II SA/Kr 1349/12

WyrokWSA w Krakowie2012-11-27

Skład orzekający: Mariusz Kotulski, Mirosław Bator, Wojciech Jakimowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach może odmówić wydania tej decyzji, badając zgodność planowanego przedsięwzięcia z przepisami prawa materialnego innymi niż te zawarte w ustawie o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, w szczególności z przepisami aktu prawa miejscowego (rozporządzenia Wojewody)?
Ratio decidendi
Organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach może badać i ustalać jedynie te okoliczności, które są określone w ustawie o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie. Ustawa ta nie daje organowi kompetencji do oceny, czy dane przedsięwzięcie może być realizowane ze względu na sprzeczność z innymi przepisami, w tym z aktami prawa miejscowego. Odmowa wydania decyzji środowiskowej z powodu niezgodności z innymi przepisami wykracza poza kompetencje organu i narusza zasady podziału kompetencji między organami administracji.
Stan faktyczny
Spółka "K" Sp. z o.o. złożyła wniosek o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na eksploatacji kruszywa naturalnego. Organ I instancji odmówił wydania decyzji, wskazując na sprzeczność z rozporządzeniem Wojewody Małopolskiego ustanawiającym Obszar Chronionego Krajobrazu, które zakazuje wydobywania skał. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym błędną wykładnię przepisów dotyczących koncesji i zakazów na terenie obszaru chronionego. WSA uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana; zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mariusz Kotulski Sędziowie : Sędzia WSA Mirosław Bator (spr.) Sędzia WSA Wojciech Jakimowicz Protokolant : Justyna Owczarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 listopada 2012 r. sprawy ze skargi "K" Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 25 lipca 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy określenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana; III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz "K" Sp. z o.o. z siedzibą w W. kwotę 457 zł (czterysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wnioskiem z dnia 1 lutego 2010 r. Spółka "K" sp. z o.o. z siedzibą w W. zwróciła się do Burmistrza [...] o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na eksploatacji kruszywa naturalnego ze złoża "D". W opinii sanitarnej z dnia 11 października 2010 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w B. zaopiniował pozytywnie pod względem wymagań higienicznych i zdrowotnych środowiskowe uwarunkowania zgody. Postanowieniem z dnia 1 grudnia 2010 r. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w K. uzgodnił pozytywnie realizację wskazanego wyżej przedsięwzięcia. Decyzją z dnia 28 stycznia 2011 r. Burmistrz [...] odmówił określenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację ww. przedsięwzięcia. W wyniku rozpatrzenia odwołania złożonego od powyższej decyzji, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia 30 marca 2011 r., uchyliło decyzję organu l instancji i przekazało sprawę organowi l instancji do ponownego rozpatrzenia. W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy, decyzją z dnia 15 maja 2012 r. znak: [...] Burmistrz [...] odmówił określenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia pod nazwą "Wydobywanie kruszywa naturalnego ze złoża "D" na terenach działek nr [...] i [...] w miejscowości "D." W uzasadnieniu organ podał, że teren na którym planuje się wydobycie kruszywa w całości leży na terenie Obszaru Chronionego Krajobrazu [...] ustanowionego na mocy rozporządzenia Wojewody [...] nr [...] z dnia 27 grudnia 2005 r. w sprawie Obszaru Chronionego Krajobrazu [...] w części położonej w Wojewódzkie Małopolskim (Dz. Urz. Województwa Małopolskiego z 14 marca 2006 r. Nr 126, poz. 797), które wprowadza w § 3 ust. 1 pkt 4 zakaz wydobywania dla celów gospodarczych skał oraz minerałów. Teren działek nr [...] i [...] nie jest objęty koncesją wydawaną na podstawie ustawy Prawo geologiczne i górnicze przewidującą możliwość wydobywania kruszywa naturalnego, ani ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a w obecnie obowiązującym studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy [...] teren tych działek zlokalizowany jest w terenach kompleksów użytków zielonych w terenach ochrony biologicznej rzek i potoków i nie jest przewidziany na cele wydobywania skał i minerałów. Organ l instancji uzasadnił dalej, że w sprawie znajdują też zastosowanie przepisy § 3 ust 1 pkt 5 i 6 rozporządzenia, od których nie ma wyjątków. Podniesione również zostało, że inwestor nie uzyskał zgody właściciela działki nr [...], po której odbywać się ma transport kruszywa. Planowana inwestycja, jak również droga, znajdują się w bliskim sąsiedztwie (około 100 m) od budynków szkoły i przedszkola w D., a także przy drodze wojewódzkiej nr [...]. Wskazano, że zapylenie powietrza oraz hałas na etapie transportu kruszywa szczególnie w okresach bezdeszczowych wykluczają możliwość poruszania się po tej drodze. Od decyzji odwołała się spółka "K" Sp. z o.o. z siedzibą w W. zarzucając, że decyzja została wydana z naruszeniem przepisów art. 6, 7, 8, 9, 11 i 77 ust. 1 oraz art. 80 ust. 1 k.p.a. oraz wbrew przepisom art. 32 ust. 1 i ust. 2 Konstytucji RP. Strona odwołująca wniosła o uchylenie decyzji i wydanie orzeczenia określającego sposób załatwienia sprawy w sposób zgodny z prawem oraz wyznaczenie terminu wydania "prawidłowej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach". Zarzucono, że organ l instancji dopuścił się rażącego naruszenia prawa poprzez nie zastosowanie się do przepisów nakazujących wnikliwe rozpatrzenie sprawy i zaniechanie przywołania odnośnego sprawie orzecznictwa sądów administracyjnych. Ponadto rażąco został naruszony konstytucyjny wymóg równego traktowania wnioskodawcy wobec prawa. Zarzucono także, że Burmistrz przywołał w uzasadnieniu decyzji nieprawdziwe dane, powołując się na obowiązujące przepisy rozporządzenia ustanawiającego Obszar Chronionego Krajobrazu [...] w części znajdującej się w województwie małopolskim wywodząc, że inwestycja nie będzie sprzeczna z tymi zapisami. Strona odwołująca powołała się również na posiadaną koncesję wydaną dla złoża "D", a także podniosła, że przeprowadzona w sprawie ocena oddziaływania na środowisko nie wykazała niekorzystnego oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Podkreśliła, że na skutek realizacji przedsięwzięcia i rekultywacji terenu powstaną stawy rybne - jako budowa urządzeń wodnych przewidzianych wyłączeniem zakazów na terenie Obszaru. Zdaniem strony odwołującej przewidziane do zabudowy stawy rybne są inwestycjami racjonalnej gospodarki wodnej i rybackiej. Nieuprawnione są zarzuty, że inwestor nie uzyskał zgody właściciela na korzystanie z działki drogi nr [...], podczas gdy organ nie wskazywał w postępowaniu takiej potrzeby. Nieuzasadniony jest także, zdaniem zarzut, że planowana inwestycja miałaby szkodliwie oddziaływać na środowisko z uwagi na położenie szkoły w "D" względem planowanego przedsięwzięcia. Również nieuzasadniony jest zarzut nie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Decyzją z dnia 25 lipca 2012 r. znak: [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Jako podstawę rozstrzygnięcia wskazano art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 71 ust. 1, art. 73 ust. 1, art. 74 ust. 1 pkt 1, 3 i 6, ust. 2, art. 77 ust.1 , art. 79 ust. 1, art. 82 ust. 1 i ust. 3 i art. 85 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2008 r. Nr 199, poz. 1227), art. 2 i art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2001 r. nr 79, poz. 856 ze zm.). W uzasadnieniu organ wskazał, że planowane przedsięwzięcie wymienione zostało w § 3 ust.1 pkt 40 lit. a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz. U. z 2004 r. Nr 257 poz. 2573) jako przedsięwzięcie mogące znacząco oddziaływać na środowisko, dla którego może być wymagane sporządzenie raportu o oddziaływaniu na środowisko. W sprawie, przeprowadzona została ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Podstawą przeprowadzenia takiej oceny był przedłożony przez wnioskodawcę raport o oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Jak ustalono na podstawie sporządzonego raportu o oddziaływaniu na środowisko planowanego przedsięwzięcia oraz postanowienia z dnia 1 grudnia 2011 r., znak: [...] Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w K., obszar planowanej inwestycji znajduje się w terenie objętym ochroną przyrody w formie Obszaru Chronionego Krajobrazu [...]. Obszar ten ustanowiony został na mocy rozporządzenia Wojewody [...] nr [...] z dnia 27 grudnia 2005. w sprawie Obszaru Chronionego Krajobrazu [...] w części położonej w Wojewódzkie Małopolskim (Dz. Urz. Województwa Małopolskiego z 14 marca 2006 r. Nr 126, poz. 797). Stosownie do § 3 ust. 1 w/w rozporządzenia na terenie obszaru zakazuje się: realizacji przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, w rozumieniu art. 51 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska; wydobywania do celów gospodarczych skał, w tym torfu, oraz skamieniałości, w tym kopalnych szczątków roślin i zwierząt, a także minerałów; wykonywania prac ziemnych trwale zniekształcających rzeźbę terenu, z wyjątkiem prac związanych z zabezpieczeniem przeciwpowodziowym lub przeciwosuwiskowym lub utrzymaniem, budową odbudową naprawą lub remontem urządzeń wodnych; dokonywania zmian stosunków wodnych, jeżeli służą innym celom niż ochrona przyrody lub zrównoważone wykorzystanie użytków rolnych i leśnych oraz racjonalna gospodarka wodna lub rybacka. Z uwagi na wskazane wyżej ograniczenia zawarte w przepisach rozporządzenia Wojewody [...] z dnia 27 grudnia 2005 r. Kolegium podzieliło poglądy wyrażone w decyzji organu I instancji. Uwzględniając nawet okoliczność, iż brzmienie § 3 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia dopuszcza w określonych przypadkach możliwość realizacji inwestycji Kolegium stwierdziło, że w niniejszej sprawie zakaz wydobywania dla celów gospodarczych skał oraz minerałów nie jest objęty żadnym z wyjątków, o których mowa w obecnie obowiązującej treści § 3 ust. 1 pkt 4. Zważyć bowiem należy, że wydobywanie kamienia, żwiru i piasku którego dotyczy przedmiotowe postępowanie, nie ma związku z utrzymaniem wód, szlaków żeglownych oraz remontem urządzeń wodnych. Teren działek nr [...] i [...] nie jest objęty ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a w obecnie obowiązującym Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy [...] teren tych działek nie jest przewidziany na cele wydobywania skał i minerałów. Odnośnie objęcia terenu koncesją wydaną na podstawie ustawy Prawo geologiczne i górnicze, Kolegium wskazało, że w aktach znajduje się decyzja Starosty [...] z dnia 12 sierpnia 2009 r., w której organ ten udzielił koncesji firmie "K" na rozpoznanie złoża kruszywa naturalnego pod nazwą "D" w miejscowości D., gmina [...] na obszarze 1,91 ha obejmującym swym zasięgiem działki nr [...] i [...] należące do obrębu D. gmina [...]. Posiadanie koncesji na poszukiwanie lub rozpoznanie złoża kruszywa naturalnego nie zwalnia z zakazu o którym mowa w § 3 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Wojewody [...]. Niniejsze postępowanie związane jest bowiem z koncesją na wydobywanie złoża kruszywa naturalnego. Wydobywanie złoża kruszywa naturalnego nie jest tożsame z prowadzeniem czynności zmierzających do poszukiwania lub rozpoznania tego złoża. Wydobywanie złoża kruszywa naturalnego jest dalej idącą ingerencją w środowisko naturalne niż poszukiwanie i rozpoznanie złoża kruszywa naturalnego. Dlatego też zakaz, o którym mowa w § 3 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia nie obowiązywałby tylko wówczas, gdyby strona legitymowała się koncesją na wydobywanie złoża kruszywa naturalnego nie zaś na jego rozpoznanie. W sytuacji zatem, kiedy koncesja udzielona decyzją Starosty [...] z dnia 12 sierpnia 2009 r. dotyczy wyłącznie rozpoznania złoża kruszywa naturalnego, nie znajduje zastosowania odstępstwo z § 3 ust 3 pkt 2 rozporządzenia od zakazu określonego w § 3 ust. 1 pkt 4. Na marginesie Kolegium wskazało, że zgodnie z § 3 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia zakaz, o którym mowa w ust. 1 pkt 4, nie dotyczy terenów objętych koncesjami wydanymi na podstawie ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. Prawo geologiczne i górnicze. Zatem fakt posiadania koncesji wydanej w oparciu o decyzję wydaną 12 sierpnia 2009 r. - co w niniejszej sprawie ma miejsce, nie może być uwzględniony, albowiem cytowany wyżej przepis § 3 ust. 3 pkt 2 ww. rozporządzenia mówi o koncesjach obowiązujących w dniu 29 marca 2006 r. Przepis ten zatem reguluje kwestie tych koncesji, które obowiązywały w dniu wejścia w życie rozporządzenia Wojewody Małopolskiego i stanowi on ochronę tzw. dóbr nabytych. Tak więc w niniejszej sprawie przepis ten nie może mieć zastosowania, albowiem na dzień wejścia w życie tego rozporządzenia skarżący nie legitymował się koncesją na wydobywanie kopalin. Ponadto w sprawie mają zastosowanie również pozostałe zakazy, o których mowa w § 3 ust. 1 pkt 5 i 6 rozporządzenia. Od tych zakazów nie ma wyjątków. Kolegium podzieliło poglądy organu l instancji wskazujące, że planowane wydobycie kruszywa stanowić będzie zniekształcenie rzeźby terenu. Poza tym dodało, że z raportu sporządzonego w niniejszej sprawie wynika, iż "podjęcie działań wydobywczych w obszarze projektowanego obszaru górniczego "D" będzie miało wpływ na zmianę ukształtowania powierzchni terenu poprzez powstanie zbiornika wodnego (...). Wydobywanie kopaliny ze złoża "D" spowoduje trwałe przekształcenie rzeźby terenu oraz likwidację gleb na gruncie zajmowanych pod eksploatację". Na skutek budowy stawów dojdzie zatem do zmiany ukształtowania terenu, nastąpią również zmiany stosunków wodnych. Zmiana taka nie będzie miała na celu ochrony przyrody lub zrównoważonego wykorzystania użytków rolnych i leśnych oraz racjonalnej gospodarki wodnej lub rybackiej. Jednocześnie Kolegium wskazało, że fakt nieuzyskania zgody właściciela działki nr [...] stanowiącej drogę, po której ma odbywać się transport kruszywa, nie ma wpływu na treści rozstrzygnięcia. Kwestia bowiem tytułu prawnego do planowanej drogi nie podlega rozpatrzeniu w niniejszym postępowaniu, którego przedmiotem jest ustalenie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia. Skargę na tę decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosła spółka "K" sp. z o.o. zarzucając naruszenie przepisów prawa procesowego, poprzez błędną wykładnię i zastosowanie art. 7, art. 77, 8, 9, 11, 80 k.p.a., jak również naruszenie przepisów prawa materialnego, poprzez błędną wykładnię i zastosowanie ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, a w szczególności art. 73, 74 i 77 ustawy oraz rozporządzenia nr 73/05 Wojewody Małopolskiego z dnia 27 grudnia 2005 w sprawie Obszaru Chronionego Krajobrazu [...] w części położonej w województwie małopolskim, a także ustawy Prawo Geologiczne i górnicze z dnia 9 czerwca 2011 r. w zakresie przepisów dotyczących koncesji i jej udzielania. Strona skarżąca podniosła, że obowiązujący przepis § 3 ust. 1, pkt 4 rozporządzenia nr 73/05 Wojewody Małopolskiego z dnia 27 grudnia 2005 zakazuje na obszarze chronionym wydobywania do celów gospodarczych skał, w tym torfu, oraz skamieniałości, w tym kopalnych szczątków roślin i zwierząt, a także minerałów, zaś § 3 ust. 3 stanowi zakaz o którym mowa w ust. 1 pkt 4 nie dotyczy: terenów objętych koncesjami wydanymi na podstawie ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. Prawo geologiczne i górnicze lub ustaleniami miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego obowiązującymi w dniu 29 marca 2006 r. – teren złoża "D" jest objęty koncesją wydaną w taki właśnie trybie. Strona skarżąca podniosła, że przeprowadzona w sprawie ocena oddziaływania na środowisko nie wykazała niekorzystnego wpływu na przyrodę obszaru, natomiast skutkiem realizacji przedsięwzięcia i rekultywacji terenu stawy rybne jako budowa urządzeń wodnych, przewidzianych powyższym wyłączeniem zakazów. Ponadto przewidziane do zbudowania stawy rybne są inwestycjami racjonalnej gospodarki wodnej i rybackiej. Strona skarżąca podniosła, że nieprawdą jest, że teren działek [...] i [...] nie jest objęty koncesją wydaną na podstawie ustawy Prawo geologiczne i górnicze, podczas gdy w aktach sprawy znajduje się koncesja Starosty [...] wydana na podstawie art.15, art. 16 art. 22 i art. 23 ustawy z dnia 4 lutego 1994 Prawo geologiczne i górnicze. Koncesja w dniu wszczęcia postępowania i do chwili obecnej funkcjonuje w obrocie prawnym, ponieważ nie została wydana decyzja o jej wygaśnięciu w trybie art. 28 ust. 2 Prawa geologicznego. Przepisy utrzymujące ważność koncesji wydanych w trybie Prawa geologicznego i górniczego do czasu decyzyjnego stwierdzenia wygaśnięcia koncesji są wielce istotne dla zabezpieczenia obowiązków dotyczących ochrony środowiska, stąd odrębne znaczenie ma termin ważności koncesji jako termin w którym podmiot uprawniony jest do wykonania określonych prac geologicznych; natomiast obowiązywanie koncesji do czasu stwierdzenia jej wygaśnięcia dotyczy zabezpieczenia prawnego obowiązków i czynności pozostających poza terminem wykonania uprawnień określonych koncesją. Burmistrz wskazując w decyzji, że gruntami o zniekształconej rzeźbie są m.in. "wyrobiska i zwałowiska pokopalniane" nie zważył na przypisanie wyrobiskom przymiotnika "pokopalniane", co jednoznacznie wskazuje że negatywne zniekształcenie rzeźby zostało przypisane wyrobiskom pozostałym po kopalniach, które zakończyły działalność a wyrobiska nie zostały zrekultywowane. Nie dotyczy to w sposób oczywisty wyrobiskom eksploatacyjnych, ani rekultywowanych gdyż nie są to wyrobiska pokopalniane lecz wyrobiska ruchowe lub rekultywowane. Żaden z pozostałych przypadków określenia zniekształconej rzeźby nie dotyczy przypadku postępowania w sprawie. Nieuzasadnionym w świetle postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko jest także zarzut jakoby planowana inwestycja miała szkodliwie oddziaływać na środowisko przy uwzględnieniu położenia szkoły w D. względem planowanego przedsięwzięcia. W postępowaniu w sprawie oceny oddziaływania na środowisko nie zostały wniesione żadne zastrzeżenia społeczne względem przedsięwzięcia, a także nie podważono dowodu w sprawie oddziaływania, którym jest właściwy raport pozytywnie oceniony przez właściwych w sprawie: Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w K. i Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w B.. Stwierdzenie organu o niezgodności przedsięwzięcia z planem, który nie został uchwalony jest, w ocenie strony skarżącej absurdalny i nie wymaga odniesienia. Na końcu strona skarżąca podkreśliła, że wnioskodawca traktowany jest wielce nieprzychylnie przez organ prowadzący postępowanie z rażącym naruszeniem konstytucyjnej zasady równości wobec prawa. Jednym z dowodów jest fakt wydania pozytywnej decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych w postępowaniu o identycznych uwarunkowaniach prawnych oraz w analogicznych warunkach terenowych, w pobliżu planowanego przedsięwzięcia na terenie tej samej wsi D., przy takich samych zakazach i zapisach gminnego studium uwarunkowań. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Zgodnie z dyspozycją art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do przepisu art. 145 p.p.s.a. kontrola ta sprawowana jest w zakresie oceny zgodności zaskarżonych do sądu decyzji z obowiązującymi przepisami prawa materialnego jak i przepisów proceduralnych – o ile ich naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj. treść wydanej decyzji lub postanowienia. Przepis art. 134 § 1 p.p.s.a. stanowi, iż sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Tak więc sąd administracyjny, nie będąc związany granicami skargi, ocenia legalność decyzji administracyjnej w szerokim zakresie niezależnie od trafności zarzutów sformułowanych w skardze jak i ponad te zarzuty – w razie stwierdzenia naruszenia przepisów prawa materialnego bądź postępowania mającego wpływ na wynik postępowania. Przedmiotem rozpoznania sądu w niniejszej sprawie jest decyzja odmówił określenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia pod nazwą "Wydobywanie kruszywa naturalnego ze złoża "D" na terenach działek nr [...] i [...] w miejscowości D.. Przyczyną odmowy wydania decyzji był fakt, iż zamierzone przedsięwzięcie objęte wnioskiem o ustalenie uwarunkowań środowiskowych (wydobycie kruszywa) jest sprzeczne z Rozporządzeniem Wojewody Małopolskiego nr 73/05 z dnia 27 grudnia 2005 r. w sprawie Obszaru Chronionego Krajobrazu [...] w części położonej w Wojewódzkie Małopolskim. Nie podzielając zarzutów skargi sąd uznał jednak, iż decyzja odmawiająca ustalenia warunków środowiskowych z tej przyczyny narusza obowiązujące prawo. Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach jest decyzją specyficzna, wydawaną na wstępnym etapie procesu inwestycyjnego w stosunku do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco lub potencjalnie oddziaływać na środowisko. Wydanie tej decyzji i prowadzone w związku z tym postępowanie następuje przed uzyskaniem decyzji wymienionych w art. 72 ust 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko Dz. U. z 2008 r. Nr 199, poz. 1227 (dalej ustawa) między innymi decyzji o pozwoleniu na budowę, warunkach zabudowy czy też koncesji na poszukiwanie lub rozpoznawanie złóż kopalin i wydobywanie kopalin ze złóż wydawanej na podstawie ustawy Prawo geologiczne i górnicze. Przesłanki jakie właściwy organ winien wziąć pod uwagę wydając decyzję środowiskową zostały określone w przepisie art. 80 ustawy. Zgodnie z nim - jeżeli była przeprowadzona ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, właściwy organ wydaje decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach, biorąc pod uwagę: 1) wyniki uzgodnień i opinii, o których mowa w art. 77 ust. 1; 2) ustalenia zawarte w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko; 3) wyniki postępowania z udziałem społeczeństwa; 4) wyniki postępowania w sprawie transgranicznego oddziaływania na środowisko, jeżeli zostało przeprowadzone. Przesłanki do wydania decyzji odmownej ustawodawca zamieścił w przepisie art. 81 ustawy. Przesłanki te to: brak zgody wnioskodawcy na inny, zaproponowany przez organ wariant przedsięwzięcia (art. 81 ust 1 ustawy), stwierdzenie przez organ na podstawie postępowania w przedmiocie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, iż przedsięwzięcie może znacząco negatywnie oddziaływać na obszar Natura 2000 (art. 81 ust 2) oraz stwierdzenie przez organ na podstawie postępowania w przedmiocie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, iż przedsięwzięcie może spowodować nieosiągnięcie celów środowiskowych zawartych w planie gospodarowania wodami na obszarze dorzecza. Analiza tych przepisów sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę skłania do wyrażenia poglądu, iż decyzja wydawana przez właściwy organ w oparciu o przepisy art. 71 - 87 ustawy) określa jedynie uwarunkowania środowiskowe dla wnioskowanego przedsięwzięcia a uwarunkowania te organ ustala wyłącznie w oparciu o ustalenia dokonane na podstawie art. 80 ust 1 ustawy tj. w oparciu wyniki uzgodnień i opinii, ustaleń zawartych w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, wyników postępowania z udziałem społeczeństwa oraz postępowania w sprawie transgranicznego oddziaływania na środowisko, jeżeli zostało przeprowadzone. Przesłanki do odmowy zgody na realizację przedsięwzięcia (a nie odmowy określenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia jak brzmiało wyrzeczenie decyzji organu) określone są wyłącznie w przytoczonym wyżej przepisie art. 81 ustawy. Skłania to do konkluzji, iż organ właściwy do wydania decyzji środowiskowej w postępowaniu zmierzającym do wydania tej decyzji może badać i ustalać jedynie te okoliczności o których mowa w ustawie o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. Przepisy tej ustawy nie dają natomiast organowi kompetencji do oceny, czy dane przedsięwzięcie może być realizowane ze względu na sprzeczność z innymi przepisami. Brak bowiem przepisu zamieszczonego w ustawie, który by dawał organowi właściwemu do wydania decyzji środowiskowej kompetencje do badania czy zamierzone przedsięwzięcie zgodne jest z szeroko rozumianym prawem. Nie ma w ustawie przepisu, który by pozwalał na wydanie decyzji odmawiającej zgody na realizację przedsięwzięcia czy też odmowy określenia środowiskowych uwarunkowań jeżeli organ właściwy do wydania decyzji środowiskowej taką sprzeczność stwierdzi. Wniosek taki można także wysnuć analizując art. 80 ust 2 ustawy. Zgodnie z nim właściwy organ wydaje decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach po stwierdzeniu zgodności lokalizacji przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jeżeli plan ten został uchwalony. Organ prowadzący postępowanie środowiskowe może badać jedynie legalność (zgodność z prawem miejscowym) lokalizacji zamierzenia objętego wnioskiem o określenie warunków środowiskowych. Jeżeli wolą ustawodawcy byłoby aby organ ten badał legalność tego zamierzenia w szerszym niż tylko w aspekcie zgodności z planem miejscowym, kompetencje takie (podobnie jak określił to w art. 80 ust 2) zamieścił by w ustawie. Tym samym należy uznać, że organ właściwy do wydania decyzji środowiskowej nie może odmówić wydania tej decyzji badając inne niż te o których mowa w ustawie przepisy, wyręczając niejako inne organy właściwe do prowadzenie postępowania na dalszym etapie. Zauważyć bowiem należy, iż sama decyzja środowiskowa nie upoważnia jej adresata do żadnych przedsięwzięć a określa jedynie dla tych przedsięwzięć "środowiskowe ramy" wiążące inne organy administracji. Tak też należy odczytywać przepis art. 86 ustawy. Fakt wydania decyzji środowiskowej dla danego przedsięwzięcia jest wiążący np. dla organu nadzoru architektoniczno-budowlanego (przy pozwoleniu na budowę lub warunków zabudowy) czy koncesyjnego ale jedynie w zakresie warunków środowiskowych określonych w decyzji. W żadnym razie przepisu tego nie można odczytywać jako bezwzględnego związania organu decyzją środowiskową tj. w tym znaczeniu, że decyzja ta a w zasadzie jej wydanie przesądza, iż zgoda na realizację zamierzenia inwestycyjnego dla których zakreśliła ramy środowiskowe musi być przez właściwy organ wydana. Przeciwnie, właściwy organ wydaje decyzję zezwalającą na realizację inwestycji (decyzję o warunkach zabudowy, pozwolenie na budowę czy koncesję) po stwierdzeniu iż zamierzenie to pozostaje w zgodności prawem np. przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, prawem budowlanym czy prawem geologicznym i górniczym i w ramach zakreślonych decyzją środowiskową. Organ właściwy do wydania decyzji środowiskowej nie może wyręczać innych organów, oceniając w postępowaniu środowiskowym zgodność przedsięwzięcia np. z prawem budowlanym i w razie stwierdzenia sprzeczności z tymi przepisami odmawiać wydania decyzji. Wykraczał by bowiem poza kompetencje nadane mu przez ustawę o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko i w sposób pozaprawny wkraczał w kompetencje innych, właściwych organów administracji. Na tej samej zasadzie organ właściwy do wydania decyzji środowiskowej nie może oceniać czy zamierzenie objęte prowadzonym postępowaniem pozostaje w zgodzie z przepisami aktów prawa miejscowego organów administracji rządowej jakim jest rozporządzenie Wojewody Małopolskiego nr 73/05 z dnia 27 grudnia 2005 r. w sprawie Obszaru Chronionego Krajobrazu [...] w części położonej w Wojewódzkie Małopolskim (Dz. Urz. Województwa Małopolskiego z 14 marca 2006 r. Nr 126, poz. 797). Kompetencję do dokonania takiej oceny ma organ koncesyjny, który winien odmówić wydania koncesji jeżeli taką sprzeczność stwierdzi na podstawie art. 26b ustawy Prawo geologiczne i górnicze. Za wadliwością wydanej przez organ decyzji przemawia także fakt, postanowieniem z dnia 1 grudnia 2010 r. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w K. uzgodnił pozytywnie realizację przedmiotowego przedsięwzięcia. Jak przyjmuje się powszechnie w doktrynie i orzecznictwie uzgodnienie jest mocniejszą formą współdziałania organów administracji. O ile opinia nie wiąże organu właściwego do wydania decyzji, o tyle uzgodnienie jest dla tego organu właściwie wiążące. Narusza obowiązujące przepisy wydanie decyzji pozostającej w zasadniczej sprzeczności z wydanym wcześniej uzgodnieniem. Ponownie rozpoznając sprawę organ wyda decyzję w oparciu o powyższe wskazania bez oceny czy zamierzenie inwestycyjne pozostaje w zgodzie z rozporządzeniem Wojewody Małopolskiego nr 73/05 z dnia 27 grudnia 2005 r. w sprawie Obszaru Chronionego Krajobrazu [...] w części położonej w Wojewódzkie Małopolskim. Mając na uwadze powyższe okoliczności orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło