II OSK 2945/13

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2015-07-02

Skład orzekający: Andrzej Jurkiewicz, Marzenna Linska - Wawrzon, Jerzy Solarski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wystający okap werandy o kilkanaście centymetrów poza ustaloną nieprzekraczalną linię zabudowy, przy jednoczesnym zachowaniu tej linii przez ścianę werandy, stanowi naruszenie warunków zabudowy?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że wystające elementy budynku, takie jak okapy i gzymsy, co do zasady nie naruszają wymaganej nieprzekraczalnej linii zabudowy, o ile ściana budynku pozostaje w obrębie tej linii. Linia zabudowy jest pojęciem urbanistycznym, które nie określa detali architektonicznych, a jedynie obrys obiektu budowlanego trwale połączonego z gruntem od strony drogi publicznej. W związku z tym, niewielkie przekroczenie linii zabudowy przez okap werandy nie stanowi naruszenia ustaleń decyzji o warunkach zabudowy.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego dla przebudowy werandy i schodów. Inwestor uzyskał pozwolenie na budowę, a następnie projekt zamienny zatwierdzono decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, którą utrzymał w mocy Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił tę decyzję, wskazując na brak wyeliminowania z obrotu prawnego pierwotnej decyzji o pozwoleniu na budowę oraz naruszenie zasady udziału stron. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił część decyzji i umorzył postępowanie w zakresie wznowienia robót budowlanych, zatwierdzając projekt zamienny. WSA oddalił skargę skarżącego, uznając, że niewielkie wystawanie okapu werandy poza linię zabudowy nie stanowi naruszenia. Skarżący wniósł skargę kasacyjną.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Marzenna Linska - Wawrzon Sędzia del. NSA Jerzy Solarski Protokolant starszy asystent sędziego Justyna Żurawska po rozpoznaniu w dniu 2 lipca 2015 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej K. H. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 6 marca 2013 r. sygn. akt II SA/Po 894/12 w sprawie ze skargi K. H. na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Poznaniu z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego i umorzenia postępowania administracyjnego w zakresie wznowienia robót budowlanych oddala skargę kasacyjną. Wyrokiem z dnia 6 marca 2013 r. sygn. akt II SA/Po 894/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę K.H. na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego i umorzenia postępowania administracyjnego w zakresie wznowienia robót budowlanych. Wyrok ten został wydany w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy: Po przeprowadzeniu kontroli na nieruchomości położonej w [...] ul. [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla powiatu poznańskiego postanowieniem z dnia [...] stycznia 2011 r. nakazał inwestorowi R.M. wstrzymanie robót budowlanych, prowadzonych przy przebudowie werandy oraz schodów prowadzących do budynku mieszkalnego na przedmiotowej działce nr [...]. Następnie decyzją z dnia [...] marca 2011 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla powiatu poznańskiego nakazał inwestorowi – R.M. sporządzić i przedstawić w terminie 30 dni projekt budowlany zamienny przebudowy werandy oraz schodów prowadzących do budynku mieszkalnego na przedmiotowej działce uwzględniający dokonane w trakcie prowadzenia robót budowlanych odstępstwa od ustaleń i warunków określonych w projekcie budowlanym zatwierdzonym decyzją o pozwoleniu na budowę z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...]. W dniu 8 kwietnia 2011 r. inwestor przedłożył projekt budowlany zamienny. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2011 r., wydaną na podstawie art. 51 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.) i art. 104 K.p.a., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla powiatu poznańskiego zatwierdził przedłożony przez inwestora projekt budowlany zamienny oraz udzielił pozwolenia na wznowienie robót budowlanych, zobowiązując jednocześnie inwestora do uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie obiektu. Organ stwierdził, iż przedłożony projekt zamienny został sporządzony prawidłowo i jest zgodny z przepisami prawa. Na skutek wniesionego przez K.H. odwołania, decyzją z dnia [...] czerwca 2011 r. Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Skargę na powyższą decyzję K.H. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, który wyrokiem z dnia 2 lutego 2012 r. w sprawie o sygn. akt II SA/Po 721/11 uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] czerwca 2011 r. W uzasadnieniu Sąd wyjaśnił, że decyzja wydana na podstawie art. 51 ust. 4 ustawy Prawo budowlane zastępuje w procesie inwestycyjnym pierwotną decyzję o udzieleniu pozwolenia na budowę, która to decyzja nie została wykonana w sposób zgodny z prawem. Zatem wydanie decyzji określonej w art. 51 ust. 4 tej ustawy bez uprzedniego wyeliminowania z obrotu prawnego ostatecznej decyzji o udzieleniu pozwolenia na budowę, prowadziłoby do niekaceptowalnej sytuacji, w której w obrocie prawnym pozostawałyby dwa władcze rozstrzygnięcia organów władzy publicznej, w różny sposób określające prawa i obowiązki uczestników procesu budowlanego i parametry możliwej do zrealizowania zgodnie z prawem zabudowy. Stąd też Sąd podzielił pogląd, iż uregulowana w art. 51 ust. 4 ustawy Prawo budowlane dalsza procedura związana z istotnym odstąpieniem jest możliwa do kontynuowania dopiero po uchyleniu pierwotnego pozwolenia na budowę. Tymczasem z akt administracyjnych nie wynika czy organ administracji architektoniczno-budowlanej w ogóle wydał decyzję o uchyleniu decyzji z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...] o pozwoleniu na budowę. Powyższe świadczy, że organy nadzoru budowlanego nie wyjaśniły wszelkich kwestii istotnych dla wydania rozstrzygnięcia. Nadto Sąd wskazał, że decyzje organów pierwszej i drugiej instancji zapadły z obrazą art. 10 § 1 K.p.a. i art. 81 K.p.a. ustanawiających zasadę udziału stron w postępowaniu. Uznał także za uzasadnione zarzuty skargi, iż organ odwoławczy nie odniósł się do wszystkich zarzutów odwołania, tj. kwestii przekroczenia nieprzekraczalnej linii zabudowy oraz kwestii zanegowania wartości przeprowadzonych w sprawie dowodów, dotyczących odmiennych niż ustalił to organ wymiarów zrealizowanej z istotnym odstąpieniem od zatwierdzonego projektu budowlanego werandy ze schodami. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy decyzją z dnia [...] sierpnia 2012 r. Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił zaskarżoną decyzję w części, w jakiej Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego udzielił pozwolenia na wznowienie robót budowlanych polegających na przebudowie schodów oraz werandy przy budynku na spornej działce i umorzył postępowanie organu pierwszej instancji w tym zakresie, a w pozostałej części utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy, odnosząc się do uwag i wytycznych zawartych w uzasadnieniu opisanego wyżej wyroku wyjaśnił, iż ostateczną decyzją z dnia [...] czerwca 2012 r. ([...]) Starosta Poznański uchylił własną decyzję nr [...] z dnia [...] lutego 2009 r. W związku z powyższym możliwe jest wydanie decyzji przewidzianej w art. 51 ust. 4 ustawy Prawo budowlane (tj. zatwierdzenie projektu budowlanego zamiennego) przez organ nadzoru budowlanego. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że organ pierwszej instancji ustalił, iż weranda na spornej działce została wykonana z odstępstwem od zatwierdzonego projektu budowlanego. Dalej organ wskazał, iż w decyzji o zmianie decyzji o warunkach zabudowy z dnia [...] października 2010 r. ([...]) oraz w postanowieniu prostującym powyższą decyzję, Burmistrz Miasta Luboń ustalił dla inwestycji polegającej na przebudowie werandy i dobudowie schodów do przedmiotowego budynku mieszkalnego nieprzekraczalną linię zabudowy w odległości 5,58 m od granicy działki. Z protokołu sporządzonego przez pracowników Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego podczas kontroli przeprowadzonej w dniu 28 maja 2012 r. wynika, że posadowienie budynku jest zgodne z ustaloną nieprzekraczalną linią zabudowy (wynosi od 5,65 m do 5,81 m). Wynika z niego także, że okap dachu wystaje o 35 cm poza przebudowaną werandę. Posiłkując się przepisami § 12 ust. 1 i 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, iż takie elementy budynku jak okapy, gzymsy, balkony czy też daszki nie podlegają tak surowym ograniczeniom jak ściany budynku i mogą się znajdować w bliższej odległości od granic z sąsiednimi działkami budowlanymi. Jakkolwiek ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.) nie zawiera takich uregulowań, jednakże zdaniem organu odwoławczego, w przypadku lokalizowania obiektu zgodnie z wydaną decyzją o warunkach zabudowy należy uznać, że wskazana nieprzekraczalna linia zabudowy dotyczy odległości w jakiej powinna znajdować się ściana budynku (analogicznie jak w przypadku regulacji zawartych w warunkach technicznych). Nie dotyczy ona natomiast pewnych elementów takich jak gzymsy czy też okapy. W ocenie organ drugiej instancji z przedstawionego przez inwestora projektu budowlanego zamiennego wynika, że jest on kompletny oraz wykonany zgodnie z ustaleniami zawartymi w decyzji Burmistrza Miasta Lubonia z dnia [...] lipca 2010 r. o zmianie decyzji o warunkach zabudowy oraz wymaganiami określonymi w rozporządzeniu Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego. Zatem organ pierwszej instancji prawidłowo zatwierdził projekt budowlany zamienny przebudowy werandy i schodów prowadzących do budynku mieszkalnego oraz zobowiązał inwestora do uzyskania pozwolenia na użytkowanie obiektu. Organ odwoławczy zauważył nadto, że roboty budowlane zostały zakończone przez inwestora zgodnie z prawem. Ze względu na fakt zakończenia robót budowlanych, w świetle powyższego artykułu należy uznać, że w niniejszej sprawie organ nadzoru budowlanego powinien ograniczyć się do zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego oraz nałożenia na inwestora obowiązku uzyskania decyzji pozwolenia na użytkowanie pobudowanego obiektu. Dlatego organ uchylił zaskarżoną decyzję z dnia [...] kwietnia 2011 r. w zakresie, w którym organ ten udzielił inwestorowi pozwolenia na wznowienie robót budowlanych. Skargę na powyższą decyzję wniósł K.H. podnosząc, że organ odwoławczy zastosował się do wytycznych zawartych w uzasadnieniu wyroku z dnia 2 lutego 2012 r. jedynie częściowo. Zdaniem skarżącego przebudowana weranda przekracza zdecydowanie nieprzekraczalną linię zabudowy określoną w decyzji o warunkach zabudowy. Ponadto nawet ściana frontowa nie jest posadowiona dokładnie na ustalonej linii zabudowy. Odpowiadając na skargę Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Pismem z dnia 18 lutego 2013 r. inwestor wniósł o oddalenie skargi, podzielając w pełni stanowisko organów co do posadowienia przedmiotowego budynku (ściany frontowej) zgodnie z prawomocną decyzją o warunkach zabudowy. W piśmie procesowym z dnia 5 marca 2013 r. skarżący zwrócił uwagę, iż w decyzji o warunkach zabudowy, w części graficznej określono dwie nieprzekraczalne linie zabudowy – jedną dla schodów, a drugą dla ściany budynku. Skoro organ ustalił osobną linię dla schodów, to tym bardziej druga określona linia zabudowy dotyczy budynku – werandy ze wszystkimi jej częściami składowymi z wyjątkiem schodów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uznał, że wniesiona skarga nie zasługiwała na uwzględnieniem, co skutkowało jej oddalaniem na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.". W uzasadnieniu, w związku z tym, że w sprawie zapadł już wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 2 lutego 2010 r. Sąd orzekający wyjaśnił na czym polega związanie oceną prawną o której mowa w art. 153 P.p.s.a. i art. 170 P.p.s.a., a następnie wskazał, że w jego ocenie organ odwoławczy w ponownie prowadzonym postępowaniu zastosował się do wytycznych zawartych w tym wyroku. Zdaniem Sądu kwestią sporną w rozpoznawanej sprawie pozostaje natomiast ocena, czy zatwierdzony projekt budowlany zamienny jest zgodny z decyzją Burmistrza Miasta Lubonia z dnia [...] października 2010 r. sprostowaną postanowieniem z dnia [...] listopada 2010 r. o warunkach zabudowy, wydaną dla przedmiotowej inwestycji. W decyzji tej ustalono nieprzekraczalną linię zabudowy od frontu działki w odległości 3,5 m dla schodów i 5,58 m dla werandy liczonej do granicy działki z ulicą [...]. Z ustaleń organów wynika, że linię zabudowy przekracza o kilkanaście centymetrów okap dachu, wystający w stronę ul. [...]. Zdaniem skarżącego powyższe świadczy, o niezgodności inwestycji z ustalonymi dla niej warunkami zabudowy. Dalej Sąd wyjaśnił, że odpowiadając na powyższy zarzut organ nadzoru budowlanego stanął na stanowisku, iż co do zasady nieprzekraczalna linia zabudowy określona w decyzji o warunkach zabudowy dotyczy lokalizacji ściany frontowej budynku, lecz nie dotyczy dodatkowych elementów budynków takich jak schody, okap, gzyms czy balkon. Zdaniem Sądu, na gruncie przedmiotowej sprawy należy częściowo zgodzić się z takim poglądem, który jednak nie w każdej sprawie będzie uzasadniony. W ocenie Sądu organ odwoławczy słusznie zauważył, iż w skład konstrukcji budynku wchodzą także elementy o charakterze drugorzędnym, co do których w pewnych okolicznościach ustawodawca przewidział odrębne rozwiązania prawne. Wskazuje na to np. powołany przez organ przepis § 12 ust. 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, który wprowadził odrębne wymagania co do lokowania takich elementów drugorzędnych jak okap, gzyms, balkon lub daszek nad wejściem, a także do takich części budynku jak galeria, taras, schody zewnętrzne, pochylnia lub rampa od granicy z sąsiednią działką budowlaną. W ocenie Sądu określona przez właściwy organ linia zabudowy nie zawsze dotyczy wszystkich elementów drugorzędnych budynku, takich jak np. okap, gzyms, balkon, chyba że w decyzji o warunkach zabudowy organ dla tych elementów określił inne wymagania, korzystając z uprawnienia wynikającego z § 4 ust. 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Dlatego też Sąd uznał, że nieznaczne przekroczenie przez te elementy określonej linii zabudowy nie świadczy o niezgodności zabudowy z decyzją o warunkach zabudowy. Konkludując Sąd podkreślił, że zgodzić się należy ze stanowiskiem organu odwoławczego, iż stosunkowo niewielkie przekroczenie przez okap werandy obowiązującej dla tej inwestycji linii zabudowy, w sytuacji gdy ściany budynku nie przekraczają tej linii, nie można uznać za okoliczność świadczącą o naruszeniu ustaleń dokonanych w obowiązującej dla tego terenu decyzji o warunkach zabudowy. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiódł skarżący kwestionując wydany wyrok w całości. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono: 1. na podstawie z art. 174 pkt 2 P.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienie miało istotny wpływ na przebieg sprawy, tj.: art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a. poprzez nieuchylenie decyzji Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2012 r. oraz poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] kwietnia 2011 r. w części jakiej zatwierdził przedłożony przez inwestora R.M. projekt budowlany zamienny, mimo naruszenia przez oba organy art. 34 ust. 1 i art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118) oraz § 12 ust. 1 i 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, 2. na podstawie z art. 174 pkt 1 P.p.s.a. naruszenie prawa materialnego, w tym: a) art. 34 ust. 1 i art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane poprzez jego błędną wykładnię, a w szczególności uznanie, że projekt budowlany zamienny jest zgodny z obowiązującą dla przedmiotowego terenu decyzją o warunkach zabudowy, b) § 12 ust. 1 i 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie poprzez błędną wykładnię i uznanie, że przepis ten modyfikuje obowiązującą zasadę tzw. nieprzekraczalnej linii zabudowy, która nie dotyczy takich elementów jak okapy i gzymsy i w konsekwencji przyjęcie, że stosunkowo niewielkie przekroczenie przez okap werandy linii zabudowy obowiązującej dla tej inwestycji, w sytuacji gdy ściany budynku nie przekraczają tej linii, nie można uznać za okoliczność świadczącą o naruszeniu ustaleń dokonanych w obowiązującej dla tego terenu decyzji o warunkach zabudowy. Mając na względzie powyższe skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, ewentualnie orzeczenie na podstawie 188 P.p.s.a. i zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu, które to koszty nie zostały opłacone nawet w części, według norm przepisanych albo w przypadku oddalenia skargi kasacyjnej przyznanie od Skarbu Państwa na rzecz pełnomocnika skarżącego kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu według norm przepisanych, które to koszty nie zostały zapłacone nawet w części. W uzasadnieniu skarżący zawarł obszerne argumenty na poparcie przedstawionych wyżej podstaw kasacyjnych. W odpowiedzi na skargę kasacyjną uczestnik postępowania R.M. wniósł o jej oddalenie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, a z urzędu bierze pod rozwagę jedynie przesłanki nieważności postępowania określone enumeratywnie w § 2 art. 183 P.p.s.a., które w rozpoznawanej sprawie nie występują, zatem przedmiotową skargę kasacyjną należało rozpoznać w granicach zakreślonych podniesionymi w jej treści zarzutami. Zaś tak rozpoznawana skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie. Przede wszystkim podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego art. 34 ust. 1 i art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane oraz § 12 ust. 1 i 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, jak też przepisów postępowania art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a. wiążą się z prezentowanym poglądem skarżącego, iż zatwierdzony w tej sprawie projekt budowlany zamienny na rzecz inwestora nie jest zgodny z decyzją Burmistrza Miasta Luboń z dnia [...] października 2010 r. nr [...] o zmianie decyzji o warunkach zabudowy z dnia [...] lipca 2007 r. znak jw. w zakresie zmiany lokalizacji nieprzekraczalnej linii zabudowy, sprostowanej postanowieniem z dnia [...] listopada 2010 r. W decyzji tej ustalono nieprzekraczalną linię zabudowy od frontu działki w odległości 3,5 m dla schodów i 5,58 dla werandy liczonej od strony granicy działki z ulicą [...], natomiast okap dachu werandy inwestora przekracza o kilkanaście centymetrów tę linię wystając w stronę ul. [...] za opisaną linię. Tym samym za błędny uznano pogląd Sądu pierwszej instancji, iż wykonane schody oraz ściana werandy, zrealizowane zostały zgodnie z projektem zamiennym i ulokowane w odległości zgodnej z powołaną wyżej decyzją o warunkach zabudowy w zakresie nieprzekraczalnej linii zabudowy werandy. Odnosząc się do przedstawionych zarzutów skargi kasacyjnej w pierwszej kolejności zauważyć należy, iż obowiązujące przepisy prawa nie zawierają legalnej definicji pojęcia "linia zabudowy". Jest to linia, której nie może przekroczyć obrys obiektu budowlanego trwale połączonego z gruntem. Nową linię zabudowy wyznacza się wyłącznie od strony drogi publicznej. Linia nieprzekraczalna oznacza tylko tyle, że linia zabudowy jest nieprzekraczalna w kierunku drogi publicznej (pasa drogowego), natomiast nie jest obowiązująca w tym znaczeniu, że elewacja frontowa budynku musi zostać posadowiona ściśle w tej właśnie, wyznaczonej analizą, linii. W rozpoznawanej sprawie, co przyznaje również wniesiona skarga kasacyjna, w odniesieniu do inwestycji polegającej na przebudowie werandy i dobudowie schodów do budynku przy ul. [...] w [...] na działce nr [...] w ramach decyzji o warunkach zabudowy (patrz: decyzja Burmistrza Miasta Luboń z dnia [...] lipca 2007 r. zmieniona decyzją o zmianie w dniu [...] października 2010 r., która została sprostowana postanowieniem z dnia [...] listopada 2010 r.) ustalono dla schodów nieprzekraczalną linię zabudowy na 3,5 m, zaś dla obiektu werandy na 5,58 m od frontowej granicy działki. Jak wynika z akt sprawy (dowód: protokół kontroli z dnia 28 maja 2012 r.) przedmiotowe schody usytuowane są prawidłowo w wymaganej odległości od frontowej granicy działki, podobnie jak i główny obiekt werandy, tj. w odległości 5,65m i 5,81 m – przy wymaganej odległości 5,58 m od frontowej granicy działki. Jednak nie budzi wątpliwości okoliczność, co ustalono ponad wszelką wątpliwość w tym postępowaniu, że okap dachu przebudowanej werandy wystaje o 35 cm poza ustaloną nieprzekraczalną linię zabudowy dla tego zamierzenia inwestycyjnego. W ocenie Sądu pierwszej instancji linia zabudowy nie dotyczy drugorzędnych elementów budynku takich jak okap, gzyms, balkon, chyba że w decyzji o ustaleniu warunków zabudowy ustali się inne wymagania. Tym samym, zdaniem tego Sądu, okoliczność ta nie powoduje w rozpoznawanej sprawie, iż wystający okap dachu narusza obowiązującą linię zabudowy ustaloną dla obiektu dobudowanej werandy. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, co do zasady, należy zgodzić się, że wystające elementy budynku takie jak okapy i gzymsy nie naruszają wymaganej nieprzekraczalnej linii zabudowy. Ważne jest to, że chodzi tu o nadwieszone elementy architektoniczne budynku wysunięte poza lico ściany (choć sama ściana pozostaje w obrębie wyznaczonej linii zabudowy). Pojęcie linii zabudowy jest pojęciem urbanistycznym, używanym w planistyce, w tym w decyzjach o ustaleniu warunków zabudowy. Nie ma zatem podstaw do przyjęcia tezy, iż ład przestrzenny, którego funkcją są owe linie zabudowy, określać mają detale architektoniczne budynku, takie jak wykusze, balkony czy też inne elementy budynku jak okap, gzyms, a nie ich ściany, wytyczenie tych linii nie wynika zatem z tego, że sąsiednie budynki posiadają ww. elementy architektoniczne. Nie ma zatem i podstaw, aby przyjmować, że omawiane elementy architektoniczne jak gzyms, okap naruszają linię zabudowy – podobnie w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 listopada 2014 r. sygn. akt II OSK 972/13, publikowanym na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl. Powyższe rozważania pozwalają jednoznacznie przyjąć w okolicznościach rozpoznawanej sprawy, iż wyjście poza lico budynku okapu werandy o 35 cm, przy jednoczesnym pozostawaniu ściany werandy w obrębie wyznaczonej linii zabudowy, nie powoduje naruszenia ustalonej w decyzji o ustaleniu warunków zabudowy nieprzekraczalnej linii zabudowy od frontowej granicy działki dla tego elementu zamierzenia budowlanego. Tym samym należy podzielić w pełni pogląd Sądu pierwszej instancji, że ściana werandy, podobnie jak schody zrealizowane zostały zgodnie z projektem zamiennym i ulokowane w odległości zgodnej z powołaną wyżej decyzją o warunkach zabudowy w zakresie nieprzekraczalnej linii zabudowy. Nie jest tym samym usprawiedliwiony zarzut skargi kasacyjnej naruszenia przepisów prawa materialnego art. 34 ust. 1 i art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane poprzez ich błędną wykładnię. Przepisy te stanowią, iż projekt budowlany powinien spełniać wymagania określone w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, oraz że przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza w szczególności zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu. Takie ustalenia zostały poczynione w tej sprawie, a zatwierdzony zamienny projekt budowlany zgodny jest z ustaleniami powołanej wyżej decyzji o warunków zabudowy w zakresie nieprzekraczalnej linii zabudowy od frontu działki dla przedmiotowego zamierzenia inwestycyjnego. Tym samym nie można zarzucić Sądowi pierwszej instancji, że dokonał wadliwej wykładni czy też nieprawidłowo zastosował ww. przepisy ustawy Prawo budowlane. Nieusprawiedliwiony jest tym samym również zarzut błędnej wykładni § 12 ust. 1 i 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Na marginesie zauważyć należy, iż w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w tej sprawie, uregulowania § 12 ust. 1 i 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie nie mają bezpośredniego zastosowania. Wskazane przepisy warunków technicznych nie odnoszą się bowiem do kwestii nieprzekraczalnej linii zabudowy, którą to linię zabudowy wyznacza się wyłącznie od strony drogi publicznej, lecz dotyczą odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną. W tych okolicznościach rozpoznawanej sprawy brak było zatem podstaw do zastosowania przez Sąd pierwszej instancji powołanego w skardze kasacyjnej przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a. Zgodnie z treścią tej normy Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. Naruszenie prawa materialnego, jak wynika z utrwalonych poglądów judykatury, może polegać w szczególności na błędnej jego wykładni lub zastosowaniu do ustalonego stanu faktycznego sprawy przepisu, który nie może mieć do niego zastosowania (błąd subsumcji), albo na zastosowaniu przepisu nieobowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji. Istotne jest, aby istniał związek przyczynowy między naruszeniem prawa, a treścią rozstrzygnięcia, polegający na tym, że gdyby nie było stwierdzonego przez sąd uchybienia, to treść rozstrzygnięcia administracyjnego byłaby inna. Takich naruszeń Sąd pierwszej instancji, co prawidłowo wykazano w motywach zaskarżonego wyroku, nie ujawniono, tym samym skarga strony nie zasługiwała na uwzględnienie, dlatego też zasadnie zastosowano konstrukcję oddalenia skargi na podstawie art. 151 P.p.s.a. Mając na uwadze powyższe rozważania stwierdzić należy, że zaskarżony wyrok odpowiada prawu. Dlatego, na podstawie art. 184 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddalił wniesioną skargę kasacyjną. Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł o przyznaniu pełnomocnikowi z urzędu wynagrodzenia na zasadzie prawa pomocy, ponieważ przepisy art. 209 i 210 P.p.s.a. mają zastosowanie tylko do kosztów postępowania między stronami. Wynagrodzenie dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu za wykonaną pomoc prawną, należne od Skarbu Państwa (art. 250 P.p.s.a.), przyznawane jest zaś przez wojewódzki sąd administracyjny w postępowaniu określonym w art. 258-261 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło