III SA/Gl 1543/12

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Leszek Wolny po rozpoznaniu w dniu 30 listopada 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi L. U. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego w kwestii wniosku o przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych lub częściowe zwolnienie od kosztów sądowych postanawia: zwolnić skarżącego od kosztów sądowych. Wraz ze skargą, skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy. Z wypełnionego urzędowego formularza PPF wynika, że wniosek ten obejmował żądanie zwolnienia od kosztów sądowych lub częściowego zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku skarżący oświadczył, że znajduje się obecnie w trudnej sytuacji majątkowej. Ze względu na zły stan zdrowia, skarżący nie jest w stanie pracować i pozostaje na całkowitym utrzymaniu żony, która utrzymuje również ich wspólnego, małoletniego syna. Opłaty sądowe w niniejszych sprawach przekraczają możliwości finansowe strony i jej rodziny. Wnioskodawca nie jest w stanie uiścić tych opłat bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego siebie i jego rodziny. Strona pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym ze swoją żoną M. i synem K. ([...] lat). Jedynym miesięcznym dochodem wspólnego gospodarstwa domowego strony skarżącej jest wynagrodzenie uzyskiwane przez jego żonę w wysokości około 2.300 zł brutto. Na wspólny majątek składa się w praktyce jedynie mieszkanie o powierzchni [...] m2, które wchodzi w skład wspólnego majątku małżeńskiego i jest aktualnie obciążone hipoteką przymusową na rzecz organu celnego. We wspólnym majątku małżeńskim znajduje się także samochód osobowy marki [...] z [...] r., jest on również zajęty w toku egzekucji prowadzonej przez organ celny. Poza tym, wnioskodawca nie posiada żadnych innych ruchomości, oszczędności, papierów wartościowych, ani przedmiotów o wartości przekraczającej 3.000 Euro. Strona oszacowała miesięczne wydatki w ten sposób, że czynsz wynosi 400 zł; gaz – 100 zł; 100 zł – prąd elektryczny; 60 zł – obiady dla syna; 50 zł – lekarstwa dla strony. Do wypełnionego urzędowego formularza PPF wnioskodawca dołączył szereg dokumentów: zaświadczenie Powiatowego Urzędu Pracy z dnia [...] r., z którego wynika, że skarżący nie figuruje w rejestrze osób bezrobotnych, ani poszukujących pracy (od [...] r. do nadal); zaświadczenie z dnia [...] r. o zarobkach żony skarżącego (2.375,78 zł netto); zaświadczenie z urzędu skarbowego o dochodach podlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym (również z początku marca 2012 r.); wyciąg z rachunku bankowego żony skarżącego za okres od dnia [...] r. do dnia [...] r.; pismo z dnia [...] r. wzywające stronę do dostarczenia jej samochodu osobowego do Izby Celnej w K. (oraz adnotację strony na odwrocie tego pisma z dnia [...] r., z której wynika, że samochód ten został dostarczony do Urzędu Celnego w C. Do akt dołączonych zostało 7 kserokopii tytułów wykonawczych wystawionych w dniu [...] r. (nr od [...] do [...]) na łączną kwotę [...] zł oraz kserokopia zawiadomienia z Sądu Rejonowego w C. V Wydziału Ksiąg Wieczystych z dnia [...] r. o wpisach hipotek przymusowych na nieruchomości wskazanej w urzędowym formularzu PPF. Skarżący nadesłał również kserokopie rachunków opłat za media oraz kserokopie rachunku zakupów dokonanych w aptece (42,99 zł). W tym stanie rzeczy, referendarz sądowy pismem z dnia 12 listopada 2012 r. wezwał stronę skarżącą do uzupełnienia i uprawdopodobnienia danych zawartych we wniosku poprzez nadesłanie określonych dokumentów, mających zobrazować jej rzeczywisty i aktualny stan majątkowy. Wezwanie to miało na celu uzupełnienie i udokumentowanie danych zawartych we wniosku o prawo pomocy. W odpowiedzi na to wezwanie, wnioskodawca nadesłał: zaświadczenie z Powiatowego Urzędu Pracy w C. z dnia [...] r., informujące o tym, że skarżący nie figuruje w rejestrze osób bezrobotnych, ani poszukujących pracy; zaświadczenie właściwego Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] r. o nieosiągnięciu dochodu w ubiegłym roku podatkowym; potwierdzenie zameldowania na pobyt stały w miejscu zamieszkania wnioskodawcy; wyciąg z rachunku bankowego posiadanego przez małżonkę skarżącego za okres od [...] r. do [...] r. Mając powyższe na uwadze, zważono, co następuje: Stosownie do art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity w Dz. U. z 2012 r., poz. 270) – zwanej dalej P.p.s.a. – stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Z kolei zgodnie z art. 245 § 1 P.p.s.a., prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 P.p.s.a.). Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub części (...) lub obejmuje ustanowienie fachowego pełnomocnika w osobie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 P.p.s.a.). Na wstępie należy zaznaczyć, że skarżący składając wniosek o prawo pomocy, zażądał przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, tj. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Mając to na uwadze, odnosząc się do wniosku L. U., należy przywołać zasadę wyrażoną w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., zgodnie z którą, przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym (czyli na zasadzie art. 245 § 3 P.p.s.a., mogącym obejmować zwolnienie od kosztów sądowych, na które składają się opłaty i wydatki oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w osobie radcy prawnego lub adwokata) następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W pierwszej kolejności należy stwierdzić, że skarżący przedstawił w sposób dostateczny i wystarczający aktualny stan majątkowy i finansowy wspólnego gospodarstwa domowego, w którym pozostaje. Strona nadesłała szereg dokumentów, które obrazują jej obecny i aktualny stan majątkowy. Analiza przedłożonego przez stronę materiału źródłowego pozwala stwierdzić, że spełnia ona przesłanki skutkujące uwzględnieniem w całości złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy. Wnioskodawca pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym razem ze swoją żoną M. i ich wspólnym, [...] synem K. Skarżący wykazał wysokość miesięcznego wynagrodzenia uzyskiwanego przez swoją żonę. Jest to jedyny dochód uzyskiwany w trzyosobowym wspólnym gospodarstwie domowym strony. Wysokość faktycznie otrzymywanego wynagrodzenia można również ustalić poprzez analizę wyciągów z rachunku bankowego małżonki wnioskodawcy. Miesięczny dochód wspólnego gospodarstwa domowego wnioskodawcy wynosi, zgodnie z oświadczeniem strony około 1.450 zł netto. Należy mieć na uwadze fakt, że we wspólnym gospodarstwie jest syn skarżącego K., który nie uzyskuje samodzielnie żadnego dochodu. Wydatki wyszczególnione przez stronę zamykają się w kwocie około 750 zł, należy jeszcze jednak uwzględnić całokształt wydatków związanych z zakupem żywności, odzieży, środków czystości, jak również wydatków związanych z utrzymaniem małoletniego syna, który nie uzyskuje jeszcze samodzielnie dochodu. Nie należy tracić z pola widzenia bardzo istotnego faktu; przedmiotowy wniosek o przyznanie prawa pomocy obejmuje de facto sześć spraw sądowoadministracyjnych (III SA/Gl 1543 – 1548/12). W każdej z tych spraw ciąży na skarżącym obowiązek uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Łączny wpis sądowy od skarg w ww. sześciu sprawach wynosi 4.632 zł. Kwota ta faktycznie znajduje się, zdaniem rozpoznającego wniosek, poza zasięgiem możliwości finansowych wnioskodawcy, a uiszczenie jej z pewnością pociągnęłoby za sobą wyraźny uszczerbek w utrzymaniu strony i jej rodziny. Mając powyższe na uwadze, postanowiono jak w sentencji, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.