V SA/Wa 1088/12

WyrokWSA w Warszawie2012-12-10

Skład orzekający: Izabella Janson, Dorota Mydłowska, Tomasz Zawiślak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy jednostka samorządu terytorialnego może potrącić z dochodów budżetowych pobranych w danym roku, dochody przysługujące jej z lat ubiegłych z tytułu realizacji innych zadań, w szczególności z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności?
Ratio decidendi
Jednostka samorządu terytorialnego jest zobowiązana do przekazania pobranych dochodów budżetowych związanych z realizacją zadań z zakresu administracji rządowej lub zadań zleconych, pomniejszonych wyłącznie o dochody przysługujące jej z tytułu wykonywania tych konkretnych zadań. Nie może potrącać z dochodów bieżących należności z lat ubiegłych, gdyż przepisy ustawy o finansach publicznych należy stosować ściśle, bez wykładni rozszerzającej. Podstawą gospodarki finansowej państwa i jednostki samorządu terytorialnego jest ustawa budżetowa uchwalona na dany rok budżetowy.
Stan faktyczny
Miasto B. przekazało na rachunek Wojewody dochody pobrane w związku z realizacją zadań z zakresu administracji rządowej i nadzoru budowlanego, pomniejszając je o kwotę dochodów przysługujących Miastu z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności za rok 2007. Wojewoda decyzją określił Miastu B. do zwrotu nieprzekazaną kwotę dochodów oraz termin naliczania odsetek. Minister Finansów utrzymał tę decyzję w mocy. Miasto B. wniosło skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących przekształcenia prawa użytkowania wieczystego i gospodarki nieruchomościami, twierdząc, że miało prawo do potrącenia 25% środków z tego tytułu, a w 2007 roku potrąciło jedynie 5%.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę Miasta B.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Izabella Janson, Sędzia WSA - Dorota Mydłowska (spr.), Sędzia WSA - Tomasz Zawiślak, Protokolant - ref. staż. Justyna Gadzialska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 grudnia 2012 r. sprawy ze skargi Miasta B. na decyzję Ministra Finansów z dnia ... lutego 2012 r., nr ... w przedmiocie zwrotu dotacji udzielonej z budżetu państwa; oddala skargę; W dniu ... sierpnia 2011r. Miasto B., jako miasto na prawach powiatu, przekazało na rachunek Wojewody ... kwotę ... zł tytułem rozliczenia dochodów pobranych w okresie od ... lipca 2011r. do ... sierpnia 2011r., w związku z realizacją zadań z zakresu administracji rządowej oraz innych zadań zleconych jednostce samorządu terytorialnego odrębnymi ustawami, dotyczących gospodarowania nieruchomościami Skarbu Państwa i nadzoru budowlanego. Z przedstawionego wyliczenia wynikało, że Miasto B., w związku z realizacją przedmiotowych zadań, pobrało dochody budżetowe w kwocie ... zł. Przekazując te dochody do budżetu państwa, Miasto dokonało ich pomniejszenia o kwotę dochodów przysługujących jednostce samorządu terytorialnego z tytułu wykonywania w.w. zadań w wysokości ... zł, a także dodatkowo o kwotę ...zł tj. kwotę dochodów, która – zdaniem Strony- przysługiwała Miastu B. jako dochód własny w związku z realizacją w 2007r. zadań z zakresu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. Zawiadomieniem z dnia ... listopada 2011r. Wojewoda ... wszczął z urzędu postępowanie administracyjne, a następnie, po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, decyzją z dnia ... grudnia 2011r. nr ... w.w. organ: 1)określił Miastu B., jako miastu na prawach powiatu, do zwrotu do budżetu państwa kwotę dochodów budżetowych pobranych w okresie od 21 lipca 2011r. do dnia 10 sierpnia 2011r. w związku z realizacją zadań z zakresu administracji rządowej oraz innych zadań zleconych jednostce samorządu terytorialnego odrębnymi ustawami, dotyczącymi gospodarowania nieruchomościami stanowiącymi własność Skarbu Państwa i z zakresu nadzoru budowlanego, nieprzekazanych przez Miasto B. do budżetu państwa w wysokości ... zł, 2) określił Miastu B. termin naliczania odsetek od kwoty dochodów, określonej w pkt 1, liczonych jak dla zaległości podatkowych od dnia następującego po upływie terminu, do którego Miasto B. zobowiązane było przekazać pobrane dochody budżetowe, tj. od ... sierpnia 2011r., do dnia zwrotu wskazanej kwoty dochodów do budżetu państwa. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że przepisy ustawy z dnia 27 sierpnia 2009r. o finansach publicznych wskazują zarówno terminy przekazywania pobranych dochodów budżetu państwa, jak i możliwość pomniejszenia przez jednostkę samorządu terytorialnego dochodów z tytułu realizacji zadań z zakresu administracji rządowej oraz innych zadań zleconych ustawami. Jedynym tytułem uprawniającym do takiego pomniejszenia jest – jak wskazano – przysługujący jednostkom samorządu terytorialnego udział 5% Lu 25% w dochodach uzyskiwanych w danym roku. Zdaniem organu, wynika to z przepisów ustawy o finansach publicznych, określających zasady planowania i wykonywania budżetu państwa i budżetów jednostek samorządu terytorialnego. Podstawą gospodarki finansowej państwa w danym roku budżetowym jest ustawa budżetowa uchwalona na okres roku budżetowego, a podstawą gospodarki finansowej jednostki samorządu terytorialnego jest uchwała budżetowa na rok budżetowy. Tak więc w ocenie Wojewody ..., dokonanie przez Miasto potracenia z dochodów budżetowych uzyskanych w 2011r. (tj. w okresie od 21 lipca 2011r. do 10 sierpnia 2011r.) w związku z realizacją zadań z zakresu administracji rządowej oraz innych zadań zleconych jednostce samorządu terytorialnego, kwoty dochodów przysługujących Miastu B. w latach ubiegłych, w związku z realizacją zadań i nie potraconych z tego tytułu za lata ubiegłe. Pismem z dnia ... stycznia 2012r Prezydent Miasta B. złożył odwołanie od powyższej decyzji. Zarzucił jej naruszenie : 1) art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego, 2) art. 4 ust. 14 ustawy z dnia 29 sierpnia 2005r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości (Dz.U.Nr 175, poz.1459 z późn. zm.), w związku z art. 23 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2010r. Nr 102, poz. 651, z późn.zm.). Decyzją z dnia ... lutego 2012r. nr ... Minister Finansów utrzymał w mocy decyzję Wojewody ... W uzasadnieniu wyjaśnił, iż zgodnie z art. 255 ust. 4 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009r. o finansach publicznych, w przypadku nieprzekazania dochodów budżetowych w określonych terminach, dysponent części budżetowej przekazujący dotację celową wydaje decyzję określającą kwotę dochodów przypadającą do zwrotu i termin, od którego naliczane są odsetki. Decyzja wydana w tym trybie nie ma charakteru uznaniowego, a jej wydanie jest obligatoryjne w przypadku zaistnienia określonych w ww. przepisie przesłanek. W niniejszej sprawie one zaistniały. Zdaniem Ministra nie jest uprawnione potrącenie przez Miasto B. z należnych Skarbowi Państwa dochodów przekazanych w 2011r. kwoty dochodów należnych Gminie za 2007r z tytułu udziałów z przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości. Organ zacytował przepis art. 255 ust. 1 pkt 1 ustawy o finansach publicznych wskazując, iż według niego nie ulega wątpliwości, że Miasto B. powinno przekazać pobrane w 2011r. dochody do budżetu państwa, stosując odpowiednie ,,pomniejszenie’’ dochodów wyłącznie o dochody przysługujące jednostce samorządu terytorialnego, związane z wykonaniem konkretnego zadania. Powyższy przepis, zdaniem Ministra Finansów, należy rozumieć i stosować ściśle, a wykładnia rozszerzająca jest niedopuszczalna. Organ podkreślił, że kwestia ewentualnego ustalenia i dochodzenia należnych Gminie kwot w związku z zadaniami wykonywanymi w roku 2007 nie mieści się w zakresie zastosowanego przez Miasto B. trybu postępowania i rozliczeń z tytułu wykonywanych zadań. Zdaniem Ministra, nie można tu także mówić o naruszeniu wskazanych przez stronę przepisów dot. nieruchomości. W skardze na powyższą decyzję, złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, Miasto B. wniosło o jej uchylenie oraz uchylenie poprzedzającej ją decyzji Wojewody Śląskiego. Zaskarżonej decyzji zarzuciło naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 4 ust 14 ustawy z dnia 29 czerwca 2005r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości (Dz.U. Nr 175,poz. 1459 z późn. zm.) w związku z art. 23 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U.z 2010r. o finansach publicznych (Dz.U.nr 157, poz. 1240 ze zm.). Skarżący podniósł, że na podstawie wskazanych wyżej przepisów Miastu B. przysługuje prawo potrącenia 25 % środków zgromadzonych z tego tytułu i stanowią one dochód powiatu. Jak wynika ze sprawozdań kwartalnych ... za rok 2007, przekazanych do ... Urzędu Wojewódzkiego w dziale 700 – gospodarka mieszkaniowa, w rozdziale 70005 – gospodarka gruntami i nieruchomościami, w paragrafie 0760 – wpływy z tytułu przekształcenia prawa użytkowania przysługującego osobom fizycznym w prawo własności, Miasto B. dokonało w 2007r potrącenia tylko 5 % udziału z uzyskanych wpływów, co stanowiło kwotę ... zł. Zgodnie z obowiązującymi przepisami powinno potrącić 25% udziału w dochodach pobranych, tj. kwotę ... zł. ... Urząd Wojewódzki nie podjął wówczas żadnych działań w ramach sprawowanego nadzoru i nie wezwał strony skarżącej do zweryfikowania nieprawidłowości. Zdaniem Skarżącego przepisy ustawy z dnia 27 sierpnia 2009r. nie mogą stanowić podstawy do przyjęcia przez Ministra Finansów stanowiska jakoby Miasto B. nie było uprawnione potrącić z pobranych dochodów budżetowych, dochodów przysługujących Miastu w latach wcześniejszych na podstawie art. 3 i art. 5 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 13 listopada 2003r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego (t.j. Dz.U. z 2010r., Nr 80, poz.526 z późn.zm.) w związku z art. 4 ust.14 ustawy z 29 czerwca 2005r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości (Dz.U.Nr 175, poz.1459 z późn.zm.). Skarżący wskazał, iż dokonał w roku 2011 korekty zapisów w ewidencji księgowej a w sprawozdaniu ... za trzeci kwartał 2011r wykazał w paragrafie 0760 w przekazanych dochodach kwotę mniejszą o ... zł.(różnica w potraconych udziałach). Ponadto podkreślił, że przekazanie nienależnych środków na dochody Skarbu Państwa stanowiło jego bezpodstawne wzbogacenie. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z dyspozycją art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U Nr 153 poz.1269), ) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U.z 2012r , poz. 270 ze zm.), dalej ,,p.p.s.a."", Sąd sprawuje kontrolę administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (legalności). Ocenie Sądu podlegają zatem zgodność aktów administracyjnych (w tym przypadku decyzji) zarówno z przepisami prawa materialnego jak i procesowego. Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się więc do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Zdaniem Sądu złożona w niniejszej sprawie skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Stan faktyczny w niniejszej sprawie jest niesporny. Kwestią sporną jest wyłącznie ustalenie, czy potracenie przez Miasto B. z należnych Skarbowi Państwa dochodów pobranych w 2011r kwoty dochodów należnych Gminie za 2007r. z tytułu udziałów z przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości, było zgodne z prawem. Na wstępie Sąd wskazuje, ze stosownie do przepisu art. 255 ust.1 pkt 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009r. o finansach publicznych, zarząd jednostki samorządu terytorialnego zobowiązany jest do przekazania pobranych dochodów budżetowych związanych z realizacją zadań z zakresu administracji rządowej oraz innych zadań zleconych jednostce samorządu terytorialnego odrębnymi ustawami, pomniejszonych o określone w odrębnych ustawach dochody budżetowe przysługujące jednostce samorządu terytorialnego z tytułu wykonywania tych zadań, na rachunek bieżący dochodów dysponenta części budżetowej przekazującego dotację celową, według stanu określonego na: 1) 10 dzień miesiąca – w terminie do 15 dnia danego miesiąca, 2) 20 dzień miesiąca – w terminie do 25 dnia danego miesiąca. Nie ulega więc wątpliwości, że Skarżący powinien przekazać pobrane w 2011r. dochody do budżetu państwa, stosując odpowiednie pomniejszenia dochodów budżetowych wyłącznie o dochody przysługujące jednostce samorządu terytorialnego, związane z wykonaniem konkretnych zadań, zrealizowanych we wskazanym w niniejszej sprawie okresie. Powyższy przepis jest jasny i nie można go stosować przy pomocy wykładni rozszerzającej. Nie może więc stanowić podstawy prawnej do dokonania potrąceń ewentualnych należności przysługujących jednostkom samorządu terytorialnego z tytułu innych zadań , wykonanych w innym okresie. Tak więc , zdaniem Sądu, organ zasadnie uznał za nieprawidłowe dokonanie przez Skarżącą potrącenia dochodów, które ewentualnie przysługiwałyby Gminie w roku 2007 z przekazanych w 2011 dochodów budżetowych. W związku z tym prawidłowe było wydanie decyzji określającej kwotę dochodów przypadającą do zwrotu i termin, od którego naliczane są odsetki - na podstawie przepisu art. 255 ust. 4 ustawy o finansach publicznych. Należy przy tym pamiętać, że podstawą gospodarki finansowej państwa w danym roku budżetowym jest ustawa budżetowa uchwalona na okres roku budżetowego, a podstawą gospodarki finansowej jednostki samorządu terytorialnego jest uchwała budżetowa na rok budżetowy. Nie może być tak, że w każdym czasie można dokonać potrącenia z dochodów budżetowych uzyskanych w danym roku, jakichś kwot przysługujących w latach ubiegłych. Tu dokonano potrącenia z dochodów uzyskanych w okresie od 21 lipca 2011r. do 10 sierpnia 2011r, w związku z realizacją zadań z zakresu administracji rządowej oraz innych zadań zleconych jednostce samorządu terytorialnego, kwoty dochodów przysługujących (ewentualnie) i nie potrąconych za rok 2007. Ponadto. należy mieć na uwadze, że także obowiązujące przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r – Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 z późn. zm.) nie dają prawa do samowolnego potrącania lub pomniejszania zobowiązań. W świetle powyższego, niezasadny jest zarzut naruszenia art. 4 ust. 14 ustawy z dnia 29 sierpnia 2005r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości w związku z art. 23 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami i art. 255 ustawy o finansach publicznych. Z tych wszystkich względów na podstawie przepisu art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. –Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz. 270) orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło