II SA/Bk 753/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Mirosław Wincenciak, Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska (spr.),, sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk, Protokolant Marta Lawda, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 04 grudnia 2012 r. sprawy ze skargi B. R. na decyzję Wojewody P. z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji i przekazania do ponownego rozpatrzenia sprawy zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę. Decyzją z dnia [...].06.2012 r. Starosta A. zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę budynku gospodarczego na działce o nr ewid. [...] w A., należącej do B. R. Organ zatwierdził lokalizację inwestycji po granicy z działkami sąsiednimi o nr: [...] (należącej do B. i L. M.), [...] (własność B. C.). Organ powołał się na uchwałę nr XXXI/197/09 Rady Miejskiej Augustowa z dnia 30.04.2009 r. w sprawie zatwierdzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, dopuszczającą usytuowanie budynków m.in. gospodarczych po granicy z działkami sąsiednimi. Organ stwierdził, że taka lokalizacja budynku i jego parametry nie będą naruszać warunków zawartych w § 12 i 13 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Nie dojdzie też do zacienienia pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi oraz nie będzie ograniczona możliwość zagospodarowania działek sąsiednich. W wyniku odwołań B. M. i B. C., Wojewoda P. decyzją z dnia [...].07.2012 r. o nr [...] uchylił decyzję i przekazała sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Zdaniem organu odwoławczego, organ I instancji nie rozważył zastosowania art. 9 ust. 1 Prawa budowlanego. Dokonując odstępstwa od konieczności spełnienia wymogów z § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych..., organ oparł się jedynie na zapisie planu miejscowego, który dopuszcza sytuowanie budynków gospodarczych ze ścianami bez otworów okiennych i drzwiowych i wysokości do 7 m bezpośrednio przy granicy działek. Zdaniem Wojewody organ winien wykazać szczególne okoliczności, które uzasadniałyby taką lokalizację budynku gospodarczego. Nadto, organ dostrzegł naruszenie art. 10 k.p.a. polegające na braku zawiadomienia, o toczącym się postępowaniu, spadkobierców L. M. Organ I instancji wysyłał korespondencję adresowaną wspólnie na małż. B. i L. M. Pocztę odbierała B. M., stad też dopiero w postępowaniu odwoławczym (przy prawidłowych doręczeniach) została ujawniona okoliczność, że uczestnik L. M. nie żyje. Organ II instancji, uchylając decyzję, zalecił Staroście zapewnienie udziału w postępowaniu wszystkim stronom, rozważenie lokalizacji budynku gospodarczego, po ustaleniu odległości z zabudową sąsiedzką, z przyjęciem zasady poszanowania słusznego interesu wszystkich stron postępowania. Nie godząc się z decyzją kasacyjną, B. R. wywiodła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku. Wniosła o uchylenie decyzji Wojewody P. Zdaniem Skarżącej, Wojewoda niesłusznie powołał się na art. 9 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, gdyż zastosowanie ma § 12 ust. 6 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, zgodnie z którym o usytuowaniu budynku po granicy może decydować plan zagospodarowania przestrzennego, co też miało miejsce w sprawie niniejszej. Skarżąca podała też odległości dzielące projektowaną inwestycję od istniejącej zabudowy na działkach sąsiednich, celem wykazania, że lokalizacja budynku gospodarczego po granicy nie będzie uciążliwa dla sąsiadów. Zdaniem Skarżącej, organ odwoławczy niesłusznie zarzucił wydanie decyzji pierwszoinstancyjnej z naruszeniem art. 10 § 1 k.p.a., bowiem organ ten nie wiedział o śmierci L. M., gdyż tego faktu nie ujawniła B. M., kwitując korespondencję za obydwojga małżonków. W odpowiedzi na skargę, Wojewoda P. wniósł o jej oddalenie. Dodatkowo wskazał, że w treści skargi zostały zawarte ustalenia odległościowe, które powinny być przedmiotem rozważań organu I instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wydanie decyzji tzw. kasatoryjnej przez Wojewodę P., co do zasady było prawidłowe i odpowiadało przesłankom art. 138 § 2 k.p.a. Należy podkreślić, iż zgodnie z treścią art. 134 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) zwanej: p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi ani wskazaną podstawą prawną. Zadaniem Sądu było przede wszystkim, zbadanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji. Działając w zakresie wskazanej kognicji, Sąd stwierdza, że tylko część zarzutów skargi jak też część argumentacji wyrażona w uzasadnieniu decyzji organu II instancji zasługiwała na aprobatę. Wydając decyzję kasatoryjną organ odwoławczy prawidłowo wytknął Staroście A. naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. polegające na nie zapewnieniu udziału w sprawie wszystkim stronom postępowania. Właścicielami działki bezpośrednio graniczącej ze sporną inwestycją tj. działki o nr [...] jest B. M. oraz był – L. M. Okoliczność, że L. M. nie żyje została ujawniona dopiero na etapie postępowania odwoławczego. Wbrew twierdzeniom Skarżącej, organ odwoławczy nie mógł tego faktu zignorować, pozbawiając następców prawych L. M. udziału w postępowaniu. Niezapewnienie stronom czynnego udziału w postępowaniu administracyjnym jest istotnych uchybieniem proceduralnym, stanowiącym przesłankę do wznowienia postępowania w świetle art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Gdyby organ I instancji kierował oddzielnie korespondencję do B. M. i oddzielnie do L. M., to zapewne już w pierwszym etapie postępowania powziąłby informację o tym, że współwłaściciel działki sąsiedniej nie żyje i należy ustalić jego spadkobierców, celem zawiadomienia o toczącej się sprawie. Powyższe uchybienie procesowe samo w sobie stanowiło podstawę do uchylenia decyzji organu I instancji, celem powtórzenia procedury z udziałem następców prawnych L. M. Sąd nie może, natomiast zgodzić się z materialno – prawną argumentacją organu (przyznając w tym zakresie rację zarzutowi skargi), że w niniejszej sprawie ma zastosowanie art. 9 ust. 1 ustawy Prawo budowlane dotyczący szczególnych odstępstw od przepisów techniczno – budowlanych. Art. 5 ustawy z dnia 7.07.1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2010 r., nr 243, poz. 1623) stanowi o tym, że obiekt należy projektować i budować m.in. w sposób określony w przepisach techniczno – budowlanych. Do takich przepisów należy rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2002 r., nr 75, poz. 690). W § 12 ust. 2 rozporządzenia zostało zawarte unormowanie, które zezwala na sytuowanie budynku w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2 w odległości 1,5 m od granicy lub bezpośrednio przy granicy, jeżeli wynika to z ustaleń planu miejscowego. Zatem, ustawodawca dopuścił, ażeby plan zagospodarowania przestrzennego regulował sytuowanie budynków zwróconych w stronę działki sąsiedniej bez otworów okiennych i drzwiowych w mniejszej niż 3 m odległości od granicy. Uchwała w sprawie planu miejscowego co do sytuowania budynku w odniesieniu do granicy jest przepisem szczególnym, wykluczającym zastosowanie art. 9 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, co oznacza, że organ architektoniczno – budowlany nie musi zwracać się do właściwego ministra o udzielenie zgody na odstępstwo (art. 9 ust. 2 i 3 ustawy). Zapis w planie zagospodarowania przestrzennego "dopuszczający" lokalizowanie budynku po granicy z działką sąsiednią nie oznacza zdaniem Sądu obowiązku takiej lokalizacji wobec każdego budynku. Organ architektoniczno – budowlany, zgodnie z art. 35 ust. 1 prawa budowlanego, winien, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę, sprawdzić zgodność projektu budowlanego z ustaleniami planu miejscowego i zgodność projektu zagospodarowania działki z przepisami techniczno – budowlanymi. Rozpoznając wniosek inwestora o wydanie pozwolenia na budowę obiektu budowlanego przy granicy z sąsiednią nieruchomością, organ powinien mieć na względzie interesy osób trzecich. Sytuowanie budynku po granicy musi być usprawiedliwione konkretną sytuacją faktyczną np. względami optymalnego zagospodarowania działki inwestora. Zapis w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego "dopuszczający" sytuowanie budynków po granicy, nie zwalnia organów od potraktowania tego unormowania jako wyjątku od zasady wyrażonej w § 12 ust. 1 pkt 1 i 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002 r. w sprawie warunków technicznych ... i należytego, pełnego uzasadniania dokonanego odstępstwa. Powyższe rozważania mają odniesienie do stanu faktycznego niniejszej sprawy. Organ I instancji powołując się na zapis miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonego uchwałą Nr XXXI/97/09 Rady Miejskiej Augustowa z dnia 30.04.2009 r. dopuszczający sytuowanie budynków garażowych i gospodarczych przy granicy działek sąsiednich, nie zamieścił fragmentu tego planu w aktach administracyjnych. Było to zdaniem Sadu niezbędne dla prawidłowej analizy tego przepisu w stanie faktycznym niniejszej sprawy. Rację miał organ II instancji, ze udzielając Skarżącej pozwolenia na budowę budynku gospodarczego na działce o nr [...] po granicy z działkami sąsiednimi, Starosta A. nie wykazał szczególnych okoliczności z powodu których taką lokalizację należało zaakceptować. Jednozdaniowe stwierdzenie, zawarte w uzasadnieniu pierwszoinstancyjnym, że lokalizacja budynku gospodarczego nie spowoduje uciążliwości dla działek sąsiednich – nie jest wystarczające i wymaga rozwinięcia, co też organ winien uczynić przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Należy końcowo zaznaczyć, że zaskarżona decyzja kasacyjna nie oznacza ostatecznego przesądzenia sprawy. Organ I instancji będzie zobowiązany raz jeszcze przeprowadzić postępowanie administracyjne, zgodnie z zaleceniami Wojewody P. i z uwzględnieniem uwag Sądu zawartych w niniejszym uzasadnieniu oraz ponownie wydać decyzję. Skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.