II SA/Po 1007/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesława Batorowicz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Maria Kwiecińska Sędzia WSA Tomasz Świstak Protokolant st.sekr.sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 lutego 2013 r. sprawy ze skargi spółki A na postanowienie Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] października 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania; uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Prezydenta Miasta P. z dnia [...] 2012 r. znak [...], Postanowieniem z dnia [...] 2012 r., nr [...], Prezydent Miasta P., na podstawie art. 61a § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), dalej jako "K.p.a." odmówił wszczęcia postępowania w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości położonej w [...], oznaczonej w ewidencji gruntów: obręb [...], arkusz mapy [...], działka nr [...], poprzez udzielenie A Sp. z.o.o., dalej jako "spółka A", zezwolenia na realizację inwestycji polegających na ułożeniu [...] linii [...]. W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia wskazano, że w dniu [...] maja 2012 r. do organu wpłynął wniosek spółki A o wszczęcie, w oparciu o art. 124 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651 ze zm.), postępowania w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z wyżej wymienionej nieruchomości. Wnioskodawca odwołał się do umowy zawartej w dniu [...] 2010 r. pomiędzy Spółką, a spółką B Sp. z o.o. dotyczącą przyłączenia do sieci elektroenergetycznej instalacji znajdujących się w budynkach mieszkalnych[ [...], [...], [...] i [...] zlokalizowanych w [...] w rejonie ulic [...]. Następnie organ przytoczył treść art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami wskazując, że zgodnie z jego treścią dla wydania decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości poprzez zezwolenia na realizacje inwestycji konieczne jest ustalenie, że inwestycja powyższa ma charakter publiczny. W ocenie organu charakteru powyższego nie mają urządzenia służące potrzebom określonego podmiotu, mające charakter indywidualny. Z załączonych do wniosku dokumentów wynika, że planowana inwestycja nie polega na budowie urządzenia sieciowego, a wyłącznie przyłącza do istniejącej sieci elektroenergetycznej, co przesądza o braku podstaw do prowadzenia postępowania administracyjnego. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła spółka A wnosząc o jego uchylenie. W ocenie skarżącej organ niesłusznie uznał, że w przedmiotowej sprawie nie zachodzi przesłanka ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości nr [...]. Spółka jest bowiem podmiotem, którego podstawowym celem istnienia jest wykonywanie działalności publicznej – zaopatrywanie ludności w energię elektryczną. Celowi powyższemu podporządkowana jest również planowana inwestycja służąca zaopatrzeniu mieszkańców w energię elektryczną. Wojewoda Wielkopolski postanowieniem z dnia [...] października 2012 r., nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 K.p.a. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Prezydenta Miasta P. Uzasadniając powyższe stanowisko organ przytoczył dotychczasowy przebieg postępowania, a następnie wskazał, że analiza załączonych do akt spawy dokumentów wskazuje, że przedmiotowa inwestycja posiada charakter lokalny (realizacja przyłącza do budynków mieszkalnych) a nie publiczny (liniowy). Jak wyjaśniono przyłącza do istniejących urządzeń sieciowych nie stanowią urządzeń o publicznej funkcjonalności, co dodatkowo potwierdza brak umiejscowienia w planie miejscowym informacji o lokalizacji inwestycji celu publicznego. Skargę na powyższe rozstrzygnięcie wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu spółka A, reprezentowana przez radcę prawnego S. L., wnosząc o jej uchylenie. W uzasadnieniu skargi podtrzymano, że planowana inwestycja stanowi cel publiczny, na co wskazuje zarówno definicja celu publicznego zawarta w art. 6 pkt. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami, jak i analiza ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne (Dz. U. z 2006 r. Nr 89, poz. 625 ze zm.). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 §1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd obowiązany jest zatem dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji także wtedy, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze. Przedmiotem wniesionej skargi są rozstrzygnięcia organów administracji publicznej w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości położonej w [...] oznaczonej w ewidencji gruntów: obręb [...], arkusz mapy [...], działka nr [...], poprzez udzielenie spółce A Sp. z.o.o., dalej jako "[...]", zezwolenia na realizację inwestycji polegających na ułożeniu [...] linii [...]. Podstawą wydania zaskarżonego postanowienia jest art. 61a § 1 K.p.a. Zgodnie z powyższym przepisem gdy żądanie zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. W orzecznictwie sądów administracyjnych zarysował się przy tym pogląd, że art. 61a kpa znajduje zastosowanie wówczas, gdy podanie jednostki ma na celu zainicjowanie nowego postępowania w określonej sprawie administracyjnej, w rozumieniu art. 1 pkt 1 kpa, które jednak nie może zostać skutecznie uruchomione ze względu na istniejące przeszkody o charakterze przedmiotowym bądź podmiotowym. A więc art. 61a K.p.a, znajduje zastosowanie w szczególności w sytuacji, gdy brak jest podstaw do wszczęcia postępowania, z uwagi na niezaistnienie przesłanek umożliwiających wszczęcie postępowania administracyjnego. W przedmiotowej sprawie organy administracji publicznej odmówiły wszczęcia postępowania administracyjnego argumentując, że nie zostały spełnione przesłanki określone w art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami uzasadniające ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości położonej w [...], oznaczonej w ewidencji gruntów: obręb [...], arkusz mapy [...], działka nr [...], gdyż planowana inwestycja polegająca na ułożeniu [...] linii [...] nie stanowi inwestycji celu publicznego. Stanowisko powyższe uznać należy za wadliwe. Niewątpliwie z treści powołanego powyżej przepisu ustawy równocześnie gospodarce nieruchomościami wynika, że starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, może ograniczyć, w drodze decyzji, sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości nie wyraża na to zgody. Ograniczenie to następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Podkreślenia wymaga, że powyższe brzmienie art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami zostało nadane art. 1 pkt. 2 ustawy z dnia 06 sierpnia 2010 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2010 r. Nr 155, poz. 1043). Tą samą ustawą zmieniono również treść art. 6 pkt. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami, uznając, że inwestycją celu publicznego jest również budowa i utrzymywanie ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej, a także innych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń (art. 1 pkt. 2 ustawy z dnia 06 sierpnia 2010 r.). Jak podano w uzasadnieniu ustawy zmieniającej, celem wprowadzonych zmian było umożliwienie wydawania decyzji lokalizacji inwestycji celu publicznego dla kompletnych inwestycji energetycznych – od źródła wytwarzania, poprzez linie przesyłowe, do linii dystrybucyjnych dostarczających energię odbiorcom końcowym (por. uzasadnienie projektu ustawy z dnia 06 sierpnia 2010 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, Sejm RP VI kadencji, nr druku: 2565). Oznacza to, w ocenie Sądu, że w obecnie obowiązującym stanie prawnym również budowa przyłącza do sieci energii elektrycznej, umożliwiająca pobór odbiorcy końcowemu stanowi realizację celu publicznego. Niewątpliwie służy ona bowiem dystrybucji energii elektrycznej, a w konsekwencji zaspokojeniu potrzeb ludności. Mając na względzie powyższe ustalenia uznać należało, że organy administracji publicznej wadliwie uznały, że planowana inwestycja nie stanowi realizacji inwestycji, o jakiej mowa w art. 6 pkt. 2 ustawy [...] gospodarce nieruchomościami, umożliwiającej ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości. Stąd też, na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. C i art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Prezydenta Miasta P. Ponownie rozpoznając sprawę organy administracji zobowiązane są do rozważenia, czy w sprawie spełnione są przesłanki, o jakich mowa w art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami, uzasadniające wydanie decyzji o ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości. O wykonalności orzeczono na podstawie art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 powyższej ustawy.