I SAB/Wa 447/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Kosińska po rozpoznaniu w dniu 9 listopada 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi B. J., G. L. i I. B. na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o odszkodowanie 1. zobowiązuje Prezydenta W. do rozpatrzenia wniosku B. J., G. L. i I. B. z dnia [...] stycznia 2012 r. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...], oznaczoną hip. jako "Nieruchomość w W. na [...]" - w terminie jednego miesiąca od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta W. na rzecz skarżących B. J., G. L. i I. B. solidarnie kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; 4. zasądza od Prezydenta W. na rzecz skarżących B. J., G. L. i I. B. kwotę po 240 (dwieście czterdzieści) złotych dla każdego z nich tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. B. J., G. L. i I. B. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę z dnia 10 września 2012 r. na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] stycznia 2012 r. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...], oznaczoną hip. jako "Nieruchomość w W. na [...]". W uzasadnieniu skargi wskazali, że Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...] uznał za uzasadnione zażalenie skarżących wniesione na bezczynność Prezydenta W. w sprawie rozpoznania niniejszego wniosku i wyznaczył w/w organowi dodatkowy termin załatwienia sprawy – 4 miesiące od chwili doręczenia postanowienia. Jednakże pomimo upływu wyznaczonego terminu Prezydent W. nie wydał decyzji i nie zakończył merytorycznie przedmiotowego postępowania, co powoduje bezczynność organu i w pełni uzasadnia niniejsza skargę. W odpowiedzi na skargę Prezydent W. wniósł o jej oddalenie wskazując, iż w toku postępowania zgromadzono szereg materiałów mających na celu określenie, czy przedmiotowa nieruchomość spełnia przesłanki wyznaczone art. 215 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.). Jednocześnie ze względu na złożony charakter postępowania w chwili obecnej trwa analiza zgromadzonej dokumentacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z treścią art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270) sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. Sytuacja taka miała miejsce w przedmiotowej sprawie. Analiza zebranego w niniejszej sprawie materiału dowodowego wskazuje na całkowitą zasadność skargi. Stosownie do treści art. 35 § 1 kpa organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od daty wszczęcia postępowania (art. 35 § 3 kpa). W myśl art. 36 § 1 kpa o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w ustawowym terminie określonym w art. 35 kpa organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 kpa). Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żądanych czynności w sprawie lub opieszale prowadził postępowanie i - mimo ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności (wyrok NSA z dnia 5 lutego 1999 r., sygn. akt I SAB 90/98, LEX nr 48016). Natomiast instytucja skargi na bezczynność organu ma na celu ochronę strony poprzez doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia w sprawie. W przypadku skargi na bezczynność, dokonując badania jej zasadności sąd czyni to według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania orzeczenia sądowego. W rozpoznawanej sprawie – w ocenie sądu – Prezydent W. nie wywiązał się z ustawowych obowiązków wynikających z powołanych wyżej przepisów prawa. Analiza dokumentów znajdujących się w aktach sprawy wskazuje, że przedmiotowe postępowanie zostało wszczęte wnioskiem B. J., G. L. i I. B. z dnia [...] stycznia 2012 r. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...], oznaczoną hip. jako "Nieruchomość w W. na [...]". W wyniku nie wywiązania się organu z załatwienia sprawy w terminie wynikającym ze wskazanych przepisów skarżący wystąpili do Wojewody [...] zażaleniem na bezczynność Prezydenta w rozpoznaniu przedmiotowego wniosku. Wojewoda postanowieniem [...] kwietnia 2012 r. nr [...] uznał powyższe zażalenie za uzasadnione i wyznaczył Prezydentowi W. dodatkowy termin załatwienia sprawy wynoszący 4 miesiące od daty doręczenia niniejszego postępowania tj. – jak wynika z materiału dowodowego sprawy do dnia 30 sierpnia 2012 r. Zauważyć przy tym należy, że od przedłożenia organowi I instancji opisanego postanowienia Wojewody wraz z aktami sprawy tj. od dnia 30 kwietnia 2012 r. Prezydent działa w sposób, który sprzyja wydłużaniu terminu zakończenia postępowania, bowiem do dnia 6 czerwca 2012 r. nie dokonał w sprawie żadnej czynności. Następnie pismami z dnia 6 czerwca 2012 r. Prezydent zwrócił się do Biura Geodezji i Katastru Urzędu [...] oraz do Dyrektora Archiwum Państwowego [...] o nadesłanie dokumentów do przedmiotowej sprawy. Następnie pismem z dnia 11 października 2012 r. (wystosowanym już po wniesieniu skargi z dnia 10 września 2012 r. na bezczynność organu) Prezydent zwrócił się o kolejne informacje w sprawie do Delegatury Biura Gospodarki Nieruchomościami w Dzielnicy [...] oraz Wydziału Architektury i Budownictwa w tejże dzielnicy. Wobec czego ponad wszelką wątpliwość stwierdzić należy, iż organ w rozpoznaniu przedmiotowej sprawy znacznie przekroczył terminy prawem przewidziane, jak również termin wyznaczony w postanowieniu Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r. W aktach brak jest bowiem dokumentacji z czynności organu, które w sposób zasadniczy prowadziłyby do zakończenia przedmiotowego postępowania. Nadto organ – do czasu wniesienia przedmiotowej skargi na bezczynność - nie informował stron o przyczynach zwłoki w podjęciu rozstrzygnięcia w sprawie oraz o ewentualnym terminie jej zakończenia, co powoduje refleksję, że organ nie traktuje sprawy jako pilnej i nie podejmuje starań w celu jej zakończenia. Zważyć również trzeba, iż do Sądu nie wpłynęło rozstrzygnięcie organu lub też inne pismo dotyczące informacji zawartej w odpowiedzi na skargę o potrzebie dokonania analizy materiału dowodowego, a wskazać należy, iż wniesiona do Sądu skarga na bezczynność nie upoważniała organu do zaniechania podejmowania czynności zmierzających do merytorycznego rozpoznania wniosku. Zatem przedstawiony sposób prowadzenia niniejszego postępowania przez organ rażąco narusza terminy określone w przepisach kpa i jednocześnie obrazuje podejście Prezydenta do potrzeby rychłego zakończenia sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 6 października 2000 r. (sygn. akt IV SA 105/00, publ. Lex 53462) zwrócił uwagę na to, że: "zasada sformułowana w art. 6 kpa, zgodnie z którą organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa odnosi się także do ścisłego przestrzegania terminów wyznaczonych do załatwiania spraw, określonych w art. 35 i 36 kpa. Obowiązek załatwiania spraw bez zbędnej zwłoki pozostaje także w bezpośrednim związku z dyrektywami zawartymi w art. 7 i 8 kpa, zobowiązującymi organy administracji publicznej do stania na straży praworządności i uwzględniania słusznego interesu obywateli a także pogłębiania prowadzonym postępowaniem zaufania do organów Państwa." Ponadto wskazać należy, że złożona do Sądu skarga na bezczynność organu służyć ma doprowadzeniu do wydania rozstrzygnięcia przez organ pozostający w bezczynności. Celem jej jest bowiem zmobilizowanie organu do wydania orzeczenia merytorycznie kończącego wszczęte postępowanie administracyjne. W ocenie Sądu nie ulega zatem wątpliwości, że skarga na bezczynność Prezydenta W. jest w pełni uzasadniona. Jednocześnie Sąd uznał, iż zaistniała w sprawie bezczynność nie nosi cechy rażącego naruszenia prawa. Biorąc powyższe pod uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 149 § 1, art. 120 oraz art. 200 powołanej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.