I SA/Wa 2173/10
WyrokWSA w Warszawie2011-05-11
Skład orzekający: Iwona Kosińska, Gabriela Nowak, Przemysław Żmich
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nieruchomość wywłaszczona pod budowę drogi publicznej, która została zajęta pod pas drogowy, podlega zwrotowi na rzecz poprzedniego właściciela, jeśli cel wywłaszczenia został zrealizowany, mimo że nie wykonano wszystkich elementów planowanej inwestycji (np. ścieżki rowerowej)?Ratio decidendi
Nieruchomość wywłaszczona pod budowę drogi publicznej, która została zajęta pod pas drogowy i na której zrealizowano cel wywłaszczenia (budowę drogi), nie podlega zwrotowi na rzecz poprzedniego właściciela. Prawo drogowe wyłącza takie nieruchomości z obrotu cywilnego, a ich nabycie przez osobę fizyczną byłoby sprzeczne z prawem. Nawet jeśli nie wszystkie elementy planowanej inwestycji zostały zrealizowane (np. ścieżka rowerowa), to fakt zajęcia nieruchomości pod drogę publiczną i realizacja głównego celu wywłaszczenia uniemożliwia zwrot.Stan faktyczny
I. D. wniosła o zwrot nieruchomości wywłaszczonych pod budowę ulicy. Organy administracji odmówiły zwrotu, uznając, że cel wywłaszczenia został zrealizowany, a nieruchomości stanowią część drogi publicznej. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami i ustawy o drogach publicznych, kwestionując realizację celu wywłaszczenia i status nieruchomości jako drogi publicznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Kosińska Sędziowie: WSA Gabriela Nowak (spr.) WSA Przemysław Żmich Protokolant starszy sekretarz sądowy Artur Dobrowolski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 maja 2011 r. sprawy ze skargi I. D. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu nieruchomości oddala skargę.
Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] września 2010 r. nr [...] po rozpatrzeniu odwołania I. D. od decyzji Prezydenta W. nr [...] z dnia [...] czerwca 2010 r. odmawiającej zwrotu nieruchomości położonej w W., przy ul. [...], stanowiącej obecnie działki ewid. [...], [...], [...], [...] z obrębu [...] – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzje Prezydenta W.
Przedmiotowa decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym i prawnym:
Pismem z dnia 26 września 2007 r. I. D. wystąpiła z wnioskiem o zwrot nieruchomości położonej przy ul. [...] stanowiącej między innymi działki nr [...], [...], [...] i [...] z obrębu [...] będące przedmiotem decyzji Prezydenta W. nr [...] z dnia [...] czerwca 2010 r.
Odnosząc się do działki nr [...] organ I instancji wskazał, że decyzją z dnia [...] czerwca 1976 r. nr [...] Naczelnik Wydziału Terenów Urzędu W. wywłaszczył na rzecz Skarbu Państwa nieruchomość stanowiąca własność M. i W. małżonków R., położoną w W., przy ul. [...] o powierzchni [...] m2, z ogólnej powierzchni [...] m2, z przeznaczeniem pod budowę ul. [...], zgodnie z decyzja lokalizacyjną nr [...] z dnia [...] października 1970 r.
Wywłaszczenia dokonano na wniosek Wojewódzkiego Zarządu Dróg i Mostów w W. z dnia 10 grudnia 1975 r.
Prawo własności M. i W. małżonków R. do przedmiotowej nieruchomości ustalono na podstawie zaświadczenia Państwowego Biura Notarialnego Nr [...] z dnia [...] marca 1975 r. rejestru pomiarów i planu geodezyjnego.
Organ ustalił, na podstawie postanowień spadkowych, że następca prawnym po M. i W. małżonkach R. jest I. D.
Organ I instancji wskazał, ze pismem z dnia 4 grudnia 2008 r. Zarząd Dróg Miejskich poinformował, że działka nr [...] z obrębu [...] zgodnie z lokalizacją szczegółową Nr [...] z dnia [...] października 1970 r. była przeznaczona pod budowę ulicy [...]. Zgodnie z projektem przedmiotowa nieruchomość była przeznaczona pod wlot ulicy [...], ścieżkę rowerową, bogatą infrastrukturę podziemną (wodociąg, gazociąg, przewody energetyczne, przewody telekomunikacyjne, linie i słup wysokiego napięcia) i zieleń.
Organ I instancji na podstawie archiwalnych materiałów ustalił, że działkę nr [...] przeznaczono pod I etap budowy ulicy [...], który został zrealizowany, oprócz budowy ścieżki rowerowej. Inwestycja polegająca na budowie ul. [...] (odcinek ul. [...] do granicy miasta) została zrealizowana w terminie od dnia 1 lipca 1976 r. do dnia 30 listopada 1981 r.
Prezydent W. w oparciu o mapę z zaznaczoną granicą pasa drogowego ul. [...] z 1998 r. ustalił, że działka nr [...] z obrębu [...] położona jest w liniach rozgraniczających ul. [...].
Odnosząc się do działek nr [...], [...], [...] z obrębu [...] organ I instancji wskazał, że decyzją z dnia [...] lipca 1979 r. nr [...] Naczelnik Wydziału Terenów Urzędu W. wywłaszczył na rzecz Skarbu Państwa nieruchomość stanowiącą własność M. i W. małżonków R., położoną w W. przy ul. [...] o powierzchni [...] m2 z ogólnej powierzchni [...] m2 z przeznaczeniem pod budowę ulicy [...], zgodnie z decyzją lokalizacyjną nr [...] z dnia [...] lutego 1977 r.
Wywłaszczenia dokonano na wniosek Wojewódzkiego Zarządu Dróg i Mostów w W. z dnia 14 kwietnia 1977 r.
Prawo własności M. i W. małżonków R. do przedmiotowej nieruchomości ustalono na podstawie zaświadczenia Państwowego Biura Notarialnego Nr [...] z dnia [...] marca 1975 r. rejestru pomiarów i planu geodezyjnego.
Organ ustalił, na podstawie postanowień spadkowych, że następcą prawnym po M. i W. małżonkach R. jest I. D.
Organ I instancji wskazał, że pismem z dnia 5 lutego 2010 roku Zarząd Dróg Miejskich poinformował, że: działki nr [...], [...] i [...] z obrębu [...] zgodnie z lokalizacją szczegółową Nr [...] z dnia [...] lutego 1977 roku były przeznaczone pod budowę ulicy [...],
-w 1998 roku obowiązywała linia rozgraniczająca stanowiąca granicę robót budowlanych wykonanych w latach 90-tych z ewentualnymi korektami w latach późniejszych - zgodnie z załączonym fragmentem mapy z 1998 roku obowiązująca linia rozgraniczająca stanowiąca granicę robót budowlanych wykonanych w latach 90-tych obejmowała przedmiotowe działki,
-przesunięto ogrodzenie posesji poza granicę wywłaszczonej nieruchomości,
-przedmiotowe działki zajęto pod infrastrukturę i pod instalacje oświetleniową,
-nieruchomość wyposażona jest w linię napowietrzna wysokiego napięcia, linię energetyczną niskiego napięcia, chodnik na skrzyżowaniu z ul. [...] oraz zieleń,
-wobec wprowadzonych ograniczeń do II etapu budowy ul. [...] - nie wykonano ścieżki rowerowej co potwierdza protokół przejęcia do eksploatacji ul. [...].
Organ I instancji w oparciu o informację uzyskaną z Wydziału Architektury i Budownictwa dla [...] w piśmie z dnia 26 listopada 2009 r., ustalił że na działkach [...], [...] i [...] z obrębu [...] znajdują się inwestycje drogowe oraz sieciowe.
Prezydent W. w oparciu o załącznik graficzny do decyzji lokalizacyjnej nr [...] z dnia [...] lutego1977 r., na którym zaznaczono linie rozgraniczające budowy ulicy [...] ustalił, że przedmiotowe działki znajdują się w granicach obszaru objętego inwestycją.
Organ I instancji zwrócił uwagę, że zgodnie z pismami Biura Geodezji i Katastru Delegatury w [...] z dnia 3 września 2008 r. i z dnia 26 stycznia 2009 r. i dołączonymi wypisami z rejestru gruntów wydanymi przez Prezydenta W. właścicielem przedmiotowych działek nr [...], [...], [...], [...] z obrębu [...] jest Skarb Państwa a władającym jest Zarząd Dróg Miejskich. Działki te wykazane są jako użytek "droga".
Organ I instancji wskazał, że dnia 14 lutego 1984 r. został sporządzony protokół przekazania do eksploatacji ul. [...] na odcinku od ulicy [...] - granica miasta [...] do [...] wraz ze szkicem powykonawczym. W protokole ujęte są efekty rzeczowe i nakłady finansowe na inwestycję wykonywaną w latach 80-tych. Inwestycja została wykonana w planowanych liniach rozgraniczających, a obecnie znajduje się w Zarządzie Dróg Miejskich. Z planowanych zamierzeń inwestycyjnych nie wykonano jedynie ścieżki rowerowej.
Organ I instancji ustalił, że cel wywłaszczenia został zrealizowany. Zgodnie z decyzjami wywłaszczeniowymi celem wywłaszczenia była budowa ulicy [...]. Decyzje lokalizacyjne nr [...] z dnia [...] października 1970 r. i nr [...] z dnia [...] lutego 1977 r. określały, że na przedmiotowych działkach miał zostać zrealizowany między innymi wlot ulicy [...], ścieżka rowerowa, infrastruktura podziemną (wodociąg, gazociąg, przewody energetyczne, przewody telekomunikacyjne, linie i słup wysokiego napięcia) i zieleń. Z ustaleń wynika, że nie została zrealizowana jedynie ścieżka rowerowa.
W toku prowadzonego postępowania wyjaśniającego organ I instancji ustalił, że budowę ulicy [...] zrealizowano.
Organ I instancji podniósł, że na skutek wizji przeprowadzonej w terenie z udziałem pełnomocnika strony ustalono, że przedmiotowe działki usytuowane są wzdłuż ulicy [...] róg ul. [...], część nieruchomości od strony ulicy [...] stanowi jezdnię oraz chodnik wzdłuż ulicy [...], wzdłuż jezdni przy krawężniku znajduje się kratka spływowa, natomiast przy chodniku studzienka od infrastruktury, pomiędzy jezdnią asfaltową a chodnikiem na terenie zielonym usytuowana jest latarnia, pozostały teren jest zielony, na którym tuż przy ogrodzeniu posesji [...] znajdują się szafy od infrastruktury technicznej, skrzynka urządzeń elektrycznych, studzienka od infrastruktury technicznej i studzienka od innej infrastruktury.
Organ I instancji zwrócił uwagę, że przepis art. 2 a ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych, przewiduje że drogi krajowe stanowią własność Skarbu Państwa a drogi wojewódzkie, powiatowe i gminne stanowią własność samorządu województwa, powiatu lub gminy. Z art. 2 ustawy o drogach publicznych wynika zarazem zakaz przenoszenia własności dróg publicznych na rzecz podmiotów innych niż wymienione w tym przepisie. Z woli ustawodawcy drogi publiczne zostały zaliczone do kategorii rzeczy o ograniczonym obrocie. Jedyna dopuszczalna forma obrotu nieruchomościami zajętymi pod drogi publiczne polegać może na przeniesieniu własności między podmiotami wymienionymi w art. 2 a ustawy o drogach publicznych, wyłącznie w razie zmiany przynależności drogi publicznej do określonej kategorii.
Decyzją z dnia [...] czerwca 2010 r., nr [...] Prezydent W. odmówił zwrotu nieruchomości położonej w W. przy ul. [...], stanowiącej obecnie działki ewid. [...], [...], [...], [...] z obrębu [...].
Od przedmiotowej decyzji odwołała się I. D., wnosząc o ponowne rozpatrzenie wniosku o zwrot nieruchomości.
Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] września 2010 r. nr [...] po rozpatrzeniu odwołania I. D. od decyzji Prezydenta W. nr [...] z dnia [...] czerwca 2010 r. – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Organ odwoławczy podkreślił, że działka nr [...] z obrębu [...], zgodnie z decyzją lokalizacją szczegółową nr [...] z dnia [...] października 1970 r. była przeznaczona pod budowę ul. [...]. Zgodnie z projektem przedmiotowa nieruchomość była przeznaczona pod budowę "wylotu" ul. [...], ścieżkę rowerową, bogatą infrastrukturę podziemną, (wodociąg, gazociąg, przewody energetyczne, przewody telekomunikacyjne) oraz zieleń. Z archiwalnych materiałów wynika, że działkę nr [...] przeznaczono pod I etap budowy ulicy [...], który został zrealizowany. Wskazana inwestycja (w odcinku od ul. [...] do granicy miasta) została zrealizowana w terminie od dnia 1 lipca 1976 r. do dnia 30 listopada 1981 r. Jednocześnie z przedłożonych przy podejmowaniu niniejszej decyzji pisma z mapą wskazującą granicę pasa drogowego ul. [...] z dnia 1998 r. z zaznaczonymi granicami rozgraniczającymi ul. [...] działka nr [...] z obrębu [...] położona jest w liniach rozgraniczających ulicę [...].
Działki nr [...], [...], [...] z obrębu [...], zgodnie z lokalizacją szczegółową inwestycji z dnia [...] lutego 1977 r. roku były również przeznaczone pod budowę ulicy [...]. Zgodnie z załącznikiem graficznym do decyzji lokalizacyjnej nr [...] z dnia [...] lutego 1977 r. na którym zaznaczono linie rozgraniczające budowy ulicy [...] przedmiotowe działki znajdują się w granicach obszaru objętego wskazana inwestycją.
W prowadzonym postępowaniu organ ustalił, iż na przedmiotowych działkach zrealizowano przewidziane dla nich inwestycje drogowe i sieciowe. Podkreślił również, iż inwestycje przewidziane do realizacji na przedmiotowych działkach zostały zrealizowane w granicach czasowych zakreślonych w art. 137 ustawy o gospodarce nieruchomościami dla realizacji powyższej inwestycji na nieruchomościach wywłaszczonych.
Organ odwoławczy wskazał, że niedopuszczalne jest orzeczenie o zwrocie nieruchomości wywłaszczonej, jeżeli nieruchomość w czasie orzekania o zwrocie jest częścią drogi publicznej w rozumieniu przepisów o drogach publicznych.
Skargę na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2010 r. nr [...] do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie wniosła I. D.
Zaskarżonej decyzji zarzucała:
Naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnie i niewłaściwe zastosowanie w szczególności:
- I. art. 136 w zw. z art. 137 ustawy o gospodarce nieruchomościami z dnia 21 sierpnia 1997 r. przez błędne przyjęcie, że:
1. cel wywłaszczenie został zrealizowany w stosunku do wszystkich działek, których zwrotu domagała się skarżąca,
2. w ciągu 7 lat od dnia w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna rozpoczęto prace związane z realizacja celu wywłaszczenia na działkach, których zwrotu domaga się skarżąca,
3. w ciągu 10 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, oraz w okresie późniejszym cel wywłaszczenia został zrealizowany na wszystkich działkach objętych wnioskiem o zwrot,
4. fakt ujawnienia w ewidencji gruntów i budynków Zarządu Dróg Miejskich jako władającego działkami, których zwrotu domaga się skarżąca, przesądza o zrealizowaniu celu wywłaszczenia, a jednocześnie uniemożliwia zwrot nieruchomości w trybie art. 137 u.g.n.
5. wszystkie nieruchomości objęte wnioskiem skarżącej stanowią drogę albo pas drogowy i jako takie nie mogą podlegać zwrotowi;
- II. art. 4 ust 1 pkt 1 ustawy o drogach publicznych z dnia 21 marca 1985r. (Dz. U. z dnia 15 kwietnia 1985 r.) przez przyjęcie, że zagospodarowanie wywłaszczonych działek odpowiada celowi wywłaszczenia tj wykorzystywaniu tych działek jako drogi łub pasa drogowego w rozumieniu przepisu powołanej ustawy;
- III. art. 136 u.g.n. w zw. z art. 137 u.g.n. oraz art. 2, 2a, 4 pkt 2, 5-7 ustawy o drogach publicznych 21 marca 1985r oraz art. 73 ust. 1 z dnia 13 października 1998r. przepisy wprowadzające ustawę reformująca administracje publiczną przez przyjęcie, że nieruchomości objęte zaskarżona decyzją nie mogą podlegać zwrotowi, ponieważ nie mogą one stanowić własności osób fizycznych;
Naruszenie przepisów procedury administracyjnej poprzez naruszenie art. 7, art. 77 k.p.a., art. 80 k.p.a. w zw. z art. 11 k.p.a. przez:
1. nie ustalenie w decyzji w jakim terminie zgodnie z art. 137 u.g.n. cel wywłaszczenia winien być zrealizowany, albo kiedy jego realizacja winna się rozpocząć, co skutkowało zgromadzeniem niewłaściwego materiału dowodowego,
2. przyjęcie, że materiał dowodowy stanowiący fragment mapy z 1998 r. jest dokumentem urzędowym świadczącym o wykonaniu bliżej nieokreślone robót budowlanych, które co warto podkreślić miały miejsce w latach 90-tych i rzekomo obejmowały działki wskazane we wniosku o zwrot, oraz jednoznacznie potwierdza zrealizowanie na nich celu wywłaszczenia,
3. przyjęcie, że zgodnie z załącznikiem graficznym do decyzji lokalizacyjnej nr [...] z dnia [...] lutego 1997 r., wszystkie działki objęte wnioskiem o zwrot znajdują się w granicach obszaru objętego inwestycją, co stoi w oczywistej sprzeczności z pozostałym materiałem dowodowym oraz powołanym załącznikiem, który jednoznacznie potwierdza, że co najmniej działka ewid. nr. [...] w ogóle nie była objęta przedmiotową decyzją lokalizacyjną, w skutek czego nie tylko nie mogła być na tej działce prowadzona inwestycja drogowa z uwagi na niemożliwość uzyskania stosownego pozwolenia na budowę, ale przedmiotowa działka nie powinna być wywłaszczona,
d) przyjęcie, że którakolwiek z działek objętych wnioskiem o zwrot stanowi jezdnię,
e) przez przyjęcie, że teren pomiędzy jezdnia a chodnikiem, na którym znajduje się oświetlenie uliczne stanowi, którąkolwiek z działek objętych wnioskiem o zwrot.
Wojewoda [...] w odpowiedzi na skargę wnosił o jej oddalenie i podtrzymał w całości argumentacje przedstawiona w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Wojewódzki Sąd Administracyjny sprawuje, w zakresie swojej właściwości, kontrolę - pod względem zgodności z prawem - zaskarżonych aktów lub czynności organów administracji publicznej, przy czym kontrola sądu sprowadza się do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
Badając zatem legalność zaskarżonej decyzji, sąd uznał, że narusza ona prawo.
Zgodnie z art. 136 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami podmiot wymieniony w tym przepisie może żądać zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub jej części, jeżeli stała się ona zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu.
Ścisłą definicję zbędności nieruchomości zawiera art. 137 u.g.n., wskazując, że nieruchomość uznaje się za zbędną na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu, jeżeli pomimo upływu 7 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, nie rozpoczęto prac związanych z realizacją tego celu (ust. 1 pkt 1), albo pomimo upływu 10 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, cel ten nie został zrealizowany (ust. 1 pkt 2).
Organy obu instancji w oparciu o akta administracyjne wykazały w sposób nie budzący wątpliwości, że na działkach gruntu będących przedmiotem niniejszego postępowania zwrotowego została zrealizowana inwestycja polegająca na budowie drogi publicznej ulicy [...].
Zajęcie nieruchomości pod drogę publiczną oznacza urządzenie na niej drogi zaliczanej do odpowiedniej kategorii dróg publicznych, przy czym przez określenie to należy rozumieć zajęty pas gruntu w ramach linii rozgraniczających drogę obejmujący zarówno jezdnie jak i chodniki, ścieżki rowerowe, miejsca postojowe i parkingi, zieleń przydrożną, a także usytuowane na nim obiekty budowlane i urządzenia techniczne związane z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu. Słowem chodzi tu o usytuowanie na nieruchomości pasa drogowego lub jego części
Przyjęcie przez organy obydwu instancji, iż będące przedmiotem żądania zwrotu nieruchomości wchodzą w skład pasa drogowego ulicy zostało poprzedzone wyczerpującą analizą zebranego materiału dowodowego.
Działka nr [...] z obrębu [...], zgodnie z decyzją lokalizacją szczegółową nr [...] z dnia [...] października 1970 r. była przeznaczona pod budowę "wylotu" ul. [...], ścieżkę rowerową, infrastrukturę podziemną tj. wodociąg, gazociąg, przewody energetyczne, przewody telekomunikacyjne oraz zieleń. Działkę nr [...] przeznaczono pod I etap budowy ulicy [...], który został zrealizowany. Wskazana inwestycja (w odcinku od ul. [...] do granicy miasta) została zrealizowana w terminie od dnia 1 lipca 1976 r. do dnia 30 listopada 1981 r. Działka nr [...] z obrębu [...] położona jest w liniach rozgraniczających ulicę [...], co wynika z mapy wskazującej granicę pasa drogowego ul. [...] z 1998 r. z zaznaczonymi granicami rozgraniczającymi ul. [...]
Działki nr [...], [...], [...] z obrębu [...], zgodnie z lokalizacją szczegółową inwestycji z dnia [...] lutego 1977 r. roku były również przeznaczone pod budowę ulicy [...]. Zgodnie z załącznikiem graficznym do decyzji lokalizacyjnej nr [...] z dnia [...] lutego 1977 r. na którym zaznaczono linie rozgraniczające budowy ulicy [...] przedmiotowe działki znajdują się w granicach obszaru objętego wskazana inwestycją.
Zgodnie z definicją zawartą w ustawie z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych pod pojęciem ulicy należy rozumieć drogę na terenach zabudowanych miast i wsi, łącznie z torowiskiem pojazdów szynowych, komunikacji miejskiej, wydzielonej liniami rozgraniczającymi, która jest przeznaczona do obsługi bezpośredniej otoczenia oraz umieszczania urządzeń technicznych nie związanych z ruchem pojazdów lub pieszych.
Organ ustalił, iż na przedmiotowych działkach zrealizowano przewidziane dla nich inwestycje drogowe i sieciowe. Przewidziane do realizacji na przedmiotowych działkach inwestycje zostały zrealizowane w granicach czasowych zakreślonych w art. 137 ustawy o gospodarce nieruchomościami dla realizacji powyższej inwestycji na nieruchomościach wywłaszczonych, choć zważywszy, że przedmiotem postępowania zwrotowego są działki gruntu zajęte pod drogę publiczną, okoliczność ta nie ma znaczenia prawnego, a zatem zarzuty dotyczące nie zrealizowania inwestycji w terminach objętych przepisem art. 137 ustawy u.g.n. są nieistotne.
Organ wykazał, że cel wywłaszczenie został zrealizowany w stosunku do wszystkich działek, których zwrotu domagała się skarżąca, skarżąca nie wykazała na jakiej podstawie twierdzi, że mapa z 1988 r. nie jest dokumentem urzędowym, skarżąca nie wskazała jaki materiał dowodowy wskazuje, że działka nr [...] w ogóle nie była objęta przedmiotową decyzją lokalizacyjną, w skutek czego nie tylko nie mogła być na tej działce prowadzona inwestycja drogowa.
Prawidłowe jest twierdzenie organów obu instancji, że nieruchomość stanowiąca część drogi publicznej nie podlega zwrotowi na rzecz wnioskodawczyni. Z przepisu art. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 z późn. zm.) wynika, że ustawa ta w zakresie gospodarki nieruchomościami nie narusza innych ustaw. Skoro katalog określonych w tym przepisie ustaw ma charakter otwarty o czym przesądza zwrot – "w szczególności" - to należy przyjąć, że do ustaw szczególnych o których mowa w tym przepisie zalicza się również ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych. W orzecznictwie sądowym drogi publiczne traktowane są jako rzeczy wyłączone z powszechnego obrotu, skoro własność tych dróg może być przenoszona tylko pomiędzy podmiotami publicznoprawnymi - Skarbem Państwa i jednostkami samorządu terytorialnego. Konsekwencją powyższego jest uznanie, iż zadośćuczynienie roszczeniu o zwrot nieruchomości wywłaszczonej, a zajętej obecnie pod drogę publiczną na podstawie art. 136 ust. 3 u.g.n. prowadziłoby do skutku sprzecznego z prawem, polegającego na nabyciu przez osobę fizyczną nieruchomości stanowiącej część drogi publicznej.
W zaistniałej sytuacji nie można uznać, że nieruchomość stała się zbędna na cel określony w cytowanych art. 136 ust. 3 i art. 137 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami pozwalających na zwrot wywłaszczonej nieruchomości. Cel wywłaszczenia został z realizowany, odstępstwem było nie zrealizowanie ścieżki rowerowej.
Skarga jest nieuzasadniona. Sąd uznał, iż przy podejmowaniu zaskarżonej decyzji nie doszło do naruszenia prawa.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.), Sąd orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło