II GZ 35/13

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jan Bała po rozpoznaniu w dniu 5 lutego 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia S.U. we W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W. z dnia 3 grudnia 2012 r., sygn. akt III SA/Wr 453/12 w zakresie odmowy przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi w sprawie ze skargi S. U. we W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] maja 2012 r., nr [...] w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania postanawia: oddalić zażalenie Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu postanowieniem z dnia 3 grudnia 2012 r. o sygn. akt III SA/Wr 453/12 odmówił przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi S. . we W. w sprawie ze skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji dotyczącej zwrotu części dotacji celowej. W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji podał następujący stan faktyczny. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W. z dnia [...] września 2012 r. wezwano S. (dalej: skarżący) do uzupełnia braków formalnych skargi z dnia [...] sierpnia 2012 r. przez podpisanie skargi oraz złożenie dokumentu określającego umocowanie do reprezentowania strony skarżącej (KRS) wraz z pouczeniem, iż nieusunięcie wskazanych braków formalnych spowoduje odrzucenie skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 poz. 270 ze zm.). Pismem z dnia [...] października 2012 r. strona skarżąca – reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika - wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Równocześnie z pismem przesłano: podpisany egzemplarz skargi, dokument określający umocowanie do reprezentowania strony skarżącej (KRS) oraz pełnomocnictwo. W uzasadnieniu wniosku skarżący podał, iż z akt sprawy dowiedział się, że przesyłka została skierowana na prawidłowy adres lecz nie została podjęta w terminie, a "podobno" "była dwukrotnie awizowana". Następnie skarżący udał się do Urzędu Pocztowego i ustalił, że "przesyłka nie została dostarczona z winy Poczty" lecz Naczelnik Urzędu Pocztowego odmówił sporządzania notatki, twierdząc, że "jedynie nadawca ma prawo do składania reklamacji". Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odmówił przywrócenia terminu na podstawie art. 86 § p.p.s.a. W uzasadnieniu sąd I instancji podał, że przywrócenie uchybionego terminu może nastąpić jedynie w przypadku gdy w sposób przekonujący uprawdopodobniony zostanie brak winy, a przy tym wykazane zostanie, iż niezależna przeszkoda trwała przez cały czas, aż do złożenia wniosku o przywrócenie terminu. W rozpoznawanej sprawie wezwanie Przewodniczącego Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu do usunięcia braków formalnych skargi zostało nadane jako przesyłka polecona na adres wskazany w skardze. Okoliczność ta jest bezsporna. Z adnotacji poczynionych na potwierdzeniu odbioru oraz na kopercie, w których znajdowała się przesyłka wynika, że pismo sądu nie mogło zostać doręczone w sposób właściwy. Jednocześnie ze zwrotnego potwierdzenia odbioru wynika gdzie doręczyciel umieścił zawiadomienie o pozostawieniu pisma w placówce pocztowej, na okres wskazany w art. 73 § 1 p.p.s.a. W miejscu określającym na druku wskazanie informacji o umieszczeniu zawiadomienia o przesyłce dla adresata zaznaczono wyraźnie "w oddawczej skrzynce pocztowej". Wskazano ponadto, że "awizo nastąpiło [...].09.12", zaś "awizo powtórne [...] września 2012 r." Sąd nie zgodził się z twierdzeniem skarżącego, iż przedmiotowa przesyłka nie została doręczona, a "podobno była dwukrotnie awizowana" oraz że wina za niedoręczenie tej przesyłki spoczywa na Urzędzie Pocztowym. Przesyłka polecona była bowiem prawidłowo awizowana i prawidłowo doręczona w trybie art. 73 p.p.s.a. Tym samym Sąd nie dopatrzył się, aby skarżący wskazał we wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi okoliczności uprawdopodabniające brak winy w uchybieniu terminu. Sąd przyjął, iż w dniu [...] października 2012 r. nastąpiło doręczenie skarżącemu wezwania do uzupełnienia braków formalnych skargi. Tym samym termin do uzupełniania braków formalnych skargi upłynął bezskutecznie w dniu [...] października 2012 r. W ocenie sądu I instancji prawidłowość doręczenia przesyłki nie budzi wątpliwości i tym samym, sąd nie dopatrzył się konieczności reklamowania przesyłki. S. wniosło zażalenie na powyższe postanowienie zarzucając naruszenie zasad postępowania polegające na niewyjaśnieniu wszystkich okoliczności sprawy oraz nieprzeprowadzeniu zawnioskowanych dowodów. W uzasadnieniu skarżący podał raz jeszcze, iż brak doręczenia przesyłki nastąpił z winy Poczty i tym samym sąd winien wystąpić do Poczty z reklamacją, gdyż jedynie nadawca ma prawo do składania reklamacji. Sąd I instancji nie dochował należytej staranności przy rozpoznawaniu sprawy bowiem nie rozważył wszystkich argumentów oraz wniosków zgłoszonych przez stronę skarżącą. Samo przekonanie o tym, że doręczenie przesyłki było prawidłowe, w momencie, gdy strona podnosi, że jej nie otrzymała oraz, że nie było zawiadomienia z Poczty, żeby ją odebrała nie jest wystarczające. Zgodnie z ordynacją pocztową tylko i wyłącznie nadawca przesyłki jest uprawniony do złożenia reklamacji, tym samym zdaniem strony skarżącej niezłożenie reklamacji przez sąd naruszyło interes strony do wszechstronnego zbadania sprawy. Dowód z reklamacji pocztowej był istotnym dla rozstrzygnięcia sprawy i jednocześnie kwestii czy strona dochowała należytej staranności w celu ochrony swoich interesów. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie z braku uzasadnionych podstaw, podlega oddaleniu. W pierwszej kolejności należy zauważyć, że zgodnie art. 86 § 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Z treści zaś art. 87 § 2 tej ustawy wynika, że w piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Wniosek o przywrócenie terminu powinien zawierać uzasadnienie uprawdopodabniające okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminowi, które to okoliczności stanowią zasadniczą przesłankę przywrócenia terminu. Zarówno orzecznictwo, jak i piśmiennictwo są zgodne, że uprawdopodobnienie istnienia tej przesłanki (braku winy) jest środkiem zastępczym dowodu w ścisłym tego słowa znaczeniu i nie daje pewności, lecz tylko wiarygodność (prawdopodobieństwo) twierdzenia o jakimś fakcie (por. wyrok NSA z 4 czerwca 2002 r., II SA/Kr 1977/00, niepubl.). Uprawdopodobnienie nie oznacza więc konieczności udowodnienia braku winy. Brak winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu polega na dopełnieniu obowiązku maksymalnej w danych warunkach staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Natomiast do sądu należy ocena, czy uprawdopodobnienie braku winy nastąpiło czy nie. Sąd nie jest związany twierdzeniami wniosku, gdyż istota uprawdopodobnienia sprowadza się do przekonania sądu o przynajmniej prawdopodobieństwie zaistnienia okoliczności mających wpływ na brak winy w uchybieniu terminu. Podstawą tej oceny powinien być obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. Mając powyższe na uwadze w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący nie uprawdopodobnił braku swojej winy. Za takie uprawdopodobnienie nie mogą być bowiem uznane gołosłowne twierdzenia skarżącego, iż "przesyłka nie została doręczona z winy Poczty", jak również twierdzenia, iż Naczelnik Urzędu Pocztowego odmówił sporządzenia na tą okoliczność stosownej notatki urzędowej. Na podstawie analizy dowodu doręczenia Sąd I instancji prawidłowo ocenił, iż przesyłka nadana do strony listem poleconym została prawidłowo doręczona. Tym samym Sąd I instancji niewadliwie uznał, iż w przedmiotowej sprawie brak było podstaw do wystąpienia z reklamacją do Poczty Polskiej. Wskazać, należy, iż podstawą złożenia reklamacji jest powzięcie wątpliwości co do sposobu doręczenia, których sąd się nie dopatrzył a więc nie było konieczności złożenia reklamacji. Mając zatem powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.