II OSK 1001/13

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2014-11-06

Skład orzekający: Aleksandra Łaskarzewska, Zbigniew Ślusarczyk, Małgorzata Miron

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo oddalił skargę na decyzję środowiskową, nie analizując wystarczająco nieścisłości w raporcie oddziaływania na środowisko i decyzji, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, uznając, że sąd ten nieprawidłowo ocenił zarzuty dotyczące nieścisłości w raporcie oddziaływania na środowisko i decyzji środowiskowej. Sąd pierwszej instancji nie dokonał wystarczającej analizy tych nieścisłości, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co stanowi naruszenie art. 141 § 4 PPSA w związku z przepisami KPA dotyczącymi postępowania wyjaśniającego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Stowarzyszenia Rozwoju Kulturalno – Gospodarczego Wsi [...] od wyroku WSA w Rzeszowie, który oddalił skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie utrzymującą w mocy decyzję Wójta Gminy Ł. ustalającą środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia polegającego na budowie zakładu produkcji wyrobów budowlanych. Stowarzyszenie zarzucało WSA naruszenie przepisów postępowania, w szczególności poprzez brak analizy nieścisłości w raporcie oddziaływania na środowisko i decyzji, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Rozstrzygnięcie
Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Rzeszowie. Zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie na rzecz skarżącego Stowarzyszenia kwotę 500 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska Sędziowie sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk (spr.) sędzia del. WSA Małgorzata Miron Protokolant asystent sędziego Marta Romanowska po rozpoznaniu w dniu 6 listopada 2014r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 20 grudnia 2012 r. sygn. akt II SA/Rz 158/12 w sprawie ze skargi J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia 1) uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Rzeszowie, 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie na rzecz [...] kwotę 500 (słownie: pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Wyrokiem z dnia 20 grudnia 2012 r., sygn. akt II SA/Rz 158/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie z dnia 15 grudnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia. Wyrok powyższy zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy: Decyzją z dnia 12 września 2011 r. nr [...] Wójt Gminy Ł. - po rozpatrzeniu wniosku E.S.A. z/s w W. – ustalił dla E.S.A. środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia pn. "Budowa zakładu produkcji wyrobów budowlanych wraz z zapleczem administracyjno technicznym" na nieruchomości położonej w miejscowości [...], powiat Ł., obręb [...], na działkach nr 4603/7 i 4603/8, określając w niej szczegółowo rodzaj i zakres realizacji przedsięwzięcia, warunki wykorzystania terenu w fazie realizacji i eksploatacji z uwzględnieniem ochrony cennych wartości przyrodniczych, zasobów naturalnych i zabytków oraz ograniczenia uciążliwości dla terenów sąsiednich, wymagania dotyczące ochrony środowiska konieczne do uwzględnienia w projekcie budowlanym oraz stwierdził brak obowiązku przeprowadzenia przed rozpoczęciem realizacji przedsięwzięcia oceny oddziaływania na środowisko w ramach postępowania w sprawie wydania pozwolenia na budowę oraz postępowania w sprawie transgranicznego oddziaływania na środowisko. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że w sprawie został sporządzony raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, na którego podstawie Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Łańcucie uzgodnił jego realizację pod względem sanitarnym (opinia sanitarna z dnia 24 marca 2011 r. nr [...]), zaś Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Rzeszowie – po uzupełnieniu tego raportu przez inwestora – w dniu 10 sierpnia 2011 r. wydał postanowienie nr [...] o uzgodnieniu środowiskowych warunków realizacji przedsięwzięcia. Wskazano w nim, że planowana inwestycja nie koliduje z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obowiązującymi na analizowanym terenie, a w przeprowadzonym postępowaniu zapewniono czynny udział jego stron oraz społeczeństwa. Odwołanie od decyzji Wójta Gminy Ł. z dnia 12 września 2011 r. do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie wniósł J. S. i inni okoliczni mieszkańcy. Odwołania to - ze wskazaniem na niekorzystny wpływ planowanego przedsięwzięcia na środowisko naturalne, zdrowie oraz bezpieczeństwo mieszkańców i użytkowników międzynarodowej drogi Nr 4 - zostały uzasadnione interesem prawnym wynikającym z tytułu prawnego do nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania zamierzonej inwestycji. Na mocy postanowienia SKO z dnia 2 grudnia 2011 r., do udziału w postępowaniu na prawach strony zostało dopuszczone Stowarzyszenie Rozwoju Kulturalno – Gospodarczego Wsi [...], którego celem statutowym jest m.in. wspieranie działań w zakresie ochrony środowiska. SKO w Rzeszowie decyzją z dnia 15 grudnia 2011 r. po rozpoznaniu odwołań utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu swojej decyzji Kolegium wskazało, iż przedłożony przez inwestora E.S.A. raport oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko jest zgodny z przepisami prawa, zaś odnosząc się do zarzutu niezgodności inwestycji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego organ podniósł, że w jego ocenie decyzja Wójta Gminy Ł. jest zgodna z jego postanowieniami. Przedłożony raport oraz uzupełniająca go dokumentacja zostały sporządzone przez osobę posiadającą fachową wiedzę i kwalifikacje, a ich szczegółowa analiza nie daje podstaw do uznania go za nierzetelny lub błędny. Decyzja Wójta Gminy Ł. zawiera wszystkie elementy wymagane przez art. 82 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie (...) i w wyczerpujący sposób opisuje przedmiot inwestycji, warunki wykorzystania terenu w fazie realizacji i eksploatacji oraz określa wymagania dotyczące ochrony środowiska konieczne do uwzględnienia w dokumentacji koniecznej do wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Odnosząc się do zarzutów z odwołań oraz podniesionych przez Stowarzyszenie Rozwoju Kulturalno – Gospodarczego Wsi [...] Kolegium nie podzieliło zapatrywania, że wnioskowana inwestycja nie jest zgodna z postanowieniami Miejscowego planu Zagospodarowania Przestrzennego, uchwalonego uchwałą Rady Gminy Ł. z dnia 30 grudnia 2002 r. Nr IV/26/2002. Analiza jego § 24 w zestawieniu z charakterystyką inwestycji nie pozostawia wątpliwości, że projektowane przedsięwzięcie wpisuje się w dopuszczoną na objętym wnioskiem terenie działalność produkcyjno – handlową. Zawarte w decyzji warunki realizacji inwestycji oraz nałożone na inwestora ograniczenia realizują przy tym postanowienia planu co do niepogarszania stanu środowiska poza granice terenu oraz terenu pod obiekty dla obsługi turystyki. Żądania zmierzające do zablokowania realizacji przedsięwzięcia niezależnie od spełnienia niezbędnych wymogów chroniących środowisko, nie mogą skutkować wyeliminowaniem z obrotu prawnego decyzji organu I instancji, zwłaszcza że przy jej wydawaniu organ zrealizował obowiązek wzięcia pod uwagę wyników postępowania z udziałem społeczeństwa, odnosząc się w jej uzasadnieniu do złożonych protestów. J. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargę na powyższą decyzję zarzucając jej naruszenie przepisów prawa materialnego, w szczególności poprzez: niezastosowanie art. 144 k.c. w sytuacji, gdy w przypadku wykonania projektowanego zamierzenia inwestycyjnego, zakłócone zostanie korzystanie z nieruchomości sąsiednich ponad przeciętną miarę wynikającą ze społeczno – gospodarczego przeznaczenia nieruchomości i stosunków miejscowych; utrzymanie w mocy decyzji, która ze względu na zachodzące w niej wewnętrzne sprzeczności nie będzie się poddawała kontroli na etapie wydawania decyzji o pozwoleniu na budowę, stosownie do art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego; utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji w sytuacji, gdy w sposób oczywisty pozostaje ona w sprzeczności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, a tym samym narusza art. 80 ust. 2 zd. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku. Zarzucił również naruszenie przepisów procesowych, tj.: art. 8 i art. 10 k.p.a. poprzez niezapewnienie wszystkim stronom postępowania czynnego w nim udziału, a przed wydaniem decyzji możliwości wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego oraz zgłoszonych żądań, przez co naruszona została zasada pogłębiania zaufania obywateli; art. 29 k.p.a. poprzez wydanie decyzji na rzecz podmiotu nie posiadającego osobowości prawnej, mimo że wniosek pochodził od E. S.A., decyzja organu I instancji została wydana na rzecz E.S.A. [...]; niewłaściwe zastosowanie przez Wójta Gminy Ł. art. 28 k.p.a., poprzez nieprzyznanie przymiotu strony postępowania właścicielom działek sąsiadujących z działkami objętymi przedmiotowym postępowaniem, pomimo iż postępowanie zakończone decyzją Wójta dotyczyło ich interesu prawnego; zasady dwuinstancyjności postępowania określonej w art. 15 k.p.a. ponieważ w sytuacji, gdy w decyzji SKO wskazano, iż niewłaściwie został ustalony krąg stron postępowania, należało uchylić zaskarżoną decyzję Wójta Gminy Ł. stosownie do art. 138 § 2 k.p.a., gdyż w przeciwnym razie dla skarżących postępowanie okazało się jednoinstancyjne; art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez jego zastosowanie w sprawie, tj. utrzymanie w mocy decyzji Wójta Gminy Ł. pomimo iż decyzja organu I instancji została wydana z naruszeniem przepisów postępowania (art. 28, 7, 77, 10 k.p.a.), a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy miał istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie; niezastosowanie art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niepodjęcie przez organ wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesów osób trzecich. W odpowiedzi na skargę SKO w Rzeszowie wniosło o jej oddalenie, uznając zarzuty skargi za nieuzasadnione i podtrzymując swoje stanowisko zawarte w zaskarżonym rozstrzygnięciu. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalając skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – dalej jako p.p.s.a. ( Dz. U. z 2012 r. poz. 270) wskazał, że oczywista omyłka występująca w decyzji Wójta Gminy Ł., dotycząca nazwy inwestora, polegająca na dodaniu do niej jedynego akcjonariusza spółki, nie może skutkować przyjęciem, iż decyzja została wydana na rzecz podmiotu nie posiadającego osobowości prawnej, bowiem wadliwość ta może zostać sprostowana. Ponadto Sąd nie podzielił argumentu, iż w analizowanej sprawie organy dopuściły się naruszenia art. 10 k.p.a. poprzez niezapewnienie skarżącemu oraz innymi stronom czynnego udziału w postępowaniu prowadzonym przed organem pierwszej instancji, gdyż skarżący miał wiedzę o wszczęciu postępowania w sprawie oraz o rodzaju planowanej inwestycji, zaś SKO umożliwiło stronie wypowiedzenie się na temat decyzji Wójta oraz czynności poprzedzających jej wydanie rozpoznając wniesione odwołanie. Odnosząc się do innych podnoszonych w skardze zarzutów, dotyczących m.in. sprzeczności dotyczących godzin pracy zakładu, wskaźnika powierzchni zabudowy i skuteczności odpylania filtra zawartych w decyzji, skutkujących niemożnością dokonania sprawdzenia na etapie pozwolenia na budowę, zgodności projektu budowlanego z decyzją środowiskową, Sąd I instancji stwierdził, iż "dostrzeżone nieścisłości, pomimo ich występowania organ budowlany w innym postępowaniu będzie mógł sprawdzić zgodność projektu budowlanego z treścią decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia". Sąd nie uznał za zasadny także zarzut dotyczący sprzeczności planowanej inwestycji z zapisami zawartymi w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Podzielił stanowisko organu, iż planowana inwestycja wpisuje się w dopuszczoną na objętym nią terenie zabudowę przeznaczoną pod działalność produkcyjno-handlową. Ustalone w zaskarżonej decyzji warunki i ograniczenia działalności produkcyjnej stanowią gwarancje nienaruszalności interesów właścicieli i użytkowników gruntów znajdujących się w granicach przyszłego oddziaływania na środowisko projektowanego zakładu. W konkluzji WSA w Rzeszowie stwierdził, iż organy przeprowadziły w sposób wymagany przez k.p.a. postępowanie wyjaśniające i w oparciu o stwierdzone okoliczności faktyczne wydały rozstrzygnięcia odpowiadające treści norm materialno - prawnych. W szczególności uznał, że raport oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, a także dokumenty uzupełniające ten raport zostały sporządzone przy zachowaniu obowiązujących standardów prawnych, oraz że raport składa się ze wszystkich elementów merytorycznych i formalnych, jakie wskazuje treść art. 66 u.i.ś. W skardze kasacyjnej Stowarzyszenie Rozwoju Kulturalno – Gospodarczego Wsi [...] zaskarżyło powyższy wyrok w całości zarzucając Sądowi I instancji na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania sądowoadministracyjnego w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. polegające na oddaleniu skargi pomimo, iż organy administracji dwóch instancji procedowały w sposób, który uniemożliwiał realizację procesowych uprawnień stron w zakresie umożliwienia wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego przed wydaniem decyzji oraz wbrew zasadzie dwuinstancyjności postępowania, co w konsekwencji doprowadziło do naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. oraz art. 10 § 1 w zw. z art. 15 k.p.a.; art. 141 § 4 zd. 1 p.p.s.a. poprzez niezasadne pominięcie w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku wyartykułowania dostrzeżonych przez Sąd nieścisłości w wydanej decyzji środowiskowej oraz braku dokonania analizy wpływu stwierdzonych uchybień na możliwy wynik w sprawie, podczas gdy strona wskazywała, iż organy nie dokonały jednoznacznego ustalenia parametrów i charakteru planowanej inwestycji, a tym samym nie będzie możliwe na etapie wydawania pozwolenia na budowę dokonanie sprawdzenia przez organ administracji architektoniczno-budowlanej zgodności projektu budowlanego z decyzją środowiskową, który to obowiązek wynika z art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.) oraz art. 86 w zw. z art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. Nr 199, poz. 1227 ze zm.) zwaną dalej u.i.ś.; oraz naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. poprzez nienależyte sprawowanie przez Sąd kontroli działalności administracyjnej administracji publicznej (organu I i II instancji) pod względem zgodności z prawem sposobu wydawania decyzji, w szczególności właściwego stosowania przez owe organy norm postępowania administracyjnego odnoszących się do postępowania wyjaśniającego (dowodowego) i jego wyników tj. art. 7 k.p.a., 77 k.p.a., 80 k.p.a., 84 § 1 k.p.a., polegającego na zaaprobowaniu sposobu przeprowadzania dowodów i ich ocenie, a w konsekwencji podzieleniu błędnie ustalonego stanu faktycznego sprawy, sprowadzające się do stwierdzenia, iż mający kluczowe znaczenie dla sprawy raport oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, a także dokumenty uzupełniające ten raport zostały sporządzone przy zachowaniu obowiązujących standardów prawnych, oraz że planowania inwestycja jest zgodna z uchwalonym dla analizowanego terenu miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego (uchwała Rady Gminy Ł. Nr IV/26/2002 z dnia 30 grudnia 2002 r.), podczas gdy okoliczności sprawy wskazują, iż realizacja inwestycji naruszy postanowienia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a tym samym art. 80 ust. 2 zd. 1 u.i.ś. W oparciu o powyższe zarzuty wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Rzeszowie do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Wobec tego, że w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a., a nadto nie zachodzi również żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku Sądu pierwszej instancji, Naczelny Sąd Administracyjny dokonał jej w zakresie wyznaczonym podstawami skargi kasacyjnej. Nie jest zasadny zarzut naruszenia naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. oraz art. 10 § 1 w zw. z art. 15 k.p.a. Skarżące kasacyjnie Stowarzyszenie przedstawiło go w dwóch aspektach po pierwsze w odniesieniu do pozbawienia prawa do udziału w postępowaniu bliżej nieokreślonego kręgu osób trzecich – okolicznych mieszkańców i po drugie w odniesieniu do Stowarzyszenia. W ocenie Stowarzyszenia pozbawienie możliwości udziału w sprawie okolicznych mieszkańców miałoby skutkować nieważnością postępowania wskazaną w art. 156 § 1 k.p.a. bądź koniecznością uchyleniem zaskarżonej decyzji przez Sąd z powodu naruszenia przez organ odwoławczy przepisów art. 138 § 2 k.p.a. w zw. z art. 28 i 10 k.p.a. Rozpoznając tak przedstawiony zarzut stwierdzić trzeba, że w utrwalonym już orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że nie mogą być skuteczne zarzuty kasacyjne wnoszone w interesie osób trzecich związane z pozbawieniem tych osób możności działania w sprawie. Zatem dla skuteczności uwzględnienia takiej podstawy kasacji konieczne jest wniesienie kasacji przez podmiot, którego prawa naruszono, bowiem tylko wówczas spełniony może zostać wymóg pozbawienia strony wnoszącej kasację obrony "swych praw". Wyjaśnić bowiem należy, iż zarówno w postępowaniu administracyjnym, jak i w postępowaniu sądowoadministracyjnym uprawnieniami procesowymi rozporządza strona tego postępowania. Konkluzja ta jest efektem przyjętej w polskim porządku prawnym koncepcji zapewniania jednostce w postępowaniu administracyjnym i sądowoadministracyjnym podwójnej ochrony - poprzez prawo do procesu (obrony interesu prawnego w unormowanym przepisami prawa procesowego postępowaniu, z zagwarantowaniem także prawa do obrony za pomocą środków zaskarżenia) oraz poprzez prawo do sądu (prawo jednostki do zaskarżenia działania administracji publicznej w celu rozstrzygnięcia sporu o zgodność z prawem przez niezawisły, bezstronny sąd). Źródeł tej ochrony poszukiwać należy w normach ponadustawowych, tj. art. 2 Konstytucji RP, art. 6 ust. 1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności (Dz. U. 1993 r. Nr 61, poz. 284 ze zm.) oraz art. 6 ust. 3 Traktatu o Unii Europejskiej w brzmieniu nadanym Traktatem Lizbońskim zmieniającym Traktat o Unii Europejskiej i Traktat Ustanawiający Wspólnotę Europejską (Dz. Urz. U.E. Seria C Nr 115 z dnia 9 maja 2008 r.). Możliwość realizacji tej ochrony będzie jednak wymagać każdorazowo aktywności strony poprzez realizację jej uprawnień procesowych i podjęcia obrony jej (własnego) interesu prawnego. Oznacza to więc, iż zapewniania ochrony swoich praw w prowadzonym postępowaniu domagać się może tylko ten podmiot, którego one dotyczą. Z tych też przyczyn, skarżące stowarzyszenie nie może żądać uchylenia zaskarżonego wyroku z powodu nieważności postępowania bądź naruszenia innych przepisów naruszających interes prawny osób nie wnoszących skargi kasacyjnej, lecz może to czynić wyłącznie strona, której utrudniono realizację prawa do udziału w postępowaniu administracyjnym i prawa do sądu. Taka sytuacja w rozpoznawanej sprawie nie miała jednak miejsca. Nie można także uznać aby prawa do czynnego udziału w sprawie w tym prawa do dwuinstancyjnego postępowania administracyjnego zostało pozbawione Stowarzyszenie. W tym zakresie należy podzielić stanowisko Sądu pierwszej instancji i zbędnym jest tu jego powtarzanie. Wywód ten należy jedynie uzupełnić tym, że jak wynika z akt administracyjnych SKO dopuściło Stowarzyszenie do udziału w sprawie niezwłocznie po złożeniu przez nie takiego wniosku – postanowieniem z dnia 2 grudnia 2011 r. Pismo Stowarzyszenia ograniczające się w zasadzie do dwóch zarzutów wpłynęło do SKO dnia 14 grudnia 2011 r. SKO uznając, że postępowanie nie wymaga uzupełnienia dnia 15 grudnia wydało zaskarżoną decyzję. Zatem Stowarzyszenie miało możliwość zapoznania się z aktami sprawy i zajęcia stanowiska w sprawie przed wydaniem decyzji. Być może okres w którym było to możliwe był krótki, jednak Stowarzyszenie nie wykazało, że wpłynęło to na wynik sprawy. Przy tym trzeba podkreślić, że Stowarzyszenie pomimo zarzucanego w skardze kasacyjnej naruszenia, wcześniej nie wniosło skargi. Jedynie za nieporozumienie nie wymagające szerszego odnoszenia się do niego, należy uznać wywód autora skargi kasacyjnej, dotyczący nierozpoznania przez organ odwoławczy odwołania Stowarzyszenia jakim miałoby być jego pismo z 14 grudnia 2011r. złożone w wyniku dopuszczenia go do udziału w sprawie i przez to naruszenie przez organ odwoławczy przepisu art. 128 i 15 k.p.a. Nie jest też trafny zarzut niezgodności planowanej inwestycji z Miejscowym planem Zagospodarowania Przestrzennego, uchwalonym uchwałą Rady Gminy Ł. z dnia 30 grudnia 2002 r. Nr IV/26/2002. W ocenie Naczelnego Sadu Administracyjnego trafnie uznały organy administracji co zaakceptował Sąd Wojewódzki, że analiza § 24 tego planu w zestawieniu z charakterystyką inwestycji nie pozostawia wątpliwości, że projektowane przedsięwzięcie wpisuje się w dopuszczoną na objętym wnioskiem terenie działalność produkcyjno – handlową. Zawarte w decyzji warunki realizacji inwestycji oraz nałożone na inwestora ograniczenia realizują przy tym postanowienia planu co do niepogarszania stanu środowiska poza granice terenu oraz terenu pod obiekty dla obsługi turystyki. Teren przeznaczony pod planowaną inwestycję znajduje się na obszarze oznaczonym w planie symbolem " DG,UT", przeznaczonym pod obiekty i urządzenia dla obsługi turystyki oraz działalność gospodarczą produkcyjno-handlową. Z charakterystyki inwestycji wynika, że zakład będzie produkował mieszanki mineralno-asfaltowe. Zatem niefortunne określenie w części raportu funkcji planowanej inwestycji nie tylko jako produkcyjno-handlowej ale także jako usługowej nie stanowi o jej sprzeczności z powyższym zapisem planu, bowiem sporządzający nawet nie wskazuje o jakie usługi chodzi. Natomiast kwestia odprowadzania ścieków bytowych została określona w pkt II ppkt 5 decyzji organu pierwszej instancji zgodnie z wymogami planu tj. do kanalizacji sanitarnej a nie jak twierdzi skarżące Stowarzyszenie do zbiornika bezodpływowego. Ponadto wbrew wywodom skargi kasacyjnej na str. 66 raportu nie wskazuje się na istnienie niebezpieczeństwa zanieczyszczenia gleb a autor raportu określa rozwiązania projektowe które takiemu niebezpieczeństwu zapobiegną. Na uwzględnienie nie zasługuje także stanowisko Stowarzyszenia, że nieścisłości w nazwie inwestora powinny skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji. Otóż zgodzić się należy z Sądem Wojewódzkim, że dodanie przez organ pierwszej instancji do nazwy spółki jej jedynego akcjonariusza przy oczywistości tego kto jest inwestorem i jaka jest jego nazwa, należy zakwalifikować jako oczywistą omyłkę pisarską, mogącą zostać sprostowaną w trybie art. 113 § 1 k.p.a. Po wtóre w sytuacji niesprostowania tej omyłki przez organ pierwszej instancji, należy uznać, że wadliwość tę konwalidował organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Usprawiedliwione okazały się natomiast zarzuty naruszenia art. 141 § 4 zd. 1 p.p.s.a. w zw. z art. art. 7 k.p.a., 77 k.p.a., 80 k.p.a., 84 § 1 k.p.a. i w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego w odniesieniu do niedokonania przez Sąd analizy nieścisłości wynikających z raportu i decyzji organu pierwszej instancji oraz z będącej jej załącznikiem charakterystyki przedsięwzięcia a dotyczących parametrów i charakteru planowanej inwestycji. Parametry i charakterystyka inwestycji były podstawą dokonania analizy wpływu projektowanej inwestycji na środowisko i ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla przedmiotowego przedsięwzięcia. Zatem powinny one być jednoznaczne. Sąd pierwszej instancji dostrzegł nieścisłości w tym zakresie jednak odniósł się do nich w dwóch zdaniach stwierdzając, że "Podniesione przez skarżącego sprzeczności dotyczące godzin zakładu pracy, czy wskaźnika powierzchni zabudowy, a także skuteczności odpylania filtra nie naruszają art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane. Dostrzeżone nieścisłości, pomimo ich występowania organ budowlany w innym postępowaniu będzie mógł sprawdzić zgodność projektu budowlanego z treścią decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia". Natomiast co do raportu to Sąd uznał go za sporządzony przy zachowaniu obowiązujących standardów prawnych, bowiem zawiera wszystkie elementy z art. 66 u.i.ś. Tymczasem jak to wskazuje skarżące kasacyjnie Stowarzyszenie i co znajduje odzwierciedlenie w sporządzonym raporcie i kwestionowanych decyzjach, zawierają one wiele sprzeczności i nieścisłości, na tyle poważnych i mogących mieć znaczenie dla określenia środowiskowych warunków dla realizacji przedmiotowej inwestycji, że nie można jak uczynił to Sąd pierwszej instancji, skwitować ich lakonicznymi stwierdzeniami o ich nieistotności, bez (w zasadzie) żadnego ich uzasadnienia. I tak w kwestii hałasu i emisji zanieczyszczeń do środowiska dla której ma znaczenie natężenie ruchu pojazdów, na stronie 28 raportu jest mowa o 8 samochodach które będą obsługiwane w ciągu godziny a na stronie 30 raportu już o 10 samochodach na godzinę. Natomiast w charakterystyce przedsięwzięcia ( pkt 9a ) podaje się, że obsługiwanych będzie 70 pojazdów dziennie. Gdyby to odnieść do czasu pracy zakładu 16 lub 12 godzin, bo to też jest wątpliwe, ilość tych pojazdów powinna wynieść 120 lub 160 dziennie a nie jak przyjęto 70 dziennie. Jeżeli chodzi o czas pracy zakładu wątpliwości powstają w dwóch aspektach sezonowości i dobowego czasu pracy zakładu. Na stronie 9 decyzji wskazano, że wytwórnia pracować będzie w okresie wiosenno-jesiennym a na stronie 6 zapis ten brzmi, że pracować będzie głównie w okresie wiosna-jesień, co może wskazywać także na zimę. Najpoważniejszą wątpliwość budzi jednak to, że w punkcie II ppkt 14 decyzji Wójta ustalono warunek funkcjonowania zakładu w godzinach 6-22 natomiast w punkcie 9 ppkt charakterystyki przyjęto, że zakład będzie funkcjonował wyłącznie w porze dziennej – w godzinach od 6 do 18. Ponadto w decyzji wskazuje się niejednolicie wskaźniki powierzchni zabudowy tj. 160m² lub około 160m², podobnie sytuacja wygląda w przypadku podanej decyzji skuteczności odpylania filtrów min. 99%, 99%, 99,9%, a także mocy bębna suszarki około 11 MW, około 10,5 MW. Należy tu przypomnieć, że oczywistym co prawda jest, że zarówno organy administracji jak i sąd administracyjny nie są uprawnione do kwestionowania merytorycznej zawartości raportu, lecz nie ulega wątpliwości, iż winny go oceniać pod kątem poprawności formalnej, tj. zgodności treści raportu z przepisami określającymi sposób jego sporządzenia i logiki wywodów. Mając na uwadze wcześniejsze uwagi należy uznać, iż Sąd pierwszej instancji nie wywiązał się z tego obowiązku pomimo stawianych w tym zakresie w skardze zarzutów. Ponadto Sąd pomimo, że dostrzegł sprzeczności i nieścisłości raportu i decyzji nawet ich nie wyartykułował oceniając je posłużył się bliżej niewyjaśnionymi sformułowaniami bez powołania się na konkretne przepisy i bez zestawienia tych przepisów z okolicznościami mającymi miejsce w sprawie. Nie wypowiedział się w jaki to sposób organ architektoniczno budowlany będzie mógł bez przeszkód dokonać sprawdzenia projektu budowlanego z decyzją środowiskową zawierającą przedstawione wyżej uchybienia. Przy czym należy mieć na uwadze, że organ ten na etapie wydawania pozwolenia na budowę, związany jest decyzją środowiskową jako całość władczego rozstrzygnięcia organu w tym charakterystyką przedsięwzięcia a nie tylko poszczególnymi jej częściami. Nie ulega wątpliwości, że uchybienia te są efektem przeprowadzenia postępowania przez organy z naruszeniem art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. Zatem stosownie do wymogu z art. 145 § 1pkt 1 lit c p.p.s.a. Sąd pierwszej instancji powinien ocenić, czy uchybienia te mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy i swoje stanowisko uzasadnić. Prawidłowa ocena niewątpliwie istniejących wadliwości postępowania administracyjnego i ich wpływu na wynik sprawy jest pożądana nie tylko z punktu widzenia uczestników postępowania ale także w celu umożliwienia sądowi kasacyjnemu poddania kontroli stanowiska sądu pierwszej instancji. Mając na uwadze zasadność części zarzutów skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok i sprawę przekazał do ponownego rozpoznania Sadowi pierwszej instancji. O kosztach postępowania kasacyjnego na rzecz skarżącego kasacyjnie Stowarzyszenia orzeczono na podstawie art. 203 pkt 1 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło