II FZ 333/13

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Bogdan Lubiński po rozpoznaniu w dniu 28 maja 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia T. D. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 marca 2013 r. sygn. III SA/Wa 3376/12 w zakresie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi T. D. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 28 września 2012 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia zaległości podatowych postanawia: zażalenie oddalić. Postanowieniem z dnia 12 marca 2013 r., sygn. akt III SA/Wa 3376/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie 1) przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych ponad kwotę 100 zł i 2) odmówił przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie w sprawie ze skargi T. D. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 28 września 2012 r. w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowych. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że skarżący posiada stałe źródło utrzymania w postaci renty oraz wynagrodzenia żony, z którą prowadzi wspólne gospodarstwo domowe. Ponadto podatnik przedstawił dokumenty, z których wynika, że prowadzone są wobec niego postępowania egzekucyjne przez komornika sądowego. Oceniając zaistniałą sytuację WSA stwierdził, że uiszczenie pełnych kosztów postępowania naraziłoby stronę na poważny uszczerbek finansowy. Uznał, że skarżący jest w stanie uiścić opłatę rzędu 100 zł, stanowiącą zarazem minimalny wpis wymagany w postępowaniu przed sądem administracyjnym. Skarżący wniósł zażalenie na pkt 2) postanowienia wskazując, że sporna kwota jest bardzo wysoka i nie jest w stanie ponieść kosztów adwokata z własnych środków. Wskazał, że sprawa jest skomplikowana i nie jest w stanie sam się bronić. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - zwanej dalej "p.p.s.a."), stronie może zostać przyznane prawo pomocy w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest ona w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy w zakresie częściowym w myśl art. 245 § 3 p.p.s.a. obejmuje tylko zwolnienie od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Należy również wziąć pod uwagę, że instytucja prawa pomocy jest wyjątkiem od ogólnej reguły ponoszenia przez strony kosztów postępowania związanego z ich udziałem, w związku z tym należy ją stosować wyjątkowo. W niniejszej sprawie WSA przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych ponad kwotę 100 zł, stwierdzając, że uiszczenie pełnych kosztów postępowania naraziłoby stronę na poważny uszczerbek finansowy. Należy wskazać, że wniosek o przyznanie prawa pomocy oceniany przez Sąd pierwszej instancji dotyczył jedynie zwolnienia od kosztów sądowych (taki zakres żądania został wskazany w formularzu PPF z dnia 2 stycznia 2013 r.), a nie ustanowienia pełnomocnika. Dlatego też kontrola zaskarżonego postanowienia może dotyczyć jedynie kwestii kosztów sądowych. Rzeczą Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie będzie rozpoznanie wniosku strony o ustanowienie pełnomocnika. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.