I OSK 888/13

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Wiesław Morys sędzia NSA Jolanta Rajewska sędzia NSA Joanna Runge-Lissowska (spr.) Protokolant starszy inspektor sądowy Barbara Dąbrowska-Skóra po rozpoznaniu w dniu 24 lipca 2013 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 stycznia 2013 r. sygn. akt I SAB/Wa 397/12 w sprawie ze skargi J.K. na bezczynność Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w przedmiocie rozpoznania odwołania 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania, 2. odstępuje od zasądzenia od J.K. na rzecz Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Wyrokiem z 18 stycznia 2013 r. sygn. akt I SAB/Wa 397/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zobowiązał Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi do rozpoznania odwołania Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe Nadleśnictwo Łosie od decyzji Wojewody Małopolskiego z [...] grudnia 2011 r., którą wraz z aktami sprawy Wojewoda przekazał Ministrowi 30 stycznia 2012 r. Wojewódzki Sąd uznał wyjaśnienie Ministra, iż odwołania nie mógł rozpatrzeć, bowiem akta sprawy znajdowały się w Wojewódzkim Sądzie w związku ze skargą J. K. na bezczynność Ministra (skarga została odrzucona postanowieniem Sądu z 18 kwietnia 2012 r., IV SAB/Wa 42/12 z uwagi na niewyczerpanie środków zaskarżenia) za nietrafne, wskazując, że odpis postanowienia organ otrzymał 6 czerwca 2012 r., akta 25 lipca 2012 r. a skargę na bezczynność J. K. wniósł 3 sierpnia 2012 r. Bezczynność, zdaniem Sądu, nie miała cech rażących, gdyż Minister informował strony o terminach załatwienia sprawy. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi, reprezentowany przez radcę prawnego, wniósł skargę kasacyjną od tego wyroku, domagając się jego uchylenia i odrzucenia skargi J. K., bądź, po uchyleniu, przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji i zarzucając na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: a) art. 149 § 1 w zw. z art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. i w zw. z art. 37 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, polegające na uwzględnieniu skargi J. K. z pominięciem okoliczności skutkującej odrzuceniem skargi, b) art. 286 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 35 § 5 k.p.a. polegające na ich niezastosowaniu, c) art. 149 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 35 § 1 i 3 k.p.a. polegające na wadliwym uznaniu, że organ pozostawał w bezczynności. Wskazane naruszenia miały istotny wpływ na wynik postępowania w ten sposób, że: ad a) spowodowały merytoryczne rozpoznanie skargi w sytuacji, w której skarga podlegała odrzuceniu, ad b) i c) w wyniku nieuwzględnienia przyczyn niezałatwienia w terminie sprawy mających charakter niezależny od organu i związanego z tym niezastosowania przepisów, które w danym stanie faktycznym powinny mieć obligatoryjne zastosowanie, WSA doszedł do przekonania o istnieniu stanu bezczynności organu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270), dalej: p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny jest związany zarzutami skargi kasacyjnej, a z urzędu bierze pod uwagę nieważność postępowania. Przyczyny nieważności postępowania wskazuje § 2 art. 183 i jeżeli w sprawie wystąpi któraś z nich, Naczelny Sąd uchyla zaskarżone orzeczenie, nie badając go już pod kątem zarzutów skargi kasacyjnej. W niniejszej sprawie miała miejsce nieważność postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie, o której mowa w art. 183 § 2 pkt 5 p.p.s.a. Przedmiotem postępowania toczącego się przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym była bezczynność Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w rozpoznaniu odwołania Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe Nadleśnictwo Łosie od decyzji Wojewody Małopolskiego z [...] grudnia 2011 r. Decyzja ta została wydana po rozpoznaniu wniosku Nadleśnictwa o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Wojewody Małopolskiego z 21 stycznia 2011 r., stwierdzającą nieważność orzeczenia o przejściu na własność nieruchomości ziemskiej stanowiącej własność J. Pawlikowskiego, którego następcą prawnym jest J. K.. Stronami postępowania administracyjnego, wszczętego wnioskiem Nadleśnictwa byli J. K., Lasy Państwowe Nadleśnictwo Łosie, do których Wojewoda skierował decyzję. Te podmioty również były stronami postępowania odwoławczego i do nich Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi kierował zawiadomienia o terminach załatwienia sprawy z odwołania. Skargę na bezczynność Ministra w rozpoznaniu odwołania wniósł J. K., zatem stronami postępowania sądowoadministracyjnego był skarżący oraz Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi, z mocy art. 32 p.p.s.a. Jednak Nadleśnictwo, choć nie wniosło skargi jest uczestnikiem postępowania na prawach strony, stosownie do art. 33 § 1 p.p.s.a., bowiem przedmiotem postępowania sądowoadministracyjnego jest bezczynność organu w rozpoznaniu jego odwołania. Z akt sprawy I SAB/Wa 397/12, w której zapadł wyrok zaskarżony niniejszą skargą kasacyjna, wynika, że Nadleśnictwo nie brało udziału w postępowaniu, zatem było pozbawione możliwości obrony swoich praw w rozumieniu art. 183 § 2 pkt 5 p.p.s.a. W ponownym postępowaniu Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie ustali krąg podmiotów mających przymiot stron oraz uczestników na prawach stron, aby umożliwić im wzięcie udziału w postępowaniu ze skargi na bezczynność Ministra Rolnictwo i Rozwoju Wsi, wniesionej przez J. K.. Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 185 § 1 i art. 207 § 2 p.p.s.a.