V SA/Wa 1843/12
WyrokWSA w Warszawie2012-12-04
Skład orzekający: Beata Krajewska, Dorota Mydłowska, Tomasz Zawiślak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zajęcie przez komornika sądowego rachunku bankowego powiatu, na który wpływają dochody budżetowe Skarbu Państwa, zwalnia powiat z obowiązku przekazania tych dochodów do budżetu państwa na podstawie art. 255 ustawy o finansach publicznych?Ratio decidendi
Zajęcie rachunku bankowego przez komornika sądowego nie zwalnia zarządu jednostki samorządu terytorialnego z obowiązku przekazania pobranych dochodów budżetowych do budżetu państwa. Obowiązek ten wynika wprost z art. 255 ustawy o finansach publicznych i nie może być ograniczony przez inne zdarzenia faktyczne czy prawne. Postępowanie w przedmiocie określenia kwoty podlegającej zwrotowi ma charakter deklaratoryjny, a jego celem jest potwierdzenie istniejącego z mocy prawa zobowiązania.Stan faktyczny
Powiat T. pobrał dochody z tytułu gospodarowania nieruchomościami Skarbu Państwa, ale nie przekazał ich w całości do budżetu państwa, dokonując potrąceń. Powodem tego stanu rzeczy było zajęcie rachunku bankowego Powiatu przez komornika sądowego w ramach postępowania egzekucyjnego dotyczącego długu Skarbu Państwa. Wojewoda wydał decyzję nakazującą zwrot pobranych, a nieprzekazanych dochodów. Minister Finansów utrzymał tę decyzję w mocy. Powiat T. zaskarżył decyzję Ministra Finansów do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, podnosząc m.in. zarzut błędnego zastosowania art. 255 ustawy o finansach publicznych w sytuacji zajęcia konta.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Beata Krajewska (spr.), Sędzia WSA - Dorota Mydłowska, Sędzia WSA - Tomasz Zawiślak, Protokolant - ref. staż. Justyna Gadzialska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 grudnia 2012 r. sprawy ze skargi P. T. na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] czerwca 2012 r., nr [...] w przedmiocie określenia kwoty przypadającej do zwrotu do budżetu państwa; oddala skargę;
Decyzją z dnia [...] lutego 2012 r., nr [...]", Wojewoda [...] określił Powiatowi T. do zwrotu do budżetu państwa kwotę dochodów budżetowych pobranych przez Powiat w okresie od 21 lipca 2011 r. do 20 listopada 2011 r., w związku z gospodarowaniem nieruchomościami stanowiącymi własność Skarbu Państwa i nieprzekazanych przez Powiat T. do budżetu państwa, w łącznej wysokości 268.425,41 zł. Ponadto określił Powiatowi T. terminy naliczenia odsetek od kwoty ww. dochodów, liczonych jak dla zaległości podatkowych od dnia następującego po upływie terminów, do których Powiat T. zobowiązany był przekazać pobrane dochody budżetowe.
Jak wynika z uzasadnienia decyzji Wojewody S. z dnia [...] lutego 2012 r. przedstawiając rozliczenie dochodów z tytułu gospodarowania nieruchomościami Skarbu Państwa (dział 700, rozdział 70005) za wskazane okresy Starostwo Powiatowe w T. poinformowało Urząd Wojewódzki w K. o problemach dotyczących przekazywania na konto Wojewody S. środków należnych Skarbowi Państwa z tytułu wykonywania zadań zleconych z zakresu administracji rządowej. Przyczyną tego było zajęcie przez Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w B. rachunku bankowego Powiatu T., służącego do przyjmowania i obsługi wpłat z tytułu należności Skarbu Państwa.
Na podstawie tytułu wykonawczego Sądu Apelacyjnego w K. z dnia [...] maja 2011 r., sygn. akt [...], zawierającego klauzulę wykonalności z dnia [...] maja 2011 r., Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w B. wszczął postępowanie egzekucyjne w celu wyegzekwowania należności w wysokości 1.622.086,16 zł (wraz z ustawowymi odsetkami) zasądzonych wyrokiem z dnia [...] maja 2011 r. od pozwanych tj.: Zakładów C. w T. w likwidacji oraz Skarbu Państwa - Starosty Powiatowego w T. solidarnie na rzecz Przedsiębiorstwa I. Sp. z o.o. w upadłości układowej w G. Jak wyjaśniono, Skarb Państwa został wezwany do udziału w sprawie z powodu nieodpłatnego przejęcia od Zakładów C. w T. nieruchomości, które weszły do zasobu Skarbu Państwa.
Wykonanie wyroku Sądu Apelacyjnego w K. z dnia [...] maja 2011 r., w zakresie pkt 1.1, w stosunku do pozwanego Skarbu Państwa - Starosty Powiatowego w T. tj. zasądzonej solidarnie na rzecz powoda kwoty zostało, postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2011 r. o sygn. akt [...], wstrzymane przez Sąd Apelacyjny w K. V Wydział Cywilny.
W uzasadnieniu decyzji organu I Instancji wskazano również, że z przedłożonych przez Powiat T. rozliczeń dochodów z tytułu gospodarowania nieruchomościami Skarbu Państwa za okres od dnia 21 lipca 2011 r. do dnia 20 listopada 2011 r. w dziale 700 - gospodarka mieszkaniowa, rozdziale 70005 - gospodarka gruntami i nieruchomościami wynikało, że Powiat T. uzyskał dochód w łącznej wysokości 349.725,92 zł. Powiat ten dokonał potrącenia w wysokości 25% (wynikających z ustawy o gospodarce nieruchomościami) i 5% (wynikających z ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego) z należnych dochodów, co stanowiło kwotę 81.300,51 zł. Wobec tego pobrane i nieprzekazane przez Powiat T. dochody budżetowe, jak wynika z zaskarżonej decyzji Wojewody S., w kwocie 268.425,41 zł stanowią kwotę dochodów przypadającą do zwrotu do budżetu państwa.
Pełnomocnik Powiatu T., pismem z dnia 12 marca 2012 r., złożył odwołanie od decyzji Wojewody S. z dnia [...] lutego 2012 r. wnosząc o jej uchylenie w całości i umorzenie postępowania wszczętego w sprawie.
Zaskarżonej decyzji Wojewody S. pełnomocnik Strony zarzucił naruszenie:
1) art. 255 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych, poprzez jego błędne zastosowanie w sprawie i przyjęcie, że sytuacja, w której komornik sądowy egzekwujący dług Skarbu Państwa zajął konto bankowe Powiatu przeznaczone do obsługi należności Skarbu Państwa oraz znajdujące się na nim środki pieniężne, czym zgodnie z przepisami procedury cywilnej pozbawił Powiat możliwości dysponowania tymi środkami, wypełnia hipotezę powyższego przepisu, w szczególności oznacza, że Powiat pobrał dochody budżetowe i ich nie przekazał na rachunek dysponenta części budżetowej,
2) art. 77 § 1 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego poprzez brak wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego zebranego w sprawie przez organ pierwszej instancji,
3) naruszenie art. 6 kpa poprzez wydanie decyzji administracyjnej bez podstawy prawnej i nieumorzenie postępowania, pomimo istnienia ku temu podstawy prawnej,
4) art. 105 kpa poprzez jego niezastosowanie w sprawie, pomimo istnienia podstaw do umorzenia postępowania.
Minister Finansów decyzją z dnia [...] czerwca 2012 r., znak: [...], utrzymał w mocy decyzję Wojewody S. z dnia [...] lutego 2012 r.
W uzasadnieniu swojej decyzji Minister Finansów wyjaśnił, że stosownie do wskazanego w odwołaniu art. 255 ustawy o finansach publicznych (ust. 1 - 5) zarząd jednostki samorządu terytorialnego przekazuje pobrane dochody budżetowe związane z realizacją zadań z zakresu administracji rządowej oraz innych zadań zleconych jednostce samorządu terytorialnego odrębnymi ustawami, pomniejszone o określone w odrębnych ustawach dochody budżetowe przysługujące jednostce samorządu terytorialnego z tytułu wykonywania tych zadań, na rachunek bieżący dochodów dysponenta części budżetowej przekazującego dotację celową według stanu środków określonego na:
1) 10 dzień miesiąca - w terminie do 15 dnia danego miesiąca;
2) 20 dzień miesiąca - w terminie do 25 dnia danego miesiąca.
Pobrane do dnia 31 grudnia i nieprzekazane w terminach, o których mowa w ust. 1, dochody budżetowe związane z realizacją zadań z zakresu administracji rządowej oraz innych zadań zleconych jednostce samorządu terytorialnego odrębnymi ustawami są przekazywane odpowiednio przez zarząd jednostki samorządu terytorialnego na rachunek bieżący dochodów dysponenta części budżetowej przekazującego dotację celową - w terminie do dnia 8 stycznia roku następującego po roku budżetowym, a gdy ten dzień jest dniem wolnym od pracy - do pierwszego dnia roboczego po tym terminie.
Dochody, o których mowa w ust. 1 i 2, są przekazywane wraz z należnymi odsetkami:
1) pobranymi od dłużników z tytułu nieterminowo regulowanych należności stanowiących dochód budżetu państwa;
2) naliczonymi w wysokości jak dla zaległości podatkowych w przypadku nieodprowadzonych dochodów budżetowych przez zarząd jednostki samorządu terytorialnego w terminach, o których mowa w ust. 1 i 2.
Organ wyjaśnił, że w przypadku nieprzekazania dochodów budżetowych w terminach, o których mowa w ust. 1 i 2, dysponent części budżetowej przekazujący dotację celową wydaje decyzję określającą kwotę dochodów przypadającą do zwrotu i termin, od którego naliczane są odsetki. Do dochodów budżetowych nieprzekazanych przez jednostkę samorządu terytorialnego do budżetu państwa stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące zwrotu dotacji.
Wyjaśnił również, że powyższy przepis należy rozumieć i stosować ściśle. Jakiekolwiek inne "potrącania" (dokonywane w jakiejkolwiek formie) kwot z należnych dochodów podlegających przekazaniu do budżetu państwa, dotyczących gospodarowania nieruchomościami stanowiącymi własność Skarbu Państwa, w świetle ww. przepisu, są niedopuszczalne. Nie może ulegać wątpliwości, że Powiat T. powinien był zatem przekazać pobrane (przekazane na konto bankowe przez podmioty zobowiązane) dochody do budżetu państwa, stosując jedynie odpowiednie pomniejszenie dochodów budżetowych o dochody przysługujące jednostce samorządu terytorialnego, związane z wykonaniem konkretnych zadań, zrealizowanych we wskazanym w sprawie okresie.
Rozstrzygnięcie podjęte przez Wojewodę S. jest w związku z tym, w ocenie Ministra Finansów, uzasadnione. Zdaniem Ministra organ I instancji słusznie zwrócił uwagę, że ustawa o finansach publicznych nie przewiduje wyjątków uzasadniających odstąpienie od wydania orzeczenia w przedmiocie zwrotu do budżetu państwa dochodów budżetowych pobranych i nieodprowadzonych przez Stronę, w związku z gospodarowaniem nieruchomościami Skarbu Państwa.
Dalej organ wyjaśnił, że stosownie do art. 255 ust. 4 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych, w przypadku nieprzekazania dochodów budżetowych w terminach, o których mowa w ust. 1 i 2 ww. przepisu, dysponent części budżetowej przekazujący dotacją celową wydaje decyzję określającą kwotę przypadającą do zwrotu i termin, od którego naliczane są odsetki.Postępowanie administracyjne w sprawie kończy się wydaniem decyzji, która ma charakter deklaratoryjny. Zaległość jednostki samorządu terytorialnego powstaje bowiem z mocy prawa, a treść decyzji jedynie potwierdza kwotę dochodów przypadających do zwrotu oraz termin, od którego naliczane są odsetki.
Minister Finansów stwierdził, że zgodnie ze wskazanymi przepisami, Powiatowi T. przysługiwało wyłącznie prawo do potrącenia określonej procentowo kwoty od dochodów budżetowych związanych z realizacją zadań z zakresu administracji rządowej oraz innych zadań zleconych jednostce samorządu terytorialnego odrębnymi ustawami. Jak wynika z dokumentów dotyczących sprawy, fakt nieprzekazania - w trybie przepisów ustawy o finansach publicznych - przez Powiat T., do czasu wydania zaskarżonej decyzji Wojewody S., wskazanych należności do budżetu państwa nie jest, co do zasady, kwestią sporną pomiędzy organem pierwszej instancji a Stroną postępowania. Nie stanowi również przedmiotu sporu okoliczność, że wskazane w decyzji kwoty stanowią należności, które co do zasady, powinny być przekazane do budżetu państwa. Niemniej jednak, zdaniem pełnomocnika Strony, zawarte w art. 255 ust. 1 ustawy o finansach publicznych określenie "pobrane dochody" należy rozumieć jako dochody otrzymane i posiadane przez zobowiązanego do ich przekazania, oraz dochody którymi podmiot ten może dysponować. Przelanie na rachunek bankowy Powiatu środków stanowiących dochody budżetowe nie oznacza jeszcze, w ocenie odwołującego się, ich pobrania, w sytuacji gdy Powiat nie posiada możliwości dysponowania nimi i których posiadanie traci na rzecz organu egzekucyjnego (faktycznie chodzi o zasądzone kwoty na rzecz Przedsiębiorstwa I. Sp. z o.o. w upadłości układowej w G.). Zgodnie ze stanowiskiem przedstawionym w odwołaniu, we wskazanym okresie Powiat nie pobrał żadnych należności tytułem gospodarowania nieruchomościami stanowiącymi własność Skarbu Państwa - ani tych, które należne są Powiatowi na podstawie art. 23 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami, ani tym bardziej tych, które należne są Skarbowi Państwa.
Za nieuzasadnione organ uznał twierdzenie Strony, że Powiat albo nie posiada jeszcze obowiązku przekazania środków do budżetu państwa, bowiem środków tych nie ma (nie pobrał) albo swoje zobowiązanie względem Skarbu Państwa już wypełnił - środki z tytułu gospodarowania nieruchomościami przekazał, tyle że nie do budżetu państwa a komornikowi, zgodnie jednak z dokonanym przez niego zajęciem.
W ocenie Ministra Finansów pojęcia "pobrane dochody" w żadnym przypadku nie należy utożsamiać z pobraniem przez Powiat dochodów z konta bankowego tej Jednostki, na jakie należności zostały uprzednio przekazane przez podmioty zobowiązane do ponoszenia opłat z tytułu korzystania z nieruchomości należących do Skarbu Państwa. Fakt przekazania ww. dochodów na właściwe konto bankowe służące do przyjmowania i obsługi wpłat z tytułu należności Skarbu Państwa nie jest przy tym kwestionowany. Okoliczność ta zatem ma podstawowe znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Wpływ należności na ww. konto bankowe oznacza faktyczne pobranie dochodów od podmiotów zobowiązanych do wpłaty i potwierdza przy tym również, że w tym zakresie dopełniono staranności w procesie wykonywania zadań związanych z gospodarowaniem nieruchomościami stanowiącymi własność Skarbu Państwa.
Zdaniem Ministra Finansów nie zasługuje również na akceptację stanowisko przedstawione w odwołaniu, że Powiat występuje jako przekaziciel, pośrednik, którego zadanie polega jedynie na dokonaniu przekazania dochodów, jeżeli posiada je i może nimi dysponować.
Organ wyjaśnił, że w przypadku gospodarowania nieruchomościami Skarbu Państwa zakres działania Powiatu jest o wiele szerszy niż dokonanie jedynie przekazania dochodów. Powiat powinien zawsze działać w taki sposób, by nie dopuścić m.in. do sytuacji, w której dochody z tytułu gospodarowania nieruchomościami Skarbu Państwa nie zostałyby pobrane. W niniejszej sprawie jednak okoliczność niepobrania ww. dochodów nie miała miejsca.
Zdaniem Ministra Finansów nie można podzielić również poglądu przedstawionego w odwołaniu, że organ pierwszej instancji błędnie ocenił stan faktyczny sprawy oraz zebrany w sprawie materiał dowodowy, co zdaniem pełnomocnika Strony, doprowadziło do błędnego przyjęcia, że Powiat T. pobrał w okresie od dnia 21 lipca 2011 r. do dnia 20 listopada 2011 r. określone dochody z tytułu gospodarowania nieruchomościami stanowiącymi własność Skarbu Państwa i ich nie przekazał do budżetu państwa.
Minister Finansów wyjaśnił, że Powiat nie pobiera odrębnie należności stanowiących dochody budżetowe związane z realizacją zadań z zakresu administracji rządowej oraz innych zadań zleconych jednostce samorządu terytorialnego odrębnymi ustawami oraz odrębnie dochodów budżetowych przysługujących jednostce samorządu terytorialnego z tytułu wykonywania tych zadań, określonych w odrębnych ustawach. Stosownie do art. 255 ust. 1 ustawy o finansach publicznych, zarząd jednostki samorządu terytorialnego przekazuje na rachunek bieżący dochodów dysponenta części budżetowej pobrane ww. dochody budżetowe, dokonując jedynie ich pomniejszenia o określone w odrębnych ustawach dochody budżetowe przysługujące jednostce samorządu terytorialnego z tytułu wykonywania tych zadań.
Kwestie ewentualnych przyczyn braku dokonania zwrotu dochodów, analogicznie jak kwestie ewentualnej winy, zaniedbania czy przyczynienia się do nieprawidłowości, nie są istotne dla rozstrzygnięcia sprawy prowadzonej w przedmiocie określenia - w trybie art. 255 ust. 4 ustawy o finansach publicznych - dochodów przypadających do zwrotu oraz terminu, od którego naliczane są odsetki.
Minister Finansów podkreślił, że przedmiotem decyzji wydanej w trybie art. 255 ust. 4 ustawy o finansach publicznych jest jedynie określenie kwoty dochodów przypadającej do zwrotu i terminu, od którego naliczane są odsetki, w każdym przypadku gdy stwierdzony zostanie fakt nieprzekazania dochodów budżetowych w określonych w ustawie terminach. Przepisy ustawy o finansach publicznych, które w szczególnych przypadkach uzasadnionych względami społecznymi lub gospodarczymi, w szczególności możliwościami płatniczymi dłużnika oraz uzasadnionym interesem Skarbu Państwa, przewidują możliwość umorzenia należności w części, odroczenia terminów spłaty całości lub części należności czy rozłożenia płatności na raty, nie dają podstaw do odstąpienia od wydania decyzji w trybie art. 255 ust. 4 ustawy o finansach publicznych, w przypadku zajęcia konta bankowego przez komornika sądowego lub też innych problemów finansowych jednostki.
Zdaniem organu wpływu na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy nie będzie miała również argumentacja przedstawiona w odwołaniu dotycząca kwestii pozycji dochodów i pozycji wydatków budżetowych w budżecie państwa. Organ podkreślił, że przedstawiając wyjaśnienia w tym zakresie pełnomocnik Strony twierdził, że w przedstawionym stanie faktycznym Powiat T. nie miał (i nie ma) żadnej możliwości swobodnego dysponowania środkami, które wpływały (i wpływają) na zajęty rachunek bankowy.
Niezasadne jest, w ocenie Ministra Finansów, stanowisko pełnomocnika Strony, w którym argumentując zasadność wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego, stwierdza on, że Skarb Państwa chcąc odzyskać środki z tytułu dochodów związanych z gospodarowaniem Skarbu Państwa za okres od dnia 21 lipca 2011 r. do dnia 20 listopada 2011 r. winien korzystać z możliwości przewidzianych w procedurze cywilnej, w tym kwestionować roszczenie lub zwalczać egzekucją, nie zaś żądać, by środki te zapłacił mu Powiat T., dodatkowo pomijając fakt dokonanej już zapłaty w postępowaniu egzekucyjnym. Istotne jest, że postępowanie cywilne, o którym mowa i postępowanie administracyjne prowadzone w przedmiotowej sprawie są postępowaniami odrębnymi. Korzystanie z możliwości przewidzianych w procedurze cywilnej i w postępowaniu egzekucyjnym nie ma zatem wpływu na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy, opartej na innej podstawie prawnej i nie może jej zastępować.
Zdaniem Ministra Finansów nie można zgodzić się z oceną pełnomocnika Strony, że nie istnieje podstawa prawna, w oparciu o którą Powiat T. byłby zmuszony wykładać środki na poczet należności przysługujących Skarbowi Państwa. Organ podkreślił, że przedmiotowa sprawa dotyczy niewątpliwie postępowania prowadzonego w trybie art. 255 ust. 4 w związku z ust. 1 ustawy o finansach publicznych. Tym samym nie jest także zasadny zarzut naruszenia art. 6 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego.
Minister Finansów zauważył, że Skarb Państwa jest podmiotem, który w porządku prawnym z definicji nie posiada organów. Ich rolę spełniają stationes fisci. W sprawie przed Sądem Apelacyjnym w imieniu i na rzecz Skarbu Państwa działał Starosta Powiatowy w T. Jak wynika z powołanych w sprawie orzeczeń należność została zasądzona solidarnie od Zakładów C. w T. w likwidacji oraz od Skarbu Państwa - Starosty Powiatowego w T., również wstrzymanie wykonania wyroku dotyczyło pozwanego Skarbu Państwa - Starosty Powiatowego w T.
Podsumowując organ odwoławczy stwierdził, że nie można podzielić poglądu prezentowanego w odwołaniu, że zaskarżona decyzja Wojewody S. została wydana z uchybieniem art. 255 ustawy o finansach publicznych. W ocenie Ministra Finansów, w rozpatrywanej sprawie, Wojewoda S. nie naruszył art. 77 § 1 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego. Nie naruszono również art. 105 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego, poprzez niezastosowanie w sprawie ww. przepisu.
W ocenie Ministra Finansów, Wojewoda S. nie naruszył również art. 105 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego dokonując rozstrzygnięcia zaskarżoną decyzją wydaną w trybie art. 255 ust. 1 i 4 ustawy o finansach publicznych. Jak wskazano, w powyżej w sprawie niewątpliwie istniały podstawy do wydania decyzji, co wynika wprost z ww. art. 255 ust. 4 ustawy o finansach publicznych.
Zdaniem organu zawarte w zaskarżonej decyzji rozstrzygnięcie Wojewody S. w zakresie zwrotu należności określonych w sprawie, wraz z należnymi odsetkami, nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym uchylenie decyzji w tym zakresie i umorzenia postępowania wszczętego w sprawie.
W skardze na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] czerwca 2012 r. Powiat T. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. Zaskarzonej decyzji zarzucił:
naruszenie art. 255 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009r. o finansach publicznych poprzez jego błędne zastosowanie w sprawie i przyjęcie, że sytuacja, w której komornik sądowy egzekwujący dług Skarbu Państwa, zajął konto bankowe Powiatu przeznaczone do obsługi należności Skarbu Państwa oraz znajdujące się na nim środki pieniężne, czym zgodnie z przepisami procedury cywilnej pozbawił Powiat możliwości dysponowania tymi środkami, wypełnia hipotezę powyższego przepisu, w szczególności oznacza, że Powiat pobrał dochody budżetowe i ich nie przekazał na rachunek dysponenta części budżetowej;
naruszenie art. 255 ust 4 w związku z art. 2 pkt 8 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009r. o finansach publicznych poprzez uznanie, że Wojewoda S. jest organem, do którego właściwości należy wydanie decyzji, o której mowa w powyższym przepisie.
naruszenie art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego poprzez nie stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji pomimo wydania jej z naruszeniem przepisów o właściwości;
naruszenie art. 77 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez brak wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego zebranego w sprawie;
naruszenie art. 6 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez wydanie decyzji administracyjnej bez podstawy prawnej i brak umorzenia postępowania pomimo istnienia ku temu podstawy prawnej;
naruszenie art. 105 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez jego niezastosowanie w sprawie pomimo istnienia podstaw do umorzenia postępowania.
naruszenie art. 2 oraz 167 Konstytucji poprzez bezpodstawne zobligowanie jednostki samorządu terytorialnego do wypełnienia zobowiązań będących zobowiązaniami Skarbu Państwa oraz poprzez pozbawienie jednostki samorządu terytorialnego przysługujących i jej dochodów wynikających z wykonanych przez nią zadań zleconych z zakresu administracji rządowej.
W odpowiedzi na skargę Minister Finansów wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej – art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych. Uzupełnieniem tego zapisu jest treść art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w którym wskazano, iż sądy stosują środki określone w ustawie.
Podstawowym celem sądownictwa administracyjnego i toczącego się przed nim postępowania jest eliminowanie z porządku prawnego aktów (zwłaszcza decyzji i postanowień) a także czynności organów administracji publicznej niezgodnych z prawem i dążenie do przywrócenia stanu, który nie będzie z nim pozostawał w sprzeczności.
Dokonując w rozpoznawanej sprawie oceny, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jej wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi uchylenie rozstrzygnięcia Sąd stanął na stanowisku, iż organy administracji zarówno przy wydawaniu decyzji w I jak i w II instancji nie dopuściły się naruszenia prawa materialnego ani przepisów postępowania w sposób mający lub mogący mieć wpływ na wynik sprawy.
W konsekwencji Sąd oddalił skargę jako niezasadną podzielając w całości stanowisko i argumentację przedstawione przez Ministra Finansów w zaskarżonej decyzji.
Odnosząc się do zawartych w skardze zarzutów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazuje, iż z treści art. 255 ust. 1 ustawy o finansach publicznych wprost wynika obowiązek zarządu jednostki samorządu terytorialnego przekazania pobranych dochodów budżetowych związanych z realizacją zadań z zakresu administracji rządowej oraz innych zadań zleconych jednostce samorządu terytorialnego odrębnymi ustawami, pomniejszonych o określone w odrębnych ustawach dochody budżetowe przysługujące jednostce samorządu terytorialnego z tytułu wykonywania tych zadań, na rachunek bieżący dochodów dysponenta części budżetowej przekazującego dotację celową, przy czym z mocy art. 255 ust. 5 ustawy o finansach publicznych do dochodów budżetowych nieprzekazanych przez jednostkę samorządu terytorialnego do budżetu państwa stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące zwrotu dotacji. Samo zgromadzenie przedmiotowych dochodów na właściwym koncie obowiązku tego nie wypełnia. Konieczne jest "przekazanie" i obowiązek ten nie może zostać w żadnej części zniesiony lub ograniczony przez inne zdarzenia faktyczne i prawne – w tym w sytuacji, gdy komornik zajmie konto bankowe Powiatu przeznaczone do obsługi należności Skarbu Państwa, co ma miejsce w rozpoznawanej sprawie. Jak podkreśla się w piśmiennictwie (Ludmiła Lipiec-Warzecha, Komentarz do art. 255 ustawy o finansach publicznych) nieprzekazanie pobranych dochodów lub uchybienie terminom ich przekazania wynikającym z ust. 1 i 2 art. 255 ustawy obliguje dysponenta części budżetowej do wydania decyzji określonej w ust. 4 ustawy o finansach publicznych. Niewydanie tej decyzji może skutkować odpowiedzialnością dysponenta części budżetowej z tytułu naruszenia dyscypliny finansów publicznych. Przy czym, wbrew stanowisku skargi, Wojewoda jest jednym z dysponentów części budżetowej w rozumieniu art. 2 pkt 8 ustawy o finansach publicznych. Wydanie zatem decyzji w I instancji przez Wojewodę S. nie może prowadzić do uznania, iż decyzja została wydana z naruszeniem przepisów o właściwości.
Materiał dowodowy został przez organy zgromadzony i rozważony z należytą starannością. W ocenie Sądu stan faktyczny sprawy został ustalony prawidłowo a spór nie dotyczy faktów a wyłącznie stosowania prawa.
Podstawę prawną wydanej decyzji stanowił art. 255 ust. 4 ustawy o finansach publicznych. W żadnej mierze, zdaniem Sądu, nie można w rozpoznawanej sprawie mówić o bezprzedmiotowości postępowania na gruncie art. 105 kpa. Zajęcie konta bankowego przez Komornika sądowego i brak możliwości Powiatu przekazania pobranych dochodów do budżetu państwa w określonych terminach stanowi faktyczną przeszkodę w wykonaniu obowiązku określonego w art. 255 ust. 1 ustawy o finansach publicznych nie zaś przesądza o bezprzedmiotowości postępowania skutkującej jego umorzeniem. Jak wskazał bowiem Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 25 marca 2009 r., sygn. IIGSK 834/08: "Stosownie do dyspozycji art. 105 § 1 kpa bezprzedmiotowość postępowania ma miejsce w sytuacji, gdy istnieją okoliczności, czyniące wydanie decyzji administracyjnej prawnie niemożliwym z uwagi na brak przedmiotu postępowania. Tym przedmiotem jest natomiast konkretna sprawa, w której organ administracji państwowej jest władny i jednocześnie zobowiązany rozstrzygnąć, na podstawie przepisów prawa materialnego, o uprawnieniach lub obowiązkach indywidualnego podmiotu. Postępowanie w takiej sprawie staje się bezprzedmiotowe, jeżeli braknie któregoś z elementów tego stosunku materialnoprawnego (B. Adamiak, J. Borkowski: Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 1996, s. 462)". W rozpoznawanej sprawie, organ administracji państwowej był władny i jednocześnie zobowiązany rozstrzygnąć, na podstawie przepisów prawa materialnego, o obowiązku Powiatu T. przekazania pobranych dochodów budżetowych do budżetu państwa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie dopatrzył się także naruszenia w rozpoznawanej sprawie przez organy administracji art. 2 i 167 Konstytucji RP.
Przywołanie przez Skarżący Powiat :
- Art.2. Rzeczpospolita Polska jest demokratycznym państwem prawnym, urzeczywistniającym zasady sprawiedliwości społecznej.
- Art. 167
1.Jednostkom samorządu terytorialnego zapewnia się udział w dochodach publicznych odpowiednio do przypadających im zadań.
2.Dochodami jednostek samorządu terytorialnego są ich dochody własne oraz subwencje ogólne i dotacje celowe z budżetu państwa.
3.Źródła dochodów jednostek samorządu terytorialnego są określone w ustawie.
4.Zmiany w zakresie zadań i kompetencji jednostek samorządu terytorialnego następują wraz z odpowiednimi zmianami w podziale dochodów publicznych.
w żaden sposób nie uzasadnia stanowiska, iż zaskarżoną decyzją Powiat został pozbawiony dochodów wynikających z wykonywanych przez niego zadań zleconych z zakresu administracji rządowej, co podnosi Skarżący w uzasadnieniu zarzutu naruszenia Konstytucji RP.
Bezsporne w sprawie jest bowiem, iż z tytułu gospodarowania nieruchomościami Skarbu Państwa za okres od dnia 21 lipca 2011 r. do dnia 20 listopada 2011 r. Powiat T. uzyskał dochód w łącznej wysokości 349.725,92 zł., z której dokonał potrąceń na swoją rzecz w wysokości 25% (wynikających z ustawy o gospodarce nieruchomościami) i 5% (wynikających z ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego), co stanowiło kwotę 81.300,51 zł. W zaskarżonej decyzji Wojewody S. tylko kwota 268.425,41 zł stanowi kwotę dochodów przypadającą do zwrotu do budżetu państwa jako pobrane i nieprzekazane przez Powiat T. dochody budżetowe.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w oparciu o art. 151 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, oddalił skargę jako niezasadną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło