II OSK 11/13
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2014-09-12
Skład orzekający: Aleksandra Łaskarzewska, Arkadiusz Despot-Mładanowicz, Wojciech Jakimowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o pozwoleniu na budowę, która jest sprzeczna z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, może zostać uznana za wydaną z rażącym naruszeniem prawa, co stanowi podstawę do stwierdzenia jej nieważności?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że stwierdzenie rażącego naruszenia prawa, będącego podstawą do stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę, wymaga wykazania oczywistości naruszenia przepisu, który nie wymaga wykładni. W niniejszej sprawie, sprzeczność między tekstem a częścią graficzną decyzji o warunkach zabudowy oraz brak analizy tej decyzji w świetle miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, uniemożliwiają przyjęcie istnienia przesłanek do stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na rozbudowę budynku gospodarczego, która miała być niezgodna z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, który utrzymał w mocy decyzję Wojewody Łódzkiego stwierdzającą nieważność pozwolenia na budowę. Skarżący kasacyjnie zarzucili naruszenie prawa materialnego i procesowego, kwestionując istnienie rażącego naruszenia prawa.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżony wyrok WSA oraz zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego i poprzedzającą ją decyzję Wojewody Łódzkiego. Zasądził zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz Sędzia del. WSA Wojciech Jakimowicz Protokolant starszy inspektor sądowy Elżbieta Maik po rozpoznaniu w dniu 12 września 2014 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej D. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 maja 2012 r. sygn. akt VII SA/Wa 465/12 w sprawie ze skargi E. S. i D. S. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2011 r. znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji 1. uchyla zaskarżony wyrok, 2. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody Łódzkiego z dnia [...] sierpnia 2010 r. nr [...] znak: [...], 3. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz: - D. S. kwotę 460 (czterysta sześćdziesiąt) złotych, - D. S. i E. S. solidarnie kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 29 maja 2012 r., sygn. akt VII SA/Wa 465/12 oddalił skargę D. S. i E. S. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2011 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji.
W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji wskazał, że decyzją z dnia [...] grudnia 2011 r., znak: [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania E. S. i D. S. od decyzji Wojewody Łódzkiego z dnia [...] sierpnia 2010r., Nr [...], znak: [...], stwierdzającej na wniosek M. i Z. G. nieważność decyzji Starosty R. z dnia [...] listopada 1999r., Nr [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej D. S. pozwolenia na rozbudowę budynku gospodarczego na działce o nr ew. [...] w R., przy ul. K., utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] sierpnia 2010 r.
W uzasadnieniu decyzji Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że prawomocnym wyrokiem z dnia 8 lipca 2011 r., sygn. akt VII SA/Wa 2469/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2010 r., uchylającą decyzję Wojewody Łódzkiego z dnia [...] sierpnia 2010 r. stwierdzającą na wniosek M. i Z. G. nieważność decyzji Starosty R.z dnia [...] listopada 1999 r.
W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że decyzja Starosty R.o pozwoleniu na budowę jest niezgodna z decyzją Prezydenta Miasta R. z dnia [...] sierpnia 1999 r. ustalającą warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla projektowanej inwestycji. W decyzji tej określono linię zabudowy w odległości 5 m od linii rozgraniczającej działki. W zatwierdzonym projekcie budowlanym podlegająca rozbudowie część budynku znajduje się w odległości 3 m, od linii rozgraniczającej.
W związku z poprzednio wydanym wyrokiem Sądu organ ponownie rozpoznający sprawę wskazał, że stosownie do art. 153 i art. 170 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, związany jest oceną prawną dokonaną przez Sąd. Sporna inwestycja polegała na rozbudowie istniejącego parterowego budynku gospodarczego i przy jej projektowaniu należało uwzględnić, że linia zabudowy winna wynosić 5,00 m od linii rozgraniczającej.
Skoro decyzja o pozwoleniu na budowę jest sprzeczna z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, to rażąco narusza art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.), w związku z czym należało stwierdzić jej nieważność na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego wnieśli D. S. i E. S., domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz o zasądzenia kosztów postępowania.
Decyzji zarzucili naruszenie art. 153 i art. 170 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wskazali, że utrzymując w mocy decyzję Wojewody Łódzkiego, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego faktycznie nie wziął pod uwagę wytycznych zawartych w wyroku Sądu z dnia 8 lipca 2011 r., sygn. akt VII SA/Wa 2469/10. Podstawą stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę przez Wojewodę Łódzkiego był brak zgody E. S. Fakt ten został zakwestionowany przez Sąd, a więc Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego powinien uchylić decyzję Wojewody Łódzkiego i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
Skarżący przedstawili wypis i wyrys z miejscowego planu szczegółowego zagospodarowania przestrzennego osiedla "[...] w R. zatwierdzonego uchwałą Nr [...] Rady Miejskiej w R. z dnia [...]grudnia 1994 r. obejmujący działkę nr [...] w obrębie [...] w R. Z treści planu wynika, że linia zabudowy dla całości nowoprojektowanych ulic lub większych fragmentów ciągów uzupełnień określona jest w planie szczegółowo, natomiast w pozostałych przypadkach linię zabudowy należy ustalać w nawiązaniu do istniejącej zabudowy, tym samym zdaniem skarżących decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu powinna być interpretowana zgodnie z ustaleniami planu miejscowego.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny uznając skargę za niezasadną wskazał, że przedmiotem kontroli jest decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2011 r. utrzymująca w mocy decyzję Wojewody Łódzkiego z dnia [...]sierpnia 2010 r. stwierdzającą nieważność decyzji Starosty R. z dnia [...] listopada 1999 r., którą zatwierdzono projekt budowlany i udzielono D.S. pozwolenia na rozbudowę budynku gospodarczego. Podkreślenia wymaga, że ponownie rozpoznając sprawę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego związany był oceną prawną dokonaną przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 8 lipca 2011 r., sygn. VII SA/Wa 2469/10, w którym Sąd wskazał, że decyzja o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę była niezgodna z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu wydaną dla tego obiektu, w związku z czym doszło do rażącego naruszenia art. 35 Prawa budowlanego.
Stosownie do art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej p.p.s.a., ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiąże w sprawie sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia.
Sąd I instancji wskazał, że w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu precyzyjnie określono linię zabudowy na 5 m od linii rozgraniczającej działki. Tymczasem decyzją o pozwoleniu na budowę zatwierdzono projekt budowlany z którego wynika, że planowana inwestycja została usytuowana w odległości 3,0 m od linii rozgraniczającej, a więc z przekroczeniem linii zabudowy o 2,0 m. Taki projekt, jako niezgodny z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jak niewadliwie zdaniem Sądu I instancji ocenił organ, nie mógł zostać zatwierdzony. Zgodnie z treścią art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę (...) właściwy organ sprawdza: zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu (...). Zdaniem Sądu I instancji powołany przepis jest jasny i nie wymaga interpretacji ani wykładni. Wynika z niego, iż decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu wiąże organ wydający pozwolenie na budowę. Decyzja o pozwoleniu na budowę nie może być sprzeczna z ustalonymi dla projektowanej inwestycji warunkami zabudowy, w przeciwnym bowiem razie dotknięta będzie kwalifikowaną wadliwością. Sąd I instancji zaznaczył, że postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji tworzy możliwość prawną eliminacji z obrotu prawnego decyzji dotkniętych przede wszystkim wadami materialnoprawnymi, a zatem wadami powodującymi nieprawidłowe ukształtowanie stosunku materialnoprawnego zarówno pod względem podmiotowym jak i przedmiotowym. Jedną z przesłanek zastosowania trybu stwierdzenia nieważności decyzji jest rażące naruszenie prawa - art. 156 § 1 pkt. 2 k.p.a. W orzecznictwie przyjmuje się, że o rażącym naruszeniu prawa decydują łącznie trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze - skutki, które wywołuje decyzja. Oczywistość naruszenia prawa, polega na rzucającej się w oczy sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia, a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę prawną. W sposób rażący może zostać naruszony wyłącznie przepis, który może być stosowany w bezpośrednim rozumieniu, to znaczy taki, który nie wymaga stosowania wykładni prawa. Skutki, które wywołuje decyzja uznana za rażąco naruszającą prawo, to skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności - gospodarcze lub społeczne, których wystąpienie powoduje, że nie jest możliwe zaakceptowanie decyzji, jako aktu wydanego przez organy praworządnego państwa (porównaj: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 lutego 2005 r., sygn. akt OSK 1134/04, publikowany zbiór Lex Nr 165717).
W tak ustalonym stanie faktycznym sprawy Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego niewadliwie orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji Wojewody Łódzkiego z dnia [...] sierpnia 2010 r. stwierdzającej nieważność decyzji Starosty R. z dnia [...] listopada 1999 r. o pozwoleniu na budowę, jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa.
W świetle powyższego nie zasługują na uwzględnienie zarzuty podniesione w skardze. Wbrew twierdzeniem skarżących podstawę stwierdzenia nieważności stanowiła sprzeczność ustaleń decyzji o pozwoleniu na budowę z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, a nie brak zgody współmałżonki na dysponowanie gruntem na cele budowlane. Niezasadny jest również zarzut dotyczący nieuwzględnienia zapisów obowiązującego ówcześnie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Przywołane przez skarżących zapisy dotyczą linii zabudowy nowoprojektowanych ulic, a ponadto określają, że w stosunku do innych przypadków linię zabudowy należy ustalać w nawiązaniu do zabudowy istniejącej, co niewątpliwie zostało dokonane w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.
Skargę kasacyjną od powyższego rozstrzygnięcia wniósł skarżący D. S. i zaskarżając orzeczenie w całości zarzucił:
1) w granicach wskazanych w art. 174 pkt 1 ppsa naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, tj. art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane polegające na błędnym przyjęciu, że organ przy wydawaniu decyzji nie sprawdził zgodności projektu budowlanego z decyzją o warunkach zabudowy;
2) w granicach wskazanych w art. 174 pkt 2 ppsa naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 50 ppsa, polegającym na błędnej interpretacji, że M. i Z. G. mają interes prawny i są uprawnieni do złożenia skargi.
3) W granicach wskazanych w art. 174 pkt 2 ppsa naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 156 § 1 pkt 2 kpa, polegającym na błędnej interpretacji, że w sprawie zachodzi rażące naruszenie prawa kwalifikujące się do stwierdzenia nieważności decyzji.
Powołując się na powyższe zarzuty wniesiono o:
1) uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Warszawie,
2) w przypadku uznania przez Sąd, że zachodzi jedynie naruszenie prawa materialnego o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i rozpoznanie skargi przez NSA;
3) zasądzenie od strony przeciwnej na rzecz skarżących kosztów postępowania, w tym zastępstwa procesowego według norm przepisanych;
4) rozpoznanie sprawy również pod nieobecność skarżących;
5) zwolnienie skarżących od ponoszenia kosztów sądowych z uwagi na ciężką sytuację materialną.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, że Sąd I instancji błędnie przyjął, że w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu precyzyjnie określono linie zabudowy na 5 m od linii rozgraniczającej działki, tymczasem zdaniem Sądu decyzją o pozwoleniu na budowę zatwierdzono projekt budowlany, z którego wynika, że planowana inwestycja została usytuowana w odległości 3 m od linii rozgraniczającej, a więc z przekroczeniem linii zabudowy o 2 m. w związku z czym taki projekt jest niezgodny z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w związku z czym nie mógł zostać zatwierdzony. Sąd I instancji naruszył art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, ponieważ pozwolenie na budowę zostało wydane w oparciu o plan zagospodarowania przestrzennego uzupełniony decyzją o ustaleniu warunków zabudowy wydaną przez Prezydenta Miasta R. Organ wydając decyzję o pozwoleniu na budowę zastosował się wprost do treści decyzji o warunkach zabudowy, przyjmując, iż linią rozgraniczającą jest droga i to od niej należy przyjąć linię zabudowy wynoszącą 5 m. Mimo to, Sąd przyjął, że projekt jest niezgodny z decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w związku z czym nie mógł zostać zatwierdzony. Powszechnie prezentowany jest pogląd, że linie zabudowy wyznacza się jedynie od strony drogi publicznej. Wobec tego należy przyjąć, że linia zabudowy to wyznaczona na działce linia, określająca najmniejszą dopuszczalność zewnętrznego lica budynku od drogi publicznej. Stanowisko takie potwierdził w interpretacji z dnia [...] lipca 2012 r. Prezydent Miasta R., który wydał decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przedmiotowej sprawie. Wobec tego w sposób zasadniczy zmienił się stan faktyczny w przedmiotowej sprawie. Niezbicie teraz wynika, że pozwolenie na budowę zostało prawidłowo wydane.
Stwierdzić więc, zdaniem skarżącego należy, że przy procedowaniu błędnie ustalono, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie potwierdza, że inwestycja jest zgodna z decyzja o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na rozbudowie budynku gospodarczego. W przedmiotowej sprawie nie mamy do czynienia z rażącym naruszeniem prawa przy wydawaniu decyzji o pozwoleniu na budowę. Tylko rażące naruszenie prawa mogłoby stanowić podstawę stwierdzenia nieważności decyzji. Należy także zauważyć, że niniejsza sprawa dotyczy decyzji, w konsekwencji której został już wybudowany budynek.
Odpowiedź na skargę kasacyjna złożyli uczestnicy postępowania wnosząc o jej oddalenie jako bezpodstawnej i nieuzasadnionej, o zasądzenie od wnoszących skargę kasacyjną na rzecz strony przeciwnej i uczestników postępowania kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, o rozpoznanie sprawy również pod nieobecność uczestników postępowania lub ich pełnomocnika.
W uzasadnieniu wskazano, że wcześniej w tej samej sprawie WSA w Warszawie orzekał, a ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sam oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. Oznacza to, ze także w przyszłości ilekroć dana sprawa będzie oceną prawną wyrażoną w tym orzeczeniu, jeżeli nie zostanie ono uchylone w trybie określonym prawem. Uczestnicy postępowania posiadają w toczącym się od wielu lat postępowaniu administracyjnym status strony.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu biorąc pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej oznacza, iż podstawy, na jakich zostaje oparta skarga kasacyjna wyznaczają kierunek i zakres kontroli kasacyjnej zaskarżonego wyroku. W myśl art. 174 P.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:
1) naruszeniu przepisów prawa materialnego poprzez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie,
2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Jednocześnie zgodnie z art. 176 P.p.s.a. skarga kasacyjna powinna czynić zadość wymaganiom przepisanym dla pisma w postępowaniu sądowym oraz zawierać oznaczenie zaskarżonego orzeczenia ze wskazaniem, czy jest ono zaskarżone w całości, czy w części, przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie, wniosek o uchylenie lub zmianę orzeczenia z oznaczeniem żądanego uchylenia lub zmiany.
Skarga kasacyjna zarzuca naruszenie zarówno przepisów prawa materialnego jak i przepisów prawa procesowego, które w większości okazały się zasadne.
Nieusprawiedliwionym okazał się jedynie zarzut naruszenia art. 50 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wbrew stanowisku skarżącego kasacyjnie wnioskującym o nieważność przysługuje przymiot strony, są właścicielami działki graniczącej z działką, będącą przedmiotem zainwestowania, objęty decyzją budynek znajduje się w odległości 3m od granicy ich nieruchomości.
W odniesieniu do zarzutu naruszenia art. 156 § 1 pkt 2 kpa, wskazać należy, że skarżący kasacyjnie błędnie sprecyzował ten zarzut jako zarzut naruszenia przepisów postępowania, podczas gdy zarzut naruszenia art. 156 kpa jest zarzutem naruszenia prawa materialnego. Jednakże pomimo, częściowo błędnej konstrukcji zarzutu, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał go, przyznając rację skarżącemu kasacyjnie. Sąd I instancji błędnie( co najmniej przedwcześnie ) przyjął za organami, iż w sprawie zachodzi rażące naruszenie prawa kwalifikujące decyzję o pozwoleniu na budowę do stwierdzenia nieważności. Rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa, będące podstawą stwierdzenia nieważności decyzji, stanowi kwalifikowaną postać naruszenia prawa i nie może być interpretowane rozszerzająco. Naruszenie prawa jest rażące wówczas, gdy w jego wyniku powstają skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności, czy też niemożności akceptacji zaskarżonego orzeczenia, jako aktu wydanego przez organ praworządnego państwa. O rażącym naruszeniu prawa można mówić w sytuacji naruszenia przepisu prawnego, którego treść bez żadnych wątpliwości interpretacyjnych może być ustalona w bezpośrednim rozumieniu. Powyższe oznacza, że cechą rażącego naruszenia prawa jest to, że treść decyzji pozostaje w sprzeczności z treścią przepisu przez proste ich zestawienie ze sobą. Przy czym w sposób rażący może zostać naruszony wyłącznie przepis, który może być stosowany w bezpośrednim rozumieniu, tzn. taki, który nie wymaga stosowania wykładni prawa. Istnienie przesłanek z art. 156 § 1 K.p.a. musi być oczywiste, a nie być kwestią przypuszczeń czy dociekań.
W tym kontekście co najmniej przedwczesne wydaje się stanowisko Sądu I instancji oraz organów obu instancji , że organ w sposób rażący naruszył art. 35 ust. 1 pkt 1) Prawa budowlanego, wydając decyzję o zatwierdzeniu projektu budowlanego mimo jej sprzeczności z decyzją o warunkach zabudowy. Zarówno sąd jak organy stanęły na stanowisku, że w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu wyznaczono linię zabudowy w odległości 5m od linii wszystkich granic nieruchomości, będącej przedmiotem zainwestowania.
W rzeczywistości zaś takie stanowisko budzi wątpliwości. Ma rację skarżący kasacyjnie, że w przedmiotowej sprawie ani sąd ani organy obu instancji nie przeprowadziły analizy decyzji o warunkach zabudowy w świetle postanowień miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, który był podstawą jej wydania. W istocie to postanowienia aktu prawa miejscowego obok norm ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym z 1994r. winny być podstawą do wyjaśnienia wszelkich pojęć, jakie znalazły się w decyzji o warunkach zabudowy. Ich analiza, ze szczególnym uwzględnieniem postanowień planu winna pozwolić na właściwą interpretację pojęcia "wymaganej linii zabudowy" w odniesieniu do "linii rozgraniczającej działki". Konieczność dokonania analizy decyzji w świetle postanowień planu wydaje się tym bardziej istotne, jeśli zważyć na część graficzną decyzji o warunkach zabudowy. Zaznaczenie na niej projektowanej rozbudowy zdaje się bowiem wskazywać na dopuszczenie usytuowania tej części obiektu jako przedłużenie istniejącego budynku gospodarczego, w odległości 3m od granicy z działką [...]. Występowanie sprzeczności pomiędzy decyzją o warunkach zabudowy, a decyzją o pozwoleniu na budowę musi być niewątpliwe, przy czym występowanie sprzeczności pomiędzy dwiema częściami decyzji o warunkach zabudowy (tekstową i graficzną) przesądza w istocie o wadliwości decyzji, kształtującej zagospodarowanie i ład przestrzenny. Dwie części jednej decyzji nie mogą pozostawać w sprzeczności, konieczne jest ich harmonijne współistnienie.
W okolicznościach niniejszej sprawy, bez szczegółowych wyjaśnień i rozważań podniesionych powyżej kwestii nie jest możliwe przyjęcie istnienia przesłanek z art. 156§1 pkt.2 kpa.
W tej sytuacji na obecnym etapie zarzut naruszenia ostatnio wymienionej normy jak i art. 35 ust.1 pkt.1 prawa budowlanego skutkować musiał uchyleniem wyroku jak i decyzji organów obu instancji, które stwierdzały nieważność decyzji o pozwoleniu na budowę.
W sprzeczności ze stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego nie stoi wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 lipca 2011 r., sygn. VII SA/Wa 2469/10. W istocie, bowiem WSA w tym wyroku w żaden sposób nie przesądził znaczenia pojęć "linii rozgraniczającej", "linii zabudowy" w świetle postanowień miejscowego planu, na którym decyzja o warunkach zabudowy była oparta. Tymczasem interpretując decyzję wydaną w trybie art. 42 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym z 1994r. należy mieć na względzie akt prawa miejscowego, który stanowił jedną z podstaw prawnych jej wydania. W wyroku WSA brak jest także wiążących rozważań co do zgodności części graficznej z częścią tekstową decyzji z dnia [...].08.1999r i ewentualnych konsekwencji stwierdzenia rozbieżności pomiędzy nimi.
Mając powyższe na względzie, Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 188 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1) lit. a) ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.
Ponownie rozpoznając sprawę organy uwzględnią poczynione w niniejszym uzasadnieniu rozważania.
O kosztach orzeczono na podstawie art. 203 pkt 1) i art. 200 w zw. z art. 193 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło