IV SA/Po 875/12
WyrokWSA w Poznaniu2012-11-08
Skład orzekający: Donata Starosta, Bożena Popowska, Tomasz Grossmann
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy nadzoru budowlanego prawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy i zebrali wyczerpujący materiał dowodowy, co pozwoliłoby na nałożenie opłaty legalizacyjnej za samowolnie wybudowaną wiatę, uwzględniając sprzeczne zeznania świadków i twierdzenia stron dotyczące istnienia i charakteru obiektu przed nabyciem nieruchomości przez skarżących?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji, uznając, że organy nadzoru budowlanego nie zebrały w sposób wyczerpujący materiału dowodowego i nie ustaliły prawidłowo stanu faktycznego sprawy. Istniały sprzeczności w zeznaniach świadków i twierdzeniach stron dotyczące istnienia, wymiarów i materiałów wiaty w momencie zakupu nieruchomości przez skarżących, co uniemożliwiło jednoznaczne określenie, czy doszło do remontu, budowy czy przebudowy, a tym samym czy zasadne jest nałożenie opłaty legalizacyjnej.Stan faktyczny
Skarżący domagali się uchylenia postanowień organów nadzoru budowlanego ustalających opłatę legalizacyjną za samowolnie wybudowaną wiatę. Twierdzili, że na nieruchomości, którą nabyli w 1995 r., znajdowała się już wiata, którą jedynie remontowali i zmniejszyli jej powierzchnię, a nie rozbudowali. Organy nadzoru budowlanego uznały, że doszło do samowoli budowlanej i nałożyły opłatę legalizacyjną. Skarżący zarzucili organom naruszenie przepisów kpa dotyczących zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, wskazując na sprzeczności w zeznaniach świadków i błędne ustalenia faktyczne.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił zaskarżone postanowienie Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzające je postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta K. i określił, że zaskarżone postanowienie nie może być wykonane.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Donata Starosta (spr.) Sędziowie WSA Bożena Popowska WSA Tomasz Grossmann Protokolant st. sekr. sąd. Monika Zaporowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 listopada 2012 r. sprawy ze skargi A. Sz. i M. Sz. na postanowienie W. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca [...] r. nr [...] w przedmiocie ustalenia opłaty legalizacyjnej z tytułu budowy bez wymaganego pozwolenia 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta K. nr [...] z dnia [...] grudnia 2011 r.; 2. określa, że zaskarżone postanowienie nie może być wykonane.
Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2011 r., nr [...] (dalej postanowienie z dnia [...] grudnia 2011 r.) Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta K. (dalej PINB albo organ I instancji) działając na podstawie art. 49 ust. 1 pkt 3 i ust. 2, art. 59f ust 1, 2, 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo Budowlane (t.j. Dz. U. 2010 r., nr 243, poz. 1623 ze zm., dalej pr.bud.) oraz art. 123 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. 2000 r., nr 98 poz. 1071 ze zm., dalej kpa) po rozpatrzeniu sprawy dotyczącej samowolnie wybudowanej wiaty na nieruchomości przy ul. S. [...] w K. przez A. i M. Sz. zam. K., ul. S. [...] (dalej inwestorzy, żalący albo skarżący) ustalił wysokość opłaty legalizacyjnej na kwotę [...] zł.
Zażalenie na powyższe postanowienie pismem z dnia [...] stycznia 2012 r. wnieśli inwestorzy, wnosząc o jego zmianę.
W uzasadnieniu żalący wyjaśnili, że kiedy kupili nieruchomość położoną przy ul. S. [...], znajdowała się już na niej wiata zaadoptowana jako wiata ogrodowa. W wyniku stopniowego remontu, który trwał od wiosny 2004 r. do 2010 r., wymiary wiaty zostały zmniejszone, a nie powiększone jak twierdzi PINB, nazywając tę sytuację samowolą budowlaną, sugerując się zapewne wymiarami płyt betonowych odczytanymi z mapy sytuacyjno-wysokościowej, które stanowiły tylko część wiaty i służyły byłemu właścicielowi jako miejsce składowania opału do pobliskiej pieczarkarni. Odwołujący zwrócili uwagę, że słupy konstrukcyjne wiaty nie są związane z gruntem, tylko posadowione na betonowych fundamentach.
Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2012 r., nr [...] (dalej postanowienie z dnia [...] czerwca 2012 r.) Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej WWINB albo organ II instancji) utrzymał w mocy postanowienie z dnia [...] grudnia 2011 r.
W uzasadnieniu WWINB wskazał, że przedmiotem niniejszej sprawy jest wiata wybudowana na nieruchomości przy ul. S. [...] w K. Przed nabyciem działki nr [...] w K. przez aktualnych właścicieli znajdował się na niej budynek gospodarczy sięgający poza granice działki. W wyniku podziału działek obiekt został pomniejszony, a właściciel użytkował pozostałą jego część, a następnie dokonał wymiany elementów ścian i dachu. Z inwentaryzacji budowlanej oraz projektu budowlanego przedstawionego przez żalących wynika, że powierzchnia w/w obiektu wynosi [...] m2. Zgodnie z inwentaryzacją powierzchnia starego budynku gospodarczego wynosiła [...] m2. W związku z faktem, że prace wykonane przez inwestora nie polegały jedynie na odtworzeniu stanu pierwotnego wiaty - zmianie uległa powierzchnia zabudowy obiektu - nie można uznać, że w niniejszej sprawie przeprowadzony został remont. Tym samym wiatę należy traktować jako nowy obiekt budowlany. Obiekt wybudowany przez inwestora jest wiatą o powierzchni powyżej [...] m2, a tym samym podlega on wymogowi uzyskania pozwolenia na budowę. Jak wynika z akt sprawy budowa została rozpoczęta bez uzyskania pozwolenia na budowę.
W przypadku budowy obiektu budowlanego bez wymaganego pozwolenia na budowę zastosowanie znajduje art. 48 pr.bud. Zastosowanie procedury legalizacyjnej, zgodnie z art. 48 ust. 2 i 3 pr.bud. jest możliwe jedynie w przypadku, gdy budowa jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Z dokumentów dostarczonych przez odwołujących wynika, że zgodnie z Miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego "Ch." - część południowa, zatwierdzonym uchwałą Rady Miejskiej K. z dnia [...] września 2003 r., nr [...] (Dz. U. Woj. Wlkp. z 2004 r., nr 30, poz. 806) nieruchomość położona w K. przy ul. S. [...], na działce nr [...] w obrębie geodezyjnym [...] Ch. objęta jest zakresem jednostki bilansowej 7M2 z przeznaczeniem pod tereny o funkcji mieszkaniowej jednorodzinnej i wielorodzinnej oraz usługowej. W/w plan nie zawiera zakazu lokalizowania wiat na nieruchomości będącej własnością żalących.
W toku prowadzonego postępowania I. K. (dalej wnioskodawczyni) podniosła kwestię niezgodności usytuowania przedmiotowej wiaty z przepisami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. 2002 r., nr 75, poz. 690 ze zm., dalej rozporządzenie z 2002 r.). WWINB uznając jednak, że przedmiotowa wiata nie jest budynkiem w rozumieniu art. 3 ust. 2 pr.bud. wyjaśnił nie narusza ona regulacji zawartej w tym rozporządzeniu.
W postępowaniu odwoławczym WWINB wezwał Inwestorów pismem z dnia [...] marca 2012 r., nr [...], do przedłożenia zaświadczenia Prezydenta Miasta K. (dalej Prezydent) o zgodności budowy wiaty z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Po wykonaniu obowiązku przez Inwestorów WWINB ustalił, że projekt budowlany jest kompletny i wykonany prawidłowo przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia, a ponadto budowa jest zgodna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (potwierdza to także kolejne pismo Urzędu Miejskiego w K. z dnia [...] maja 2012 r., sygn. [...]). W związku z powyższym organ II instancji uznał, że PINB prawidłowo, zgodnie z artykułem 59f pr.bud. w zw. z art. 49 ust. 2 pr.bud. ustalił opłatę legalizacyjną w wysokości 25.000 zł obliczając ją zgodnie ze wzorem E= s x k x w x 50, gdzie "s" to stawka opłaty, która zgodnie z art. 59f ust. 2 pr.bud. wynosi 500 zł; "k" to współczynnik kategorii obiektu budowlanego -zgodnie z załącznikiem do ustawy prawo budowlane wiatę pełniącą funkcje gospodarcze należy zakwalifikować do kategorii III, współczynnik 1,0; ("Kategoria III - inne niewielkie budynki, jak: domy letniskowe, budynki gospodarcze, garaże do dwóch stanowisk włącznie "), "w" to współczynnik wielkości obiektu budowlanego, który dla wiaty wynosi 1,0, a 50 to podwyższenie stawki opłaty legalizacyjnej (art. 49 ust. 2 pr.bud.). W związku z czym: 500 zł x 1 x 1 x 50 = 25.000 zł.
Żalący podnieśli, że przeprowadzili jedynie remont istniejącej wcześniej wiaty zmniejszając jej powierzchnię. Jak jednak podkreślił WWINB, ze względu na zmianę powierzchni zabudowy nie można uznać, że przeprowadzono jedynie remont.
W wyniku postępowania odwoławczego WWINB ustalił, że organ I instancji nie dopuścił się naruszeń proceduralnych, które mogłyby mieć wpływ na wydane rozstrzygnięcie, tym samym nie zachodzi konieczność uchylenia lub zmiany zaskarżonego postanowienia.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu (dalej WSA) z dnia [...] lipca 2012 r. Inwestorzy zaskarżyli postanowienie z dnia [...] grudnia 2011 r. oraz poprzedzające jego wydanie postanowienie z dnia [...] grudnia 2011 r. wnosząc o jego zmianę oraz odstąpienie od ustalenia opłaty legalizacyjnej z braku podstaw i umorzenie postępowania w tym zakresie, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
Zaskarżonemu postanowieniu Inwestorzy zarzucili naruszenie:
1) art. 7 kpa nakładającego na organy administracji obowiązek dokonywania wszelkich czynności, na wniosek lub z urzędu, niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy,
2) art. 12 ust. (skarżący nie wskazali konkretnego ustępu) kpa nakładającego na organy administracji obowiązek działania w sposób wnikliwy przy prowadzeniu postępowania administracyjnego,
3) art. 77 § 1 kpa obligującego organ administracji do zebrania w sposób wyczerpujący oraz rozpatrzenia całego materiału dowodowego.
Skarżący w uzasadnieniu podkreślili, że zarówno PINB wydając postanowienie z dnia [...] grudnia 2011 r. oraz WWINB wydając postanowienie z dnia [...] czerwca 2012 r. nie zebrali w sprawie pełnego materiału dowodowego.
Sprawa została zgłoszona jako samowola budowlana, co nie było zgodne ze stanem faktycznym, jako że wiata na nieruchomości, którą zakupili skarżący w 1995 r. była już na niej umiejscowiona.
Zaistniała sytuacja nie mogła zostać zakwalifikowana jako samowola budowlana, jako że przedmiotowa wiata została jedynie wyremontowana, nie rozbudowana. Tym samym nie było podstaw do wymierzenia opłaty legalizacyjnej. Żadne wymiary, ani konstrukcja wiaty się nie zmieniła. Posadowiona jest ona wciąż na tej samej wielkości fundamentach, stąd nie sposób mówić o rozbudowie, jako że nie nastąpiła zmiana parametrów użytkowych i technicznych istniejącego budynku, jak kubatura czy powierzchnia zabudowy, wysokość, długość czy szerokość. Wskazane w zażaleniu na decyzję PINB pomniejszenie powierzchni oznacza, że podłoga nie obejmuje całej powierzchni fundamentu, a jej część pozostaje niewykończona.
Zdaniem Skarżących organy nadzoru budowlanego nie uwzględniły zebranego w sprawie materiału dowodowego w postaci zeznań świadków, przez co naruszyły przepisy art. 12 § 1 kpa oraz art. 77 kpa.
Zgodnie z art. 7 kpa organy administracji powinny były dokonać przynajmniej oględzin przedmiotowej wiaty, co było niezbędne do ustalenia wszelkich istotnych ustaleń faktycznych koniecznych do wydania postanowienia. Organy błędnie ustaliły, że w przedmiotowej sytuacji zachodzi obowiązek nałożenia opłaty legalizacyjnej, a w każdym razie nie dokonały ustalenia wszelkich okoliczności sprawy niezbędnych do wydania postanowienia (k. 4-6 akt sądowych).
W odpowiedzi na skargę z dnia [...] sierpnia 2012 r., nr [...], WWINB wniósł o jej oddalenie jako nieuzasadnionej (k. 8 akt sądowych).
Pismem z dnia [...] października 2012 r. Skarżący, reprezentowani przez fachowego pełnomocnika procesowego, podtrzymując skargę z dnia [...] lipca 2012 r. oraz ustosunkowując się do odpowiedzi na skargę zwrócili uwagę na brak prawidłowego ustalenia stanu faktycznego w sprawie oraz zachodzące sprzeczności w zeznaniach poszczególnych świadków.
Nadto skarżący zwrócili uwagę, że PINB postanowieniem z dnia [...] września 2011 r. nr [...] wprowadził ich w błąd nakazując wystąpienie do Prezydenta Miasta K. o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie wiaty na nieruchomości położonej w K. przy ul. S. [...]. Prezydent Miasta K. dnia [...] października 1995 r., znak: [...] wydał bowiem decyzję o ustaleniu warunków zabudowy na wniosek skarżącego, która dotyczyła budowy budynku mieszkalnego na terenie przy ul. S. [...]. Nadto Prezydent Miasta K. decyzją z dnia [...] czerwca 1996 r., znak [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę jednorodzinnego budynku mieszkalnego na terenie przy ul. S. [...].
Skarżący podkreślili, że postępowanie niniejsze wymaga dokonania czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, których organy nie podjęły (k. 40-41 akt sądowych).
Podczas rozprawy odbywającej się dnia [...] listopada 2012 r. pełnomocnik skarżących zwrócił uwagę, że wiata w takim zarysie jak była remontowana została zakupiona przez skarżących. Nie jest ona trwale związana z gruntem. W uznaniu skarżących nie doszło do samowoli budowlanej (k. 51 akt sądowych).
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Złożona skarga zasługiwała na uwzględnienie.
Przedmiotem kontroli zgodności z prawem w niniejszym postępowaniu było postanowienie WWINB z dnia [...] czerwca 2012 r. oraz poprzedzające jego wydanie czynności procesowe, których celem było ustalenie przesłanek oraz ustalenie opłaty legalizacyjnej z uwagi na samowolne wybudowanie przez skarżących wiaty na nieruchomości przy ul. S. [...] w K.
Samo pojęcie samowoli budowlanej nie zostało zdefiniowane w przepisach pr.bud. Pod tym pojęciem rozumie się wszelkie naruszenia pr.bud., jakie mogą mieć miejsce na etapie projektowania, budowy, utrzymania i rozbiórki obiektów budowlanych (A. Gliniecki, w: red. A. Gliniecki, Prawo budowlane. Komentarz, Warszawa 2012 r., str. 430). Stosownie do art. 48 ust. 1 pr.bud. wybudowanie obiektu budowlanego bez wymaganego pozwolenia na budowę skutkuje nakazem jego rozbiórki. Nakaz ten nie jest jednak orzekany w sposób bezwzględny. W razie zaistnienia przesłanek o których stanowi art. 48 ust. 2 pr.bud., właściwy organ zobowiązany jest wszcząć postępowanie zmierzające do legalizacji obiektu budowlanego lub jego części.
Taka sytuacja zaistniała w niniejszym postępowaniu, które zainicjowane zostało podaniem wnioskodawczyni z dnia [...] kwietnia 2011 r., skierowanym do PINB-u. W postępowaniu tym organy obu instancji nie ustaliły w sposób nie budzący wątpliwości stanu faktycznego pozwalającego na zastosowanie art. 49 ust. 1 pkt 3 i ust. 2 pr.bud. w zw. z art. 59f ust. 1, 2, 3 pr.bud. oraz art. 123 kpa i wymierzenie skarżącym opłaty legalizacyjnej w kwocie [...] zł.
Z załączonego do akt sprawy aktu notarialnego sporządzonego dnia [...] września 1995 r., nr rep. [...], na podstawie którego J. i E. M. sprzedali J. i I. K. niezabudowane działki nr [...] i [...] wynika również, że J. i E. M. sprzedali skarżącym w dniu [...] września 1995 r. niezabudowane działki nr [...] i [...]. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie pozwala jednak na ustalenie, czy w dniu przejścia prawa własności powyższych dwóch działek na skarżących, na działce o nr [...] stała jakakolwiek bądź wiata, ani tym bardziej jakie były jej wymiary, w którym miejscu działki dokładnie się znajdowała, z jakich materiałów była wykonana. Zgromadzone w aktach sprawy zeznania świadków oraz twierdzenia stron postępowania są w tym zakresie sprzeczne. Skarżący w protokole kontroli z dnia [...] czerwca 2011 r. stwierdził, że kiedy kupował działkę nr [...] w 1995 r. znajdowała się na niej wiata, po części posadowiona na działce nr [...]. Skarżący powołując się na twierdzenie sprzedawcy działki, J. M. powiedział, że wiata została postawiona w 1991 r. Jej część została rozebrana, aby skarżący mógł wykonać ogrodzenie swojej działki. Następnie wiata była remontowana sukcesywnie przez kilka lat do 2010 r. Do protokołu kontroli zostało jednocześnie dołączone "zobowiązanie-zgoda" z dnia [...] września 1999 r. podpisane przez J. M., w którym zobowiązał się on do częściowego demontażu istniejącej wiaty (pomieszczenia gospodarczego) w sposób umożliwiający ustawienie ogrodzenia betonowego w granicy działek skarżących i Janusza M. Jednocześnie z treści tego zobowiązania wynika, że skarżący wyrazili zgodę na pozostawienie na ich działce wiaty, którą J. M. zbudował w 1991 r.
Świadek J. M. zeznał, że przy pieczarkarni była wiata drewniana na opał. Od strony działki nr [...] znajdowała się kotłownia, a w wiacie składowany był opał do kotłowni. W momencie sprzedaży działki nr [...] J. M. rozebrał część wiaty, by mógł wykonać boczne ogrodzenie swojej działki. Tymczasem świadek J. J. w swoich zeznaniach zwrócił uwagę, że nie zdecydował się na zakup działek narożnych nr [...] i [...] ze względu na sąsiedztwo pieczarkarni i drewnianej zabudowy w postaci "szop". Drewniane szopy znajdowały się przy pieczarkarni. Należy zwrócić uwagę, że świadek ten wskazał na większą liczbę obiektów budowlanych, posługując się liczbą mnogą w postaci użycia sformułowania "drewniane szopy". Z kolei świadek W. M. wskazał w swoich zeznaniach na drewnianą szopę mieszczącą się częściowo na działce, którą później kupił skarżący. C. i J. R. zwrócili uwagę, że przy pieczarkarni były różne obiekty o różnej wielkości, wykonane z odmiennych materiałów. Świadkowie ci zwrócili uwagę, że znajdowała się tam duża szopa drewniana. Natomiast wnioskodawczyni w piśmie z dnia [...] maja 2012 r. powołując się na treść aktu notarialnego nr rep. [...] zwróciła uwagę, że skarżący w 1995 r. nabyli niezabudowane działki nr [...] i [...]. Zdaniem wnioskodawczyni, skarżący dopiero w latach 2001-2002 przy granicy z działką nr [...] i [...] postawił kojec dla psa, a następnie w 2010 r. zlikwidował kojec i w tym samym miejscu postawił budynek gospodarczy o konstrukcji drewnianej.
Organ I instancji w postanowieniu z dnia [...] grudnia 2011 r., działając z naruszeniem art. 107 §1 i 3 kpa w ogóle nie dokonał ustaleń faktycznych uzasadniających nałożenie na skarżących opłaty legalizacyjnej. Co prawda organ II instancji w postanowieniu z dnia [...] czerwca 2012 r. poczynił własne ustalenia faktyczne, tym niemniej nie odniósł się do przedstawionych powyżej różnic w twierdzeniach stron i przesłuchanych świadków na temat faktów mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. WWINB stwierdzając, że przed nabyciem przez skarżących działki nr [...] znajdował się na niej budynek gospodarczy sięgający poza granice działki, który w wyniku podziału działek został pomniejszony, nie ustalił kto i kiedy dokładnie dokonał jego częściowej rozbiórki, czy na pewno, a jeżeli tak, to jaki obiekt budowlany znajdował się na działce o nr [...] w dniu jej zakupu przez skarżących i jaki konkretnie zakres robót budowlanych został dokonany przez skarżących począwszy od zakupu działki po dzień dzisiejszy. WWINB czyniąc określone ustalenia faktyczne, przy zaistniałej sprzeczności w zeznaniach świadków i stron powinien był wskazać, którym twierdzeniom dał wiarę, a które uznał za nieprawdziwe i dlaczego. Brak dokonania powyższego sprawia, że poczynione ustalenia faktyczne nie są weryfikowalne w oparciu o materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy.
W ocenie Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę, tylko prawidłowe ustalenie stanu faktycznego sprawy pozwala na ewentualne zastosowanie względem skarżących przepisów o wymierzeniu opłaty legalizacyjnej. Na obecnym etapie postępowania nie wiadomo, czy a jeżeli tak, to jaki obiekt budowlany znajdował się na działce nr [...] w momencie jej zakupu przez skarżących w 1995 r.? Kto i kiedy dokonał ewentualnej rozbiórki części wiaty wybudowanej w 1991 r.? Jak wyglądała ta wiata po częściowej rozbiórce i w jakim stanie zastali ją skarżący kupując działkę nr [...]? Nie wiadomo również, jakich dokładnie robót budowlanych skarżący dokonali na swojej działce począwszy od jej zakupu po dzień dzisiejszy. Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę zwraca uwagę, że zgodnie z art. 103 ust. 2 pr.bud., art. 48 pr.bud. nie znajduje zastosowania do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne. Do takich obiektów stosuje się przepisy dotychczasowe. Wszelkie roboty budowlane polegające na wybudowaniu wiaty oraz na jej przebudowie i rozbudowie, które miały miejsce do dnia wejścia w życie pr.bud., tj. do dnia 31 grudnia 1994 r. z punktu widzenia nałożenia opłaty legalizacyjnej powinny być kwalifikowane z uwzględnieniem przepisów ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz.U. 1974 r., nr 38, poz. 229 ze zm.). Z kolei do wszelkich robót budowlanych prowadzonych w związku z zastaną na działce wiatą począwszy od 1995 r. zastosowanie znajdują przepisy obecnie obowiązującego pr.bud. Należy w tym miejscu dopowiedzieć, że definicja ustawowa pozwolenia na budowę zamieszczona została w art. 3 pkt 12 pr.bud., który stanowi, że pod pojęciem tym należy rozumieć decyzję administracyjną zezwalającą na rozpoczęcie i prowadzenie budowy lub wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu budowlanego. Z kolei o robotach budowlanych stanowi art. 3 pkt 7 pr.bud. zgodnie z którym należy przez to rozumieć budowę, a także prace polegające na przebudowie, montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego. O budowie ustawodawca stanowi odrębnie w art. 3 pkt 6 pr.bud. Definicja przebudowy zamieszczona została w art. 3 pkt 7a pr.bud., natomiast pojęcie remontu ustalone zostało w art. 3 pkt 8 pr.bud. Stosownie do art. 29 ust. 2 pkt 1 pr.bud., pozwolenia na budowę nie wymaga wykonywanie robót budowlanych polegających na remoncie istniejących obiektów budowlanych i urządzeń budowlanych, z wyjątkiem obiektów wpisanych do rejestru zabytków. Wykonywanie robót budowlanych polegających na remoncie wymaga jednak zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 2 pr.bud. dokonania zgłoszenia właściwemu organowi administracji architektoniczno-budowlanej. Na obecnym etapie postępowania niemożliwym jest stwierdzenie w sposób autorytatywny, czy w ogóle, a jeżeli tak, to jakie roboty budowlane zostały wykonane przez skarżących w odniesieniu do wiaty, którą zastali na działce nr [...] w dniu jej zakupu. W tym celu niezbędnym pozostaje ustalenie przez organ dokładnego stanu technicznego i gabarytowego tego obiektu budowlanego oraz jego porównania ze stanem obecnym.
Odnosząc się do sformułowanych w skardze oraz w piśmie skarżących z dnia [...] października 2012 r. zarzutów Sąd uznał za zasadny zarzut braku zebrania przez organy obu instancji pełnego materiału dowodowego w sprawie, co stanowiło naruszenie art. 7, art. 12 oraz art. 77 §1 kpa. Jak zostało to już powyżej wykazane, na obecnym etapie niemożliwym było przesądzenie czy skarżący dokonali remontu, budowy czy przebudowy obiektu budowlanego. Odnosząc się natomiast do twierdzenia, że wiata nie jest związana w sposób trwały z gruntem, w świetle brzmienia art. 29 ust. 1 pkt 4 pr.bud. okoliczność ta nie ma przesądzającego znaczenia, ponieważ zagadnienie trwałego związania z gruntem w świetle przywołanej regulacji prawnej pozostaje indyferentne.
Mając powyższe na uwadze Sąd działając na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. 2012 r., poz. 270, dalej ppsa) uchylił postanowienie z dnia 18 czerwca 2012 r. oraz poprzedzające je postanowienie z dnia [...] grudnia 2011 r.
Ponownie rozpoznając niniejszą sprawę organ I instancji uwzględniając przeprowadzone powyżej rozważania powinien prawidłowo ustalić stan faktyczny sprawy wyjaśniając, czy w dniu zakupu przez skarżących działki nr [...] znajdowały się na niej jakiekolwiek obiekty budowlane, jakich były one rozmiarów i z czego były wykonane, które z robót budowlanych były wykonane przez poprzedniego właściciela nieruchomości, a które przez skarżących i w jakim terminie. Dysponując znajdującą się w aktach sprawy inwentaryzacją wiaty ogrodowej sporządzoną według stanu na miesiąc listopad 2011 r. przez inż. J. K., PINB będzie mógł ustalić zakres robót budowlanych przeprowadzonych począwszy od 1995 r. po stan dzisiejszy wiaty ogrodowej.
W pkt 2 wyroku Sąd działając na zasadzie art. 152 ppsa określił, że zaskarżona decyzja nie może zostać wykonana. Oznacza to, że nie wywołuje ona skutków prawnych, które wynikają z jej rozstrzygnięcia, od chwili wydania wyroku, mimo że wyrok uchylający tę decyzję nie jest jeszcze prawomocny (wyrok NSA z dnia 29.07.2004 r., sygn. akt OSK 591/04, ONSA i WSA 2004/2/32).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło