II SA/Go 799/12

WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2012-11-29

Skład orzekający: Mirosław Trzecki, Maria Bohdanowicz, Grażyna Staniszewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może odmówić wydania kserokopii dokumentów z akt sprawy, powołując się jedynie na możliwość przeglądania akt i sporządzania notatek, bez wezwania strony do sprecyzowania wniosku i oceny jej interesu?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, odmawiając wydania kserokopii dokumentów z akt sprawy, narusza przepisy postępowania administracyjnego, jeśli nie wezwie strony do sprecyzowania wniosku i nie oceni jej interesu w uzyskaniu uwierzytelnionych odpisów. Prawo do wglądu w akta i sporządzania odpisów, gwarantowane przez art. 73 § 1 i § 2 KPA, wymaga od organu aktywnego działania w celu wyjaśnienia intencji strony i oceny zasadności jej żądania, a odmowa powinna nastąpić w drodze postanowienia podlegającego zażaleniu.
Stan faktyczny
D.B. zwróciła się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) o przesłanie kserokopii dokumentów uzyskanych przez organ w prowadzonych w jej sprawach postępowaniach. SKO wyjaśniło, że strona ma prawo do wglądu w akta i sporządzania odpisów. Po wyrażeniu niezadowolenia przez D.B., SKO podtrzymało swoje stanowisko. D.B. złożyła skargę do WSA, kwestionując sposób udzielania odpowiedzi przez organ. WSA uchylił postanowienia SKO, uznając je za naruszające przepisy postępowania.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzające je postanowienie SKO. Stwierdzono, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Trzecki (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Maria Bohdanowicz Sędzia WSA Grażyna Staniszewska Protokolant referent - stażysta Malwina Tomiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 listopada 2012 r. sprawy ze skargi D.B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowy sporządzenia i przesłania kserokopii dokumentów I. uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...], II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu. Wnioskiem z dnia [...] maja 2012r. D.B. wystąpiła do Samorządowego Kolegium Odwoławczego o niezwłoczne przesłanie odpisów pism bądź ich kserokopii, które organ "uzyskał" w toku prowadzonych w jej sprawach postępowań. Pismem z dnia [...] maja 2012r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze udzieliło D.B. wyjaśnień odnośnie możliwości wynikającej z art. 73 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r., nr 98, poz. 1071 ze zm.) przeglądania akt sprawy oraz sporządzania z nich notatek i odpisów. W dniu [...] czerwca 2012r. D.B. złożyła do SKO pismo, w którym wyraziła swoje niezadowolenie z zajętego przez organ stanowiska. Pismem z dnia [...] lipca 2012r, nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało swoje stanowisko wyrażone w piśmie zdnia [...] maja2012r. Skargę na pismo Kolegium z [...] lipca 2012r. złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. D.B., w której wniosła o "zniesienie" tego rodzaju odpowiedzi organu, które nie wnoszą nic nowego w jej "położenie socjalno-bytowe". W odpowiedzi na skargę Kolegium podtrzymało swoje stanowisko i wniosło o odrzucenie skargi, a z ostrożności procesowej - o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - zwanej dalej p.p.s.a. (tekst jedn. Dz. U. z 2012r., poz. 270), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Ponadto z mocy przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd, sprawując kontrolę legalności zaskarżonego aktu, 1 Sygn. akt II SA/Go 799/12 rozstrzyga w graniach danej sprawy nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną, Rozpoznając niniejszą sprawę w pierwszej kolejności należy rozważyć, czy skarga D.B. na pismo SKO z dnia [...] lipca 2012r. nr [...] była dopuszczalna, a tym samym czy powinna zostać rozpatrzona merytorycznie. Analiza pism Kolegium z dnia [...] maja 2012r. nr [...] oraz zaskarżonego z [...] lipca 2012r. wykazała, że spełniają one minimalne wymogi określone przepisami prawa umożliwiające uznanie je za postanowienia. Zostały wydane przez uprawniony organ, tj. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, w składzie trzyosobowym, zostały opatrzone stosowną datą i podpisami osób uprawnionych, a ponadto zawierają wskazanie podstawy prawnej oraz władcze rozstrzygnięcie w przedmiocie żądania skarżącej. Ponadto zaskarżone pismo zostało wydane przez Kolegium wskutek wniosku D.B. z dnia [...] czerwca 2012r. o ponowne rozpatrzenie sprawy, złożonego w ustawowo przewidzianym dla tego środka odwoławczego terminie - 14 dni (art. 127 § 3 w zw. z art. 129 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 2000r., nr 98, poz. 1071 ze zm. - zwanej dalej kpa). Wobec powyższego należy uznać, że skarga na wskazane wyżej postanowienie, w świetle art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. jest dopuszczalna. Tym samym wniosek organu zawarty w odpowiedzi na skargę o odrzucenie skargi należy uznać za niezasadny. Badając legalność zaskarżonego postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lipca 2012r. nr [...] oraz poprzedzającego go postanowienia z dnia [...] maja 2012r. w oparciu o wyżej powołane przepisy, Sąd doszedł do przekonania, że postanowienia naruszają przepisy prawa procesowego w stopniu uzasadniającym wyeliminowanie je z obrotu prawnego. Zgodnie z art. 73 § 1 kpa, strona ma prawo wglądu w akta sprawy, sporządzania z nich notatek, kopii lub odpisów. Prawo to przysługuje również po zakończeniu postępowania. Strona może również żądać uwierzytelnienia odpisów lub kopii akt sprawy lub wydania jej z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów, o ile jest to uzasadnione ważnym interesem strony (art. 73 § 2 kpa). Odmowa umożliwienia stronie przeglądania akt sprawy, sporządzania z nich notatek, kopii i odpisów, uwierzytelnienia takich kopii i odpisów lub wydania uwierzytelnionych odpisów następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie (art. 74 § 2 kpa). 2 Sygn. akt I! SA/Go 799/12 Zauważyć trzeba, że treść wniosku skarżącej z dnia [...] maja 2012r. nie była na tyle jednoznaczna, by wobec wielości prowadzonych przez organ postępowań wszczętych wnioskami D.B., bez wezwania strony o jego sprecyzowanie organ mógł ustalić, odpisów jakich pism bądź ich kserokopii skarżąca żąda. Obowiązkiem organu było zatem wezwanie strony do sprecyzowania wniosku oraz ewentualnie - w świetle art. 73 § 2 kpa - wskazania interesu przemawiającego za wydaniem skarżącej z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów bądź podania dla jakich celów składa przedmiotowy wniosek, z jednoczesnym pouczeniem o możliwości przeglądania akt sprawy, sporządzania notatek i odpisów w siedzibie organu. Taka informacja pozwoliłaby organowi na ocenę zasadności wniosku skarżącej i ustalenie sposobu jego realizacji. Niewyjaśnienie intencji strony skarżącej i wydanie postanowienia zarówno z dnia [...] maja 2012r., jak i postanowienia z dnia [...] lipca 2012r. o odmowie wydania odpisów pism i ich kserokopii uznać należy za naruszenie art. 73 § 1 i § 2 kpa, a tym samym za naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W konsekwencji dokonanych ustaleń Sąd, działając w oparciu o art. 145 § 1 pkt. 1 lit c p.p.s.a., orzekł jak w punkcie I wyroku. Rozstrzygnięcie zawarte w pkt II wyroku znajduje oparcie w treści art. 152 p.p.s.a. 3

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło