II SA/Kr 1217/12
WyrokWSA w Krakowie2012-11-28
Skład orzekający: Sędzia NSA Andrzej Irla, WSA Krystyna Daniel, WSA Ewa Rynczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o nieodpłatne przeniesienie prawa własności działki gruntu, która została przekazana Państwu za spłaty pieniężne na podstawie ustawy z 1974 r., może być rozpatrywany na podstawie art. 118 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników, jeśli pierwotny właściciel nie zachował prawa użytkowania tej działki po jej przekazaniu?Ratio decidendi
Wniosek o nieodpłatne przeniesienie prawa własności działki gruntu, która została przekazana Państwu za spłaty pieniężne na podstawie ustawy z 1974 r., może być rozpatrywany na podstawie art. 118 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników tylko wtedy, gdy pierwotny właściciel zachował prawo użytkowania tej działki po jej przekazaniu. W przypadku braku takiego prawa, jak również w sytuacji, gdy nie doszło do wywłaszczenia nieruchomości, żądanie zwrotu nieruchomości nie może być uwzględnione.Stan faktyczny
Skarżąca J. G. wniosła o zwrot nieruchomości, która na podstawie umowy z 1976 r. i decyzji z 1976 r. została przekazana Państwowemu Ośrodkowi Hodowli Zarodowej za spłaty pieniężne. Organy administracji odmówiły zwrotu, uznając, że nie doszło do wywłaszczenia, a umowa nie przewidywała prawa użytkowania działki przez pierwotną właścicielkę. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów KPA, w tym błędne określenie stron postępowania i niewystarczające ustalenie stanu prawnego nieruchomości.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Irla (spr.) Sędziowie: WSA Krystyna Daniel WSA Ewa Rynczak Protokolant: Katarzyna Zbylut po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 listopada 2012 r. sprawy ze skargi J. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 18 czerwca 2012 r., nr [...] w przedmiocie odmowy nieodpłatnego przeniesienia prawa własności skargę oddala
Wnioskiem z dnia 6.05.2011r. J. G. wystąpiła do Starosty [...] o zwrot nieruchomości położonej w Z. gmina [...], oznaczonej jako działka nr [...] o powierzchni 0,2241ha. Wnioskodawczyni przedłożyła m.in. kopię decyzji Naczelnika Miasta i Gminy w [...] nr U.M. i [...] z dnia 19.07.1976 r. która na podstawie art. 37 ust. 2 w związku z art. 28 ustawy z dnia 29 maja 1974 r. o przekazywaniu gospodarstw rolnych na własność Państwa za rentę i spłaty pieniężne (Dz.U nr 21 póz. 118) i § 8 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 31 maja 1974 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o przekazywaniu gospodarstw rolnych na własność Państwa za rentę i spłaty pieniężne (Dz.U. Nr 21 póz. 125) oraz art. 97 k.p.a - zatwierdzała umowę zawartą między J. K. - właścicielką gospodarstwa rolnego, a Państwowym Ośrodkiem Hodowli Zarodowej w J., w przedmiocie nabycia części gospodarstwa zapisanego w rejestrze gruntów pod jednostką rejestrową nr [...] Z., oznaczonej jako działka nr [...]. Na potwierdzenie przymiotu strony J. G. przedłożyła postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku po zmarłej J. K..
Starosta [...] decyzją z dnia 16.03.2012r. (znak: [...]) wydaną na podstawie art. 118 ust. l i ust. 2 a ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (t.jedn.: Dz. U. z 2008 r. nr 50, póz. 291 ze zm.) oraz na podstawie art. 104 k.p.a. odmówił J. G. nieodpłatnego przeniesienia prawa własności parceli katastralnej nr [...] stanowiącej obecnie część nieruchomości oznaczonej ewidencyjnie jako działka nr [...] obręb [...], jednostka ewidencyjna [...], dla której Sąd Rejonowy w [...] Zamiejscowy Wydział Ksiąg Wieczystych w [...] prowadzi księgę wieczystą [...].
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ I instancji stwierdził, iż na podstawie umowy zawartej w dniu 18 czerwca 1976 r. w S. pomiędzy Państwowym Ośrodkiem Hodowli Zarodowej w J. a J. K. - został przekazany przez J. K. na własność Skarbu Państwa grunt orny o pow. 0,22 ha, przy czym umowa nie zapewniała dotychczasowemu właścicielowi prawa użytkowania działki. Umowa została zawarta w trybie art. 37 ust. 2 w zw. z art. 28 ustawy z dnia 29 maja 1974 r. o przekazywaniu gospodarstw rolnych na własność Państwa za rentę i spłaty pieniężne. Z uwagi na fakt, iż umowa nie przewidywała użytkowania przez dotychczasowego właściciela parceli katastralnej nr [...], nie można orzec o przeniesieniu prawa własności tej parceli na rzecz J. G., która jest spadkobiercą J. K.. Jednocześnie organ I instancji uznał, iż nie można rozpoznawać wniosku J. G. w trybie art. 137 ustawy o gospodarce nieruchomościami, tj. jako wniosku o zwrot wywłaszczonej nieruchomości, która stała się zbędna na ceł określony w wywłaszczeniu, gdyż z zebranych dokumentów nie wynika, by przejęcie nieruchomości na własność Skarbu Państwa nastąpiło w trybie przepisów o wywłaszczeniu.
Odwołanie od tej decyzji wniosła J. G.. Zarzuciła, że nastąpiło wywłaszczenie nieruchomości (parceli katastralnej nr [...]), a nie dobrowolne jej oddanie Państwowemu Ośrodkowi Hodowli Zarodowej w J.. Podniosła także, że przedmiotowa działka nie została wykorzystana zgodnie z przeznaczeniem na jaki była wywłaszczona. To powoduje, że nieruchomość powinna być zwrócona na rzecz byłych właścicieli. J. G. wskazała także, iż żadne świadczenia z tytułu przejęcia tej nieruchomości decyzją UMiG w [...] z dnia 19.07.1975 r. - nie zostały wypłacone. Odwołująca się podała także, iż obecnie przedmiotowa działka jest własnością Agencji Nieruchomości Rolnych i wchodzi w skład działki nr [...] obr. [...].
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z 18 czerwca 2012 r. (znak: [...]) działając na podstawie art. 118 ust. l i ust. 2a ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (t.jedn. Dz. U. z 2008 r. nr 50, póz. 291 ze zm.) oraz art. 138 § l pkt l kpa - utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy.
W ocenie Kolegium nie budzi wątpliwości, iż nieruchomość, której przeniesienia własności domaga się odwołująca, nie przeszła na własność Skarbu Państwa w trybie przepisów o wywłaszczaniu nieruchomości, w szczególności obowiązującej w 1976 r. ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (t.jedn. Dz. U. z 1974 r. nr 10, póz. 64 ze zm.), co mogłoby uzasadniać żądanie zwrotu tej nieruchomości w oparciu o art. 136 i następne ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jedn. Dz. U. z 2010 r. nr 102, póz. 651 ze zm.). Okoliczność powyższą potwierdza znajdująca się w aktach administracyjnych sprawy uwierzytelniona kopia umowy zawartej w dniu 18 czerwca 1976 r. pomiędzy Państwowym Ośrodkiem Hodowli Zarodowej w J., a J. K. oraz decyzja Naczelnika Miasta i Gminy [...] z dnia 19 lipca 1976 r. nr [...] zatwierdzająca powyżej wskazaną umowę. Z dokumentów tych wynika, iż J. K. zawarła z Państwowym Ośrodkiem Hodowli Zarodowej w J. umowę nabycia przez ten Ośrodek spornej nieruchomości za spłaty pieniężne. Umowa powyższa nakładała na nabywcę obowiązek przedłożenia umowy celem "sprawdzenia i podpisania" Naczelnikowi Gminy w [...]. Zawieranie tego rodzaju umów przewidywał art. 37 ust. l w zw. z art. 28 ust. l ustawy o przekazywaniu gospodarstw rolnych na własność Państwa za rentę i spłaty pieniężne. Kolegium wskazało, że z umową o jakiej mowa w powołanych przepisach mamy do czynienia w przedmiotowej sprawie. Umowa ta została zatwierdzona wspomnianą wyżej decyzją Naczelnika Miasta i Gminy [...].
Nadto Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wskazało, że treść przywołanych dokumentów przeczy twierdzeniom odwołującej się o przejęciu nieruchomości w drodze wywłaszczenia. Dlatego też wniosek J. G. z dnia 6 maja 2011 r. o zwrot parceli [...] można rozpatrywać wyłącznie w oparciu o przepis art. 118 ust. l i 2a ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników. Przywołany przepis stanowi: Osobie, której przysługuje prawo użytkowania działki gruntu z tytułu przekazania gospodarstwa rolnego Państwu, w myśl dotychczasowych przepisów, na jej wniosek przyznaje się nieodpłatnie własność tej działki. Ustęp 2a cyt. przepisu rozciąga powyższe uprawnienia na zstępnych osoby, której przysługiwało prawo użytkowania działki gruntu z tytułu przekazania gospodarstwa rolnego Państwu, o ile zstępny po śmierci osoby uprawnionej włada ową działką gruntu. Warunkiem niezbędnym nieodpłatnego przyznania na własność działki gruntu z tytułu przekazania gospodarstwa rolnego na własność Państwa jest prawo osoby przekazującej do użytkowania tej działki. Przysługiwanie prawa użytkowania działki gruntu z gospodarstwa rolnego przekazanego Państwu winno wynikać z decyzji o przejęciu gospodarstwa rolnego na własność Państwa lub z umowy zawieranej w oparciu o cyt. art. 37 ust. l ustawy o przekazywaniu gospodarstw rolnych na własność Państwa za rentę lub spłaty pieniężne. Zawarta przez J. K. umowa przekazująca Państwowemu Ośrodkowi Hodowli Zarodowej w J. odpłatnie własność parceli [...] nie zawiera postanowień o równoczesnym oddaniu tej parceli w użytkowanie J. K.. Umowa ta stanowi, iż to nabywca wchodzi z chwilą jej podpisania w posiadanie przejmowanych obiektów, a nadto że nieruchomości jest przekazywana nabywcy także do użytkowania.
Nie została zatem spełniona podstawowa - w świetle art. 118 ust. l ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników - przesłanka umożliwiająca nieodpłatne przyznanie własności działki gruntu z tytułu przekazania gospodarstwa rolnego Państwu za rentę lub spłaty pieniężne a to: przysługiwanie J. K. prawa użytkowania przedmiotowej działki po jej przekazaniu za spłaty pieniężne Państwowemu Ośrodkowi Hodowli Zarodowej w J.. Tym samym niemożliwym jest nieodpłatne przeniesienie własności parceli nr [...] na rzecz J. G. - zstępnej a zarazem spadkobierczyni J. K.. Wobec braku po strome J. K. uprawnień do użytkowania przedmiotowej działki po jej przekazaniu na własność Państwa, obojętnym z prawnego punktu widzenia dla rozstrzygnięcia o wniosku J. G. jest aktualny stan władania i użytkowania tej działki.
Skargę do sądu administracyjnego na opisaną wyżej decyzję wniosła J. G.. Domagając się uchylenia tej decyzji oraz poprzedzającej je decyzji organu I instancji, jak również zasądzenia kosztów powstępowania, zarzuciła naruszenie:
* art. 28 KPA przez błędne określenie kręgu stron przedmiotowego postępowania administracyjnego,
* art. 8 KPA, a to poprzez brak prawidłowego ustalenia przedmiotu postępowania i doprecyzowanie wniosku złożonego przez skarżącą przez organ;
- art. 7 i 77 § l KPA poprzez brak zgromadzenia wyczerpującego i wystarczającego do załatwienia sprawy materiału dowodowego;
art. 80 KPA poprzez ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego z przekroczeniem granic swobodnej oceny dowodów.
W zakresie naruszenia art. 28 kpa skarżąca wskazała, iż organy obydwu instancji prowadziły postępowanie jedynie z udziałem skarżącej i Skarbu Państwa - Agencji Nieruchomości Rolnych. Natomiast status stron nie został przyznany pozostałym zstępnym J. K.. W ocenie J. G., również pozostali spadkobiercy zmarłej J. K. powinni być stronami przedmiotowego postępowania albowiem mniejsze postępowanie dotyczyło również ich interesu prawnego.
Skarżąca zakwestionowała również przyjętą przez organy prowadzące postępowanie kwalifikację mniejszej sprawy jako sprawy o nieodpłatne przeniesienie prawa własności pgr.l.kat. [...] położonej w Z. gm. [...], w trybie art. 118 ust. l i 2a ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników. J. G. podała, iż już w pierwotnym wniosku o wszczęcie postępowania wskazywała, że jej żądanie oparte jest na kwestionowaniu faktu zawarcia przez jej matkę – J. K. - umowy przenoszącej własność w/w nieruchomości na Państwowy Ośrodek Hodowli Zarodowej w J.. Ponadto Skarżąca w odwołaniu od decyzji organu I instancji wprost wskazała, iż przejęcie nieruchomości nastąpiło przez "wywłaszczenie, a nie dobrowolne oddanie nieruchomości katastralnej [...] Państwowemu Ośrodkowi Hodowli Zarodowej w J.". W świetle powyższych uwag, dokonanie przez organy kwalifikacji wniosku skarżącej jako wniosku o nieodpłatne przeniesienie własności przedmiotowej nieruchomości nie było zasadne. J. G. podała, iż jeśli organ I instancji miał wątpliwości co do treści jej żądania powinien był -zgodnie z zasadą zaufania, wyrażoną w art. 8 KPA - wezwać ją do sprecyzowania wniosku i dopiero w oparciu o tak sprecyzowane żądanie rozpoznać sprawę.
Skarżąca wskazała również, iż przeprowadzone przez organy postępowanie dowodowe jest niewystarczające. W szczególności żaden z organów nie ustalił dalszych losów prawnych (stanu prawnego) nieruchomości, o której zwrot skarżąca wnosiła. W zakresie tego zarzutu podniesiono, że organy nie ustaliły w skład jakiej działki ewidencyjnej weszła parcela katastralna [...]. Poczynione przez organy ustalenia w tym zakresie są nieprawidłowe i niewystarczające. Organy ustaliły m.in. "na podstawie porównania mapy ewidencyjnej z nieobowiązującą mapą katastralną", że pgr. l.kat. [...] utworzyła m.in. działkę ewidencyjną [...]. J. G. zakwestionowała możliwość dokonywania, przez organy administracji w niniejszej sprawie, ustaleń w zakresie ewidencji gruntów poprzez samodzielne porównywanie map. Wskazała, że przepisy ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne wymagają by wszelkie ustalenia w zakresie ewidencji gruntów były podejmowane na podstawie dokumentacji geodezyjnej opracowanej przez uprawnione do tego osoby (posiadanie odpowiednich kompetencji w powyższej dziedzinie jest wymagane m.in. z tego względu, że mapy katastralne były opracowane inną - niż obecnie stosowana -techniką, co powoduje, iż proste porównanie mapy katastralnej z mapą ewidencyjną nie jest możliwe bez ryzyka poważnego błędu). W świetle powyższego podniesiono, iż dowodem wskazującym w skład jakiej działki ewidencyjnej weszła pgr.l.kat. [...] powinno być odpowiednie opracowanie geodezyjne (np. wyka/ synchronizacyjny). Nadto podniesiono, że analiza wykazu zmian z dnia 21.03.1995r. do założenia ksiąg wieczystych dla gruntów Skarbu Państwa Agencji Własności Rolnej Skarbu Państwa wydzielonych w wyniku wymiany gruntów zatwierdzonej decyzją Prezydenta Miasta z dnia 04.11.1976r. nr [...] oraz wymiany gruntów zatwierdzonej decyzją Prezydenta Miasta z dnia 15.04.1977r. nr [...] - prowadzi do wniosku iż działka ew. [...] odpowiada pgr.l.kat [...], a nie - jak przyjęły organy -pgr.l.kat. [...]. To powoduje, iż ustalenia organów nie były prawidłowe. Organy nie ustaliły bowiem w sposób bezsporny aktualnego stanu prawnego przedmiotowej nieruchomości, w szczególności w żaden sposób nie wykazały, iż w/w nieruchomość stanowi obecnie własność Skarbu Państwa. Nie udowodniły także, iż pgr.l.kat. [...] utworzyła działkę [...] objętą księgą wieczystą [...].
Dodatkowo podkreślono, że w toku postępowania w żaden sposób nie wskazano, iż Państwowy Ośrodek Hodowli Zarodowej w [...] z siedzibą w B. (decyzja z dnia 21.12.1993r. znak: [...] o likwidacji wymienionego przedsiębiorstwa państwowego stanowiła podstawę przejęcia przez Agencję Własności Rolnej majątku tego przedsiębiorstwa i podstawę wpisu w księdze wieczystej [...] prawa własności nieruchomości opisanych w dziale I-O w/w księgi) był następcą prawnym Państwowego Ośrodka Hodowli Zarodowej w J. (bądź też że nastąpiła zmiana siedziby drugiego z powyżej wymienionych przedsiębiorstw). Stąd brak podstaw do przyjęcia, iż w skład majątku POHZ z siedzibą w B. wszedł majątek POHZ w J., a tym samym że pgr.l.kat. [...] stanowiła kiedykolwiek własność POHZ z siedzibą w B.. Do wysunięcia takich twierdzeń nie uprawnia również treść - znajdującego się w aktach sprawy — protokołu zdawczo - odbiorczego z marca 1994 r. z przekazania majątku POHZ z siedzibą w B.. Co za tym idzie brak podstaw do przyjęcia, iż prawo własności nieruchomości złożonej z pgr.I.kat. [...] zostało ujawnione w w/w księdze wieczystej.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas wyrażone w sprawie stanowisko. Kolegium podało, iż nie może być w sprawie mowy o wywłaszczeniu nieruchomości, której zwrotu domaga się skarżąca, gdyż nie zapadła decyzja o wywłaszczeniu tej nieruchomości, ani też nie została zawarta umowa, której następstwa byłyby równoznaczne z wywłaszczeniem, a określona przez przepisy ustawy z dnia 12.03.1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości. Trafne zatem było rozpatrzenie sprawy w oparciu o art. 118 ust. l i 2a ustawy z dnia 20.12.1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników. Nie budzi w sprawie wątpliwości, iż J. K. przekazała gospodarstwo rolne na rzecz Państwa za spłaty w trybie ustawy z dnia 29.05.1974 r. o przekazywaniu gospodarstw rolnych na własność Państwa za rentę i spłaty pieniężne. Kolegium nie podzieliło argumentu skargi dotyczącego błędnego ustalenia kręgu stron postępowania. W ocenie Kolegium stronami takiego postępowania są tylko te osoby które zgłaszają żądanie nieodpłatnego przekazania własności działki, a w sprawie tej osobą tą była tylko J. G.. Kolegium Odwoławcze podkreśliło, że art. 118 ust. l i ust. 2a ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników nie zawiera regulacji z której wynikałoby, iż prawo nieodpłatnego przeniesienia własności przysługuje wszystkim spadkobiercom. Z przepisów wynika, że roszczenie będące przedmiotem tej sprawy przysługuje tylko tym zstępnym, którzy po śmierci osoby uprawnionej władają działką. Z wniosku zaś J. G. nie wynika aby ona lub inni spadkobiercy J. K. władali przedmiotową parcelą. Z wniosku wszczynającego postępowanie wynika natomiast przeciwna konkluzja, albowiem J. G. stwierdza, iż sporna działka nie jest użytkowana.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego prowadzi od wniosku, że skarga jest nieuzasadniona, bowiem kontrolowane przez sąd decyzje są zgodne z prawem.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] utrzymując w mocy decyzję Starosty [...] z dnia 16.03.2012 r. wskazało, iż prawo własności nieruchomości, którego zwrotu żąda skarżąca, nie przeszło na własność Skarbu Państwa w trybie przepisów o wywłaszczeniu nieruchomości. Ustalenie powyższej kwestii ma to istotne znaczenie dla sprawy, że tylko taka podstawa prawna przejścia własności spornej nieruchomości uzasadniałaby rozpatrzenie złożonego przez J. G. wniosku z dnia 6.05.2011 r. w oparciu o przepisy regulujące zwrot wywłaszczonych nieruchomości, tj. w oparciu o art. 136 i następne ustawy z dnia 21.08.1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t. jedn. Dz. U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651 ze zm.). Wskazane stanowisko Kolegium jest słuszne i znajduje potwierdzenie w aktach sprawy. Na karcie 63 a.a. znajduje się bowiem "umowa nabycia nieruchomości za spłaty pieniężne" zawarta w dniu 18.06.1976 r. między zbywcą – J. K. (poprzedniczką prawną skarżącej), a nabywcą - Państwowym Ośrodkiem Hodowli Zarodkowej w J.. Przedmiotem tej umowy jest, objęta żądaniem zwrotu działka nr [...] o pow. 0,22 ha (nr póz. rej. 144, Iwh 144). Nadto, na k. 10 a.a. znajduje się decyzja Naczelnika Miasta i Gminy [...] z dnia 19.07.1976 r., którą zatwierdzono umowę zawartą między J. K., a Państwowym Ośrodkiem Hodowli Zarodkowej w J., dotycząca nabycia 0,22 ha działki nr [...]. Podstawą prawną tej decyzji (zatwierdzenia) był art. 37 ust. 2 w zw. z art. 28 ustawy z dnia 29.05.1974 r. o przekazywaniu gospodarstw rolnych na własność Państwa za rentę i spłaty pieniężne (Dz. U. Nr 21, póz. 118). Wskazany art. 28 ust. l stanowił, że nieruchomości wchodzące w skład gospodarstwa rolnego mogą być na wniosek rolnika przejęte na własność Państwa w całości lub części za spłaty pieniężne, jeżeli rolnik nie spełnia warunków do uzyskania renty. Zgodnie natomiast z art. 37 ust. 2 ustawy, przeniesienie własności nieruchomości nabytej przez jednostki uspołecznionej gospodarki rolnej bezpośrednio od rolników, następuje w formie umowy zatwierdzonej decyzją naczelnika gminy. Analiza powyższych dokumentów prowadzi do niebudzącego wątpliwości wniosku, że J. K. przekazała gospodarstwo rolne na rzecz Państwa za spłaty, w trybie i na zasadach powołanej wyżej ustawy z dnia 29.05.1974 r. o przekazywaniu gospodarstw rolnych na własność Państwa za rentę i spłaty pieniężne. Brak więc było podstaw do przyjęcia innej kwalifikacji prawnej powyżej opisanej czynności. W szczególności brak było podstaw do uznania za zasadne twierdzeń skarżącej, iż sporna nieruchomość przejęta była w drodze wywłaszczenia. W tych okolicznościach, wobec jednoznacznej treści dokumentów stanowiących podstawę przeniesienia prawa własności działki nr [...] w Z., trafnie orzekające w sprawie organy rozpatrzyły wniosek skarżącej w oparciu o art. 118 ust. l i 2a ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (t.jedn.: Dz. U. z 2008 r. nr 50, póz. 291 ze zm.). Wskazany bowiem przepis jest podstawą prawną do nieodpłatnego przyznania określonym osobom - prawa własności działki, która przeszła na własność Państwa właśnie w trybie przepisów o przekazywaniu Państwu gospodarstw rolnych. Jak trafnie wskazały orzekające w sprawie organy, skarżąca J. G. nie spełnia przewidzianych w tym przepisie przesłanek, co czyni niemożliwym nieodpłatne przeniesienie na skarżącą prawa własności działki nr [...] w Z..
Odnosząc się do podniesionego w skardze zarzutu wadliwego określenia kręgu stron postępowania, poprzez pominięcie w tym postępowaniu pozostałych zstępnych J. K., wskazać należy, iż zarzut ten nie jest zasadny. Uznając bowiem, iż w sprawie zastosowanie znajduje art. 118 ust. l i 2a ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników, stwierdzić należy, że stronami postępowania o którym mowa w powołanym przepisie są jedynie ci zstępni właściciela nieruchomości, którzy spełniają przesłanki zawarte w par. l i 2a art. 118 powołanej ustawy. W tej sprawie przesłanek tych nie spełniała sama skarżąca, a pozostali (ewentualni) zstępni - w ogóle nie zgłosili żadnych roszczeń względem tej nieruchomości. Trafna wobec tego jest ocena SKO w [...] wyrażona w odpowiedzi na skargę, iż skoro już z samego wniosku J. G. wynika, że sporna działka nie jest przez nikogo użytkowana zatem, przesłanek z art. 118 par. l i 2a nie spełnia żaden inny zstępny J. K..
Odnośnie zarzutu nie ustalenia przez organy administracji prawidłowego stanu prawnego spornej nieruchomości wskazać należy, że także i ten zarzut nie jest trafny. Skoro, jak wskazano powyżej, skarżąca nie spełnia przesłanek do powrotnego przeniesienia na jej rzecz własności nieruchomości stanowiącej uprzednio własność J. K., to nawet ewentualne braki postępowania w zakresie ustalenia stanu prawnego działki nr [...] w Z. - są całkowicie bez znaczenia dla sprawy.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn.: Dz. U. z 2012 r., póz. 270 ze zm.) orzeczono, jak w sentencji. Przepis ten stanowi bowiem, że w razie nieuwzględnienia skargi sąd skargę oddala.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło