I OZ 180/13
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2013-03-19
Skład orzekający: Wiesław Morys
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji dotyczącej zwrotu bonifikaty, w przypadku gdy świadczenie pieniężne jest co do zasady odwracalne, może zostać uwzględniony na podstawie ogólnego powołania się na trudną sytuację finansową i zdrowotną strony, bez wykazania konkretnych, trudnych do odwrócenia skutków?Ratio decidendi
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ skarżąca nie uprawdopodobniła spełnienia przesłanek z art. 61 § 3 P.p.s.a. W przypadku świadczeń pieniężnych, takich jak zwrot bonifikaty, istnieje możliwość ich zwrotu w przypadku uwzględnienia skargi, co czyni skutki odwracalnymi. Samo powołanie się na konsekwencje finansowe nie jest wystarczające do uznania, że wykonanie decyzji skutkuje niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, zwłaszcza gdy strona dysponuje środkami finansowymi.Stan faktyczny
Skarżąca E. G. wniosła o wstrzymanie wykonania decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta m.st. Warszawy zobowiązującą ją do zwrotu bonifikaty od opłat za przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości w kwocie 91.360,50 zł. Skarżąca argumentowała, że wykonanie decyzji znacząco wpłynie na jej trudną sytuację finansową i zdrowotną, jako osoby w podeszłym wieku i schorowanej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił wstrzymania wykonania decyzji, uznając, że świadczenie pieniężne jest odwracalne, a skarżąca dysponuje środkami finansowymi ze sprzedaży nieruchomości. Skarżąca wniosła zażalenie na to postanowienie.Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Wiesław Morys po rozpoznaniu w dniu 19 marca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia E. G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 stycznia 2013 r., sygn. akt I SA/Wa 2575/12 w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi E. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] listopada 2012 r., nr [...] w przedmiocie odmowy odstąpienia od zwrotu bonifikaty postanawia: oddalić zażalenie.
Decyzją z dnia [...] listopada 2012 r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie utrzymało w mocy decyzję Prezydenta m.st. Warszawy z dnia [...] września 2012 r., nr [...], którą odmówiono odstąpienia od żądania zwrotu bonifikaty od opłat za przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości położonej w Warszawie przy ul. [...] i zobowiązano E. G. do zwrotu kwoty równej udzielonej bonifikacie po jej waloryzacji w wysokości 91.360,50 zł.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie E. G. zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] listopada 2012 r. W uzasadnieniu skarżąca wskazała, że obciążenie finansowe, jakie wiązałoby się z wykonaniem decyzji ma bardzo istotny wpływ na jej sytuację finansową. Skarżąca podkreśliła, iż ma 84 lata i jest osobą schorowaną, której większą część wydatków pochłaniają leki i rehabilitacja. W ocenie skarżącej przekazanie tak wysokiej kwoty wiązałoby się z uszczerbkiem dla jej utrzymania, co biorąc pod uwagę jej schorzenia, z pewnością jeszcze pogorszyłoby jej sytuację zdrowotną.
Postanowieniem z dnia 17 stycznia 2013 r., sygn. akt I SA/Wa 2575/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W ocenie Sądu E. G. nie uprawdopodobniła spełnienia przesłanek z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) – dalej: P.p.s.a., uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Sąd wskazał, że w realiach niniejszej sprawy wykonanie decyzji sprowadzać się będzie wyłącznie do spłaty bonifikaty w wysokości określonej w decyzji. To zaś nie wywołuje stanu, który mógłby być uznany za nieodwracalny. Spełnienie świadczenia pieniężnego ze swej istoty jest bowiem odwracalne i w przypadku ewentualnego uwzględnienia skargi, istnieje możliwość zwrotu wpłaconej przez skarżącą kwoty. Sąd wskazał również, że w aktach sprawy znajduje się kserokopia aktu notarialnego z dnia [...] stycznia 2011 r., Rep. [...], z którego wynika, że skarżąca sprzedała przedmiotową nieruchomość przy ul. [...], za cenę 1.050.000 zł. Z akt tych wynika także, iż aktem notarialnym z dnia [...] stycznia 2011 r., Rep. [...], skarżąca nabyła za kwotę 592.500 zł. dwupokojowy lokal mieszkalny wraz z miejscem garażowym. W ocenie Sądu z zestawienia powyższych transakcji kupna – sprzedaży wynika, że skarżąca dysponowała kwotą co najmniej 457.500 zł., którą mogła przeznaczyć nie tylko na pokrycie kosztów leczenia, ale przede wszystkim na odłożenie sumy potrzebnej do zwrotu udzielonej przez organ bonifikaty, tym bardziej, że o ewentualnej konieczności jej zwrotu została poinformowana przez notariusza przy akcie z dnia [...] stycznia 2011 r., Rep. [...]. W tym stanie rzeczy w ocenie Sądu I instancji powołanie się przez skarżącą jedynie na swój słuszny interes, bez uprawdopodobnienia wystąpienia w sprawie przesłanek wskazanych w art. 61 § 3 P.p.s.a., nie może stanowić podstawy do udzielenia jej ochrony tymczasowej w postaci wstrzymania przez sąd wykonania zaskarżonej decyzji.
Pismem z dnia 4 lutego 2013 r. E. G. wniosła zażalenie na powyższe postanowienie domagając się jego zmiany poprzez wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji do czasu rozpoznania skargi przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oraz zasądzenia zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego. Skarżąca zarzuciła Sądowi I instancji naruszenie art. 61 § 3 P.p.s.a. polegające na jego błędnej wykładni i wydaniu orzeczenia o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji bez uwzględnienia okoliczności sprawy i bez odniesienia się do sytuacji zdrowotnej i rodzinnej skarżącej, podczas gdy rozstrzygając kwestię zasadności, bądź jej braku, wstrzymania wykonania decyzji, Sąd I instancji zobowiązany jest do ich rozważenia w odniesieniu do całokształtu sytuacji faktycznej i prawnej strony skarżącej. W uzasadnieniu zażalenia podniesiono, iż skarżąca jest osobą schorowaną i w podeszłym wieku. Konieczność zadysponowania określonymi środkami pieniężnymi w danej chwili może spowodować wyrządzenie jej znacznej szkody, której nawet późniejszy zwrot tych środków nie będzie w stanie zrekompensować. Wskutek zajęcia należności przez organ skarżąca straci bowiem możliwość leczenia się, rehabilitacji oraz zakupu leków, co doprowadzi do dalszego uszczerbku na jej zdrowiu, którego nawet późniejsze odzyskanie tej kwoty nie zlikwiduje.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do treści art. 61 § 3 P.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Powyższe dotyczy również aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Co do zasady, niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków oznacza, że chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. W niniejszej sprawie przedmiotem decyzji objętej wnioskiem jest niewątpliwie należność o charakterze pieniężnym, która w przypadku ewentualnego wyeliminowania zaskarżonego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego będzie podlegać zwrotowi. Przyjąć jednak należy, że nie w każdym przypadku sama możliwość odzyskania uiszczonej należności oznaczać będzie, że wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie zasługuje na uwzględnienie. Jednakże dla takiego wyjątkowego uwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania rozstrzygnięcia dotyczącego należności pieniężnej konieczne jest właściwe uzasadnienie wniosku szczególnymi okolicznościami. Powinno ono odnosić się do konkretnych zdarzeń świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest konieczne. Brak dokładnego wskazania przesłanek wymaganych przez przepis art. 61 § 3 P.p.s.a. uniemożliwia Sądowi ocenę zasadności złożonego przez stronę skarżącą wniosku. W niniejszej sprawie skarżąca nie wykazała dostatecznie, że uiszczenie przedmiotowej opłaty będzie bezpośrednio wiązało się dla niej z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody, bądź trudnych do odwrócenia skutków. Samo powołanie się na konsekwencje w sferze finansowej nie uprawnia do oceny, iż wykonanie kwestionowanej decyzji skutkować może wyrządzeniem stronie znacznej szkody w rozumieniu art. 61 § 3 P.p.s.a. Jak słusznie wskazał Sąd I instancji, skarżąca dysponuje środkami pieniężnymi, które może zabezpieczyć na poczet zwrotu bonifikaty, czego sama zresztą w żaden sposób nie neguje.
W tych okolicznościach stwierdzić należy, iż trafnie zaskarżonym postanowieniem odmówiono wstrzymania wykonania decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] listopada 2012 r.
Z przedstawionych wyżej względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji niniejszego postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło