V SA/Wa 1456/12

WyrokWSA w Warszawie2012-11-23

Skład orzekający: Piotr Piszczek, Izabella Janson, Piotr Kraczowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przewoźnik ponosi odpowiedzialność administracyjną za przewóz cudzoziemców nieposiadających ważnych wiz, jeśli niedopatrzenie wynika z braku należytej staranności załogi, a nie z winy umyślnej?
Ratio decidendi
Przewoźnik ponosi odpowiedzialność administracyjną za przewóz cudzoziemców nieposiadających wymaganych dokumentów uprawniających do wjazdu i pobytu, jeśli niedopatrzenie wynika z braku należytej staranności przy weryfikacji dokumentów, nawet jeśli nie ma znamion winy umyślnej. Obowiązek upewnienia się co do ważności wizy jest bezwzględny i jego naruszenie skutkuje nałożeniem kary administracyjnej.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nałożenia kary administracyjnej na przewoźnika R. za przywiezienie do Polski obywateli Ukrainy, którzy nie posiadali ważnych wiz. Organy administracji uznały, że przewoźnik nie dopełnił obowiązku należytej staranności przy weryfikacji dokumentów podróżnych, mimo że wizy były wydane przez uprawnione organy. Przewoźnik podnosił, że niedopatrzenie wynikało z nieuwagi załogi, a nie ze złej woli, i że nie było podstaw do nałożenia kary. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, podzielając stanowisko organów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Piotr Piszczek, Sędzia WSA - Izabella Janson (spr.), Sędzia WSA - Piotr Kraczowski, Protokolant - ref. staż. Justyna Gadzialska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 listopada 2012 r. sprawy ze skargi R. S.. z siedzibą w P. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] marca 2012 r., nr [...] w przedmiocie nałożenia kary administracyjnej na przewoźnika; oddala skargę; W dniu [...].07.2011 r. Komendant Placówki Straży Granicznej w K. wystąpił do Wojewody [...] z wnioskiem o wymierzenie kary administracyjnej przewoźnikowi – R. z siedzibą w P. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że w dniu [...].07.2011 r. przywieziono w międzynarodowym transporcie drogowym autokarem P. - ([...]) – I. – F. ([...]) na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej obywateli U., O. K., i P. P., którzy nie posiadali wymaganego zezwolenia uprawniającego do wjazdu i pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. W związku z powyższym Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] października 2011 r. Nr [...] orzekł o nałożeniu na w/w przewoźnika kary administracyjnej przewidzianej w art. 138 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach w wysokości 6.000 EURO, (w przeliczeniu na złote wg średniego kursu ogłoszonego przez Narodowy Bank Polski w dniu wydania decyzji o nałożeniu kary administracyjnej 26.360, 40 PLN). Od rozstrzygnięcia organu I instancji, pełnomocnik przewoźnika A. C., wniosła odwołanie do Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców, zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenie prawa materialnego, art. 135 ust. 1 i ust. 2 w związku z art. 138 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach poprzez niewłaściwą ich wykładnię polegającą na błędnym przyjęciu, że odpowiedzialność przewoźnika jest niezależna od jego winy, jak również naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, art. 77 w związku z art. 78 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez oddalenie wniosków dowodowych zgłoszonych przez skarżącą i błędne przyjęcie, że okoliczności, które mają być za pomocą zgłoszonych dowodów ustalone, nie mają bezpośredniego znaczenia dla rozstrzygnięcia w sprawie i przyjęcie, że brak stwierdzenia przez załogę autobusu faktu, że wiza posiadana przez pasażerów staje się skuteczna dopiero od dnia 21 lipca 2011r. wskazuje, że przewoźnik nie dopełnił ciążącego na nim obowiązku upewnienia się , czy pasażerowie mają wymagane dokumenty. Wniosła o zmianę zaskarżonej decyzji w całości i nieuwzględnienie wniosku Komendanta Placówki Straży Granicznej w K. z dnia [...].07.2011 r. o nałożenie kary administracyjnej, ewentualnie uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców decyzją z dnia [...] marca 2010 r. Nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Wojewody [...]. W jej uzasadnieniu przytoczył treść przepisu art. 138 ust.1 i art. 135 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach i dodatkowo wyjaśnił, iż w trakcie odprawy granicznej w dniu 19.07.2011 r. funkcjonariusze Placówki Straży Granicznej w K. stwierdzili, że O. K. i P. P. nie posiadali w swoich dokumentach podróży ważnych wiz ani innego ważnego zezwolenia do przekroczenia granicy i pobytu na terytorium Polski i innych państw strefy Schengen. Z protokołu przesłuchania O. K. z dnia [...].07.2011 r. wynikało, że w dniu [...].07.2011 r. zgłosiła się ona do kontroli granicznej na kierunku wjazdowym do Polski, bowiem jechała do R. na około 8 dni w celu turystycznym. Wizę otrzymała za pośrednictwem biura turystycznego i nie sprawdziła, że będzie ona ważna dopiero od dnia [...].07.2011 r. Zasugerowała się terminem rezerwacji hotelu w P. – od dnia 20.07.2011 r. Z protokołu przesłuchania P. P. z dnia [...].07.2011 r. wynikało, że w dniu [...].07.2011 r. zgłosił się on do kontroli granicznej na kierunku wjazdowym do Polski, gdyż jechał do R. na około 8 dni w celu turystycznym. Wizę otrzymał za pośrednictwem biura turystycznego i nie sprawdził, że będzie ona ważna dopiero od dnia [...].07.2011 r. Zasugerował się terminem rezerwacji hotelu w P. – od dnia [...].07.2011 r. Organ wskazał, iż zgodnie ze znajdującym się w aktach sprawy zezwoleniem Nr [...] wydanym przez Ministra Infrastruktury przewoźnik "R. ma prawo wykonywania regularnych przewozów osób w międzynarodowym transporcie drogowym w ramach ruchu tranzytowego przez terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przy tzw. "zamkniętych drzwiach" w relacji P. – I. przez przejścia graniczne N., C., K., co oznacza, że nie ma prawa zatrzymywania się i wypuszczania pasażerów na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Przewoźnik, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, ma obowiązek dokonania skutecznej weryfikacji, czy przewożeni za jego pośrednictwem pasażerowie posiadają ważne dokumenty podróży uprawniające do przekroczenia granicy, wymagane wizy lub innego rodzaju ważne dokumenty uprawniające do wjazdu i pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, zezwolenia na wjazd do innego państwa lub zezwolenia na pobyt w innym państwie, jeżeli zezwolenia takie są wymagane. W innym przypadku przewoźnik ponosi karę pieniężną. Niestaranność przewoźnika w tym względzie nie może stanowić usprawiedliwienia jego zaniechań i odpowiedzialności. Wskazał, iż kluczowym dowodem w sprawie były wyjaśnienia Prezesa w/w Spółki,, zgodnie z którymi: fakt, że kontrolujący nie zauważyli daty początkowej obowiązywania wizy jest całkowicie usprawiedliwiony, zwłaszcza mając na uwadze fakt, że konieczne jest skontrolowanie dużej liczby osób w krótkim czasie. Ważność wiz posiadanych przez pasażerów została zakwestionowana przez Polską Straż Graniczną, która nie zezwoliła w/w pasażerom na przejazd przez granicę. Funkcjonariusze zezwolili natomiast, by autobus z pozostałymi pasażerami kontynuował podróż (...). Nie budzi wątpliwości, że w przedmiotowym przypadku nie sposób dopatrzeć się winy w działaniach załogi. W należyty sposób, w granicach swoich kompetencji, dopełnili oni swoich obowiązków. Upewnili się, że wszyscy pasażerowie posiadają dokumenty konieczne do przekroczenia granicy. Także dokumenty dwóch pasażerów , które zostały zakwestionowane przez polską straż Graniczną, były dokumentami ważnymi, wydanymi we właściwej procedurze przez organy do tego powołane. Fakt, że kontrolujący nie zauważyli, iż data początkowa aktywności wizy przypada dopiero na dzień 21 lipca br. nie może świadczyć o ich winie i tym samym nie może uzasadniać ukarania przewoźnika karą administracyjną". Mając na uwadze powyższe uznał, iż członkowie załogi autokaru nie dołożyli należytej staranności, w związku z czym ponoszą winę. Podkreślił, iż prawo cywilne rozróżnia dwie postacie winy: winę umyślną, dolus i nieumyślną – niedbalstwo, culpa Wina umyślna zachodziła będzie wtedy, gdy sprawca chce (dolus directus) wyrządzić drugiemu szkodę (czyli: ma świadomość szkodliwego skutku swego zachowania się i przewiduje jego nastąpienie, celowo do niego zmierza) lub co najmniej świadomie godzi się na to. Wina nieumyślna zachodziła będzie, gdy sprawca wprawdzie przewiduje możliwość wystąpienia szkodliwego skutku, lecz bezpodstawnie przypuszcza, że zdoła go uniknąć albo też nie przewiduje możliwości nastąpienia tych skutków, choć powinien i może je przewidzieć. W obu formach występuje niedbalstwo, bowiem w prawie cywilnym, odmiennie niż w prawie karnym, obie postaci winy nieumyślnej sprowadza się do niedbalstwa. Z kolei pojęcie niedbalstwa wiąże się w prawie cywilnym z niezachowaniem wymaganej staranności. Dlatego chcąc dokonać oceny, kiedy jest do czynienia z winą w postaci niedbalstwa, decydujące znaczenie ma miernik staranności, jaki przyjmuje się za wzór prawidłowego postępowania. Mając zatem na uwadze powyższe nie można stwierdzić, iż przewoźnik nie ponosi winy w niedopełnieniu ustawowej kontroli, o której mowa w art. 135 ustawy o cudzoziemcach. W ocenie organu ani z zeznań O. K. i P. P., ani z oświadczenia złożonego przez kierowcę autobusu nie wynika, że przewoźnik w sposób należyty wypełnił nałożone na niego obowiązki. Zgodnie z wyjaśnieniami kierowcy autokaru z dnia [...].07.2011 r. zapytanego czy sprawdził, czy wszyscy pasażerowie obsługiwanego przez niego autobusu posiadają dokumenty uprawniające do wjazdu tych osób na terytorium Polski i tym samym terytorium państw Schengen: "Ja nie patrzyłem, ale jest stewardesa, która ma sprawdzać, czy wszyscy mają wizy i paszporty. Ja osobiście nie znam się, czy wiza jest ważna czy nie". Kierowca, zapytany następnie czy wiedział, że w/w pasażerowie nie posiadali ważnej wizy lub innego ważnego dokumentu, który uprawniałby ich do wjazdu do Polski i strefy Schengen, odpowiedział, że nie wiedział o tym, a gdyby wiedział, nie zabrałby ich do autobusu. Z powyższego wynika zatem, iż załoga autokaru nie dołożyła należytej staranności w celu upewnienia się, czy każdy z cudzoziemców zamierzających wjechać na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej posiada ważny dokument podróży uprawniający do przekroczenia granicy oraz ważną wymaganą wizę. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżąca działająca przez profesjonalnego pełnomocnika wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzuciła naruszenie: 1/ art. 135 w zw. z art. 138 ustawy o cudzoziemcach poprzez ich niewłaściwą wykładnię 2/ art. 9 w zw. z art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego poprzez niedostateczne odniesienie się do podniesionych przez skarżącego zarzutów wobec decyzji I instancji. 3/ błędne przyjęcie, że przewoźnik nie podjął ciążących na nim obowiązków kontrolnych i że nie zaistniały szczególne okoliczności uzasadniające odstąpienie od nałożenia kary administracyjnej na przewoźnika. W dalszej części skargi pełnomocnik skarżącego szczegółowo ustosunkował się do przedstawionych w niej zarzutów. W odpowiedzi na skargę pełnomocnik organu wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko i argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest nałożenie przez organy orzekające kary administracyjnej przewoźnika R. z siedzibą w P. za przywiezienie w międzynarodowym transporcie drogowym dwoje obywateli U. nie posiadających wymaganego zezwolenia uprawniającego ich do wjazdu i pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Analizując przedmiotową sprawę Sąd uznał, iż organy administracji publicznej nie naruszyły przepisów prawa materialnego w sposób, które miało wypływ na wynik sprawy, nie naruszyły również przepisów postępowania w stopniu, które mogło mieć wpływ na na wynik sprawy, zatem skarga jako bezzasadna podlega oddaleniu. Zgodnie z art. 135 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach przewoźnik, który drogą powietrzną lub morską przywiózł cudzoziemca do granicy, jest obowiązany do podjęcia działania dla upewnienia się, że cudzoziemiec zamierzający wjechać na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej posiada ważny dokument podróży i wizę wymagane do przekroczenia granicy, o których mowa w art. 13 ust. 1. Obowiązek, o którym mowa w ust. 1, dotyczy także przewoźników wykonujących regularne przewozy osób w międzynarodowym transporcie drogowym, z wyjątkiem ruchu przygranicznego. Zaniechanie temu obowiązkowi skutkuje, w myśl art. 138 ustawy o cudzoziemcach nałożeniem kary administracyjnej w wysokości stanowiącej równowartość od 3.000 do 5.000 euro za każdą przywiezioną osobę, z tym że suma kar za jednorazowy przywóz grupy osób nie może przekroczyć równowartości 500.000 euro. Należy zatem uznać, iż powyższy przepis zawiera normę, z której przewoźnik może wyinterpretować uprawnienie do żądania okazania przez pasażera przed podróżą dokumentu uprawniającego do przekroczenia granicy oraz wizy. Przewoźnik ponosi w konsekwencji odpowiedzialność za brak kontroli dokumentowej w momencie zawierania umowy przewozu. Należy również wyjaśnić, iż przewoźnik w ramach wykonywanej umowy ponosi wyłączną odpowiedzialność za przewiezienie za wynagrodzeniem osób. Oboje cudzoziemcy posiadali wizy typu C wystawione w L. w dniu [...].07.2012 r. na czas pobytu 9 dni z terminem ważności od dnia [...].07.2011 r. do dnia [...].08.2011 r. W dniu usiłowania przekroczenia polskiej granicy ([...].07.2011 r.) będącej jednocześnie zewnętrzną granicą UE cudzoziemcy nie posiadali innego tytułu prawnego uprawniającego ich do wjazdu do Polski, czy do innych państw członkowskich UE. W zaskarżonej decyzji wskazano na konkretne uchybienia przewoźnika polegające na niedochowaniu należytej staranności przy dokonywaniu kontroli cudzoziemców poprzedzającej rozpoczęcie przez nich podróży. W szczególności wskazano, że przewoźnik w sytuacji ustalonej w sprawie nie może utrzymywać, że nie ponosi winy w niedopełnieniu ustawowej kontroli, o której mowa w art. 135 ustawy o cudzoziemcach. W decyzji zasadnie podkreślono, iż załoga autokaru nie dołożyła należytej staranności w celu upewnienia się, czy każdy z cudzoziemców zamierzających wjechać na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej posiada ważne dokumenty podróży uprawniające do przekroczenia granicy oraz ważną wymaganą wizę. Sprawdzenie daty początkowej i końcowej ważności wizy należy w świetle brzmienia art.135 § 1 do obowiązków przewoźnika. Za taką interpretacją, jak słusznie podnosi to organ, przemawia zastosowane przez ustawodawcę sformułowanie "podjęcie działania dla upewnienia się", co wskazuje na relatywne wysoki miernik staranności, którego powinien dochować. Tymczasem z akt sprawy wynika, iż załoga autokaru nie dokonała sprawdzenia daty początku ważności wizy, co czyni zarzut zaniedbania zasadnym. Uzasadniając zarzut naruszenia prawa materialnego skarżąca podnosi, że cudzoziemcy nie usiłowali przekroczyć granicy polskiej nielegalnie, że posiadali wymagane wizy, tylko nie zauważyli, że ich wizy były ważne od [...].07.2011 r. Skarżąca podaje, że cudzoziemcy byli przekonani, że ich wizy są ważne od dnia [...].07.2011 r. Pasażerowie nie dążyli do nielegalnego przekroczenia granicy, a przewoźnik nie miał zamiaru im takiego przekroczenia ułatwiać. Powyższa argumentacja nie zasługuje na uwzględnienie. Poprzez odwoływanie się do pojęć takich jak "zamiar". "usiłowanie" skarżąca sugeruje, że dla zastosowania art. 138 w zw. z art. 135 ustawy o cudzoziemcach zachodzi konieczność wskazania, że podmiot obciążony karą działał celowo, z rozmysłem. Prowadziłoby to jednak do zawężenia wykładni art. 135 w zw. z art. 138 ustawy o cudzoziemcach polegającej na uznaniu, że w/w regulacje przewidują odpowiedzialność przewoźnika opartą wyłącznie o "winę umyślną. Zawężenie takie niezgodne jest z gramatyczną wykładnią w/w przepisów. Stwierdzenie uchybienia obowiązków wynikających z treści art. 135 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach może nastąpić także w przypadku, gdy do uchybienia takiego dojdzie skutkiem zaniedbania, niedbalstwa, nienależytego wykonania czynności kontrolnych, czy w sytuacji, gdy przewoźnik nie ma wcale zamiaru wwieźć do Polski cudzoziemców bez wymaganych dokumentów, a do takiego zdarzenia dochodzi właśnie na skutek w/w zaniedbania. Nienależyte wykonanie przez przewoźnika obowiązków określonych w art. 135 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach nie musi polegać na działaniu umyślnym, celowym. Dla zastosowania art. 138 wystarczające jest wykazanie, że przewoźnik nie dochował należytej staranności w wykonywaniu ustawowych obowiązków , jak to miało miejsce w sprawie objętej zaskarżeniem. Sprawdzenie dat ważności posiadanych przez cudzoziemców wiz należy do podstawowych obowiązków przewoźnika. Nałożona na przewoźnika konieczność podjęcia działania dla upewnienia się, że cudzoziemiec zamierzający wjechać na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej posiada ważny dokument podróży uprawniający do przekroczenia granicy, wymaganą wizę nie może być utożsamiona z dokonaniem jakiejkolwiek kontroli wizy. Przeoczenie przez przewoźnika (niezależnie od tego, który z pracowników dokonywał kontroli) daty ważności wizy stanowi naruszenie obowiązku opisanego w art. 135 ust. 1 skutkujące koniecznością zastosowania art. 138 ustawy. Niezasadny jest również zarzut naruszenia art. 107 § 3 kpa. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji odpowiada wymogom określonym w tym przepisie. Wskazano fakty, które stanowiły podstawę zastosowania przepisów prawa materialnego, które zinterpretowano i zastosowano w sposób prawidłowy. Wskazano także na wszystkie zgromadzone w sprawie dowody oraz odniesiono się do stanowiska skarżącej zawartego w odwołaniu. Zarówno zaskarżona decyzja jak i poprzedzające jej wydanie postępowanie nie naruszały zasady udzielania stronie prze organ administracji publicznej informacji faktycznej i prawnej wyrażonej w art. 9 kpa. Strona została zawiadomiona o wszczęciu postępowania, o jej szczególnych obowiązkach wynikających z treści art. 40 § 4 i 5 kpa, o prawie do czynnego udziału w postępowaniu w tym do przejrzenia akt. Stosowne pouczenie o treści art. 10 i 81 kpa wystosowano także przed wydaniem zaskarżonej decyzji. Skarżący wskazał jedynie, że naruszenie art. 9 kpa ma polegać na niedostatecznym odniesieniu się do zarzutów podniesionych wobec decyzji organu I instancji. Nie znajduje uzasadnienia zarzut błędu w ustaleniach faktycznych. W zaskarżonej decyzji nie stwierdzono, że nie przeprowadzono żadnej kontroli. Stwierdzono jedynie nienależyte, niestaranne wykonanie obowiązków wynikających z art. 135 ustawy o cudzoziemcach. Sąd nie dopatrzył się zarzuconego w skardze naruszenia postępowania wyjaśniającego (dowodowego), które doprowadziłoby do niewłaściwego ustalenia stanu faktycznego w sprawie. Zarzuty w tym zakresie okazały się bezzasadne. Sąd pragnie podkreślić w tym miejscu, że w całości podziela stanowisko, które zostało zajęte w wyroku tut. Sądu z dnia 14 czerwca 2011 r. sygn. akt V SA/Wa 2920/10, wyrażające się w stwierdzeniu, że przepisy dotyczące odpowiedzialności przewoźnika zostały wprowadzone do ustawy o cudzoziemcach z konieczności harmonizacji prawa wewnętrznego z dorobkiem Schengen. Zgodnie bowiem z art. 8 Protokołu włączającego dorobek Schengen w ramy Unii Europejskiej dołączonego do Traktatu z Amsterdamu zmieniającego Traktat o Unii Europejskiej, traktaty ustanawiające Wspólnoty Europejskie i niektóre związane z nimi akty – podpisanego 2 października 1997 r. (Dz.U. WE C 340 z dnia 10 listopada 1997 r. s. 1) w negocjacjach dotyczących przystąpienia nowych Państw Członkowskich do Unii Europejskiej dorobek Schengen i inne środki podjęte przez instytucje w zakresie jego zastosowania są uznawane za dorobek, który powinien być w pełni przyjęty przez wszystkie państwa kandydujące do przystąpienia. Dla Polski i Niemiec dorobek Schengen jest zatem częścią unijnego acquis, które muszą zaakceptować w całości na podstawie Traktatu o Przystąpieniu. Należy w powyższym kontekście wskazać, iż na mocy art. 26 ust. 1 lit. b Konwencji wykonawczej do Układu z Schengen z dnia 14 czerwca 1985 r. podpisanej w Schengen w dniu 19 czerwca 1990 r. (Dz.U. L 239 z dnia 22 września 2000 r. s. 1). Umawiające się Strony zobowiązały się do wprowadzenia do przepisów krajowych zasady, iż przewoźnik jest zobowiązany do podjęcia wszelkich niezbędnych środków dla zapewnienia, aby cudzoziemiec przewożony drogą lądową posiadał dokumenty podróży, wymagane przy wjeździe na terytoria Umawiających się Stron. Umawiające się Strony zobowiązały się, stosownie do art. 26 ust. 2 Konwencji wykonawczej do nałożenia kar na przewoźników przewożących drogą lotniczą lub morską z państwa trzeciego na ich terytoria cudzoziemców, którzy nie posiadają niezbędnych dokumentów podróży. Zgodnie z art. 26 ust. 3 Konwencji wykonawczej ustęp 1 litera b) i ustęp 2 stosuje się również do przewoźników międzynarodowych przewożących grupy pasażerów drogą lądową autokarami, z wyjątkiem ruchu granicznego. Wskazane postanowienia Konwencji wykonawczej znalazły rozwinięcie w dyrektywie Rady 2001/51/WE z dnia 28 czerwca 2001 r. uzupełniającej postanowienia art. 26 Konwencji wykonawczej do Układu z Schengen z dnia 14 czerwca 1985 r. (Dz. U. L 187 z dnia 10 lipca 2001 r., s. 45). W świetle postanowień dyrektywy odpowiedzialność przewoźnika ma zatem dwa aspekty. Po pierwsze, przewoźnik jest zobowiązany do odwiezienia – na własny koszt – cudzoziemca, któremu odmówiono wjazdu na terytorium danego państwa. Po drugie, w przypadku, gdy przyczyną odmowy wjazdu jest fakt, iż cudzoziemiec nie ma stosownych dokumentów, na przewoźnika nakładana jest sankcja finansowa. Należy przy tym zauważyć, iż przyjęcie regulacji dotyczących kar finansowych miało na celu zapewnienie większej skuteczności wywiązywania się przez przewoźników ze swych zobowiązań kontrolnych. W związku z powyższym nie można uznać za zasadny zarzut skargi, iż organy naruszyły przepisy prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 135 i 138 ustawy o cudzoziemcach polegającą na uznaniu, że przesłanką zastosowania kary administracyjnej z art. 138 jest brak skutecznej weryfikacji przez przewoźnika posiadanych przez podróżnych dokumentów podróży w tym wiz, a nie uchybienie obowiązkowi podjęcia w granicach prawem zakreślonych działań mających na celu upewnienie się czy podróżni posiadają odpowiednie dokumenty podróży - tak jak to wynika wprost z art. 135 ustawy. Również nie jest trafionym zarzut, iż organy niewłaściwe zastosowały przepis art. 135 ustawy o cudzoziemcach poprzez przyjęcie, że strona skarżąca nie dopełniła obowiązku podjęcia działań w celu upewnienia się, czy przewożeni przez nią pasażerowie posiadają ważne dokumenty podróży uprawniające ich do przekroczenia granicy. Należy bowiem stwierdzić, że cytowane przepisy ustawy o cudzoziemcach należy stosować bezwzględnie, co wynika z ich treści. Do uznania organu pozostaje jedynie ustalenie wysokości kary, określonej przez ustawodawcę w przedziale 3 000 – 5 000 euro za każdą osobę (maksymalnie 500 000 euro). Należy przy tym podkreślić, iż skarżący nie podjął wystarczających działań dla upewnienia się, że cudzoziemcy zamierzający wjechać na terytorium RP posiadają ważne dokumenty podróży uprawniające do przekroczenia granicy, wymaganą wizę lub inny ważny dokument uprawniający do wjazdu i pobytu na tym terytorium. Jak zasadnie podniósł Wojewoda [...] w decyzji z dnia [...] października 2011 r., skoro przewoźnik przerzucił na kierowcę obowiązek kontroli dokumentów w tym biletu, to mając na względzie fakt, że sam kierowca musiał posiadać własną wizę i zarazem znać zasady posługiwania się nią, nie powinno nastręczać mu trudności dokonanie kontroli dokumentów pasażerów autokaru. Nie bez znaczenia jest również fakt, iż przewoźnik musiał znać i przestrzegać polskich przepisów prawa, związanych z przekraczaniem granicy przez jego pracowników oraz pasażerów korzystających z jego usług, jak również z obowiązkami nałożonymi na niego w związku z prowadzeniem przewozów w transporcie międzynarodowym. Rozpatrując zatem całokształt sprawy należy przyjąć, że prawidłowo ustalony stan faktyczny w sprawie dał organom podstawę do orzeczenia o nałożeniu na przewoźnika kary administracyjnej przewidzianej w art. 138 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach. Mając wszystkie powyższe okoliczności na uwadze Sąd uznał, że organy administracji w sposób prawidłowy zebrały materiał dowodowy, należycie go oceniły, zaś wydane na jego podstawie rozstrzygnięcia odpowiadają prawu. Z tych względów, w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło