IV SA/Wa 1332/12

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: - Karolina Kisielewicz-Malec po rozpoznaniu w dniu 4 grudnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku M. J. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. J. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego. postanawia: - odmówić przyznania prawa pomocy. M. J. we wniosku o przyznanie prawa pomocy złożonym na formularzu PPF zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z jego skargi na opisaną w sentencji postanowienia decyzję Wojewody [...]. W uzasadnieniu wniosku skarżący oświadczył, że obecnie przebywa w zakładzie karnym. Wnioskodawca nie posiada żadnego majątku, oszczędności czy przedmiotów wartościowych. Referendarz sądowy zarządzeniem dnia 31 października 2012 r. zobowiązał skarżącego do nadesłania zaświadczenia Dyrektora Aresztu Śledczego W. wyjaśniającego, czy skarżący jest zatrudniony w zakładzie karnym odpłatnie oraz wskazującego wysokość ewentualnych środków zgromadzonych przez skarżącego w depozycie. W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego, skarżący przedłożył zaświadczenie z Aresztu Śledczego w W., z którego wynika, że posiada środki pieniężne w wysokości 2011,40 zł, w tym środku akumulacji (zgodnie z art. 126 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny wykonawczy, Dz.U. nr 90, poz. 557 ze zm.) w wysokości 151,12 zł. oraz środki do dyspozycji w wysokości 1860,28 zł., których skarżący nie przekazał na rachunek bankowy ani na książeczkę oszczędnościową. Skarżący nie jest w zakładzie karnym zatrudniony odpłatnie. Stwierdzono, co następuje: Wniosek M. J. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia zwolnienia od kosztów sądowych jest kolejnym wnioskiem skarżącego o prawo pomocy złożonym w sprawie dotyczącej sądowej kontroli decyzji Wojewody [...], opisanej w sentencji postanowienia. Wniosek ten, z uwagi na to, że na mocy prawomocnego postanowienia referendarza sądowego z dnia 6 sierpnia 2012 r. skarżącemu przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym (ustanowiono adwokata z urzędu), podlega rozpatrzeniu przez pryzmat przesłanek przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. W sytuacji bowiem, kiedy strona składa dwa kolejne wnioski o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (np. najpierw przez ustanowienie pełnomocnika z urzędu, a następnie - w związku z wcześniejszym pozytywnym dla niej rozstrzygnięciem w tym przedmiocie – z wnioskiem o zwolnienie z kosztów sądowych) i uwzględnienie obu wniosków skutkować może przyznaniem stronie uprawnień składających się na prawo pomocy w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), dalej: p.p.s.a., przyjęcie, że oba złożone w wyżej opisanych warunkach wnioski o prawo pomocy powinny podlegać rozpatrzeniu przez pryzmat przesłanek z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. prowadziłoby do nieuzasadnionego uprzywilejowanie wnioskodawców składających dwa następujące po sobie wnioski o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w stosunku do wnioskodawców występujących z żądaniem przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym i podważałaby ratio legis przyjętego przez ustawodawcę unormowania. Porównanie treści przepisów zawartych w art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. prowadzi do wniosku, że przesłanki przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym są określone przez ustawodawcę bardziej rygorystycznie niż przesłanki przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, bowiem wykazanie stanu braku możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.) jest dla strony trudniejsze niż wykazanie, że strona nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Zgodnie z art. 246 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym - gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), zaś w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). W orzecznictwie sądowym prezentowane jest stanowisko, że przyznanie prawa pomocy powinno mieć charakter wyjątkowy i winno być stosowane w stosunku do osób charakteryzujących się ubóstwem (np. do takich osób można zaliczyć bezrobotnych bez prawa do zasiłku lub osoby ze względu na okoliczności życiowe pozbawione całkowicie środków do życia). W ocenie referendarza sądowego rozpoznającego wniosek przedstawione okoliczności nie uprawniają do stwierdzenia, jak wymaga tego art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., że skarżący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W sytuacji skarżącego, który obecnie przebywa w zakładzie karnym, a zatem wszelkie jego potrzeby dotyczące zapewnienia podstawowych warunków do życia pokrywane są z budżetu państwa, jest on w stanie opłacić koszty sądowe, które na obecnym etapie sprawy stanowi wpis sądowy w wysokości 100 zł. (także wysokość pozostałych, ewentualnych kosztów postępowania każdorazowo nie przekroczy 100 zł.). Jak wynika z zaświadczenia Dyrektora Aresztu Śledczego w W. z dnia [...] listopada 2012 r. osadzony ma do dyspozycji środki w wysokości 1 860,29 zł. Zgodnie z przepisem art. 113 § 5 kkw na pisemny wniosek skazanego i na jego koszt przekazuje się środki pieniężne i przedmioty wartościowe pozostające do jego dyspozycji na rzecz wskazanych przez niego osób, instytucji i organizacji, w uzasadnionych przypadkach koszty przekazania może pokryć zakład karny. Zatem M. J. może, na podstawie wskazanego przepisu, zwrócić się z wnioskiem o przekazanie na konto Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie kwoty 100 zł. tytułem uiszczenia wpisu od skargi na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2012 r. Skarżący powinien mieć świadomość, że uiszczona kwota zostanie mu zwrócona przez organ, jeżeli Sąd uwzględni jego skargę. Zgodnie bowiem z art. 200 p.p.s.a. w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Z wyżej przytoczonych względów orzeczono jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a.