1 m2 pasa drogowego dróg, których zarządcą jest jednostka samorządu terytorialnego. W powyższym rozstrzygnięciu Wojewoda stwierdził, że wobec definicji pasa drogowego znajdującej się w ustawie o drogach publicznych, rada powiatu mogła określić stawkę opłaty za zajęcie pasa drogowego jezdni, a następnie za zajęcie: pasów dzielących, poboczy, chodników, zatok postojowych i autobusowych, ścieżek rowerowych i ciągów pieszych. Nie mogła natomiast tego uczynić dla placów. Wskazane okoliczności , zdaniem skarżących , uzasadniają zarzut naruszenia prawa w stopniu rażącym w rozumieniu art. 156 § 1 pkt.2 Kodeksu postępowania administracyjnego , zwanego dalej K.p.a. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, rozstrzygając wniosek skarżących, stwierdziło, że – wbrew ich zarzutom - zakwestionowane decyzje Dyrektora Zarządu Dróg nie zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa . Organ wyjaśnił, że materialnoprawną podstawą decyzji zezwalających na zajęcie pasa drogowego, po dokonaniu należnych opłat , stanowił przepis art. 40 ust. 1 ww. ustawy o drogach publicznych, zgodnie z którym zajęcie pasa drogowego na cele niezwiązane z budową, przebudową, remontem, utrzymaniem i ochroną dróg wymaga zezwolenia zarządcy drogi, wyrażonej w drodze decyzji administracyjnej. Stosownie do art. 4 pkt.1 ww. ustawy " pas drogowy" to wydzielony liniami granicznymi grunt wraz z przestrzenią nad i pod jego powierzchnią, w którym są zlokalizowane droga oraz obiekty budowlane i urządzenia techniczne związane z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu, a także urządzenia związane z potrzebami zarządzania drogą. Natomiast zgodnie z pkt. 2 tego przepisu , "droga" to budowla wraz z drogowymi obiektami inżynierskimi, urządzeniami oraz instalacjami, stanowiąca całość techniczno-użytkową , przeznaczoną do prowadzenia ruchu drogowego, zlokalizowaną w pasie drogowym. W rozumieniu pkt. 6 ww. artykułu, "chodnik" to również część drogi, tyle że przeznaczona do ruchu pieszych. Organ stwierdził , że działka oznaczona numerem ewidencyjnym [...] obr. [...] w A, jest częścią urządzonej drogi publicznej, tj. ulicy o nazwie "Plac B". Potwierdza to ostateczna w administracyjnym toku instancji decyzja Wojewody z dnia [...] 2005r.t znak: [...] stwierdzająca, iż z dniem 1 stycznia 1999 r. Gmina nabyła własność nieruchomości położonej w A, oznaczonej w operacie ewidencji gruntów jako działka ewidencyjna numer [...] obr. [...], zajętej pod drogę publiczną o kategorii gminnej. W związku z powyższym , w przypadku wystąpienia do organu będącego zarządcą drogi z wnioskiem o wydanie zezwolenia na zajęcie pasa drogowego – zastosowanie ma art. 40 ww. ustawy o drogach publicznych. Ponadto organ wyjaśnił, że wysokość stawek opłat za zajmowanie pasa drogowego określona została w uchwale Rady Miejskiej z dnia 18 marca 2004 r. Nr [...] w sprawie stawek opłat za zajmowanie pasa drogowego na cele nie związane z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu na terenie Miasta A. Stosownie do § 2 ust. 2 tej uchwały, za zajęcie 1 m2 powierzchni poboczy, chodników, placów, zatok postojowych i autobusowych, ścieżek rowerowych i ciągów pieszych ustala się za każdy dzień zajęcia drogi gminnej stawkę opłaty w wysokości 1,00 zł. W niniejszej sprawie decyzje zezwalające na zajęcie pasa drogowego ulicy Plac B (chodnika o powierzchni 40 m 2), których stwierdzenia nieważności domagają się skarżący, zostały wydane zgodnie z przytoczonymi wyżej przepisami. Odnosząc się do rozstrzygnięcia nadzorczego Wojewody, Samorządowe Kolegium Odwoławcze podniosło , iż akt ten eliminuje z obrotu prawnego uchwałę Rady Powiatu, nakładającą obowiązek uiszczania opłat za zajęcie pasa drogowego w odniesieniu do placów, wskazując iż obowiązek ten jest niezgodny z delegacją ustawową zawartą w art. 40 ust. 8 ustawy o drogach publicznych. W rozpoznawanej sprawie wniosek o wydanie zezwoleń oraz wydane w sprawie decyzje nie dotyczą zajęcia "placu", lecz chodnika ulicy noszącej jedynie nazwę "Plac B". Organ podniósł , że na dzień wydania decyzji, objęta nią działka ewidencyjna nr [...] obr. [...] w A stanowiła grunt zajęty pod drogę publiczną (część ulicy o nazwie - Plac B). Powyższą okoliczność potwierdza znajdujący się w aktach sprawy wypisu z ewidencji gruntów dla tej działki oraz wyżej wskazana ostateczna decyzja Wojewody z dnia [...] 2005 r. W związku z powyższym, w ocenie organu, w dacie wydania kwestionowanych decyzji nie istniały podstawy do przyjęcia, że działka nr [...] obr. [...] w A nie była zajęta pod drogę, lecz stanowiła "plac". Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu odwołania skarżących , utrzymało w mocy zaskarżone decyzje stwierdzając, że w rozpatrywanych sprawach nie została spełniona żadna z przesłanek wymienionych w art. 156 § 1 K.p.a. Organ odwoławczy powtórzył dotychczasową argumentację organu pierwszej instancji i podniósł , że kwestionowana przez skarżących ostateczna decyzja Wojewody z dnia [...] 2005r., stwierdzająca nabycie z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999r. przez Gminę, w stanie wolnym od obciążeń prawa własności nieruchomości położonej w A , oznaczonej jako działka ewidencyjna [...], obr. [...] , stanowi akt administracyjny będący w obrocie prawnym i korzystający z domniemania prawidłowości (legalności). Kolegium ustalając stan prawny sprawy nie mogło zatem , jak chcą tego skarżący, pominąć przedmiotową decyzję i nie uwzględnić jej przy rozstrzyganiu niniejszej sprawy. Wskazana działka nr [...] , obr. [...] w A zajęta została pod drogę publiczną zaliczoną do kategorii dróg gminnych na podstawie Uchwały Nr [...] Wojewódzkiej Rady Narodowej w A z dnia 23 listopada 1988r. w sprawie zaliczenia dróg publicznych w województwie [...] do kategorii dróg gminnych oraz lokalnych miejskich (Dz. Urz. Woj. z 1988r. Nr 19, poz. 266). W Uchwale tej "ulica B Plac" uznana została za drogę gminną. Odnosząc się do zarzut , że Zarząd Dróg Miejskich nie przesłał do Samorządowego Kolegium Odwoławczego urzędowego dokumentu geodezyjnego określającego linie graniczne pasa drogowego ulicy Plac B, organ odwoławczy stwierdził , że w aktach sprawy znajduje się operat pomiarowy wznowienia punktów granicznych działki nr [...] obręb [...] w A, a zatem działki stanowiącej ten fragment ulicy Plac B , który został objęty decyzjami zezwalający na zajęcie pasa drogowego. Przesłany operat pomiarowy, przyjęty do Państwowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego, w ocenie organu, stanowi urzędowy dokument geodezyjny, określający linie graniczne pasa drogowego ulicy Plac B w obszarze objętym wydanymi zezwoleniami. Na powyższe decyzje wpłynęły skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie , w których skarżący zarzucili naruszenie: * art. 156 § 1 pkt. 2 K.p.a. poprzez uznanie, że decyzja Zarządu Dróg Miejskich nie naruszała sposób rażący prawa; * art. 7 i 77 K.p.a. poprzez nieprawidłowe ustalenie stanu spraw będącego przedmiotem orzekania; * art. 107 § 3 K.p.a. poprzez nieprawidłowe uzasadnienie wydanych rozstrzygnięć, a w szczególności brak ustosunkowania się przez organ do argumentacji podnoszonej przez skarżących w toku postępowania; * art. 110 K.p.a. poprzez oparcie wydanych rozstrzygnięć na innej decyzji administracyjnej, którą organ orzekający w przedmiotowych sprawach nie był związany . Wskazując na powyższe okoliczności skarżący wnieśli o ich uchylenie w całości wraz z poprzedzającymi je decyzjami organu pierwszej instancji. Skarżący podnieśli, że zmierzali do wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji ustalających opłaty za zajęcie pasa drogowego stojąc na stanowisku, że opłata taka nie dotyczy zajęcia placu, a w konsekwencji, ustalenie opłaty z tego tytułu nastąpiło z przekroczeniem ustawowych kompetencji zarządcy drogi. Taka sytuacja, w ich ocenie , wyczerpuje przesłanki rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt. 2 K.p.a. , co uzasadnia wniosek o stwierdzenie nieważności przedmiotowych decyzji. Zdaniem skarżących, Samorządowe Kolegium Odwoławcze wydało rozstrzygnięcia bez prawidłowego i wyczerpującego ustalenia stanu prawnego sprawy. Powyższy zarzut skarżący uzasadnili tym , że w aktach sprawy brak jest dokumentu geodezyjnego określającego linie graniczne pasa drogowego przy Placu B działki [...] obr. [...] w A. Zdaniem skarżących , w wypisie z rejestru gruntów oznaczenie "dr" oznacza drogi , tak publiczne , jak i wewnętrzne , dojazdowe lub prywatne , a zatem nie wynika z tego , że oznaczona w ten sposób nieruchomość stanowi wyłącznie drogę publiczną. Ponadto organ odwoławczy zmienił stanowisko zawarte w uzasadnieniu decyzji organu pierwszej instancji odnośnie wagi i treści dokumentu geodezyjnego określającego linie graniczne pasa drogowego uznając, że dokumentem tym jest zalegający w aktach sprawy operat pomiarowy wznowienia punktów granicznych działki [...] obręb [...] w A. Tymczasem organ pierwszej instancji dążył do uzyskania z Zarządu Dróg Miejskich właściwego dokumentu geodezyjnego mimo, iż dysponował w toku postępowania wskazanym wyżej operatem pomiarowym. Odnosząc się do samego operatu pomiarowego, skarżący nie podzielili stanowiska organu odwoławczego , że operat ten stanowi dokument geodezyjny określający linie graniczne pasa drogowego , gdyż w ich ocenie , dokument ten wyznacza jedynie granice poszczególnych nieruchomości ze względu na prawo własności. Zaskarżone rozstrzygnięcia , w ocenie skarżących , zostały wydane z naruszeniem wskazanych w skargach przepisów ; organ administracji nie podjął działań zmierzających do ustalenia rzeczywistego stanu sprawy w zakresie ustalenia granic pasa drogowego , a w aktach sprawy brak było stosownych dokumentów. Powyższe należy odnieść , zdaniem skarżących , także do braku wyjaśnienia rozbieżności w numerach działek [...] i [...] na mapie z 2005 roku otrzymanej od Zarządu Dróg Miejskich, a rozbieżności te mogą wskazywać na dokonywanie podziałów, czy zmian numerów działek. Stwierdzenie nieważności decyzji zezwalających na zajęcie pasa drogowego wiąże się z bezpodstawnym – zdaniem skarżących - nałożeniem opłaty za jego zajęcie . Ustalenie, czy należna jest opłata za zajęcie pasa drogowego wymaga ustalenia , czy nieruchomość , co do której naliczono opłatę , stanowi pas drogowy, a to wymagało wyjaśnienia rozbieżności , o których wyżej mowa . Zdaniem skarżących ,organ nie wyjaśnił , dlaczego przedmiotowa działka [...] nie jest placem , a drogą o nazwie "Plac B" . Ponadto , zdaniem skarżących , zaskarżone decyzje zostały oparte na decyzji Wojewody z dnia [...] 2005 r. w sytuacji , gdy zgodnie z art.110 K.p.a. organ administracji publicznej jest związany wydaną przez siebie decyzją , jednak nie daje to podstawy do konstruowania zasady związania organu administracji publicznej decyzją wydaną przez inny organ administracji publicznej lub wyrokiem sądowym. W związku z powyższym – w ocenie skarżących - Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie było związane decyzją w sprawie wywłaszczenia spornej działki i mogło dokonać samodzielnej oceny stanu sprawy. W odpowiedzi na skargi Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o ich oddalenie i podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko w przedmiotowych sprawach podnosząc, iż postępowanie wszczęte na wniosek skarżących o stwierdzenie nieważności decyzji zezwalających na zajęcie pasa drogowego po uiszczeniu stosownych opłat , jest samodzielnym postępowaniem administracyjnym, w którym ustalenia wymaga , czy kwestionowana w tym wniosku decyzja dotknięta jest jedną z kwalifikowanych wad wymienionych w art.156 § 1 K.p.a. Zastosowania sankcji nieważności decyzji , zdaniem organu , nie można wyprowadzić z odmiennej oceny mocy dowodowej materiału dowodowego , w oparciu o który ustalono stan faktyczny stanowiący podstawę rozstrzygnięcia , gdyż byłoby to sprzeczne z zasadą trwałości decyzji administracyjnej. Ponadto możliwość wyeliminowania z obrotu prawnego kwestionowanej decyzji w oparciu o podstawę wskazaną we wniosku skarżących , w ocenie organu , może nastąpić wyłącznie w przypadku rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt.2 K.p.a. , a zatem gdy treść decyzji pozostaje w wyraźnej i oczywistej sprzeczności z treścią prawa i gdy charakter tego naruszenia powoduje , ze owa decyzja nie może być zaakceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa . Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że w niniejszej sprawie powyższe przesłanki nie zachodzą , a tym samym brak jest podstaw do stwierdzenia nieważności zakwestionowanych decyzji. Na rozprawie w dniu 18 października 2012r. Sąd działając na podstawie art.111 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2012.270 ) postanowił połączyć sprawy dotyczące obu zaskarżonych decyzji do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył , co następuje : Stosownie do art.1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.2002.153.1269 ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem . Oznacza to , że przedmiotem kontroli Sądu jest zgodność zaskarżonej decyzji ( innego aktu lub czynności ) z przepisami prawa materialnego , które mają zastosowanie w sprawie oraz z przepisami prawa procesowego , regulującymi tryb jej wydania lub podjęcia aktu albo czynności będącej przedmiotem zaskarżenia . Wiążące przy tym są przepisy obowiązujące w dacie wydania zaskarżonego aktu. Usunięcie z obrotu prawnego decyzji lub innego aktu może nastąpić tylko wtedy , gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania , że przy ich wydawaniu organy administracji publicznej naruszyły prawo w zakresie wskazanym w art. 145 § 1 ww. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi tj. w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mających istotny wpływ na wynik sprawy. Mając na uwadze wskazane powyżej kryterium legalności , Wojewódzki Sąd Administracyjny, po poddaniu ocenie ustalonych w sprawie w toku administracyjnego postępowania instancyjnego okoliczności faktycznych i istniejących wówczas okoliczności prawnych , nie znalazł podstaw dla stwierdzenia zasadności zarzutu naruszenia prawa procesowego i materialnego w rozpoznawanej sprawie, mimo rozważenia w toku dokonanych czynności przepisu art. 134 § 1 ww. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi , z którego wynika , że Sąd przy rozstrzyganiu sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W rozpatrywanej sprawie skarżący domagali się stwierdzenia nieważności dwóch decyzji Zarządu Dróg Miejskich tj. Nr [...] z dnia [...] 2008r. oraz Nr [...] z dnia [...] 2008r. – obie zezwalające na zajęcie pasa drogowego w pasie drogowym drogi : " ulica Plac B" , na określonej w tych decyzjach powierzchni i przez określony czas , z jednoczesnym zobowiązaniem skarżących do uiszczenia stosownych opłat . Jako podstawę swojego żądania skarżący wskazali art.156 § 1 pkt.2 K.p.a. podnosząc, że działka oznaczona nr ewidencyjnym [...] obr. [...] w A stanowiła " plac", a tym samym nie mogła być uznana ani za cześć drogi publicznej , ani w ogóle za drogę . Na poparcie swojego stanowiska skarżący załączyli do wniosku rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody z dnia [...] 2010r. , Nr [...]. Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmawiając stwierdzenia nieważności przedmiotowych decyzji podniosło, że wskazany we wniosku tryb kontroli zakwestionowanych decyzji dotyczy szczególnego rodzaju postępowania , którego celem jest ustalenie , czy decyzje Dyrektora Zarządu Dróg zostały wydane z rażącym naruszeniem przepisów prawa w rozumieniu ww. art. 156 K.p.a. . W ocenie organu, w niniejszej sprawie przesłanki takie nie zaistniały. Sąd dokonując kontroli zaskarżonych decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego podzieliło stanowisko tego organu jako zgodne z prawem. Materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy uzasadnia stanowisko organu , że działka oznaczona numerem ewidencyjnym [...] obr. [...] w A jest częścią urządzonej drogi publicznej. Jest to ulica o nazwie "Plac B" . Co do nazwy ulicy "plac" należy zauważyć, że drogi publiczne w rozumieniu ww. ustawy o drogach publicznych , mogą mieć różne nazwy własne związane np. z kształtem tych dróg ( rondo, zaułek, rynek , skwer) , czy też mogą nawiązywać do wykorzystywania określonych działek w przeszłości i obecnie np. ulica P, ulica T, ulica Plac C, ulica Osiedle D, itp. W rozpatrywanej sprawie ulica nazwana Placem B nie jest " placem" w rozumieniu uchwały Nr [...] Rady Powiatu z dnia 27 stycznia 2010 r. , której dotyczy rozstrzygnięcie nadzorcze NR [...] Wojewody z dnia [...] 2010 r. W związku z powyższym argumentacja skargi dotycząca ww. rozstrzygnięcia nie mogła odnieść zamierzonego skutku. Jak wyżej podniesiono, w rozpatrywanej sprawie "plac" stanowi nazwę własną drogi publicznej . Stanowisko organów uznające Plac B za cześć urządzonej drogi publicznej oparte jest także na dokumentach będących częścią zasobu geodezyjnego . Przesłany do Samorządowego Kolegium Odwoławczego operat pomiarowy , przyjęty do Państwowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego, jako urzędowy dokument geodezyjny, w ocenie Sądu rozpatrującego niniejszą sprawę , stanowi dowód określający linie graniczne pasa drogowego ulicy o nazwie Plac B w A w zakresie , którego dotyczą decyzje Dyrektora Zarządu Dróg Miejskich z dnia [...] 2008r. nr [...] oraz z dnia [...] 2008r. nr [...] . Odzwierciedleniem , ale również potwierdzeniem ustalonego przez organ stanu rzeczy jest - aktualny na dzień wydania zaskarżonej decyzji - wypis z rejestru gruntów , z którego wynika , że działka nr [...] w A stanowi drogę i została w tym dokumencie oznaczona symbolem klasyfikacyjnym " dr" , stanowi własność Gminy Miasta A i pozostaje w zarządzie Zarządu Dróg Miejskich. Uznanie organu , iż ulica Plac B w A jest droga publiczną potwierdza decyzja Wojewody z dnia [...] 2005 r. nr [...], który działając na podstawie art.73 ust.1 i 3 ustawy z dnia 13 października 1998r. – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administracje publiczna (Dz.U.Nr 133, poz.872 ze zm.) stwierdził , że z dniem 1 stycznia 1999 r. Gmina Miasta A nabyła w stanie wolnym od obciążeń z mocy prawa własność nieruchomości położonej w A, oznaczonej w operacie ewidencyjnym gruntów jako działka ewidencyjna nr [...] o pow.0,0361 ha, obr. [...] . Z decyzji tej wynika m.in. , że ww. " działka w dniu 1 stycznia 1999 r. była zajęta pod drogę publiczną o kategorii gminnej ( ...) , a przebieg drogi jest zgodny z dokumentami geodezyjnymi , a w szczególności z mapą ewidencyjną i mapą zasadniczą obr. [...] A w zakresie działki [...] oraz metryką pl. A (Lp. księgi inwet. [...]). Z metryki wynika również , że pl. B jest urządzony..." . Wbrew zarzutom skargi , należy zgodzić się ze stanowiskiem Samorządowego Kolegium Odwoławczego, że ww. prawomocna decyzja Wojewody pozostaje w obrocie prawnym tak długo , dopóki nie zostanie z tego obrotu wyeliminowana w sposób przewidziany obowiązującymi przepisami. W dacie rozstrzygania w niniejszej sprawie przedmiotowa decyzja nie została skutecznie wyeliminowana z obrotu prawnego , dlatego Kolegium zobligowane było do uwzględnienia treści tej decyzji przy ustalaniu stanu prawnego dotyczącego działki ewidencyjnej nr [...] obr. [...] w A. Stanowiska tego nie mogła zmienić okoliczność , że skarżący składali wnioski o wznowienie postępowania w sprawie dotyczącej przedmiotowej decyzji Wojewody. Ponadto , jak wynika z akt sprawy , zgodnie z Uchwałą Nr [...] Wojewódzkiej Rady Narodowej z dnia 23 listopada 1988 r. w sprawie zaliczenia dróg publicznych w województwie [...] do kategorii dróg gminnych oraz lokalnych miejskich , ulica B Plac została zaliczona do kategorii dróg lokalnych miejskich. Następnie Uchwałą Nr [...] Rady Miejskiej z dnia 25 maja 2000 r. w sprawie pozbawienia dotychczasowej kategorii niektórych dróg wojewódzkich w granicach administracyjnych A – miasta na prawach powiatu i zaliczenia ich do kategorii dróg gminnych, stosownie do § 1 ust.3 tej Uchwały , dotychczasowe drogi lokalne miejskie, w tym ulica B Plac , stały się z mocy prawa drogami gminnymi. Reasumując należy stwierdzić , że materiał dowody zgromadzony w aktach sprawy uzasadnia stwierdzenie , że działka oznaczona numerem ewidencyjnym [...] obr. [...] w A jest drogą publiczną w rozumieniu art.1 ww. ustawy o drogach publicznych i jest drogą w rozumieniu art. 4 pkt. 2 tej ustawy . Droga natomiast jest częścią pasa drogowego w rozumieniu art.4 pkt.1 ww. ustawy . Zawarta w tym przepisie definicja " pasa drogowego" określa m.in. , iż "pas drogowy" stanowi " wydzielony liniami granicznymi grunt ... Dodać należy , że chodnik w rozumieniu art. 4 pkt. 6 stanowi cześć drogi przeznaczonej do ruchu pieszych. Oznacza to, że chodnik jest również zlokalizowany w pasie drogowym . Zajęcie pasa drogowego , w tym chodnika , na cele niezwiązane z budową , przebudową , remontem , utrzymaniem i ochroną dróg wymaga - stosownie do art.40 ust.1 ustawy o drogach publicznych – zezwolenia zarządcy drogi , w drodze decyzji administracyjnej . Z kolei , zgodnie z art. 40 ust. 3 ww. ustawy , za zajęcie pasa drogowego pobiera się opłatę , na zasadach określonych w tej ustawie. Spór między stronami dotyczy m.in. określenia linii granicznych pasa drogowego ulicy Plac B, gdyż - jak twierdzą skarżący – w aktach sprawy brak jest dokumentu geodezyjnego określającego ww. linie graniczne . W toku postępowania organ pierwszej instancji zwracał się do Dyrektora Zarządu Dróg Miejskich o przesłanie urzędowego dokumentu geodezyjnego określającego linie graniczne ww. ulicy . W odpowiedzi do Samorządowego Kolegium Odwoławczego zostały przesłane m.in.: uwierzytelniona za zgodność z oryginałem kopia operatu pomiarowego nr [...] wznowienia punktów granicznych przedmiotowej działki nr ewidencyjny [...] oraz ww. wypis z rejestrów gruntów dotyczący tej działki ,. Dokumenty te oraz pozostałe dowody zgromadzone przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze , w tym m.in. decyzja Wojewody z dnia [...] 2005 r. – w ocenie Sądu – uzasadniają stanowisko organu , że decyzje wydane w trybie art.40 ust.1 ww. ustawy o drogach publicznych , których stwierdzenia nieważności domagali się skarżący tj. zezwolenia od zarządcy drogi – Dyrektora Zarządu Dróg Miejskich dotyczyły zajęcia chodnika w rozumieniu art.4 pkt.6 ww. ustawy o drogach publicznych znajdującego się w pasie drogowym ulicy Plac B w A. W związku z powyższym wydanie przedmiotowych decyzji , zgodnie z art. 40 ust.3 tej ustawy , obligowało zarządcę drogi – Dyrektora Zarządu Dróg Miejskich do obciążenia skarżących stosownymi opłatami. W rozpatrywanej sprawie, wbrew zarzutom skarg , nie zaistniały przesłanki do stwierdzenia - na podstawie art.156 k.p.a - nieważności decyzji Dyrektora Zarządu Dróg Miejskich tj. Nr [...] z dnia [...] 2008r. oraz Nr [...] z dnia [...] 2008r. zezwalających na zajęcie pasa drogowego po uiszczeniu stosownych opłat , bowiem decyzje te zostały wydane na podstawie obowiązujących przepisów. Samorządowe Kolegium Odwoławcze zgromadziło materiał dowodowy w zakresie pozwalającym na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy, dokonało prawidłowej oceny tych dowodów i zastosowało w sposób właściwy przepisy prawa materialnego. Zarzut skarżących , że decyzje Dyrektora Zarządu Dróg Miejskich zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa w rozumieniu art.156 § 1 pkt.2 K.p.a. należy uznać za nieuzasadniony, a w konsekwencji brak jest podstaw do uchylenia zaskarżonych decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego. W tym stanie rzeczy, nie znajdując podstaw do uznania , że zaskarżone decyzje naruszają przepisy prawa materialnego lub zasady postępowania administracyjnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy , Sąd działając na podstawie art. 151 ww. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło